Akty 281–320

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 264v

1Relacya na cytacy Z. K. od Urodzonych

2Wyhowskich po Urod. Wyhowskiego.

3Roku Tysiąc Siedmset, Trzydziestego Dziewiątego

4Miesiąca Decembra, Trzydziestego Pierwszego Dnia

5Na Urzędzie Xiąg Ziem. Woiew. Kijow. Przedemną Stef:

6nem z Wyhowa Wyhowskim Vice Regentem y Namiestnikiem [?]

7na teraz Akt Ziemskich Kijow. y Xięgami Ninieyszemi Ziem.

8Kijow. Stanowszy osobiście Woźny Gen. Woiew. Kijow. y Inney

9Opatrzny Roman Łuzycki [?], in vim sui vera, et fide

10lis Relationis, publice liberéq; recognovit. Iż on Roku teraz:

11nieyszego Tysiąc, Siedmset, Trzydziestego Dziewiątego, Dnia

12Dwudziestego Dziewiątego Decembris. Pozew Ziem. Kijow.

13autentyczny, odniosł do Dobr Wsi Hotych [?], y tam ten

14Pozew w Mieszkaniu Pozwanego w Szlachetnie [?] tele potozył,

15o połozeniu onego odkogo należy ypiatkiey [?] Sprawie

16pisany był opowiedział, y dowiadomości przynioszł, którego

17Pozwu tenor takowy. August Trzeci z Bożey Łaski Król

18Polski Wielki Xiąże Litewski Ruski, Pruski, Mazowiecki, Zmudzki,

19Inflanski, Smoleński, Siewierski, Kijow., Wołyń., Podol., Podlaski, Inf:

20lanski, Smoleń., Siewierz., Czerniechow., a Dziedziczny Xiąże Saski y Elektor.

21Urodzonemu Jerzemu Wyhowskiemu ingratum spectus [?]

22tak przeciwko Oycowi Swemu iako y Starszemu [?]

23Autorowi Bratu Starszemu gerenti przypowiednemu [?], z Oso:

24by y Dobr W.T. leżących, ruchomych y Summ pieniężnych

25przykazuiemy abyś W.T. przed Sądem Naszym Ziem. Kijow.

26na Rokach Ziem. Kijow. w Zytom. Anno futuro Millesimo

27Septingentesimo Quadragesimo po Nowym Lecie Sądzić się

28maiących vel his deficientibus in alijs subsequentibus

29Sam Oblicznie y raz [?] stanoł, na Instancyą Iegrasią [?]:

30dowego y iego Delatorow, Urodzonych Piotra Oyca y Ma:

31cieja [?] Lna [?] Wyhowskich autorow, którzy przychylaiąc

32się do Prawa pltego [?] y Manifestacyi swoiey ea in re Zaszło:

33ney, W.T. pozywaią o to. Iż W.T. post posita Lege Di:

34vina et positiva, imo contra easdem procedendo, nie:

35dbaiąc o to, że vivente Patre et Matre, hereditatem

36Filius negerit [?], wprzod oddaliwszy ab usu Fundorum

37et perceptione

k. 265

1etperceptione proventuum a pejori ad pejus procedendo verbis in-

2honestissimis contra Decem tabulas Moysis łzyłeś dyffamowałeś [plama] [?]

3qd Maxime dolendum a verbis ad verbera udawszy się tak samego Akto-

4ra iako y Oyca swego napadszy na Dom Oycowski wprzód Krawca robią-

5cego violento modo wziołeś a potym quod non semel practicatum iako In-

6quisitione deducet Oyca Biłeś, tłukłeś, y Okrwawiłeś tumqz similiter

7po kilka kroc y na Osobie Actoris practicatum insuper wydzielone Akto-

8rowi y pozwolone do używania cząstki per vim odebrawszy suo applica-

9sti comodo, Pola poorałeś, sianożęci, wykosiłeś, Pszczoły, powydzierałeś, sza-

10bli tak Aktora iako y Oycowską pozabierawszy połamałeś na Zdrowiu

11y Życiu Actoris przechwalasz się iakoż po kilkakroć czyhałeś y koniecznie

12zabić usiłowałeś ratione quorum permissorum ac aliorum Judicialiter proponen-

13dorum pro poenis ex arbitrio Judicij super te decernendis citaris. Sis pariturus

14Pisan w Żytt. Die Decima Quarta Decembris Millesimo Septingentesimo Tri-

15gesimo Nono Anno de quo fiens equestris ministerialis Relatio + Roma Ku-

16źnicki Woźny scribendi Ignarus.

Objaśnienia i tłumaczenia

in vim sui veræ et fidelis Relationis publice liberéque recognovit – tytułem swej prawdziwej i wiernej relacji publicznie i dobrowolnie zeznał.

Anno futuro Millesimo Septingentesimo Quadragesimo – w przyszłym roku 1740; vel his deficientibus in alijs subsequentibus – a gdyby te nie doszły, na kolejnych.

post posita Lege Divina et positiva, imo contra easdem procedendo – zlekceważywszy prawo boskie i stanowione, owszem postępując wbrew nim; vivente Patre et Matre – za życia ojca i matki; ab usu Fundorum et perceptione – od użytkowania dóbr i pobierania (dochodów).

W.T. – Wierności Twojej (formuła pozwu królewskiego).

a pejori ad pejus procedendo – posuwając się od złego do gorszego; contra Decem tabulas Moysis – wbrew dziesięciu tablicom Mojżesza (Dekalogowi); qd Maxime dolendum – co najbardziej godne ubolewania; a verbis ad verbera – od słów do razów; violento modo – gwałtem; quod non semel practicatum – co nie raz praktykowane; Inquisitione deducet – wykaże inkwizycją (przesłuchaniem świadków); tumqz similiter – a także podobnie; per vim – przemocą; suo applicasti comodo – obróciłeś na swój pożytek; ratione quorum … citaris – z racji czego i innych rzeczy, które sądownie będą przedstawione, pozywasz się na kary według uznania sądu; Sis pariturus – masz się stawić; Żytt. – Żytomierz; die decima quarta Decembris 1739 – 14 XII 1739; de quo fiens … Relatio – o czym będzie złożona relacja woźnego; scribendi ignarus – nie umiejący pisać.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

31XII 1739 woźny Roman Kuźnicki (Łuzycki [?]) zeznał relację o doręczeniu 29 XII 1739 we wsi Hotych [?] pozwu na sądy ziemskie kijowskie z powództwa Piotra (ojca) i Macieja Wyhowskich przeciw Jerzemu Wyhowskiemu o to, że za życia rodziców usunął ich od dóbr i pożytków, wbrew prawu boskiemu i pozytywnemu (por. manifestację nr 138).

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 265

1Manifestacya Nomine Wielebnych Panien

2Zakonnych Konwentu Klinieckiego prze-

3ciwko Rożnym Ichmciom in Collateralitate

4Dobr Klinca mieszkaiącym

5Roku Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewiątego

6Miesiąca Decembra Trzydziestego Pierwszego Dnia.

7Na Leżeniu Xiąg Ziem. Kijow. przedemną Stefanem z Wyhowa Wy-

8howskim ViceRegentem y Namiesnikiem protunc Akt Ziem. Kijow.

9y Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow. Comparens Personaliter Wielebny

10w Bogu Jegomość Xiądz Sofroniusz Chytrowski Zakonu Swiętego Bazy-

11lego Wielkiego Prokurator Generalis od Iasnie Wielm. Jemci Xiędza Teo-

12dozego Rudnickiego Biskupa Łuckiego Ostrogskiego ad tuitionem Cało-

13sci Dobr Klinca cum attinentijs przez Niesmiertelney Pamięci Pobożnych

14Fundatorow Pannom Zakonnym teyże Reguły Konwentow Koreckie-

15go y Klinieckiego mediantibus Fundationibus ac alijs inscriptionibus

16propter Augendum Cultum Divinum ex pio Opere zapisanych

17już ostatniey ruinie, przez incuriam Satorum abardziey że Wielebne

18[reklamant:] Panien

k. 265v

1Panien y Humeny Papiery Oryginalne, y wszytkie Prawa na Dobra pomi-

2nione Kliniec, y attynencye służące, varijs personis do rewidowania

3cum consensu przekopiowania kondredytuiących też Dobra non at-

4tenta correspondentia eorundem, non pro adequata Summa w Arędo-

5wną Possessyą rożnym Ichmciom puszczaiących, y niedozorowi podle-

6głych, constitutus, et inscriptus, quam primum przeyrzawszy nico w Pa-

7pierach iescze niezabranych informatią niejakowąci de proprietate Dobr

8wyż pomienionych, Konwentowi Koreckiemu należących powziowszy,

9tudzież y od Ludzi starożytnych nonnullam maiąc notitią, y radę zdrową

10daiących acta presentia adijt, tak zaraz ex professione et Obligatione sua,

11obviando ostatniey ruinie Praecensitorum Bonorum znacznie przez tenutę a-

12redowną y przez zawziętość Collateralium, iakoteż wdzieraniu się onych

13w Grunta, Pola, Sianożęci, Bory, lasy, et nonnullorum in totalia Bona, videli-

14cet villas własne Konwentowi Koreckiemu, funditus desolatorum, przychila-

15iące się do Prawa Pospolitego, Funduszow Zapisow, Intromissyi y Innych

16Praw, temuż Konwentowi Służących Panien Zakonnych, solenną prze-

17ciwko Wielm., Przewielebnym, y Urodz. Ichmciom, niżey na terminie wyrażo-

18nym, iednym Wsie z Poddanemi, drugim, Siedliska, Ogrody, Pola, Sianożęci

19własne pomienionemu Konwentowi antiquitus nadane y służące, Violenter

20zabieraiącym, Innym zaś rożne pretensie do tychże Dobr Duchownych nul-

21liter rozszerzącym y wynayduiącym, zanosi Manifestacyą w takowy sposob,

22y oto. Iż Ichmć Obżałowani wiedząc dobrze o tym, że Dobra Kliniec cum attinen-

23tijs, nullis Oneribus antiquitus podległe, y owszem w swoich Granicach, cyr-

24kumferencyach, pewne, swobodne, y niezawodne, Bogu naywyższemu propter

25ampliandum Honorem Ejus zapisane, y konsekrowane, w s. prokury [?]

26ney Panien Zakonnych Koreckich, magno Temporis Interval-

27lo bez żadney od Antecessorow Ichmciow Obżałowanych, teraz

28niedawno od kilku Lat iakowejści pretensye, do Tych Dobr pro-

29curatis quibusdam medijs, silentio przez tyle czasu praetermissis

30formuiących, impedycyi, y przeszkody, zostawały Possessyi aż

31gdy Prawa, na Te Dobra służące, ia do to Zapisy, Wlinki [?], Intro-

32missye, Dekreta, Kwity, z Rożnych Summ wypłaconych, roz-

33graniczenia, Intercyzy, alias Kontrakty, Possesye, Cyrografy,

34y Inne Dokumenta, Rożnym Jmciom kontredytowane, ia do to

35[reklamant:] in taliis [?]

k. 266

1inter alios zeszłym JmciomPanom Stefanowi Kamińskiemu, Nikolao=

2wi Wyszpolskiemu [?], ktory do kilkuset Munimentow wybrawszy, Rożnym

3Jmcim Obywatelom, nietylko Powiatu Owruckiego, lecz y Inszym, Przeswie

4tnego Wdztwa Kijow. porozdawał, a poniewaz verba cripit Dolor [?], tedy

5niektorych Jmciow wyrazic muszę, lubo z Tego Swiata Zeszłych, ia

6ko to Przewielebny Jmc X. Kniehinicki [?] Proboszcz Wieledniki [?] y In

7ni Jchmość, ktorzy z specyfikowanego Jmci znacz byli particeps

8munimentow, Konwentowi Korczykiemu [?] służących, y rzecz prawie ocu

9lis subiecta, poniewaz Jchm. Xięza Jezuici Owruccy, nulla data ratio

10ne, nowiny na Własnych Gruntach Klinieckich [?], porozrabiane przez

11Poddanych Panienskich Zakonnych, w Tym Roku odebrali, Jchm. Zas

12Xięza Dominikanie Owruccy, niedosyc na tym maiąc ze nullo Jure

13Possydent siedlisko Rojowczyzna [?] nazwane noviter ściągnawszy z ży

14zna [?], lecz im daley, tym więcey usiłuiąc przywłaszczyc sobie Gruntow

15tow Klinieckich, na Własnych nowinach wyrobionych przez Podda

16nych Klinieckich, Woły kazawszy Zabrac, Teraznieyszy Przewiele

17bny JmciX. Anzelm Piątkowski, Wikary Konwentu Dominikan

18skiego Owruckiego, wyciągał Panien Zakonnych na Skrypt czy

19li na kwit, ażeby Jchmościom przyznali, iako nie ma

20ią żadney przeszkody czynic, w własnych Gruntach

21Klinieckich, chcąc tym legitimare illegitimam po

22ssessionem, w Siedlisku Rojowszczyznie, tym też torem

23postępuiąc, y zeszły Jgomość Pan Stefan Kamiński

24Regent winnicki [?], ktory maiąc kontrecytowanych [?] So-

25bie Oryginałow kilka, na niektore Siedliska, za oczy-

26stemi requizycyami, od Panien zakonnych, ponie-

27[...]ionych Oryginałow nieoddał, a potym zaś od

28Haydamakow został zabity, po ktorym to wybra-

29niu przez wyżey wyrażonych Jchmościow dorad-

30[...]roznym Jchmościom dostały się, Pannom zaś, nie wru-

31[...]ne, iako litis contestatio enarrat, dopiero widząc

32Jch Mć obiatowani inermes Spirituales personas

33poczeli adhibere media, exquirere pretensio

34nes varias

k. 266v

1nes varias do pomienionego Konwentu albo raczey

2Dobr onego, Iakoż niektorzy Ich Mość, Pola, Sianożę-

3ci, Barcie, y inne Klasztorne własne attinencyę, per

4vim pozabierawszy, Znaki Graniczne, Miedzy starożyt-

5tne popsowali, a niektorzy Ich Mść ogułem Wioski

6y Siedliska Klasztorne, Contra Iura et antiquos usus

7cum tota [nad wierszem: circum]ferentia Gwałtownie poodbierali, y do

8tych czas, sine ullo Iure insistunt possessioni, iako to

9[dopisane na marginesie i w wierszu:] Urodź. Kuśnicki [?] Ich Mość, ktory sobie niedość nato pomaiąc, że nullo Iure non nisi violen-

10to, wdarszy się w Dobra Klinice Część pewną tegoż

11Miasteczka, z Gruntami, Polami, Łąkami do swoiey

12przywłaszczył Possesyi, formato praetextuoso a

13ctoratu, na rażne Sądy, Stante Possessione pomie-

14nionych Dobr Arendatoria, rożnych Ich Mo-

15ściow Panow Arendownych Possessorow, Panny Za-

16konne zapozywał, y Iudicata ad velle et libitum

17sui, osobliwie w Sądach Kapturowych Woiewodz-

18stwa Kijowskiego, w Owruczu Agituiących się, ile

19przy defensyi, Ich Mościow Plenipotentow do-

20stateczney, ad tuitionem integritatis pomienio-

21nych Dobr, od Panien Zakonnych, iako a pozwa-

22nych in remotiori loco, bo w Koronie rezyduiących, żadney wia-

23domości, y informacyi ni od kogo niemaiących otrzy-

24mywał, y Processem niesłusznym aggrawował

25eodemq processu, swoię possesyię Części Miasteczka

26Klinca, lubo niesłusznie solidando, coraz więcey

27a więcey Gruntow, własnych Klinieckich, od-

28bierał, y do teyże swoiey Possesyi przywłaszczał

29iako et currenti anno, Sianożęć własną Cer-

30kiewną wużywaniu Kapłanow Klinieckich

31ab antiquo zawsze sine ulla praepeditione zo-

32staiącą violenter odebrał, Granice, Swoiey niby

33własności, alias Gruntow, niesłusznie przywła-

34szczonych, privato ausu, czyli z rozkazu

35ligo obwodził y też obwodzenie actu ratyfikuiąc Iuramentas w Gro

36[reklamant:] dzie

k. 267

1dzie Owruckim przeciwko Prawu Prokurowat oczy Kondemnata w Przeswie-

2tnym Trybunale otrzymana, niemnieyteż Ichmć Dziedzice y Possessores Dobr Hey-

3wiec tak wiele własności Klasztorney Klinieckiey poodbierali, y w swoiey osenucie [?]

