Łysin

Kościół parafialny pw. Przemienienia Pańskiego

Foto: lata 1930–1939, autor nieznany, kościół Przemienienia Pańskiego z 1800 r., licencja nieustalona, źródło: kresy.org.pl

Łysin, wś w pow. dubieńskim, na praw. brz. rz. Styru, należy do 3 okr. polic., urząd gminny w Boremlu. Par. rzym.-kat. w miejscu, prawosławna do Łopawsz. Kościół parafialny pierwotnie fundował dziedzic Adam z Drewnowa i Mielejowa Drewnowski, podkomorzy wendeński, w r. 1724 i takowy uposażył donacyą oblatowaną w grodzie łuckim 2 września t. r. Kościół pierwotnej fundacyi był drewniany, zbudowany na gruzach zboru aryanów i w 1792 r. miał być zamknięty. Staraniem miejscowego proboszcza, kś. Stanisława Karpowicza przy pomocy parafian, Stanisława Jakubowskiego, wojskiego czerniechowskiego z Kniahinina, Antoniego Mossakowskiego, podstolego czerniechowskiego z Łopawsz i Jerzego Strzelnickiego z Ilpibok, wymurowany został nowy pod wezw. Przemienienia Pańskiego, i nabożeństwo wprowadzone d. 6 sierpnia 1800 r. Kościołek niewielki, kształtu czworoboku podłużnego, z facyatą piramidalną, dość nad dach wzniesioną. (…) Do parafii łysińskiej należą wsie: Łysin, Łopawsze, Chryniki, Tołpyżyn, Rohozne, Wołkowyje, Czarnołoza, Kopanie, Demidówka, Lisznia, Dublany, Świszczów, Rudka, Ilpiboki (kaplica), Kniahinin, Perekale, Wojnica, Ochmatków, Bokujma, Wełnicze, Lichaczówka, Krasne, Rudlów, Babołoki, Medeszów; katolików w tych wsiach 919. (…) Jest też w Ł. cerkiew prawosł. Tę ostatnią wzniósł około 1840 r. miejscowy proboszcz katol. Dominik Zawadzki ze składek, ocalając tym jedynie sposobem od zabrania kościół katol. (…) (SGKP, t. V, s. 861)

MIEJSCOWOŚCI:

s. Łysin, Demidówka, Kniahinin, Łopawsze, Ilpiboki, Dublany, Wołkowyje, Radziwiłłów [?]

с. Лисин, смт Демидівка, сс. Княгинин, Лопавше, Ільпибоки, Дубляни, Вовковиї та ін.

Księgi metrykalne znajdują się w Archiwach:

DAWoO – Państwowe Archiwum Obwodu Wołyńskiego

DAZhO – Państwowe Archiwum Obwodu Żytomierskiego

AGAD – Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie

DARO – Państwowe Archiwum Obwodu Rówieńskiego

Spisy parafian (status animarum):

1891: 22-1-279А
1899: 172-2-2
1912: 178-49-49

Indeksy zapisów metrykalnych:

Geneteka – Łysin

Metryki-Wołyń – Łysin

Źródło: Poradnik genealogiczny – Gubernia Wołyńska (Tom IV, Diecezja Łucko-Żytomierska), opracowanie Marcin Kowal, 2026.