4usus fructus percipiendo non remonstrato Iure trzymaią, y coraz więcey Gruntow wła-

5snych Panien Zakonnych violenter przywłaszczaią, singulariter Wiełł Jegomć Pan

6Stecki [?] Czesnik Smoleń. y Ichmć Panowie Heyewscy, Białoccy, y Inni Uczesnicy quo-

7vis Nominum et cognominum w dawnieyszych Manifestach dołożeni, rozne wio-

8lencye, krzywdy w Gruntach, Borach, Lasach, Sianożęciach, do Siedliska Dworszy-

9na indebitissime, na ktorym quôdam Miasteczko było wtrącaiące, siana własne

10Klasztorne, iedne Gwałtem zabieraią, drugie palą, także Ichmć Panowie Koby-

11linscy, kilka Siedlisk z dawnych czasow, Pannom pomienionym pobożnie zapisa-

12nich, Iakoto Iaroszowszczyzna, Niećkaiowszczyzna [?], Matwiowszczyzna, Hryszkow-

13szczyzna, Zaliwaykowszczyzna, Tarasowszczyzna, nazywaiącychsię nieustępuią

14y owszem Dworek Panien Zakonnych, na Ichże własnym Klasztornym Gruncie, tam-

15że będący, rozrzuciwszy, tychże Gruntow zażywaią, poddanym Parszowskim rozne

16wiolencye, krzywdy, y szkody czynili, et hucusque czynią, samych biią, przezco niekto-

17rym dali motivum do Ucieczki. Owdzież Ichmć Panowie Korkuszkowie [?] nic nienale-

18żąc do Dobr Klasztornych, violentissime w One wdzieraią się, y gwałtownie odbierać

19one, iakoto Pola, Sianożęci, Siedliska, Czerteże, y Wsie intendunt, Poddanych Kla-

20sztornych biią, zastępuią, na własność Klasztorną armata manu nachodzą, y tamże

21Poddanych na smierć zabiiaią, w Dobrach Żołoni, nescitur quô Iure et cum cuius consen-

22su, Poddanych trzymaią, iakoteż y Possessores Dobr Wieledniki tamże Poddanych trzy-

23maią, niekontentuiąc się temi ieszcze y daley, wdzierać przechwalaią, niedosc natym

24że Pol, Sianożęci, y Gruntow Parszowskich, y Kobylinskich, więcey iak na pułmili Ante-

25cessores Ichmćiow Obżałowanych, do Dobr swoich odebrali, y dotychczas Ichmćiow mo-

26cessores Ichmćiow Obżałowanych, do Dobr swoich odebrali, y dotychczas Ichmćiow mo-

27derni Successores, illegitime trzymaią, quos sequuntur Possessores, y Dziedzice, Dobr Ko-

28rzynska, indebitissime tychże Gruntow Parszowskich, y Kobylinskich, non parvam Posses-

29sioni suae w Lasach, Polach, Sianożęciach przywłaszczyli portionem, hos autem imi-

30tantur JWiełł Ichmć Panowie Starostowie Owrucc., y Inni Ichmć niektorzy, ktorzy

31nietylko Grunta, Wsie y totalia Bona possident, Panien Zakonnych do nich nieprzypuszcza-

32ią, Inni zaś Ichmć, o Poddanych Dziedzicznych Klasztornych formant vexatorias acti-

33ones, iako y Wiełł Jegomć Pan Pawsza Stolnik Owruc., pretendit iniuste, u Panien Zakonnych

34wydania Poddanych Dziedzicznych Klinieckich a Ichmć Panowie Possessorowie Arendo-

35wni sponsionibus suis utrzymania całości Dobr Duchownych, przystaraniu o Arendę tych-

36że, bardziey iak sub iuramento deklaruiącsię, wziowszy tedy Bona in actualem sui Pos-

37sessionem, non satisfaciendo suae obligationi, y owszem do Onych bynaymnieyszey nieczna-

38iąc się utrzymania całości tychże Dobr, ullo modo non subveniebant, tylko varios modos,

k. 267v

1adhibebant, a żeby iak nayWiększy profit, choć z uciemiężeniem Poddaństwa y tak wie-

2lu zubożałego mieli, iakoż Wiell. Ichmć Panowie Niemiryczowie Miecznikowie Żyto-

3Mall. per se et varias personas circa suas pollicitationes Dobr Klinca cum attinentijs,

4bardziey iak swoich własnych Dziedzicznych integritatem w Utrzymaniu Granic y staro-

5dawnego używania, iako y w prawnych terminach, proprio sumptu et cura, sine ulla in poste-

6rum petenda recompensatione, łożoncy spezy tueri. Poddanych nad Inwentarz niepociągać, wy-

7mogszy u Przewielebney Jey Mci Panny Meletyi Małachowskiey, teraźnieyszey JHumeniy

8Pomienionego Konwentu, arendowny Kontrakt na tez Dobra, pro summa non adaequa-

9ta, bo Intrata Karczemna tęż summę zupełną wydawała, swoich assekuracyi niedotrzy-

10mali, y owszem Dobra Poddanych znacznie uciemiężywszy, przez znaczne wykłady zni-

11szczyli, y do niemałey ruiny przywiedli, Decreta praejudiciosa, z rożnemi Ichmciami przypuszcza-

12li, Pozywny in sublationem processus odbierali, et sine consensu Panien kwitowali, co większa

13w rożne Skrypta, Kwity, non pacificatis plurimis praetensionibus więcey iak na dwa ty-

14siące Złł. Poll. efficientibus, ad delinquentes [?] iuste habitis, y też Jeymość Panne JHumenią

15iako Prawa niewiedzącą y nidkogo salubre consilium mieć niemogącą wprowadzili. o

16ktorey takowey Prawie ostateczney Dobr pomienionych ruinie, accepta notitia JW.

17Jegomć Xiądz Byskup Łucki y Ostrogski, Manifestanta do Pomienionych Dobr dawszy

18onemu plenariam facultatem, omnimodam potestatem, Dobr całości subvenire, iniurias

19iure vindicare, zesłał, atak Idem Comparens satisfaciendo suo officio, widząc ostatnią

20dezolacyą Dobr, przez rożnych Ichmw. własność Klasztorną przywłaszczaiących,

21iednych Potaże w Lasach Klasztornych palących, drugich Dziegcie kurzących, Innych

22Poddanych lubo niewinnych codziennie zastępuiących, y Bijących, na Grunta Klasztor-

23ne nachodzących, rożne wiolencye, opressye y krzywdy wyrządzaiących, in Fundis pro-

24prijs spiritualibus, a do tego processem iszcze inwolwuiących, a Ichmć Arendatory Possess-

25ores, niby ad tuitionem wziowszy papiery, y do tych czas nieprzywracaiąc, iako też y Inwici-

26nitate rezyduiące, maiąc sobie pozwierzone nieraz do zrewidowania papiery, od Panny J-

27Humeniy, co lepsze powybierawszy, dokumenta przeciwnym Stronom powydawali, y tez

28same Strony na Oppressyą poddaństwa Klasztornego informuią, przeco causat fuga-

29tio Poddanych, oco wszytko iterum iterumq, y o Inne pretensye, in Termino Termini, ubi de iure

30venerit, proponowane, niemniey de nullitate et invaliditate wszelkich Dekretow uciążliwych,

31Granic privato ausu przeciwko Prawu obwodzonych, Juramentem niesłusznym subsistere de

32Lege niepowinnych, Kwitow cum praejudicio Klasztoru non pacificatis praetensionibus, super

33inductive nastąpionych, assekuracyi y iakichkolwiek Skryptow, bez Wiadomosci Starszych,

34y Porady Innych Panien Zakonnych, od Pany JHumeniy danych komukolwiek y Innych

35Transakcyi z kimkolwiek nastąpionych, y ocokolwiek praejudiciose ac in Damnum Dobr Du-

36chownych poczynionych, oswiadczywszy cię y Manifestowawszy, salvamq meliorationem prae-

37sentis querimoniae Zostawiwszy, chcąc y życząc sobie, z każdym z Ichmw in circuitu praememoratorum

38Bonorum mieszkaiącym, iako naylepiey obchodzić się y dobrym zawsze certowac affektem w Sąsiedz-

39kiey przyiaźni, iednak iure se deklarował, cum omnibus ad Bona praedicta quemcunq praetextu

40mieć praetendentibus, ac damna, violentias, oppressionesq ijsdem Bonis, ac subditis iam illatas in-

41ferentibus actum, a teraz prosit hanc Manifestationem Actis anotari co y Otrzymał. X. Sofronius Chytow-

42ski Ordinis Divi Basilij Magni mpria

43[reklamant:] Protestacya

Objaśnienia i tłumaczenia

Nomine – w imieniu; in Collateralitate – w sąsiedztwie; Na Leżeniu Xiąg – podczas wyłożenia ksiąg (poza kadencją sądu); protunc – ówczesnym; Comparens Personaliter – stawiwszy się osobiście; ad tuitionem – dla obrony; cum attinentijs – z przynależnościami; mediantibus Fundationibus ac alijs inscriptionibus – na mocy fundacji i innych zapisów; propter Augendum Cultum Divinum ex pio Opere – dla pomnożenia czci Bożej z pobożnego uczynku; incuriam – niedbalstwo.

varijs personis – różnym osobom; non attenta correspondentia eorundem – bez względu na ich odpowiedniość (wartość); constitutus et inscriptus – ustanowiony i zapisany; quam primum – skoro tylko; de proprietate – o własności; nonnullam notitiam – pewną wiadomość; acta presentia adijt – przystąpił do akt niniejszych; ex professione et obligatione sua – z urzędu i obowiązku swego; obviando – zapobiegając; Praecensitorum Bonorum – wyżej wymienionych dóbr; Collateralium – sąsiadów (graniczących); funditus desolatorum – do szczętu spustoszonych; antiquitus – od dawna; violenter – gwałtem; nulliter – nieważnie; cum attinentiis – z przynależnościami; nullis oneribus – żadnym ciężarom; propter ampliandum Honorem Ejus – dla pomnożenia Jego czci; magno temporis intervallo – po długim czasie; procuratis quibusdam mediis – wyszukanymi pewnymi sposobami; silentio praetermissis – pominiętych milczeniem.

Fragment manifestacji (prawdopodobnie prokuratora/plenipotenta) w imieniu Konwentu Panien Zakonnych w Korcu przeciw osobom zabierającym dobra Kliniec.

inter alios – między innymi; verba cripit (eripit) dolor – ból odbiera słowa; oculis subiecta – oczywista; nulla data ratione – bez podania przyczyny; nullo Jure – bez żadnego prawa; noviter – niedawno; legitimare illegitimam possessionem – uprawomocnić nieprawne posiadanie; litis contestatio enarrat – jak opisuje wdanie się w spór; inermes Spirituales personas – bezbronne osoby duchowne; adhibere media, exquirere pretensiones varias – używać środków, wyszukiwać różne pretensje.

Lekcje „Siedlisko Rojowczyzna/Rojowszczyzna”, „Klinieckich” niepewne; ubytki papieru przy lewym brzegu w dolnej części.

attinencye – przynależności; per vim – przemocą; contra iura et antiquos usus cum tota circumferentia – wbrew prawom i dawnym zwyczajom z całym obwodem; sine ullo iure insistunt possessioni – bez żadnego prawa trzymają posiadanie; formato praetextuoso actoratu – wytoczywszy pod pozorem powództwo; stante possessione arendatoria – w czasie posiadania dzierżawnego; ad velle et libitum sui – według swej woli i upodobania; ad tuitionem integritatis – dla obrony całości; in remotiori loco – w dalszym miejscu; eodem processu solidando – umacniając tym procesem; currenti anno – w roku bieżącym; ab antiquo sine ulla praepeditione – od dawna bez żadnej przeszkody; violenter – gwałtem; privato ausu – z prywatnej śmiałości; actu ratyfikując iuramentas – potwierdzając aktem przysięgi. Linia z nazwiskiem Kuśnickiego dopisana innym atramentem częściowo na marginesie – odczyt niepewny.

Linia „cessores Ichmćiow Obżałowanych…” w rękopisie występuje raz; powtórzenie wyżej do usunięcia – poprawna lektura: „Ante-/cessores Ichmćiow Obżałowanych, do Dobr swoich odebrali, y dotychczas Ichmćiow mo-/derni Successores…”.

Fragment manifestacji (protestacji) Panien Zakonnych (klasztoru klinieckiego) przeciw okolicznej szlachcie o zabór gruntów i krzywdy poddanym; brak początku i końca na tej stronie.

usus fructus percipiendo non remonstrato Iure – pobierając pożytki bez okazania prawa; violenter/violentissime – gwałtem/najgwałtowniej; singulariter – szczególnie; quovis nominum et cognominum – jakichkolwiek imion i nazwisk; indebitissime – najbardziej bezprawnie; quôdam – niegdyś; et hucusque – i dotąd; intendunt – zamierzają; armata manu – zbrojną ręką; nescitur quô Iure et cum cuius consensu – nie wiadomo jakim prawem i za czyją zgodą; moderni Successores – obecni następcy; illegitime – bezprawnie; quos sequuntur – za którymi idą; non parvam portionem – niemałą część; hos autem imitantur – tych zaś naśladują; totalia Bona possident – posiadają całe dobra; formant vexatorias actiones – wytaczają dokuczliwe procesy; pretendit iniuste – domaga się niesłusznie; sponsionibus suis – swoimi zobowiązaniami; sub iuramento – pod przysięgą; in actualem sui Possessionem – w swoje faktyczne posiadanie; non satisfaciendo suae obligationi – nie czyniąc zadość swemu zobowiązaniu; ullo modo non subveniebant – w żaden sposób nie wspierali; varios modos – rozmaite sposoby.

Wiełł – Wielmożny; Smoleń. – smoleński; Owrucc. – owrucki.

Pismo bardzo kursywne; liczne odczyty łacińskie przybliżone.

adhibebant – stosowali; per se et varias personas circa suas pollicitationes – przez siebie i różne osoby wbrew swym obietnicom; cum attinentijs – z przynależnościami; proprio sumptu et cura, sine ulla in posterum petenda recompensatione – własnym kosztem i staraniem, bez żądania w przyszłości jakiegokolwiek wynagrodzenia; tueri – bronić; pro summa non adaequata – za sumę nieodpowiednią; Decreta praejudiciosa – dekrety szkodliwe; in sublationem processus – na zniesienie procesu; sine consensu – bez zgody; non pacificatis praetensionibus – bez zaspokojenia pretensji; salubre consilium – zbawienna rada; accepta notitia – powziąwszy wiadomość; plenariam facultatem, omnimodam potestatem – pełne upoważnienie, wszelką władzę; iniurias iure vindicare – krzywd dochodzić prawem; satisfaciendo suo officio – czyniąc zadość swemu obowiązkowi; in fundis proprijs spiritualibus – na własnych gruntach duchownych; ad tuitionem – dla obrony; iterum iterumque – raz po raz; in termino termini, ubi de iure venerit – w terminie, gdzie prawnie przypadnie; de nullitate et invaliditate – o nieważność; privato ausu – samowolnie; salva melioratione praesentis querimoniae – z zastrzeżeniem poprawienia niniejszej skargi; in circuitu praememoratorum bonorum – w okolicy wspomnianych dóbr; hanc Manifestationem Actis annotari – by tę manifestację wpisano do akt; Ordinis Divi Basilij Magni mpria – zakonu św. Bazylego Wielkiego, ręką własną.

JHumenia – ihumenia, przełożona monasteru (bazylianek); Potaże – potaż, palenie lasu na popiół; Dziegcie kurzących – wypalających dziegieć.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

31XII 1739 ks. Sofroniusz Chytrowski, prokurator bazylianów, zamanifestował w imieniu panien zakonnych konwentu klimieckiego (koreckiego) przeciw różnym sąsiadom dóbr Kliniec [?] o naruszanie granic tych dóbr, od dawna wolnych od ciężarów i zapisanych na chwałę Bożą zakonnicom koreckim.

Transkrypcja

k. 268

1Protestacya Urodz. Hryniewiczow

2Jackowskich Przeciwko WW. Konwento-

3wi Owruc. Ordinis Praedicator.

4Roku Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewiątego

5Miesiąca Decembris Trzydziestego Pierwszego Dnia

6Na Urzędzie [?] Xiąg Ziem. Kijow. przedemną Stefanem z Wyhowa Wyhowskim Vi-

7ceRegentem y Namiestnikiem protunc Akt Ziem. Kijow. y Xięgami ninieyszemi

8Ziemskiemi Kijow. Comparentes Personaliter Urodz. Ichmć Panowie Teodor

9Syn Zeszłego Urodz. Jarmoły Hryniewicza, Syna Zeszłego niegdy Urodz. Karpa

10Hryniewicza, Hieronim Syn Zeszłego Urodz. Jana Hryniewicza, a Wnuk nie-

11gdy Urodz. Onyska Hryniewicza, okrutnie Zamordowanego, y Jakob Syn Zeszłego O-

12stafiego Hryniewicza, Hryniewiczowie Jackowscy, iak przez Chleba Kawałka

13przy Opatrzności Boskiey, każdego wspomagaiącey, pozostali Sieroty dorobić się mo-

14gli, y przy nim niiakową od Krewnych y Przyiacioł swoich, tudzież z Papierow

15niedawno, wrożnych Ichmćw, non modico sumptu wyprokurowanych, o swoiey wła-

16snosci, Antecessorom swoim, Vigore Juris służącey, a przez Potencyą zawzięta

17Ludzką niżey wyrażoną, sposobem bardziey niż nieprzyiacielskim, gwałtownie odebra-

18ney, y w używaniu niesłusznym, ad oppressionem Status Nobilitatis, kiedy rodowitą Szla-

19chtę do szczętu Na Fortunie, Honorze, zruinowawszy, w Poddaństwo y srzce gwał-

20townie Podbili, dotychczas zostaiącey, y o tyranstwu bardzo Wielkim, ledwie kiedy sły-

21chanym, na Antecessorach swoich Jugum Subditale, ktoremu exavis, Proavis, y daley bio-

22rąc, nigdy nie byli, iako Szlachta rodowita Subjecti, ferre niemogących, y Życia swoie

23nietylko Substancyą, y Zdrowie azarduiących, quorum innocens effusus sanguis vindi-

24ctam clamavit, popełnionym, powziąć mogli notitiam, chociaż non plenam, tak zaraz spe

25posita, in Misericordia Dei, dufaiąc Świętey Sprawiedliwości, że vigentella [?], tan-

26dem aliquando, ad proprietatem swoię przyść, krzywd, szkod, kryminałow rożnych Po-

27czynionych, vindictam mieć mogą, in virtute Prawa Pospolitego, y tychże Papierow kto-

28rych mogli dostać, resuscitando Caussam, morte Antecessorum infelici interruptam, in integrum,

29y Chcąc swoiey własnosci dochodzić, maximo cum dolore, swym y Braci swoich I-

30mieniem, przeciwko Wiel. Jeymći Pani Annie seu alius nominis z Leskich [?] Matce Wdo-

31wie, Franciszkowi, y Zacharyaszowi Synom Hańskim, pozostałey Matki, y Synow

32Zeszłego Wiel. Jegomći Pana Wenturego Hańskiego Chorąż. Żyt., tudzież Wiel-

33bnym Konwentowi Owruc. Ordinis Praedicatorum, świadczą y Manifestuią się oto. Iż co

34Antessorowie Comparentium, gaudentes titulo Nobilitari, et portione Substancyi, byli in

35pacifica Possessione Ziemi Piątkowskiey y Bartniey, to iest Wsi Jackiewicz pod Owruc.

36leżącey, y naymnieyszey prepedycyi niodkogo, magno temporis intervallo, w Oney nied-

37kogo nie mieli, non nisi ex vicinitate proxima Dissenciones Matre, y Owszem będąc in

38Aequalitate, iako z dawnych Czasow rodowita Szlachta, Prawu Pospolitemu tylko Obe-

39diebant, y pomienioney Ziemi, alias Dobr spokoynie zażywali, aż gdy Zeszły Jegomć

40[reklamant:] Pan

k. 268v

1Pan Hański [?], quaesito quodam Iure, super Particulam Fundi, in contiguitate bardzo proxima

2wyż wyrażoney wsi Jachniewicz [?] positi, eundem fundum w swoią Posessyą odebrał, tak

3zaraz widząc Antecessorow Comparentium, lubo rownych sobie, w Ubostwie y prostocie, adver-

4sae sorti resistere niemogących, Onychże nietylko appropriando w łasność Wieś Jachniewi-

5cze, ale samych, convellendo autoritate Legum patritiam, Privilegiorum, postposita Lege Divi-

6na, et humana, poczoł ad Labores Subditales pociągać, czego niemogąc Pati, secundum

7posse, przy honorze, Życiu rownaiącymsię resistebant, co Widząc tenże UrPan Hań-

8ski, ad violentissimos modos udawszysię, hostilem Zawsze repraesentabat faciem, kiedy

9nasyłaiąc, y Sam armatâ manu na pomienioną Wieś naieżdżaiąc, Rożne hostili-

10tates exercebat, kiedy niewinnych Ludzi bił, Mordował, więził, iednych wieszał, Dru-

11gich zabiiał, Chudobę Wszytkę, y Papiery pozabierał, palił, usiłuiąc koniecznie, nullo

12habito respectu, super proximum, w Poddaństwo onych obrocić, y Dobra Wieś Jachnie-

13wicze, nie do Onych nienależąc, violentissimo, bo Hostili modo odebrać, iako otym Pro-

14testacye, Relacye, Decreta y Inne Transakcye enarrant, czego ad velle et placitum

15sui permittentibus Superis dokazawszy, y Dobra wspomniane za swoie własne przywła-

16szczywszy, a widząc że Sors humana inconstans, niechcąc Daley samtey Fortunki, iako

17Krwią Szlachecką, y niewinnych Ludzi zbroczoney trzymać, Konwentowi Owruc-

18kiemu [?] Zakonu Swiętego Dominika, teyże Wsi Jachniewicz, aby in posteritatis horrendis ex-

19emplis niebyć in responsione ustąpił, czego Daley, iako cum Mortuis Luctari niechcąc

20dzisię, niewyrażaiąc tylko Dolorem suum exponendo, invocato Superum auxilio, chcąc

21Vindictam petere takowych Kryminałow, lubo personales poenas, cum per-

22sonis extinctas, et proprietatem suam vindicare, referendo se ad pri-

23vilegia, Decreta, Manifestationes, oto wszytko ut praemis-

24sum, iterum iterumque manifestatur, salvaque manente me-

25lio ratione, hanc vero Contestationem Actis conno-

26tari prosili, co y Otrzymali † Teodor Hry-

27niewicz † Hieronim Hryniewicz

28† Jakub Hryniewicz

29AMEN

30[reklamant:] Januarius

Objaśnienia i tłumaczenia

Numer marginalny niepewny (odczyt „185to”); foliacja: „268”, u góry także „4” i „4.”.

non modico sumptu – niemałym kosztem; Vigore Juris – mocą prawa; ad oppressionem Status Nobilitatis – ku uciskowi stanu szlacheckiego; Jugum Subditale – jarzmo poddańcze; ex avis, proavis – od dziadów, pradziadów; ferre – znosić; quorum innocens effusus sanguis vindictam clamavit – których niewinnie przelana krew wołała o pomstę; resuscitando Caussam, morte Antecessorum infelici interruptam, in integrum – wznawiając sprawę przerwaną nieszczęsną śmiercią przodków, w całości; maximo cum dolore – z największym bólem; seu alius nominis – albo innego imienia; Ordinis Praedicatorum – zakonu kaznodziejskiego (dominikanów); in pacifica Possessione – w spokojnym posiadaniu; magno temporis intervallo – przez długi czas; in Aequalitate – w równości; obediebant – byli posłuszni.

Chorąż. Żyt. – chorąży żytomierski; Urodz. – urodzony; WW. – wielebni.

quaesito quodam Iure – wyszukawszy jakieś prawo; super Particulam Fundi in contiguitate bardzo proxima… positi – do części gruntu położonej w bardzo bliskim sąsiedztwie; adversae sorti resistere – przeciwstawić się złemu losowi; appropriando – przywłaszczając; convellendo autoritate Legum patritiam, Privilegiorum – podważając powagę praw ojczystych i przywilejów; postposita Lege Divina et humana – z pominięciem prawa boskiego i ludzkiego; ad Labores Subditales – do robocizn poddańczych; secundum posse – według możności; hostilem repraesentabat faciem – okazywał wrogie oblicze; armata manu – zbrojną ręką; hostilitates exercebat – dopuszczał się wrogich czynów; nullo habito respectu super proximum – bez względu na bliźniego; ad velle et placitum sui permittentibus Superis – według swej woli i upodobania, za dopuszczeniem niebios; Sors humana inconstans – los ludzki niestały; in posteritatis horrendis exemplis – aby nie być w odpowiedzialności jako straszny przykład dla potomności; cum Mortuis Luctari – walczyć ze zmarłymi; invocato Superum auxilio – wezwawszy pomocy niebios; Vindictam petere – domagać się pomsty; personales poenas, cum personis extinctas – kary osobiste, wygasłe wraz z osobami; salva manente meliori ratione – z zastrzeżeniem lepszego uzasadnienia; hanc Contestationem Actis connotari – by tę protestację zapisano do akt. UrPan – Urodzony Pan. Krzyżyki przy podpisach – znaki niepiśmiennych. Foliacja: widoczne „268” i „6” w lewym górnym rogu.

Streszczenie

31XII 1739 Teodor, Hieronim i Jakub Hryniewiczowie (Jackowscy) zaprotestowali przeciw konwentowi dominikanów owruckich, wskazując, że ich przodkowie, szlachta, od dawna spokojnie posiadali ziemię Piątkowską i Bartnią we wsi Jackiewicze pod Owruczem, a spory zaczęły się dopiero z sąsiedztwa z konwentem.

Transkrypcja

k. 269

1Zapis Dimissiey od Urod. JmPana Jana Dzia-

2dowicza na osoby Ichmc Panow Dziadowiczow synow

3swoich oraz Woyciecha Soleckiego zięcia swego dany

4y służący.

5Roku Tysiąc. Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Januarij Czwartego Dnia

7Na Rokach Sądowych Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z Trypola

8Dziadowiczem Trypolskim Łowczym Mścisławskim Komornikiem [?] Ziem. Kijow.

9y Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow. Comparens Personaliter Urod.

10JmPan Jan Dziadowicz ten Zapis Dimissionis od Siebie Sława-

11iącego in rem et personam synow swoich Szymona, Alexandra

12Fedora, Jana drugiego Jana y Trzeciego Jana Dziadowiczow oraz

13zięcia Swego Woyciecha Soleckiego na Dobra niżey wyrażone da-

14ny y służący przed Aktami ninieyszemi przyznał w te słowa Ja

15Jan Dziadowicz nieboszczyka Urod. JmPana Dymitra Dziadowicza

16syn zdrowy będąc na Ciele y umyśle odstąpiwszy swey wtey mey

17należney Ziemskiey Jurysdykcyi a pod ninieyszy swoy Zapis Di-

18missionis cale się poddaiąc y pozwalaiąc wiadomo iawno czynię

19ustnie y dobrowolnie zeznaię Iż Ja zeznawaiący maiąc

20Dobra swe Dziedziczne wieś Lubki [?] y część wsi Jankowiec [?] w Wo-

21iewodztwie Kijow. w Powiecie Żytt. sytuowane po oycu moim na mnie

22spadłe y we władzeniu moim zostaiące umyśliłem z tychże

23Dobr moich wieś Lubki [?] Urod. JmPanom Szymonowi,

24Alexandrowi, Fedorowi, Janowi, drugiemu Janowi y trzecie-

25mu Janowi Dziadowiczom Synom Swoim a część wsi Jan-

26kowiec [?] Woyciechowi Soleckiemu zięciowi swemu daię daro-

27wnym Zapisem y na zawsze dymittowac Jakoż tym Zapisem

28moim pomienione Dobra ze wszystkiemi onych polami

29rolami gruntami łąkami Sadybami ogrodami borami lasa-

30mi Sianożęciami oraz poddanemi ciągłemi y pieszemi ich

31powinnosciami y robociznami daniami daninami owszem

32z tem wszystkiem co w tych Dobrach oddawna dawien zawie-

33rało się y teraz zawiera się nic z onych nie Excypuiąc

34[reklamant:] ani wyłączaiąc

k. 269v

1ani wyłączaiąc tym że Urodzonym Jchmć Panom Alexandro-

2wi, Szymonowi, Teodorowi, Jerzemu drugiemu, Janowi y Trzeciemu

3Janowi Dziadowiczom Synom Jednym oraz Woyciechowi

4Solecki [?] Zięciowi swemu dnia dzisiey. Zapisuię y na zawsze

5dymittuię Wzięcia wolney Intromissyi do pomienionych Dobr

6tym że Dziedzicom one tylko com dozwolił y dopuszczam calą zawo-

7lony y dopuszczony ani sam przez się, ani przez żadne Su-

8bordynowane Osoby bronić y przeszkadzać nie mam y nie będę.

9A na co wydaiąc ten moy Zapis Dimissionis własną ręką przy

10uproszonych wielu Przyiacioł podpisuię. Datum w Żytomierzu

11Dnia Drugiego Januarij Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku.

12U tego Zapisu Dimissionis podpisy rąk temi słowy Jan Dzia-

13dowicz mp. Jako świadek y Przyiaciel na tym Zapisie pod

14tey prawa podpisuię się Antoni Kilarzewski [?] mp. Jako świadek

15y Przyiaciel na tym Zapisie pod tey prawa podpisuię się Łu-

16ka [?] Botkunowski [?] mp. Który że to Zapis od słowa do słowa iak

17się w sobie ma do Xiąg ninieyszych Ziemskich Kijows. iest Zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis Dimissiey (dimissionis) – zapis ustąpienia, przekazania dóbr; in rem et personam – na rzecz i osobę; Comparens Personaliter – stawiwszy się osobiście.

Powiat Żytt. – żytomierski.

Zapis Dimissionis – zapis dymisji (zrzeczenia się, dopuszczenia do intromisji); Datum – dan; mp. – manu propria, własnoręcznie; pod tey prawa – prawdopodobnie „po stronie prawa”, odczyt niepewny.

Uwaga redakcyjna: wpisy nr 186–193 serii potocznej 1739 pochodzą z 4–7 I 1740 i są pisane inną, późniejszą w wyglądzie ręką; transkrypcja sprawdzona na skanach 0285P, 0287P, 0289P – zgodna.

Streszczenie

4I 1740 Jan Dziadowicz zeznał zapis dymisji (darowizny wieczystej) dziedzicznej wsi Lubki [?] w powiecie żytomierskim na rzecz synów (Szymona, Aleksandra, Fedora i trzech Janów) oraz części wsi Jankowce [?] na rzecz zięcia Wojciecha Soleckiego.

Transkrypcja

k. 269v

1Zapis dimissionis od Urodz. Jmci Pana Jakuba Sza-

2mowskiego [?] na Osoby Urodz. Jchmć Panow Stanisława

3Szumowskiego syna swego oraz Jakuba Boniatow-

4skiego zięcia swego dany y służący.

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Januarij Piątego Dnia.

7Na Rokach Sądowych Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z Trypola

8Dzedowiczem Trypolskim Skarbnikiem Mścisławskim Regentem Ziem. Kijow.

9y Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow. Comparens Personaliter Urodz.

10Jmć Pan Jakub Szumowski ten Zapis dimissionis od siebie sła-

11niaiący in rem et personam syna swego Stanisława Szumowskiego

12oraz zięcia swego Jakuba Szymonowego Boniatowskiego niżey [?]

13na intro wyrażone dany y służący przed Aktami ninieyszemi

14przyznał tymi słowy. Ja Jakub Szumowski zdrowy będąc na

15ciele y umyśle ustępiwszy swey własney naturney Ziemskiey [?]

16sydencyi [?] a przez ninieyszy swoy Zapis Dimissionis cale się [?] przy-

17znaiąc y wiadaiąc wiadomo czynię Synowi [?] Swemu Jstotnie y dobrowolnie

18zeznaię iż Ja Zeznawaiący maiąc Dobra swe dziedziczne dwie

19części wsi Hordyszcze [?] w Woiewództwie Kijows. a Ja [?] tytułem [?] [ubytek papieru]

20po Oycu na mnie spadłe y we władaniu moim zostaiące, ony

21[reklamant:] tylkom

k. 270

1Item z tych Dobr iedno Część synowi swemu Stanisławowi Szumow-

2skiemu, a drugą Część Jakubowi Szymonowemu Poniatowskiemu zię-

3ciowi swemu daię darowuię Zapisuię y na zawsze dymittowuię

4Jakoż tym Zapisem moim pomienione Dobra ze wszystkiemi

5onych polami rolami gruntami łąkami sadzawkami ogrodami

6borami lasami Sianożęciami oraz poddanemi Ciągłemi y piesze-

7mi ich powinnosciami y robociznami daniami dziesięcinami

8owo zgoła z tem wszystkim co w tych dobrach oddawna dawien

9zawierało się y teraz zawiera y nic z onych nie excypuiąc ani

10wyłączaiąc tymże Urodz. Ichmo Panom Stanisławowi Szumowskie-

11mu y Jakubowi Szymonowemu Poniatowskiemu kochanym Dzie-

12ciom moim daię daruię zapisuię ustępuię y na zawsze dymittu-

13ię Wręcz wolny Intromissyi do pomienionych Dobr tymże

14Dziedzicom dozwalam dopuszczam a dozwolony

15y dopuszczony ani sam przez się ani przez żadne Subordyno-

16wane Osoby bronić y prześladować nie mam y nie będę Na co

17wydaię ten moy Zapis Dimissionis w łasną Ręką przy upro-

18szonych Wiell. Przyiaciołach podpisuię Datum w Zytomierzu

19Dnia Trzeciego Januarij Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku.

20U tego Zapisu Dimissionis podpisy rąk w te słowa Jakub Szu-

21mowski mp. Jako swiadek y Przyiaciel na tym Zapisie podług

22prawa podpisuię się Piotr Zapolski mp. Jako swiadek y Przyia-

23ciel na tym Zapisie podług prawa podpisuię się Bazyli Kulenski [?]

24mp. Ktory zato zapis ad stowa do słowa iako się w sobie ma do

25Xiąg ninieyszych Ziem. Kijow. iest zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; tytuł Regenta i rok czytane niepewnie.

Zapis Dimissionis – zapis ustąpienia (zrzeczenia się) dóbr; Datum – dano; Intromissyi – wwiązania w posiadanie.

Streszczenie

5I 1740 Jakub Szumowski zeznał zapis dymisji dwóch dziedzicznych części wsi Hordyszcze [?] w województwie kijowskim – jednej na rzecz syna Stanisława, drugiej na rzecz zięcia Jakuba Poniatowskiego.

Transkrypcja

k. 270

1Zapis Dimissionis od Urodz. JmPana Jana

2Kobylinskiego na osoby Synowcow swoich Urodz.

3Kobylinskich dany y złożony.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Januarij Piątego dnia.

6Na Rokach Sądowych Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z Trypola

7Dedowiczem Trypolskim Łowczym Mozyrskim [?] Komor. Ziem.

8Kijow. y Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow. Comparens personaliter

9Urodz. JmP. Pan Jan Kobylinski ten Zapis Dimissionis od siebie

10stawaiącego in rem et personam Urodz. JchPanow Piotra, Teodora

11Jerzego, Teodora, Jana, Samuela, Piotra, Bazylego, drugiego Bazy-

12lego y trzeciego Bazylego, Krzysztofa Grzegorza, Jana, Alexandra

13Pawła y Bazylego Kobylinskich synowcow swoich na dobra in-

14tro wyrażone dany y złożony przed Aktami ninieyszemi przyznał

15[reklamant:] w te słowa

k. 270v

1wte słowa Ja Jan Kobylinski między Urodz. JmPanem Meleszka Kobylin-

2skiego syn zdrowy będąc na Ciele y umyśle odstąpiwszy swey właśney na

3leżney Ziemskiey Jurysdykcyi a pod ninieyszy swoy Zapis Dimissio-

4nis całe się poddaiąc y zeznawaiąc wiadomo czynię iawnie y

5dobrowolnie zeznaię, Iż Ja zeznawaiący maiąc Dobra Swe dzie-

6dziczne wieś Kobyliny w Wdztwie Kijowskim a Powiecie Owruckim [?] sytuowane

7po Oycu moim na mnie spadłe y w władzeniu moim zostaiące uwy

8złem takowe Dobra moie Urodz. JmPanom Piotrowi, Teodorowi

9synom Krzysztofa, Teresenu [?], Teodorowi Janowi Samuelowi oraz Piotro

10wi synom Piotra a wnukom Eliasza Bazylemu synowi Jana Bazyle

11mu synowi Andrzeja wnukowi Samuela vel Semena Bazylemu sy

12nowi Daniela a wnukowi Meleszka prawnukom Jana Krolewicza [?]

13oraz Krzysztofowi synowi Jacka wnukowi Jana Grzegorzowi y Janowi

14synom Andrzeja Alexandrowi y Pawłowi synom Michała Bazyle

15mu Synowi Jana wnukom Andrzeja zarazem prawnukom Teo

16dora Kołodczenka [?] praprawnukom Jacka Kobylinskiego Kołod

17czenki [?] Kobylinskim synowcom Swym dziedzicowi Zapisuię y na

18zawsze dymittowa[łem] [?]. Jakoż tym Zapisem moim pomienione Dobra

19ze wszystkiemi onych polami rolami grontami łąkami Sadybami

20ze wszystkiemi gaiami borami lasami Sianożęciami oraz

21poddanemi czynszami y pieszemi ich powinnościami y robociznami

22daniami daninami owo zgoła ztem wszystkiem co w tych Dobrach

23od dawna dawien zawierało się y teraz zawiera się nic z onych

24nie Excypuiąc ani wyłączaiąc tymże Urodz. JchMość Panom Piotrowi

25Teodorowi, Teresenu, Teodorowi Janowi, Samuelowi, Piotrowi Bazyle

26mu drugiemu Bazylemu y trzeciemu Bazylemu Krzysztofowi Grze

27gorzowi Janowi Alexandrowi Pawłowi y Bazylemu Kobylinskim

28synowcom Swym dziedzicznie Zapisuię ustępuię y na zawsze dy

29mittuię Wręczaiąc wolney Intromissyi do pomienionych Dobr tymże

30Bazylemu [?] iako pomienionym dozwalam y dopuszczam a dozwolony y do

31puszczony ani sam przez się ani przez żadne Subordynowane

32Osoby bronić y przeszkadzać nie mam y nie będę. Na co wydaiąc

33ten moy Zapis Dimissionis własną Ręką przy uproszonych

34wiell. Przyiaciołach podpisuię. Datum w Zytomierzu Dnia Trzecie-

35go Januarij Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku. U tego Zapisu

36Dimissionis podpisy temi słowy Jan Kobylinski mp. Ja-

37ko świadek y Przyiaciel na tym Zapisie podług prawa podpi-

38suię się Jakub Czyżewski mp. Jako świadek y Przyiaciel na

39tym Zapisie podług prawa podpisuię się Maxymilian Zuł-

40bowski [?] mp. Ktory to Zapis od słowa do słowa iako się

41[reklamant:] wnosi

k. 271

1w sobie ma do Xiąg ninieyszych Ziem. Kijow. iest zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; Komor. Ziem. – komornikiem ziemskim; intro wyrażone – wewnątrz wymienione.

Zapis Dimissionis – zapis ustąpienia (zrzeczenia się) dóbr; Datum – dano; mp. – manu propria, ręką własną; Wdztwo – województwo; Intromissya – wwiązanie w posiadanie dóbr.

Dokument datowany w Żytomierzu 3 I 1740; foliacja na stronie lewej nieoznaczona, w lewym górnym rogu numer ołówkiem „272/6” [?] (może dotyczyć skanu) – sprawdzić.

Rodowód i formy imion zstępnych (Teresen [?], Kołodczenko [?]) odczytane niepewnie.

Koniec formuły ingrossacji wpisu z poprzedniej strony.

Streszczenie

5I 1740 Jan Kobyliński zeznał zapis dymisji dziedzicznej wsi Kobyliny w powiecie owruckim [?] na rzecz synowców – Piotra i Teodora, synów Krzysztofa, oraz innych Kobylińskich.

Transkrypcja

k. 271

1Zapis Dimissionis od Wiel. JmPana Mikołaja Kerpin-

2skiego na Osoby Jchmciów Panów Kazimierza Kerpinskiego

3Syna swego oraz Jakuba y Szymona Piekarskich [?] Siestrze-

4nców swoich dany y służący

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Januarij […] Dnia.

7Na Roki Sądowe Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z Trypola [?]

8dowiezem [?] Trypolskim Łowczym Mścisławskim Komorn. Ziem. Kijow. y

9Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow. Comparens Personaliter Urodz. JmP.

10Pan Mikołay Kerpinski ten Zapis Dimissionis od Siebie stawaiącego in

11rem et personam Syna swego Kazimierza Kerpinskiego oraz Siestrze-

12nców swych Jakuba y Szymona Piekarskich [?] na Dobra intro wyrażone

13dany y służący przed Aktami ninieyszemi przyznał w te słowa Ja

14Mikołay Kerpinski niżey Urodz. JmPana Jana Kerpinskiego syn

15zdrowy będąc na Ciele y umyśle odstąpiwszy swey wiecznej należney

16Ziemskiey Iurisdykcyi a pod ninieyszy swoy Zapis dimissionis cale

17się poddaiąc y wcielaiąc wiadomo iawno czynię istnie y dobro-

18wolnie zeznaię, Że Ja Ziemiański [?] macierzyste [?] Dobra swe Dziedziczne

19Część wsi Kerpitowki [?] y część wsi Dubowice w Wdztwie Kijow. sytuo-

20wane po Oycu moim na mnie spadłe y we władaniu moim zosta-

21iące umyśliłem z tych Dóbr Część wsi Kerpitowki synowi swemu

22Kazimierzowi Kerpinskiemu a część wsi Dubowice Jakubowi y Szy-

23monowi Piekarskim Siestrzeńcom swym dać darować zapisać

24y na zawsze dymittować Jakoż tym zapisem moim pomienione Dobra

25ze wszystkiemi onych polami rolami gruntami łąkami Sadzawkami

26ogrodami borami lasami Sianożęciami oraz poddanemi Czynszami

27Łyczeniem [?] iako powinnościami y robociznami daniami dannikami [?]

28ni owo iako z tem wszystkiem Co w tych Dobrach od dawna dawien

29zawierało się y teraz zawiera się nic z onych nie Excypuiąc ani wy-

30łączaiąc tymże Urodz. JmPanom Kazimierzowi Kerpinskiemu synowi

31oraz Jakubowi y Szymonowi Synom Filippa Piekarskim [?] Siestrze-

32ńcom swoim daię daruię zapisuię ustępuię y na zawsze dymit-

33tuię Wręcza [?] wolny Intromissyi do pomienionych Dóbr tymże

34[ubytek papieru]zwonaby [?] com dozwolam y dopuszczam a dozwolony y do-

35puszczony ani sam przez się ani przez żadne Sukcesory moie [?]

36Osoby bronić y przeszkadzać nie mam y nie będę Na co my

37daiąc ten moy Zapis Dimissionis w tenor Ręką [?] przy uproszo-

38nych Wiell. Pieczęciami [?] podpisuię Datum w Żytomierzu

39Dnia Czwartego Januarij Tysiąc Siedmset Czterdziestego

40Roku. U tego Zapisu Dimissionis podpisy Rąk w te słowa

41Mikołay

k. 271v

1Mikołay Karpinski mp. Iako swiadek y Przyiaciel natym Za-

2pisie podług prawa podpisuie się Michał Trypolski mp. Iako

3swiadek y Przyiaciel natym Zapisie podług prawa podpisuie się

4Sylwester Baczynski mp. Ktory zato Zapis od słowa do słowa

5iako się wsobie ma do Xiąg ninieyszych Ziem. Kijow. iest Zapi-

6sany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis dimissionis – zapis zrzeczenia się (ustąpienia) dóbr; in rem et personam – na rzecz i osobę; Comparens Personaliter – stawiwszy się osobiście; intro wyrażone – niżej wyrażone.

Data dokumentu: Żytomierz, 4 I 1740; dzień oblaty w formule nieczytelny.

Nazwisko siostrzeńców (Piekarski?) i nazwa wsi Kerpitówka niepewne.

mp. – manu propria, ręką własną.

Streszczenie

5I 1740 Mikołaj Kierpiński zeznał zapis dymisji dóbr na rzecz syna Kazimierza oraz siostrzeńców Jakuba i Szymona Piekarskich [?].

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 271v

1Oblata Testamentu od Urodz. JmPana Macieja

2Botsunowskiego z rozporządzeniem Maiątku swego

3zdziałany.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Januarij Siodmego Dnia

6Na Rokach Sądowych Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z Trypo-

7la Dedałowiczem [?] Trypolskim Łowczym Mscisławskim Komi[sarzem?]

8Ziem. Kijow. y Xięgami Ninieyszemi Ziem. Kijow. Compa-

9rens Personaliter Urodzony JmPan Iakub Sawicki [?]

10ten Testament ostatniey woli Urodzonego JmPana

11Macieja Botsunowskiego z rozporządzeniem maiątku swego

12zdziałany podpisaniem rąk Testatora iakoteż y Przyiacioł

13stwierdzony per oblatam podał ad acta praesentia

14de tenore tali. W Imie Oyca y Syna y Ducha Swię-

15tego Amen. Niech będzie błogosławiona Przenayswiętsza

16y Nierozdzielna Troyca Ciało y Krew Chrystusa Pana

17Boga y Zbawiciela Naszego na nieskończone Wieki

18wiekow Amen. Ia Grzeszny y niegodny Oblicza Pan-

19skiego Człowiek Maciey Botsunowski niegdy Urodzonego

20JmPana Borysa [?] Botsunowskiego syn widząc

21codzienne przykłady niestatecznosci Życia Ludzkiego

22na tym padole płaczu Iż człowiek smiertelny przeżyw-

23szy natym swiecie zawszy przydzie do wiecznosci y

24stanąwszy przed obliczem Neywyższego Stworcy Swego

25powinien zdać Rachunek ze swoich czynow natym

26swiecie tym bardziey że kres Życia iego niestatecznego

27przed nim ukryty a zatym powinien będąc w każdy

28porze przygotowany do odeyscia do wiecznosci

29[reklamant:] zatym Ia

k. 272

1Zatym Ia Maciey Botsunowski [?] zdrowy będąc na Ciele iednak

2y umysłach iednak zgrzeszony latami y często przypada-

3iącey słabością Chcąc się być bliskim zgonu, aby po

4śmierci moiey ustałowcie [?] spokoy między dziećmi po

5stanowiłam [?] tę Ostatnią wolą moią uczynić rozporzą-

6dzenie fortunki moiey iako mi Wszechmocny Stworca po-

7zwolił na tym Swiecie używać a to Następuiącym Sposo-

8bem Naypierwiey Duszę moią grzeszną oddaię pod Opiekę

9Panu Bogu Wszechmogącemu Stwórcy memu Przenay-

10świętszey Maryi Pannie Matce Boskiey Aniołowi Stróżowi

11y Wszystkim Patronom Swiętym proszę y błagaiąc

12zastępstwa o przebaczenie grzechów które popełniłem w trak-

13cie Życia mego Ciało moie grzeszne iako Ziemia Ziemi

14y oddaię proszę aby takowe było pochowane przy

15parafialnym Kościele na pogrzeb którego przeznaczam

16y zapisuię sto złotych polskich na Exekwije zaś zaś [?]

17moie naznaczam Xiężom Dwieście Złł. Polskich Co

18się zaś tycze nie ruchomego maiątku mego dwoch

19Części wsi Karapowice [?] w Woiewództwie Kijowskim

20sytuowanych z Dwudziestą Sześcią poddanych skła-

21daiących się to z takowych iedną Część Dwadzieście

22włościan w sobie zawieraiącą zapisuię y odpuszcza [?]

23ię synom swoim Kacprowi y Kornellowi Botsuń-

24skim [?] a drugą Część tey że wsi ze sześcią poddanych

25składaiącą się zapisuię Zięciowi swemu Mikołajowi [?]

26Kaminskiemu a to ze wszystkiemi tey Części takż pod-

27danemi iako też polami łąkami borami sianożę-

28ciami karczmami Intratami wszelkiemi a wsze-

29lakiemi dochodami, garderobę moią wszelką zapi-

30suię synom moim oprócz tylko iednego Kontusza

31[…] amarantowemi y pasa złoto litego które mnie

32przezemnie darowane Zięciowi memu stało [?] y będą [?]

33naliczenia [?]

k. 272v

1należąca miny do równego podziału pomiędzy Synow

2z Córką mego wszystko dziedziczny mojej podzielić

3na trzy równe Części z gotowego Grosza Córce Należą-

4cemu tylko Dwieście Złł. a reszta ma należeć do Synow

5moich w równych Częściach. a tak rozporządziwszy

6moję Substancyą żegnam was kochane Dzieci

7moie prosząc nie zapominać w modłach za Dusze

8moie obliguję was abyście w zgodzie należycie po

9Bożemu według Swiętey Religii Chrześciańskiey żyli

10my Testament dla tem większey wagi z ręku [?] mego przy

11uproszonych Wiełł Przyiaciołach podpisuię Datum w

12Zaroszowcach [?] Dnia Szostego Decembra Tysiąc Siedm-

13set Trzydziestego Dziewiątego Roku. U tego Testa-

14mentu podpisy ręki tak Testatora iako też y Przy-

15iaciół w te słowa Maciey Bołsanowski [?] mp. Jako

16świadek przytomny temu Testamentowi podpisuię

17się Wacław Szawrzyński [?] mp. Jako świadek oba

18mp. temu Testamentowi podpisuię się Marcin

19Chodakowski mp. Ktory zatem Testament za podaniem

20y prozbą wyż podawaiącego a za moim Urzędowym

21przyięciem od słowa do słowa iako się w sobie

22ma do Xiąg ninieyszych iest zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; per oblatam ... ad acta praesentia de tenore tali – do oblaty, do akt niniejszych, w takim brzmieniu. Nazwisko testatora zapisane jako „Botsunowski”/„Botsunowskiego” – forma niepewna.

Fragment testamentu (ostatniej woli) Macieja Botsunowskiego [?]; pismo wyraźnie późniejsze niż reszta księgi – możliwe, że wpis spoza lat 1737–1742, sprawdzić.

Exekwije – egzekwie, nabożeństwo żałobne; Złł. – złotych.

Koniec oblaty testamentu datowanego 6 XII 1739; mp. – manu propria, własnoręcznie.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

7I 1740 Jakub Sawicki [?] podał do akt (oblata) testament Macieja Botsunowskiego z rozporządzeniem majątkiem: zapisy na pogrzeb i egzekwie (100 i 200 zł) oraz podział dwóch części wsi Karapowice [?] z 26 poddanymi. Wpis przyjął Michał Dedowicz Trypolski.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 272v

1Possessya w Dobra Częsc wsi Sin-

2kowa [?] Wiełł JmPanom Ka-

3zimierzowi y Szymonowi Fiedo-

4rowiczom [?] służąca.

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Januarij Siodmego Dnia

7W Roki Sądowe Ziems. Kijows. Przedemną Michałem z Try-

8pola Trypolskim Łowczym Mścisławskim y Xięgami

9ninieyszemi Ziems. Kijows. Comparens Personaliter Szlachetny

10[reklamant:] Opatrzny

k. 273

1Opatrzny Jakub Sawczenko Woźny Generał Woiewodztwa

2Kijow. y Innych Opatrzny in vim Suae verae ac fidelis

3Relationis palam publice liberaque ac per Expressum zezn

4nawit, iż on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Czterdzie-

5stego Miesiąca Januarij Piątego Dnia na prawne wezwa-

6nie Urodz. JchMciów Panow Kazimierza y Szymona Fedoro-

7wiczow był w Dobrach Części wsi Siałkowa [?] w Woiewodz-

8twie Kijow. sytuowanych gdzie będąc a mając przy sobie stro-

9ny szlachty ludzi wiary godnych Urodz. JchMciow Panow Jana

10Zawistowskiego y Bazylego Chudakowskiego [?] eo majoris ac cor-

11roborationis Testimonij gratia sibi adhibitos tam tę Część

12do niegdy Urodz. JmPana Romualda Fedorowicza Oyca

13nastych [?] Rekwirentow spadłą, też Część ze wszystkiemi

14onych polami rolami gruntami łąkami siedzibami ś[…]

15ami [?] intratami oraz poddanemi ciągłemi y pieszemi

16na rzecz tychże Rekwirentow Urodz. JchMciow Panow Kazimierza

17y Szymona Fedorowiczow nemine impugnante Nostra [?]

18Odieżnie [?] podał postąpił y Intromittował Possessyą Dorzynę [?] pod-

19danych do gromady zwoławszy onemu za Pana y

20Dziedzica opowiedział y wszelkie posłuszeństwo y powinności

21rozkazał co oni pełnić przyrzekli w czem Woźny zaświad

22czywszy się przytomną sobie szlachtą z tamtąd odiechał

23y to od siebie przybywszy przedemną Urzędem uczynił y

24zeznał Relatio prosząc eam Actis Connotari co y otrzymał

25Woźny ut Supra ignarus Scribendi.

Objaśnienia i tłumaczenia

Comparens Personaliter – stawając osobiście; Łowczy Mścisławski – tytuł urzędniczy przyjmującego wpis (regenta).

in vim suae verae ac fidelis relationis palam publice liberaque ac per expressum – mocą swej prawdziwej i wiernej relacji jawnie, publicznie, swobodnie i wyraźnie.

eo maioris ac corroborationis testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych dla większego i mocniejszego świadectwa.

nemine impugnante – bez niczyjego sprzeciwu; eam actis connotari – aby ją wpisano do akt; ut supra ignarus scribendi – jak wyżej, nieumiejący pisać.

Woźny generał – urzędnik dokonujący intromisji, doręczeń i składający relacje do akt.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

7I 1740 woźny (nazwisko nieodczytane) zeznał relację o wprowadzeniu 5 I 1740, na wezwanie Kazimierza i Szymona Fedorowiczów [?], w posiadanie części wsi Sinków [?] (Siałków [?]) w województwie kijowskim, w obecności szlachty.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 273

1Zapis dimissionis ad Wiecz. JmPana

2Leona Zdzieslińskiego [?] na osobę Wielm. JmPana

3Wilhelma Bonera dany y służący.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Januarij Siódmego Dnia

6Na Rokach Sądowych Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z

7Trypola Dedkiewiczem [?] Trypolskim Łowczym Mścisławskim [?]

8Komor. Ziem. Kijow. y Xięgami Niniejszemi Ziem. Kijow.

9Comparens Personaliter Urodz. JmPan Leon Zdziesli[ński]

10ten Zapis Dimissionis ad Liekie [?] stawaiący ego [?] in rem et

11Personam Urodz. JmPana Wilhelma Bonera na Dobra

12intro wyrażone dany y służący przed Aktami niniey-

13szemi Ziem. Kijow. przyznał w te słowa: Ja Leon Zdziesli[ński]

14[reklamant:] zdrowy

k. 273v

1zdrowy będąc nie Cudzey namowy ale od siebie pierwszey swey własney

2naktóry Ziemskiey Juryzdykcyi a pod niniejszy swoy

3Zapis Dimissionis całe się poddaiąc y zrzekaiąc

4wiadomo Czynię wszem y dobrowolnie zeznawa[m?]

5Iż Ja zeznawaiący … maiąc Dobra swe Dziedziczne

6Części wsi Nowosiołki w Woiewodztwie Kijowskim sytuowa[ne]

7ne y w zawładaniu moim Zostaiące umyśliłem pomie-

8nione Dobra moie Części wsi Nowosiołki Urodz. JmP.

9Panu Wilhelmowi Synowi Jana a Wnukowi Piotra

10Bonerowi dać darować Zapisem ynnemu wieczne y nieodzy-

11wnie odzowne Czasy Dymittowac Jakoż tym Zapisem moim

12Dimissionis pomienione Dobra Części wsi Nowosiołki

13ze wszystkiemi polami rolami gruntami tylcami [?] ła-

14dzkami ogrodami borami lasami Sianożęciami oraz

15poddanemi czyszemi y piesrzemi [?] ich powinnościami

16y robociznami owo zgoła ze wszystkiem Cokolwiek w tych

17Dobrach od dawna dawien znaieść się y teraz znaydowa

18ra się nic z onych nie Zostawuiąc ani wyłączaiąc temuż

19Urodz. JmP. Panu Wilhelmowi Bonerowi daię daruię

20zapisuię ustępuię y na zawsze dymittuię wiecznemu

21walney Intromissyi do pomienionych Dobr temuż

22Przewodnikiem [?] dowodem y dopuszczeniem odzowo-

23łony y dopuszczony ani sam przez się ani przez żadne

24subordynowane Osoby bronić y przeszkadzać nie mam

25y nie będę owszem od wszelkich impedymentow

26prawnych y nie prawnych tegoż Przewielebnego w ca-

27łości y zastępowac w każdym Sądzie y Urzędzie koron-

28nym bronić y zastępowac mam y obowiązuię się.

29Na co wydaiąc ten moy Zapis Dimissionis własney

30Ręki przy uproszonych Wielmożnych Przyiaciół

31tych podpisuię. Datum w Żytomierzu Dnia Czwartego

32Januarii Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku.

33U tego Zapisu Dimissionis podpisy tak się [?] JmPani [?]

34zeznawaiącego

k. 274

1zeznawaiącego iako też y Przyiaciół w te słowa Leon Z

2leski mp. Iako świadek y Przyiaciel natym Zapisie

3dwudziesty [?] proszony podpisuię się Iakub Zmoryński [?] mp.

4Iako świadek przytomny temu Zapisowi od Pana

5zeznawaiącego uproszony do podpisu podpisuię się

6Waleryan Lisowski [?] mp. Który zatym Zapis ad oblo

7wac. do słowa, zpodaniem y oczewistym Zeznaniem

8a Zemoim Urzędowym przyięciem do Xiąg ninieyszych

9Ziemskich Kijowskich iest zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis dimissionis – zapis ustąpienia (zwolnienia) dóbr; in rem et personam – na rzecz i osobę; intro wyrażone – niżej wymienione; comparens personaliter – stawając osobiście.

Komor. Ziem. Kijow. – Komornik Ziemski Kijowski (w miejscu sędziego/podsędka przyjmujący zeznanie).

Zapis dimissionis – zapis ustąpienia (zrzeczenia się) dóbr; Datum – dano; impedymenta – przeszkody; intromisja – wwiązanie w posiadanie.

Data dokumentu: 4 I 1740, Żytomierz. Odczyt wielu wyrazów niepewny (pismo kursywne).

Urodz. JmP. – Urodzonemu Jegomości Panu.

ad oblatum – do oblaty; mp. – manu propria, ręką własną.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

7I 1740 Leon Zdzieśliński [?] zeznał zapis dymisji dziedzicznych części wsi Nowosiółki w województwie kijowskim na rzecz Wilhelma Bonera, syna Jana, wnuka Piotra.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 274

1Zapis dimissionis od Wiel. JmPana

2Iana Chilińskiego na osoby Ichmościów Panów

3Iakuba Krzeczkowskiego y Michała Floryana

4na Paczewicza dany y służący

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Ianuarij Siódmego Dnia.

7W Rocie [?] Sądowe Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z Trypola [?]

8Dedowiczem [?] Trypolskim [?] Łowczym Mścisławskim Komornikiem

9Kijow. y Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow. Comparens perso

10naliter Urodz. JmPan Ian Chiliński ten Zapis Dimissionis

11od siebie Stawaiącego in rem et personam Iakuba Krzeczkow

12skiego y Michała Floryana dwoch Imion Paczewicza zeznaw

13szy na Dobra intus wyrażone dany y służący przed

14Aktami ninieyszemi przyznał w te słowa. Ia Ian Chiliński

15zdrowy będąc na ciele y umyśle odstąpiwszy Swego włas

16ney Iurysdykcyi Wcześniey [?] Ziemskiey Iurysdykcyi apud ninie

17szey swey Zapis dimissionis cale się poddaię y wie

18dziec wiedomo iemu czyni ustnie y dobrowolnie zeznaw

19Iż Ia zeznawaiący maiąc Dobra swe Dziedziczne

20Część wsi Żydowce y część wsi Stryzna alias Strunowa [?]

21w Woiewodztwie Kijow. sytuowane y we władzeniu moim

22zostaiące umyśliłem z tych Dobr moich część wsi

23Żydowce Urodz. Iakubowi Krzeczkowskiemu część

24wsi Stryzna alias Strunowa Michałowi Floryanowi

25dwoch Imion Paczewiczowi synowi Iana Wiktoryna Pa

26czewicza Krayczego Upitskiego dać darować zapisem

27y na wieczne Czasy dymittowac. Iakoż tym Zapisem

28[reklamant:] mym

k. 274v

1moim pomienione Dobra ze wszystkiemi onych

2polami rolami gruntami tytułami Wiedzeniami [?] ogro-

3dami borami Lasami Sianożęciami oraz Podda-

4nemi ciągłemi y pieszemi ich powinnościami pro-

5bacyami [?] dańmi daninami czynszami

6intratami dochodami prowentami owo zgoła

7z tem wszystkiem Co w tych Dobrach od dawna da-

8wien zawierało się y teraz zawiera się nic z onych

9nie Excypuiąc ani wyłączaiąc tymże Urodzonym

10JchmPanom Jakubowi Szczerkowskiemu y Mi-

11chałowi Floryanowi dwiem Jmion Szczerkowskim [?]

12wiecznym Prawem swoim daię wiecznie zapisuię

13ustępuię y na zawsze puszczam Wszelką wolność Intro-

14missyi do pomienionych Dobr tymże Urodzonym

15dziedzicom y Sukcessorom ich [?] dozwolony y dopuszczo-

16ny ani sam przez się ani przez żadne Subordynowane

17Osoby bronić y przeszkadzać nie mam y nie będę owszem

18od wszelkich impedymentow prawnych y nie prawnych

19tychże uwalniać bronić y zastępować mam y po-

20winien zawsze. Na co wydaię ten nayzupełniejszy Dimissionis

21własną Ręką przy uproszonych Wielm. Przyiaciołach

22podpisuię. Datum w Zytomierzu Dnia Siódmego [?]

23Januarii Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku.

24U tego Zapisu Dimissionis podpisy tymi słowy Pana

25Zeznawaiącego idą tak y Przyiaciół w te słowa

26Jan Chilinski mp. Jako świadek y Przyiaciel

27uproszony od Pana Zeznawaiącego do podpisu.

28podług prawa podpisuię się Władysław Szczepan-

29ski mp. Jako świadek y Przyiaciel uproszony

30do podpisu od Pana zeznawaiącego podpisuię się

31Wiktor Chadałowski mp. Który zatem Zapis za poda-

32niem y zeznaniem rzeczonym oczewistym Urzędo-

33wym przyięciem od słowa do słowa iak się w sobie ma

34do Xiąg ninieyszych Ziemskich Kijow. iest zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis dimissionis – zapis ustąpienia (odstąpienia) dóbr; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; intus – wewnątrz (w tekście); alias – inaczej; dymittować – ustąpić; Krayczy Upitski – krajczy upicki (urząd ziemski powiatu upickiego). Odczyt formuły wstępnej (komornik zamiast podsędka) niepewny.

Dimissionis – (zapis) ustąpienia, puszczenia dóbr; Intromissya – wwiązanie w posiadanie; impedyment – przeszkoda; Excypuiąc – wyłączając; mp. – manu propria, ręką własną; Datum – dano.

Data dokumentu w rękopisie odczytana jako dzień „Siódmego [?]” stycznia 1740 – niepewna; foliacja ołówkowa „274b” lub „274/6” – odczyt niepewny.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

7I 1740 Jan Chiliński zeznał zapis dymisji dziedzicznych części wsi Żydowce na rzecz Jakuba Krzeczkowskiego oraz części wsi Stryzna alias Strunowa [?] na rzecz Michała Floriana Paczewicza.

Transkrypcja

k. 275

1MENSIS JANUARIUS

2Oblata Plenipotencyi od Wielm. JmŚ

3Xiędza Rudnickiego Episkopa Łuckiego

4Przewielebnemu w Bogu Xiędzu Chi-

5trowskiemu Ordinis Divi Basilii

6Magni daney y służącey.

7Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego.

8Miesiąca Januarij, Siódmego Dnia.

9W Roki Sądowe Ziemskie Wdztwa Kijowskiego

10Przedemną Michałem z Trypola Dedowiczem Chyp[?]-

11skim Łowczym Mścisławskim Komornikiem Ziem-

12skim Kijowskim y Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow-

13skiemi Comparens personaliter Wielebny w Bogu Xiędz Se-

14froniusz Chitrowski Ordinis Divi Basilii Magni Ple-

15nipotencyą ad attendendas causas od JWiel. Xiędza

16Rudnickiego Eppa Łuckiego sobie daną per Oblatam po-

17dał de Tenore sequenti. Teodozy Rubieniecki[?] Ru-

18dnicki z Bożey y Stolicy Swiętey Apostolskiey Łaski

19Exarcha Metropolij Kijows. y całey Rusi Łucki y

20Ostrogski Episkop Archimandryta Kaniowski. W

21Bogu Przewielebnemu X. Sofroniuszowi Chitrow-

22skiemu Zakonu S. B. W. Kapellanowi y Proku-

23ratorowi Monastera WW Panien Zakonnych

24Zbawienie w Bogu ponieważ z częstokrotnych

25Relacyi osobliwie z niedawno expediowaney wizy-

26ty Monastera Koreckiego, mamy to pro comperto

27iż ustawicznie tak w okolicy Korca ex ratione

28Grantów do tegoż Manastera należących, iako

29też w Dobrach Klincu y innych w Wdztwie Ki-

30jowskim będących mianowanego Manasteru Panien-

31skiego Koreckiego w tamtych promanant et pul-

32lulant ad litigandium okkurencie Więc iakom

k. 275v

1Przewiel. Waszey circa Delegationem onego na te

2Mieysce, staranie wszelkie około całości Dobr rzeczo-

3nego Manastera Koreckiego zlecili, tak et Praesentibus [?]

4toż samo polecaiąc in supplementum ac de plenitu-

5dine władzy naszey; Horum contextu, Moc Zu-

6pełną Przewielebności Waszey o całość Dobr gene-

7raliter wszystkich tak tu blizko Korca iako też

8w Wdztwie Kijow. znayduiących się do Manastera

9Korec. należących w każdym Sądzie y Urzędzie

10tam ex Actoratu quam et reatu agendi et proceden- [?]

11di daiemy, y to wszystko cokolwiek munus ra-

12dczy [?] tego Prokuratora concernit czynić y spra-

13wować obliguiemy. In quorum Fidem Datum w

14Koryszczech [?] Anno Dni Millesimo, Septingente-

15simo, Trigesimo Nono. Die Decima Sexta Decem-

16bris u tey Plenipotencyi podpis ręki takowy.

17Teodozy Episkop mp. Ktora to Plenipotencya

18za podaniem y prozbą offerentis a z Urzę-

19dowym przyięciem wszystka z początku aż

20do końca iako się w sobie ma do Xiąg ninieY-

21szych iest wpisana.

Objaśnienia i tłumaczenia

Ordinis Divi Basilii Magni – zakonu św. Bazylego Wielkiego (bazylianie); S. B. W. – Świętego Bazylego Wielkiego.

comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ad attendendas causas – do pilnowania spraw; per Oblatam podał de Tenore sequenti – podał do oblaty następującej treści; pro comperto – za pewne; ex ratione Grantów – z racji gruntów; promanant et pullulant ad litigandum okkurencie – wynikają i mnożą się okazje do procesowania.

Eppa – Episkopa; Wdztwo – województwo. Rok 1740 (Czterdziestego) – zgodny z zakresem księgi; nazwisko i przydomek komornika niepewne.

circa Delegationem – w związku z delegacją; in supplementum ac de plenitudine – jako uzupełnienie i z pełni (władzy); Horum contextu – na mocy niniejszych; generaliter – ogólnie; tam ex Actoratu quam et reatu agendi et procedendi – zarówno z powództwa, jak i z pozwania do działania i postępowania; munus – urząd, obowiązek; concernit – dotyczy; In quorum Fidem Datum … Anno Domini 1739, Die 16 Decembris – Na wiarę czego dano … roku Pańskiego 1739, dnia 16 grudnia; mp. – manu propria, ręką własną; offerentis – podającego.

Streszczenie

Na rokach sądowych ziemskich kijowskich 7 I 1740 ks. Sofroniusz Chitrowski, bazylianin, kapelan i prokurator monasteru panien zakonnych w Korcu, podał do oblaty plenipotencję od Teodozego Rudnickiego, biskupa łuckiego i ostrogskiego, egzarchy metropolii kijowskiej, wystawioną w Koryszczach [?] 16 XII 1739. Biskup, wobec ciągłych sporów o grunty monasteru koreckiego koło Korca oraz o dobra Kliniec i inne w województwie kijowskim, upoważnił go do prowadzenia wszelkich spraw o te dobra przed każdym sądem i urzędem, z powództwa i w obronie.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 275v

1Oblata Swiadectwa od Wiell. JmPana

2Niemirycza Miecz. Kijow. Gromadzie

3Klinieckiey danego.

4Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego,

5Miesiąca Januarij, Siodmego Dnia.

6W Roki Sądowe Ziemskie Wdztwa Kijow. przedemną

7Mikołaiem Dedowiczem z Prypoła [?] Prypolskim [?] Lewczyn [?]

8Mścisław. [?] Komornikiem Ziem. Kijow. y Xięgami ninie-

9szemi Ziem. Kijow. comparens pritr [?] Wielebny w Bogu

10Xiądz Soponiasz [?] Pietrowski te Testimonium od Wiell.

11Stanisława Niemirycza Miecz. Kijow. Gromadzie Klinie-

12ckiey dane ratione introcontentorum ad Acta Terrestria

13Pttus Kijovie per Oblatam podał de Tenore sequenti.

14Ja niżey na podpisie wyrażony daię te moie Testi-

15[reklamant:] monium

k. 276

1monium Gromadzie Klinieckiey że przy Expiracyi tenuty

2moiey rzetelney Klinieckiey Stanowszy Gromada Kliniecka Się-

3Arędę Kliniecką trzymaiących to iest Iednego Monia, Drugiego

4Mewsze Leybowicza przeżywaiącego [?] Iako wszystkich Prze-

5tensiach tak zatrunki [?] tako też y Inne Długi iakie tylko mogły

6bydź na Gromadzie Klinieckiey in toto zostali uspokoieni

7y niwczym niemaią mieć żadney pretensyi ktore Testimo-

8nium ręką podpisuię własną. Datt w Klincu [?] Millesimo,

9Septingentesimo, Trigesimo, Nono Anno, Die Vigesima Quar-

10ta Aprilis. U tego Swiadectwa podpis Ręki takowy. Stanisław

11na Przyborskie [?] Miemirych [?] Miecz. Zytmg [?] Ktore to Swiadec-

12two Zapodaniem y prozbą offerentis a za moim Urzędowym

13przyięciem słowo w słowo iak się w sobie pisane ma do Xiąg ni-

14nieyszych iest wpisane.

Objaśnienia i tłumaczenia

Miecz. Kijow. – miecznik kijowski; comparens – stawający; ratione introcontentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; ad Acta Terrestria Palatinatus Kijoviensis per Oblatam podał de Tenore sequenti – do akt ziemskich województwa kijowskiego przez oblatę podał w następującym brzmieniu; Testimonium – świadectwo.

offerentis – podającego (do akt); Millesimo Septingentesimo Trigesimo Nono Anno, Die Vigesima Quarta Aprilis – roku 1739, dnia 24 kwietnia; tenuta – dzierżawa; Kliniec – miejscowość niepewna.

wiersz 3 – początek wiersza odczytany niepewnie, możliwy ubytek wyrazów („Się- … Arędę”).

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

7I 1740 ks. Sofroniusz [?] Chitrowski [w tekście „Pietrowski”] podał do oblaty świadectwo Stanisława Niemirycza, miecznika kijowskiego, wydane w Klińcu 24 IV 1739 gromadzie klinieckiej: przy wygaśnięciu jego tenuty klinieckiej gromada rozliczyła się z arendarzami (Moniem i Mewszą Lejbowiczem) i ze wszystkich długów, tak że nie mają do niej żadnych pretensji.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 276

1Oblata Konsensu od J.O.X. Sanguszka M.

2W. X. Litt. Urodz. Dortmanowi na Dobra Wieś

3Żerebki danego y służącego.

4Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego.

5Miesiąca Januarij, Trzynastego Dnia.

6W Roki Sądowe Ziem. Woiewdztwa Kijow. Przedemną Michałem De-

7lowiczem [?] z Trypola Trypolskim Łowcz. Mścisław. Komor. Ziem.

8Kijow. y Xięgami ninieyszemi Ziemskiemi Kijowskiemi. Compa-

9rens Personaliter Urodz. JmćPan Jan Porski [?] Ten Konsens od Jaśnie

10Oświeconego Janusza Lubartowicza Sanguszka Miecznika W.X.Litt

11Xiążęcego [?] na Dobra Wieś Żerebki Juri Ordinationis podległe Jure advita-

12na [?] Urodz. Antoniemu Dortmanowi Kapitanowi Garnizonu Os-

13trogskiego [?] ratione introcontentorum ad Acta Terres-

14tria Castri Ordynackiego dany y służący ratione introcontentorum ad Acta Terre-

15stria Palatinatus Kijovien. per Oblatam podał de Tenore Ta-

16kowym. Janusz Alexander na Białym Kowlu Smolanach Lu-

17bartowicz Sanguszko Hrabia na Wi-

18śniowcu y Ostrogu Xiążę Lubartowicz Sanguszko Miecznik W. X. Litt. Ordy-

19nat Ostrogski. Wszem wobec y każdemu z osobna komu tym

20wiedzieć będzie należało doniadomości podaię Iż per Respectum

21Znacznych w Domie moim Zasług y życzliwych ku mnie addyk-

22cyi JmćPana Antoniego Dortmana Kapitana w Garnizonie mo-

23im Ordynackim umyśliłem temuż JmćPanu Dortmanowi Ka-

24pitanowi konferować Konsens iakoż daię y konferuię ad

25tę ejus Tempora na Wieś Nowo Erygowaną y osadzoną Że-

26rebki nazwaną w Włodzi [?] Kijow. Powiecie Żytt. a lubo z Rud-

27nowskiem Leżące w Dobrach moich Ordynackich Stołowych

28w Possessyi dotąd Swięty Pamięci Wiel. JmćPana Stepa-

29na Piaskowskiego Starosty Simnickiego Dzierżawnika Ordynac-

30[reklamant:] kiego

k. 276v

1skiego zostaiące, ktorą to Wieś Zerebki JmPan Kapitan Dortman

2cum omnibus attinentijs et pertinentijs Teraz ma y woten

3iest w Possessyą swoią odebrać one spokoynie dzierżeć y trzymać

4prowentow y pożytkow z niey bez żadney od kogokolwiek prze-

5szkody używać ad usque tempora nawiększey wagi y

6pewności przy zwykłey Pieczęci swoiey Ręką własną podpisu-

7iędzi[?] Datt Decima septima Decembris Millesimo Septin-

8gentesimo, Trigesimo, Nono Anno w Międzyrzeczu U tego kon-

9sensu przy Pieczęci zwykłey przyciśnioney podpis ręki w te

10słowa Janusz Xiąże Sanguszko Miecznik W. X. Litt. Or-

11dynat Ostrogski. Ktory to konsens Zapodaniem y prze-

12z Jmci podawaiącego Urzędownie przyięciem słowo

13w słowo całe w sobie pisany ma do Xiąg ninieyszych iest

14Zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

J.O.X. – Jaśnie Oświecony Xiążę; M. W. X. Litt. – Miecznik Wielkiego Xięstwa Litewskiego; Juri Ordinationis podległe – podległe prawu Ordynacji (Ostrogskiej); ratione introcontentorum – z racji treści w nim zawartych; ad Acta Terrestria Palatinatus Kijovien. per Oblatam podał de Tenore – do akt ziemskich województwa kijowskiego przez oblatę podał w brzmieniu; per Respectum – przez wzgląd; Żytt. – żytomierskim.

Wiersze 9–13 ze zniekształconym, częściowo powtórzonym tekstem odczytane niepewnie.

cum omnibus attinentijs et pertinentijs – ze wszystkimi przynależnościami; ad usque tempora – aż do czasów; Datt. Decima septima Decembris Millesimo Septingentesimo Trigesimo Nono Anno – dan 17 grudnia 1739 roku; W. X. Litt. – Wielkiego Xięstwa Litewskiego.

Koniec konsensu księcia Janusza Sanguszki dla kapitana Dortmana na wieś Żerebki; zwrot „ręką własną podpisuiędzi[?]” niepewny.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

13I 1740 Jan Porski [?] podał do oblaty konsens Janusza Aleksandra Sanguszki, miecznika wielkiego litewskiego, wydany w Międzyrzeczu 17 XII 1739 Antoniemu Dortmanowi, kapitanowi garnizonu ordynackiego (ostrogskiego), w nagrodę zasług, na dożywotnie trzymanie nowo osadzonej wsi Żerebki w powiecie żytomierskim, w kluczu rudnowskim ordynacji ostrogskiej.

Transkrypcja

k. 276v

1Possessya tego JmP. Dortmana Kapitana

2Garnizonu Ordynacyi w Dobra Wieś

3Zerebki służąca.

4Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego

5Miesiąca Januarij, Trzynastego Dnia.

6Na Rokach Sądowe Ziem. Wdztwa Kijow. Przedemną Micha-

7łem Dedowiczem z Trypola Trypolskim Łowczym Mozyr-

8skim, Komornikiem Ziem. Kijow. y Xięgami Ninieyszemi

9Ziemskiemi Kijow. Stanowszy osobiście Woźny Gen. Wo-

10iewodztwa Kijow. y Jnnych Opatrzny Alexander Dolin-

11ski iniun sub vero, ac fidelis Relationis, publice liberę

12recognovit. Iż on Roku teraznieyszego Tysiąc, Siedmset, Czter-

13dziestego Dnia Jedynastego Januarij, na affektacyą y

14prawną Requizycyą Urodz. JmPana Antoniego Dort-

15mana Kapitana Garnizonu Ordynacyi Ostrogskiey, maiąc

16przy sobie Stronę szlachtę Ludzi wiary godnych Urodzonych

17JchmPanow Jana Turskiego y Woyciecha Domaszew-

18skiego majoris ac evidentioris Testimonij, gratia sibi

19adhibitos był w Dobrach Wsi Zerebkach w Wdztwie

20Kijow. Powiecie Zytomir. a Kluczu Rudnowskim le-

21żących, gdzie będąc vigore konsensu od JOświeconego Xią-

22żęcia JmCi Janusza Lubartowicza Sanguszka Miecz-

23nika Wielkiego Xięstwa Litew. na Dobra Wieś Zerebki

24Ordynacyi Ostrogskiey podległe Anno Millesimo Septin-

25gentesimo Trigesimo Nono, Die Decima Septima Decem-

26bris w Międzyrzeczu temuż Urodz. Antoniemu Dortma-

27nowi danego

k. 277

1nowi danego, pomienione Dobra cum Omnibus attinen:

2tijs et pertinentijs parti Requirenti Iure adebitalitatis[?]

3ny Dzierżenie y Używanie, z Gruntami Rolami Lasa:

4mi Zyskami Sianożęciami Rzekami Rzeczkami tak ia:

5kowe w sobie maią podał, postąpił, y Intromittował, Pod:

6danych w tey że Wsi Żerebkach[?] mieszkaiących do

7Gromady zwoławszy o Nowym Panu opowiedział, y

8wszelkie powinności odbywać przykazał, gdzie zaraz

9Poddaństwo wszelkie posłuszeństwo y powinności swoie

10odbywać poczęli, w czym on Woźny Szlachtę sobie przy:

11tomną osiadłą Wyż pisaną y z tamtąd tu ad acta przybyszy

12od tey że swoiey Intromissyi Relacyą uczynił y zeznał pro:

13inde eam actis connotari co y otrzymał. + Alexander

14Dobinski[?] Woźny scribendi ignarus.

Objaśnienia i tłumaczenia

sub vero ac fidelis Relationis… publice libere recognovit – pod (przysięgą) prawdziwej i wiernej relacji jawnie i dobrowolnie zeznał; majoris ac evidentioris Testimonij gratia sibi adhibitos – dla większego i oczywistszego świadectwa przybranych; vigore – na mocy; Anno … Die Decima Septima Decembris – 17 XII 1739.

Komornik ziemski Dedowicz zastępuje urzędnika przy aktach; liczba „Czterdziestego” w roku – 1740.

cum omnibus attinentiis et pertinentiis parti requirenti – ze wszystkimi przyległościami i przynależnościami stronie żądającej; nemine impugnante et contradicente – bez niczyjego sprzeciwu i zaprzeczenia; proinde eam actis connotari – przeto (relację) do akt zapisać; scribendi ignarus – nieumiejący pisać (stąd znak krzyża).

Fragment relacji woźnego o intromisji (wwiązaniu w dobra); czytanie „adebitalitatis” i nazwy wsi niepewne.

Streszczenie

13I 1740 woźny Aleksander Doliński [podpis: Dobinski] zeznał, że 11 I 1740 na żądanie Antoniego Dortmana, kapitana garnizonu ordynacji ostrogskiej, w obecności szlachty Jana Turskiego i Wojciecha Domaszewskiego, wwiązał go na mocy konsensu Janusza Sanguszki z 17 XII 1739 (zob. nr 3) w posiadanie wsi Żerebki w kluczu rudnowskim (pow. żytomierski) z przyległościami, zwołał gromadę i oznajmił poddanym o nowym panu.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 277

1Zeznanie Kompromissu między JchMmi

2PP. Lewkowskiemi z iedney a JchMmi

3PP. Skarzynskiemi y Inemi z drugiey strony

4Roku Tysiąc Siedmset, Czterdziestego.

5Miesiąca Januarij, Trzynastego Dnia.

6Na Rokach Sądowych Ziem. Woiewdztwa Kijow. Przedemną Mi:

7chałem z Trypola Dedowiczem[?] Trypolskim Generalnym[?]

8Pisarzem[?] Komornikiem Ziem. Kijow. y Xięgami niniey:

9szemi Ziem. Kijow. Comparentes personaliter Urodz. JmP.

10Stefan z Lewkowicz na Horbaszach[?] Lewkowski Regent[?]

11Pograniczny Woiewództwa Kijow. tak swym y Urodzonych JchMciów Pa:

12nów Andrzeia y Szymona Stryiów Iacka Oyca swego

13Lewkowskich Synów niegdy Urodz. JchMciów PP. Piotra

14y Heleny z Synhaiewskich Lewkowskich Małż. Dzia:

15dów moderni Comparentis z iedney, a Urodzeni JmPan

16Jan Skarzynski swym y Urodz. JchMciów PP. Hrehorego

17y Iana Braci swych rodzonych Synów niegdy Urodz. JchMciów

18PP. Alexandra y Anastazyi Synhaiewskiego[?] Skarzyn:

19skich Małż. z drugiey Strony, takze Urodz. Andrzey Rybin:

20ski ex speciali Commisso verbali ac literali expresso[?]

21ne nomine Urodz. JchMciów PP. Teodora, Stefana, Marka

22[reklamant:] Iana

k. 277v

1Jana niegdy Urodzonych JchmćPP Samoela y Teodory

2z Kaleńskich Synhaiewskich Małż. Mazepów Synhaiew:

3skich quoq[ue] titulo Possessorow Dobr Wsi Szatryszcze z Trze:

4ciey Strony Mieniecy, pro quorum rati habitione

5cavent obie Strony, et se praesentibus inscribunt, Zrzeki

6szy się na ciałach y imionach odstąpiwszy swey właśney na:

7leżney Ziemy Jurisdykcyi Prawa Forum Powiatu y Woiewodz:

8twa pod teraźnieysze dobrowolne Zeznanie Swoiego quo

9ad actum Praesentem attinet całe się poddaiąc y Inkorporui:

10iące iawnie ustnie y dobrowolnie zeznali. Iż JchmćiO Zezna:

11waiące, osobliwie Urodz. JchmćiO PP Lenkowscy, maiąc

12intentowaną z Urodzonemi JchmćPany tak Skarzyńskie:

13mi iako y Urodz. Mazepami Synhaiewskiemi do Sądow

14Ziem. Wdztwa Kijow. Actią Exdivisionis sortis he:

15reditariae in Bonis Szatryszcze po śmierci niegdy Urodz.

16Heleny z Synhaiewskich Piotrowey Lenkowskiey Ba:

17bie moderni Recognoscentis Iure Divino ac Naturali

18derelictae et exinde faciendi cum refusione damnorum

19calculi, aliarumq[ue] Praetensionum akcyą, a niemogąc dla

20varias legalitates teyże Sprawy, dla frequencyi Spraw

21y zaggreszenia Wpisami Regestru Obiedwie Strony atten:

22tować, tedy Za Superarbitra dla finalnego y skutecznego

23tych wszystkich kategoryi rozsądzenia, Wielm. JmPana

24Jana Sporuńskiego [?] Komornika Ziem. Kijow. z tą kondycyą

25ułożywszy sobie każda Strona po Dwoch Arbitrow

26uprosili, ktory Wielm. JmP. Superarbiter ziachawszy wraz

27z Jchmći Arbitrami na Grunt Dobr Wsi Szatryszcz w Woiewo:

28dztwie Kijowskim a Powiecie Żytomirz. leżących na Dzień Czterna:

29sty Miesiąca Marca w Roku teraźnieyszym Tysiąc Siedm:

30set Czterdziestym Strony tam in suita Exdivisionis sor:

31tis Praetensa in Bonis Szatryszcze cum Sylvis, Campis, Nemo:

32rib[us], Pratis, Penificijs, Fluvio Usz, Molendinis, Alias

33Młynyszcza dawnego z wolnym zapuszczeniem Ryb, bicia Bobrow,

34et cum Omni usu fructu, iako się ta Część antiquitus in Suis

35circumferentijs zostawała, faciendiq[ue] cum refusione da:

36mnorum Calculi, aliarumq[ue] Praetensionum Obiecie ad Se habitas

37pomiarkuie, ponoderuie y co komu esse oculis subjecta

38należeć będzie, Stronie ukrzywdzoney satisfakcyą nakaże y

39finalnie decydować będzie, na ktorey Decyzyi Strony Zeznawa:

40iące przestać maią y powinni będą, Moc dobrowolnego Zeznania

41tego ktore actis connotari prosili co y otrzymali. Stefan Lenkowski mp.

42[podpis:] Jacho [?]

k. 278

1Jako pisać nieumiejącego od JmP. Jana Skarzyńskiego [?]

2na miejscu Jego Przyjaciel podpisuięsię, Piotr Zyskie-

3wicz mp. Przy krzyżyku Ręką własną położonym, An-

4drzey Rybiński [?] Specialis Plenipotens Urodz. JchmM

5Panow Maryanow [?] Synhaiewskich [?] podpisuięsię mp.

Objaśnienia i tłumaczenia

Comparentes personaliter – stawiwszy się osobiście; moderni Comparentis – obecnego stawającego; ex speciali commisso verbali ac literali – ze szczególnego zlecenia ustnego i pisemnego; kompromis – umowa o poddanie sporu sądowi polubownemu.

Rok 1740 (Czterdziestego) – w zakresie księgi; nazwiska komornika i niektóre tytuły odczytane niepewnie.

quoque titulo Possessorum – również z tytułu posiadaczy; pro quorum rati habitione cavent... et se praesentibus inscribunt – za których zatwierdzenie (ratyfikację) ręczą i niniejszym się zapisują; quo ad actum praesentem attinet – co do niniejszego aktu; Actio Exdivisionis sortis hereditariae – sprawa o wydzielenie części dziedzicznej; Iure Divino ac Naturali derelictae – pozostawionej prawem boskim i naturalnym; cum refusione damnorum calculi aliarumque praetensionum – z wynagrodzeniem szkód według rachunku i innych pretensji; in suita – w składzie (obecności); esse oculis subjecta – co będzie widoczne naocznie; actis connotari – zanotować w aktach.

Rzeka Usz – dziś Uż; Szatryszcze – wieś w pow. żytomierskim. Superarbiter – rozjemca nad sędziami polubownymi.

mp. – manu propria, własnoręcznie; Specialis Plenipotens – pełnomocnik szczególny; JmP. – Jegomości Pana; JchmM Panow – Ichmościów Miłościwych Panów.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

13I 1740 zeznano kompromis między Stefanem Lewkowskim, regentem pogranicznym kijowskim (w imieniu własnym i stryjów Andrzeja i Szymona oraz ojca Jacka), potomkami Piotra i Heleny z Synhajewskich Lewkowskich, a Janem Skarżyńskim (z braćmi Hrehorym i Janem, synami Aleksandra i Anastazji Skarżyńskich) oraz Andrzejem Rybińskim, plenipotentem Mazepów Synhajewskich (Teodora, Stefana, Marka i Jana), posesorami wsi Szatryszcze. Sprawę o dział spadku po Helenie Lewkowskiej w Szatryszczach (z lasami, łąkami, rzeką Usz, młynem, bobrowiskami) strony poddały sądowi polubownemu pod superarbitrem Janem Sporuńskim [?], komornikiem ziemskim kijowskim, z dwoma arbitrami z każdej strony; zjazd na grunt Szatryszcz wyznaczono na 14 III 1740.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 278

1Plenipotencya Urodz. JeyMci Paniy

2Wolskiey Wdowy JchmM PP. Patronom

3do Spraw dana.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Januarij Trzynastego Dnia.

6Na Rokach Sądowe Ziemskie Woiewodztwa Kijowskiego

7Przedemną Michałem z Trypola Dedowiczem [?] Try-

8polskim Żołnierzem [?] Mścisław[skim] [?] Komornikiem Ziems[kim]

9Kijowskim y Xięgami Ninieyszemi Ziemskiemi

10Kijowskiemi. Comparens personaliter Urodzona

11JeyMć Pani Zofia z Dubiskich [?] Wolska pozostała

12Małżonka Wdowa, zdrowa będąc na ciele y umy-

13śle, jawnie ustnie y dobrowolnie zeznała. Iż

14JeyMć Zeprawaiąca [?] maiąc Sprawy Swoie wne [?]

15tak z Aktoratu Swego, iako y Reatu aliorum

16wszystkich Sądach agitującesię, aniemogąc onych

17personaliter, ob multas Legalitates suas atten-

18towac, więc na miejscu y w Osobie Swoiey zapraw-

19dowac [?], uczyniła Plenipotentow y umocowa-

20nych nieomylnych, Wielm. y Urodzonych JchmM Panow

21Stanisława Gniewskiego [?], Zacharyasza Kos-

22sowicza [?] Adama Nyski [?] Chołoniewskiego

23Michała Trypolskiego Komornika Ziemskiego

24Wawrzyńca Zagórskiego Karola y Stefana Zbo-

25rowskich [?], Michała Zakorskiego [?], Jana Kurow-

26skiego, Jana Meleniewskiego [?] Daniela Wyhow-

27skiego, Antoniego Bohdanowicza Piotra

28[reklamant:] Małkiego [?]

k. 278v

1Stefana Zwyhowskiego [?] Stefana Didkowskiego [?]

2Jana Okija Dyszkiewicza [?] Antoniego Łasickie[?]:

3go obiera stanowi Ordynuie y zapisuie, daiąc y

4pozwalaiąc wyżrzeczonym JchmPP Plenipoten:

5tom we wszelakich Sprawach wstrawach [?] Sądo:

6ich stawać kontrowertować, sprzeciw wydawać,

7a minori ad majus subsellium apellować, Summy

8y Szrzywny [?] Dekretami przysądzone odbierać, z ode:

9branych nomine komparentki kwitować przysięg

10słuchać, na Inquizycye zabieraiących, wszela:

11kiego Terminu Prawnego attentować, na Dylacya

12zabieraiących, wszystko podług Prawa y Zwyczaiu

13Jej Nomine Komparentki czynić, Innych Ple:

14nipotentow in Locum sui substytuować,

15a Ukazania [?] onych przy wyż wyrażonych JchmPP y ich

16substytutow ex aequo et justo prawnie

17postąpiono y postanowiono będzie, to wszystko

18JeyMść Zeznawaiąca pro rato firmo et

19grato validoq[ue] przyiąć y akceptować obo:

20wiązuiesię, y deklaruie, chcąc mieć

21tey Plenipotencyi robur et validita:

22tem do Lat trzech y Miesięcy trzech

23nierozdzielnie po sobie idących

24mocą krayniey przez dobrowolnego

25zeznania swego. ktorego Actis

26Connotari Credidit, co y otrzymała.

27+ Teofila Wolska. Na miey:

28sce JeyMści Zeznawaiącey iako pisac nie

29umieiącey przy krzyżyku Rękę Swą własną

30położonym podpisuię. Jan Okij Dyszkiewicz [?] mp.

31Oblata Roro:

32gat[a] [?]

Objaśnienia i tłumaczenia

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ex Actoratu … et Reatu aliorum – ze strony powodowej i pozwanej przeciw innym; ob multas Legalitates suas – z powodu licznych swych prawnych przeszkód; agitujące się – toczące się. Data 13 I 1740 – zgodna z zakresem księgi.

a minori ad majus subsellium apellować – apelować od niższego do wyższego sądu; nomine komparentki – w imieniu stawającej; ex aequo et justo – słusznie i sprawiedliwie; pro rato firmo et grato validoq[ue] – za ważne, trwałe, miłe i obowiązujące; robur et validitatem – moc i ważność; Actis Connotari Credidit – kazała zapisać do akt.

Inquizycye – dochodzenia sądowe (przesłuchania świadków); Dylacya – odroczenie terminu; substytuować – ustanawiać zastępców.

Pod tekstem dopisek „Oblata Roro: gat[a]” [?] – prawdopodobnie notka kancelaryjna o roborowaniu oblaty.

Liczba „278” na lewym górnym marginesie, z niejasnym znakiem obok; foliacja verso niepewna.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

13I 1740 Zofia z Dubiskich [?] Wolska, wdowa, ustanowiła plenipotentów do wszystkich swoich spraw sądowych (z powództwa i w obronie), m.in. Stanisława Gniewskiego [?], Zachariasza Kossowicza [?], Adama Chołoniewskiego, Michała Trypolskiego komornika ziemskiego, Wawrzyńca Zagórskiego, Karola i Stefana Zborowskich [?], Jana Kurowskiego, Jana Meleniewskiego [?], Daniela Wyhowskiego i Antoniego Bohdanowicza.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 279

1Oblata Prorogacyi od Wielm. Boguszewskiego

2Pisarza Ziem. Czernieckiego w Sprawie

3Wielm. Jchm. Zedlienickich [?] Horodniczych Owruckich

4z Wielm. Urodz. Woltkowskiemi y Jnnemi wydaney

5Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego

6Miesiąca Januarii, Piętnastego Dnia

7Na Rokach Sądowe Ziemskie Kijow. Przedemną Michałem z Try-

8pla Zdzienickim [?] Hypolitem Ławryn Mścisław [?] Pisarzem

9Ziemskim Kijow. y Xięgami Niniejszemi Ziem. Kijowskiemi

10Comparens personaliter Urodzony JmPan Chiłowski [?] z Approwacyą Spra-

11wy, tę Prorogacyę od Wielm. JmPana Boguszewskiego

12Pisarza Ziem. Czernieckiego w Sprawie Wielm. Zed-

13lienickich [?] Horodniczych Owruc. z Urodzonemi Woltkow-

14skiemi y Jnnemi daną, ad acta Terrestria Palatina-

15tus Kijovia, per Oblatam podał, prosząc o przyięcie

16oney, y do akt wpisanie, atak Sąd annuendo affecta-

17tioni ad acticandum przyimuiąc Czytatom [?]

18de tenore Verborum tali. Józef Hyeronim z Wre-

19dina [?] na Lipnie Boguszewski Pisarz Ziemski Woie-

20wództwa Czerniechowskiego. Oznaymuię niniejszym

21Listem moim Prorogationis, komu o tym wie-

22dzieć należy, iż ja ad Requisitionem Wielmożnego

23JmPana Zedlienickiego [?] Horodniczego Owruckiego

24niemogąc ob Summas Legalitates me-

25as na dzień y termin z Dekretu Try-

26bunalskiego, między tymże Wielm. Horodniczym

27Owruc. ab una et Successores olim Generosi

28Bazilii Woltkowski, ac Generosum Zasko [?] parte

29ab altera Roku przeszłego, Tysiąc, Siedmset,

30Trzydziestego Dziewiątego, Feria Secunda post

31[reklamant:] Festum

k. 279v

1Festum Praesentationis Beatissimae Virginis

2Mariae proxime ferowanego, to iest, in una post

3Festum Sanctorum Trium Regum, a nay

4bardziey dla kondescensyi meritis własney z De-

5kretu takze Trybunalskiego, w Dobrach Wsi

6Lityni [?], tegoz Dnia przypadaiącey condescendo-

7wac, do Dobr Wsi Rzezniowa [?], przeto ten Akt

8Kondescensyi cum toto ejus effectu pro Execu-

9tione Decreti Tribunalitii, ad Diem Quintam

10Maij w Roku teraznieyszym dyfferuię y proro-

11guię, konserwuiąc Stronom Termin

12do rozsądzenia, na tymze Terminie Zawi-

13tym praesentis Prorogationis vigore, Datum

14z Lublinie, Die Octava January, Millesi-

15mo Septingentesimo, Quadragesimo An-

16no. Ktory Prorogacyi Podpis Ręki Wiel-

17mozneго Pisarza Ziemskiego Czerniechow-

18skiego przy Pieczęci przycisnioney, temi

19słowy. Jozef Hyeronim z Strzelina Bo-

20guszewski [?] Pisarz Ziemski Woiewodztwa

21Czerniechowskiego. mpp. Ktora zatym Pro-

22rogacya za podaniem y prozbą wyz mia-

23nowaney Osoby Podawaiącey, a za mo-

24iem Urzędowym przyięciem, z verbo ad verbum, tak iako się

25oryginału de verbo ad verbum, tak iako się

26w sobie pisana ma do Xiąg ninieysz-

27szych iest Zapisana.

28Oblata [podpis nieczytelny]

Objaśnienia i tłumaczenia

ab una … parte ab altera – z jednej strony … z drugiej strony; ad acta Terrestria Palatinatus Kijoviae per oblatam – do akt ziemskich województwa kijowskiego przez oblatę; annuendo affectationi ad acticandum – przychylając się do żądania wpisania do akt; de tenore verborum tali – takiej treści; ob summas legalitates meas – z powodu ważnych przeszkód prawnych; Feria Secunda post Festum – w poniedziałek po święcie.

Prorogacja – odroczenie terminu sądowego. Odczyt imion urzędnika i nazwisk Zedlienicki, Chiłowski niepewny.

in una post Festum Sanctorum Trium Regum – w pierwszy dzień po święcie Trzech Króli (7 I); Festum Praesentationis B. V. Mariae proxime – najbliższe święto Ofiarowania NMP (2 II).

cum toto ejus effectu pro Executione Decreti Tribunalitii, ad Diem Quintam Maij – ze wszystkimi jego skutkami do wykonania dekretu trybunalskiego, na dzień 5 maja; praesentis Prorogationis vigore – mocą niniejszej prorogacji.

Datum w Lublinie, Die Octava January, Millesimo Septingentesimo Quadragesimo Anno – dano w Lublinie, 8 I 1740.

Linie 23–24 („a za moiem Urzędowym przyięciem… z oryginału”) w rękopisie zapisane z powtórzeniem/nieczytelnym fragmentem; odczyt orientacyjny. mpp. – manu propria.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

15I 1740 Chiłowski [?] podał do oblaty prorogację Józefa Hieronima Boguszewskiego, pisarza ziemskiego czernihowskiego, wydaną w Lublinie 8 I 1740 w sprawie Zdzienickiego [?], horodniczego owruckiego, z sukcesorami Bazylego Woltkowskiego i Zaśką [?]: nie mogąc stawić się na termin kondescensji z dekretu trybunalskiego (w dobrach Lityń [?] i Rzeźniów [?]), odłożył akt kondescensji na 5 V 1740.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 280

1Oblata Dekretu Kompromissar:

2skiego między Wiel. Dzierżbickiemi

3Podczaszy Owruckiey [?] Małż. z Jedney, a Wiel.

4Byliną Stolnikiem Wiskim z drugiey

5Strony stałego

6Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego

7Miesiąca Januarij, Szesnastego Dnia

8Na Roki Sądowe Ziem. Kijow. w pierwszy Poniedziałek

9po Nowym Lecie Roku wyznaczkie [?] wyrażonego w Żyto:

10mirzu Sądzie [?] zaczęte. Przedemną Michałem Dedo:

11wiczem z Trypola Trypolskim Zowey [?] Mścisław, Komornik

12Ziem. Kijow. y Xięgami Ninieyszemi Ziem. Kijow. compa:

13rens personaliter Wiel. Franciszek Dzierżbicki Pod:

14czaszy Owrucki [?] ten Dekret Kompromissarski między

15sobą Podawaiącym y Wiel. Małżonką swoią z Jedney, a Wiel.

16Byliną Stolnikiem Wiskim z drugiey Strony stały, z Podpi:

17sami Ręki tak Wiel. Superarbitra, iako y Wiel. Ar:

18bitrow, ad acta Terrestria Palatinatus Kijovia per

19Oblatam podał, de Tenore sequenti. Działo się na Grun:

20cie Dobr Miasteczka Czaykowski [?] w Chałupie Roboczego

21Tarasa Lituina [?], Roku Tysiąc, Siedmset Trzydzie:

22stego Dziewiątego, Miesiąca Februarij Dwudziestego

23Szostego Dnia. Sąd Ninieyszy Polubowny Kompromis:

24sarski, ktoremu przedebat [?] Wiel. JmPan Pan [?] z Woynaro:

25wa [?] Woynarowski Podstoli Bracławski od Stron Niżey wyra:

26żonych, Anno Currenti Millesimo, Septingentesimo, Trige:

27simo Nono Die Vigesima Octava Januarij w Grodzie

28Owruckim Zapisany Superarbiter, wraz z Wiel. Arbitra:

29mi, per binos ab utraque Parte Łokowanemi, videlicet

30ex Parte Wiel. Byliny Stoły [?] Wiskiego Wielmi JchMci

31Pany Michałem Dedowiczem z Trypola Trypolskim

32Zowey Mścisław, Komornikiem Ziem. Kijow. y Janem Ba:

33hrynowskim Burgrabią Wiskim, ex Parte vero Mści

34Angela de Podlaskie [?] Dzierżbicka Pocillatoris [?] Owruc.

35Wiel. JchMci Pany Szymonem Choynackim Burgrab.

36Grodz. Żytomir. y Piusem [?] Jerliczem [?] Miecznikowiczem [?] Owruc.,

37ktore wyż wspomnianego Kompromissu na Termin

38[reklamant:] y Miejsce

k. 280v

1y mieysce tymże Kompromissem prefigowane to iest

2na dzień Dwudziesty Szosty Februarij, do dobr Miasteczka

3Czaykowki ziachawszy, Jurisdykcyą swoią Sądową

4in Praesentia Wiell. y Urodzonych JchmPanow Jozefa

5Narzewskiego [?] Skarbnika Bydgoskiego, Antoniego Jader-

6licza [?] Bazylego Synhaiewskiego [?] Skarbu Ogrudz.[?] Jana

7Jakuba Jana, y Szymona Czopowskich, Antoniego Roz-

8wadowskiego, Jozefa Jankowskiego, Stefana Markiew-

9icza, Mikołaja Wiszniewskiego, y innych aktowi temu

10przytomnych, Urzędu Woznemu Generałowi Wwdztwa Ki-

11iow. Szlachetnemu Grzegorzowi Zgurskiemu Sądu swego

12Apparytorowi, cum omni Securitate Partium et Re-

13dentium obwołać, y Stron do Rozprawy Prawney przy-

14wołać nakazał, na ktorym Terminie Strony Obie, Wiell.

15Maciey Bylina [?] Stolnik Wiski Powod y Pozwany oczeni-

16sta, a Wielm.ta z Podleskich Dzierzbicka Podczaszycowa

17[…] Jnowł. [?] Synem y Wiell.o Franciszka Dzierżbickiego

18Małżonka swego, vigore Plenipotencyi, Anno Millesimo,

19Septingentesimo, Trigesimo Septimo, Feria Quinta ante

20Festum Sanctae Margarethae Virginis et Martiris

21proxima, w Grodzie Zwinogrodzkim [?] Sobie przyznaney,

22imieniem Pozwana y Powodka itidem oczenista, w Sądu

23swego postanowiwszy się, Prawnie między Sobą kontrower-

24towali, ktorych Sąd Ninieyszy polubowny Kompromissarski

25kontrowersyi wysłuchawszy, Vergente ad Occasum Sole

26Akt ten, do Dnia iutrzeyszego, Woznemu Jenerałowi Sądu

27swego Apparytorowi odwołać nakazał, tandem na Dniu

28dzisieyszym, to iest Vigesima Septima Februarij, Strony

29superius w Komparycyi wyrażone, stanowiwszy się

30kontrowertowali, ktorych Sąd polubowny kompromissarski

31daley wniesionych wysłuchawszy, dostateczney Kom-

32paryeyą uznawszy, Stronom rozbieraćsię nakazuiąc, a

33w Rozbieraniu tuboti [?] Strona Powodowa Wiell. Stolny

34Wiski dowodzi Dokumentami Sobie Służącemi Sum-

35my Trzech Tysięcy Złł. Poll. przez Wiell. Niegdy Konstan-

36cyą z Skotnik [?] Rysinską Babkę y Swiekrę [?] Wiell.

37Dzierżbickiey na Trzy assekuracye, pierwszą in Anno

38Millesimo, Sexcentesimo, Nonagesimo Nono Die

39[reklamant:] ultima

k. 281

1ultima Novembris, ipso Festo Sancti Andreae Apostoli

2na Summę Póttora Tysiąca, Póttorę Tysięcy Złł Pollsk

3na Zniesienie Długu Urodzon. Szymona Krzykowskiey [?]

4przybraney, iako y Transakcyą alias Transfuzyą [?] au-

5tentyczną, Sabbatho post Dominicam Iudica Quadragesi-

6malem proxima, Anno Millesimo, Septingentesimo, in

7Castro Lanciciensi, in Personas Generosorum Hyeronimi

8et Barbarae Wichrianka [?] Bylinow Conjugum Zeznaną

9produkuie, pokłada, y poslednią Wletorgpę [?] y te Dwie in-

10kluduią, in Anno Millesimo, Septingentesimo, Die Sex-

11ta Januarij w Krzyżanowie dancy, a zas w Grodzie

12Zytomirsky in Anno Millesimo, Septingentesimo Trigesimo

13Secundo, Die Nona Martij oblatowaney, na Złł Pollsk

14Pięcset u Niett [?] Hyeronima y Barbary Wichrianki [?]

15Bylinow Małżon. Rodzicow swoich pożyczonych, Solu-

16cyi pretenduie, iednak ze Strona Pozwana pokłada-

17cyi defensy swoie, Komportacyi Munimentow przez

18tego Niett Byline affektuie, mieniąc że z Komporto-

19wanych Papierow, Kwit na Summę pretendowaną

20znaleźć się ma, więc Sąd Zaniechawszy tey Kategoryi

21rozsądzenie, nakazuie aby Niett Stolnik Wiski, Doku-

22menta tak przy Siebie Regestrow wzięte, iako y inne

23do Dobr Szaykowski [?] należące, pria solennitate Jurato-

24ria super realem Comportationem przed Sądem swo-

25im Komportował, Komportowane Stronie komunikował,

26oraz ktoreby Stronie Niett Dzierzbickim należeli od-

27dał, a to natychmiast, a ponieważ in Facie Sądu swego

28Komportował, Kommunikował, y ktore Niett Dzierzbickiey

29należeli oddał, Jurament super realem Comportationem

30capere chciał, ale Niett Dzierzbicka Niett Bylinie

31Stolnikowi Wiskiemu Jurament przy oddaniu Papierow na-

32kazany kondonowała, przeto Satisfecisse Niett Byline

33Sentencyi Sądu swego Judicium Rodinvenit, a iż że się

34z Komportowanych przez Niett Byline Stolnika Wiskiego

35Dokumentow, Kwit na Summę wyż rzeczoną Dwu Ty-

36sięcy Złł Pollsk na Assekuracyą wyż rzeczoną de actu et

37data specyfikowaną, przez Niett Konstancyą z Stolnik [?]

38Łypinsky Juridatorkę Niett Dzierzbickiey wzięta

39wyrażony znayduie, Przeto Sąd polubowny Kompromisarski

40za Rzetelną uznawszy, nakazuie aby Niett Dzierz-

41[reklamant:] bicka

k. 281v [?] [286 ?]

1bicka iako Inquisitorka od Wiell. Kysinskiey Dobr

2Trzeciey Częsci Klucza Szaykowskiego, Summę Trzy Ty:

3siące Złł. Poll. wraz z Prowizyą, exclusis Binis annis Ca:

4lamitatis, ita tamen ut non excedat Summa Provisiona:

5lis Summam Capitalem, ato nadaiutrz [?] po Swiętey

6Trzycy Swięcie Rzymskim, w Roku teraznieyszym

7Tysiąc, Siedmset, Trzydziestym Dziewiątym

8przypadaiącym przed aktami Grodz. Żytomirskiemi do

9Rąk y za Kwitem Wiell. Byliny pod Rygorem wzwy:

10razonym oddała y wyliczyła Wiecznie Salva Zupełności

11ne Successorow Wiell. Konstancyi Kysinskiey, dawszy przy:

12liczeniu y oddaniu Summy Kwit z Czternastu Groszy [?]

13Strona Wiell. Dzierzbicka, Stronie Wiell. Byliniey, pod Ry:

14gorem takowymże, a Sądowi Swemu popołowie natychmiast.

15Cosię zas tknie Actoratu, Wiell. Dzierzbickich o Solu:

16cyą Summ przez Niegdy Wiell. Hyeronima y Barbarę

17z Michaeiankę [?] Bylinow Małż. Rodzicow Wiell. Stolnika Mińsk.

18w Niegdy Wiell. Suliona [?] Seweryna Kaminskiego Podstoł.

19Czerniechow. Dziada Wiell. Aniełi Dzierzbickiey Rodzo:

20nego, Dziedzicowey y Siostrę [?] na Asekuracyę y Membranę go:

21towych, iako to pierwszą, in Anno Millesimo, Septingen:

22tesimo Die Decima Junij w Bielankach spisaną na Sum:

23mę Pięć Tysięcy Złł. Pollch, z ktorey Dwa Tysiące exktudo:

24wane, in Sortem Urodzoney Kysinskiey Konstancyi y

25do Częsci na Nię należącey Klucza Szaykowskiego regulo:

26wane, a zas in Sortem Wiell. Bylinow Trzy Tysiące

27Złł. Pollch przypadły, na Asekuracyę wzięte, Powtor:

28nę zas na Złł. Poll. Trzysta, y Trzecią na Złł. Poll. Dzie:

29więć Siedmdziesiąt Trzy, na Blankietach wyrażonych,

30iako też na Czwartą Summę przez Samego Wiell. By:

31linę Stolnika Mińsk. Złł. Pollch Dziesięć Trzydzieści [?] u Wiell.

32Alexandra Podlenskiego [?] Stolnika Trębowel. Oyca

33Wiell. Dzierzbickiey, Die Decima Quinta Decembris, Anno

34Millesimo, Septingentesimo, Vigesimo Tertio spisaną, o:

35blatowaną zas in Anno Millesimo, Septingentesimo, Tri:

36gesimo Octavo, Die Prima Augusti w Grodzie Kijow:

37skim zaciągnionych, reprodukuiące pomienione Ase:

38kuracye y Blankiety Solucyi praetendit, Strona

39zas Pozwana broniącsię od Solucyi, że Asekuracya

40Anni Millesimi, Septingentesimi, Die Decima Junij w

41[reklamant:] Bielankach

k. 283

1Bielawkach spisana, tanto intervallo temporis nie

2była in Actis Oblatowana, y żadney prozekucyi prawney

3o upomnieniesię Summy pomienioney nie pokazu-

4ie, irrealitatem obiicit, a Strona Urodz. Dzienbicka

5super Realitatem oney ad comprobandum Zabie-

6rarię [?], przeto Sąd attentis praemissis, ac aliis rati-

7onibus habitis, Judicium Suum permoventibus, bliż-

8szę Urodz. Dzienbicką do poprzysiężenia uznaie, y na-

9kazuie, aby evinkuiąc rzetelność tey Summy Jura-

10ment, in Eam wykonała Rothą, iako ta Summa

11Trzech Tysięcy z Kwitu [?] Originalnych wynikaiąca

12przez Urodz. Bylinow y Rybińską [?] Zaciągnioney, ad

13huncusque niezapłacona y nieuspokoiona, Oney praw-

14dziwie przy Urodz. Byline, do płacenia natory [?], ad-

15ditur Ministerialis ad Rothisandum, a poniewasz

16Urodz. Dzienbicka, Judicialiter a Juramento recedit,

17przeto Sąd od płacenia Urodz. Byline wolnym czyni,

18Summy zaś na Blankietach wyrażone, iako to

19Pierwszey Trzechset Złł. Pol., y Półtorasta Złł. Pol. Dwie-

20ście Siedmdziesiąt Trzy, poniewasz y sam Urodz. By-

21lina, że są rzetelne agnoscit, przeto Sąd nakazuie,

22aby tenże Urodz. Bylina, Summy na Membrany

23Zaciągnione wyżey specyfikowane, unà cum Prowi-

24zyą [?], ab actu Oblatae, na tymże Terminie, do Rąk

25y za Kwitem Urodz. Dzienbickiey przed aktami Grodz.

26Żytomirskiemi [?] oddał, lub z Summ sobie przysądzo-

27nych kompensował, pod Rygorem wyżey wyrażonym,

28dawszy przy liczeniu Summy, Luiz [?] Czternastu

29Drugiey [?] Stronie, na Terminie wyrażonym, à Ju-

30dicio Swemu, w pogotowiu natychmiast. Quo vero

31pertinet, do Summy Złł. Pol. Dwachset Trzydzie-

32stu, przez Urodz. Macieja Bylinę Stolnika [?] Wilskiego [?]

33u Urodz. Alexandra Podlenskiego [?] Oyca Urodz.

34Dzienbickiey pożyczoney, ta że iest in parte sa-

35tisfacta Urodz. Bylina allegat, et ad Juramentum

36sese trahit, iako Was [?] Talerow bitych Dziesięć

37[reklamant:] y Sere [?]

k. 283v

1y Parę Wołow Talerow bitych Valoris Osim, wypłaca-

2iąc zaten Dług Wiel. Podhorskiemu [?] dał, przeto ad-

3missibilem Judicium adinvenit et injungit, aby tenże

4Wiell. Bylina, Jurament in Facie Sądu Swego in eam

5wykonał Rotham, iako prawdziwi Summę Osim-

6nasta Talerow bitych, na Summę przez Siebie wziętą

7u Wiell. Podhorskiego Dwiechset Trzydziestu Złł. Pol.

8wypłacił, additur Ministerialis ad rothi sandum, apo-

9niewaz Judicialiter Wiell. Bylina niechcęc natak mate-

10rzecz przysiądz, à Juramento recedit, przeto Sąd Kom-

11man totalitiam in Termino superius, et sub rigore

12inferius espresso una cum provisione ab actu Oblata

13do Sąd y za Kwitem tyże Wiell. Dzierzbiccy [?] Podera-

14[?] Zapła-

15ciłowy Jnowłocy, nakazuie, aby Wiell. Bylina Zapła-

16cił, dawszy przy oddaniu Summy Liste Czternaście

17ciłt, dawszy przy oddaniu Summy Liste fziernaste [?]

18Przyniesz Stronie na Terminie, a Sędowi Swemu popo-

19przynien Stronie na Terminie, a Sędowi Swemu, popo-

20łowie natychmiast. W dalszych zas Kategoryach, ia-

21koto wniesioney od Wiell. Byliny Stolnika Wilsk. in-

22tuitu pretendowaney względem Expulsyi przez Wiell.

23Dzierzbickich sobie uczynioney Reindukcyi, poniewaz

24Wiell. Dzierzbicka Kontraktem Arędownym od Wiell.

25Dzierzbickich Małż. Rodzicow swoich Anno Millesimo,

26Septingentesimo, Trigesimo Tertio, Die Trigesima Junij

27Wiell. Stolnikowi Wilskiemu na Possessyą Dobr Miastecka

28Krayowki [?] cum attinentijs danym, dowodzi, ze tylko

29na Lat Trzy są Dobra puszczone, y Possessyą od Wiell.

30Byliny, w tymże Roku, Die Decima Sexta Julij w Gro-

31dzie Kijowsk. Zapisaną probuie, ze insuper nad Kontrakt

32sobie służący Lat Dwie, w Posessyi Dobr Miastecka

33Krayowki cum attinentijs zostawał, przeto Sąd Polu-

34bowny Kompromissarski, non posse pretendere Reinducti-

35onem uznawszy, referuiącsię do Kontraktu, nakazuie

36aby Wiell. Bylina, Wiell. Dzierzbickicy Summę Dwa

37Tysiące Czterysta Złł. Pol., na tymże Terminie, za

38Dwie Lecie insuper trzymane, do Sądu y za Kwitem

39Wiell. Dzierzbickicy oddał y rzetelnie przed Aktami

40Grodz. Zytomirsk. wyliczył, lub z Summ sobie

41przysądzonych kompensował, pod Rygorem nizey wy-

42razonym, dawszy przyliczeniu pomienioney Sum-

43[reklamant:] my Liste

k. 283

1Lwik Czternastu Grzywien Stronie, a Sądowi

2Swemu po połowie natychmiast. Tandem ver-

3gente ad occasum Sole, Akt ten odwołać do Dnia

4iutrzeyszego nakazuie. Reassumpto itaque Actu

5na Dniu dzisieyszym, Dwudziestym Ósmym

6Februarij do rozsądzenia dalszych Kategoryi

7przystąpiliśmy, y co się tknie Kategoryi, wzglę-

8dem rożnych pretensyi, ab invicem do siebie

9mianych, tak z Kontraktow wynikaiących, iako

10y dawnieyszych, Zakładow Chłopskich, Derolacyi

11lub Reparacyi z Dobr niedobranych, lub insuper

12prebranych Prowentow, poniewaz Sąd bez Inquizy-

13cyi informari nequit, przeto Zaniesiwszy tey Spra-

14wy rozsądzenie, potrzebną bydz Inquizycyą uznaie, y

15nakazuie, aby Strony Obie, na Kontenta Swoich Pro-

16testacyi y Relacyi Interrogatoria Spisawszy, y one

17sobie ab invicem, y Regestr Swiadkow Kommunikowawszy,

18Swiadkow, Ludzi wiary godnych, ktorzy dobrze wia-

19domych, a Process niewchodzących wprowadzali, a to na-

20tychmiast, a poniewaz Strony satisfaciendo Sentencyi

21Sądu Swego Interrogatoria, y Swiadkow Regestra so-

22bie ab invicem komunikowali, kommunikowane Rege-

23stra Swiadkow popodpisywali, przeto satisfecisse Senten-

24cyi Sądu Swego uznawszy, do słuchania Inquizycyi

25przystępuie, y Swiadkow wprowadzać nakazuie, a po-

26niewaz a tym Strony zadość Sentencyi Sądu Swego

27uczynili, przeto satisfecisse Strony uznawszy, Super

28Incorruptionem Testium Stronom poprzysiądz naka-

29zuie, Tandem Dnia trzeciego Martij po wysłuchanych

30przy Sąd Swoy Inquizycyach, poniewaz Strony in

31Facie Sądu Swego observata Solennitate Juramen-

32torum Super Incorruptionem Testium poprzysię-

33gli, przeto Sąd ad Lectionem Inquisitionum

34przystępuie, z ktorych przeczytanych, matura qui

35Deliberatione Zważonych, poniewaz Sądowi Swemu

36[reklamant:] doniesiono

k. 283v

1dowiedziono iest, że Uroll. Hyeronim Bylina

2za Rosessyi Swoiey znaczną w Gradzeniu Ludzi, lubo

3bez wszelkiego Zapomagania, w Wystawieniu Młyn-

4nów, y Zaięciu Drobet [?], w Barzonzenie [?] uczynił Repa-

5racyą, zaktorą by słuszna należała rekompensa,

6Pretensye przytym, tak w Interrogatoryach wy-

7razone ogułem wszystkie, iako y osobliwemi Re-

8iestrami, w Sądzie swoim produkowanemi, zkon-

9notowane, iakoto za Wieprze, przez Uroll. Kamin:

10skiego w Kijowie przedane, a Urollo Byliny własne Za

11Żyto na Budę, od Urollo Podlenskiego zaprowa-

12dzone wzięte, zważywszy, zgoła wszystkie dawnieysze

13Urollo Hyeronima Byliny, Oyca Urollo Powoda tak przed

14Podziałem, iako y po Dziale wynikaiące, pretensye roz-

15sądzaiąc, lubo zprzyczyny Inquizycyi, niewszystkie są dowie-

16dzione, y owszem luculenter patet, że Uroll. Hyeronim By-

17lina, Dobra Szaykowskie cum attinentiis przez Lat cztery

18w aktualney Swoiey, sine ulla præpeditione trzymaiąc

19Rosessyi, prowentow na Dwie Części Antecessorom Uroll.

20Dzierbickiey [?] należących ni komu nie oddaiąc, in

21Sui Commodum obracał, Sąd iednak attentis Docu-

22mentis Literatoryis potrzebuiący Kalkulacyą zDwoch

23Części od Urollo Hyeronima Byliny, Sukcessorom Urollo

24Kaminskiego y Podlenskiego należącą Summę Złłpolsk.

25Tysiąc Czterysta, y Groszy Osim zaręczoną bydź uznaie;

26Summy oraz et quidem Pierwszą, na Kartę Rzewną [?]

27in Anno Millesimo, Septingentesimo, Vigesimo Octa-

28vo, Die Ultima Januarii, w Piotrkowie od Urollo Niegdy

29Alexandra Podlenskiego Stolnicy Owruckiey [?], y Urollo

30Niegdy Konstantego Byliny zaciągnioną Złł. Pollsk.

31Trzysta Trzydzieści Sześć, wynoszącą drugą Sum-

32mę Sto Dwadzieścia Jeden Złł. Pollsk. y Groszy Dwa:

33dzieścia Pięć, przy Urollo Macieja Bylinę Stolnicy Urollo

34Urollo Jakubowskiemu Podczaszy Żytomirs. za Ludzi

35[reklamant:] Szaykowskich

k. 284

1Czaykowskich, rigore Assekuracyi, Nietto Piotra

2Dzierzbickiego Cześnika Dobrzyńsky, w Czaykowie

3Roku Tysiąc, Siedmset, Trzydziestego Trzeciego, Dnia

4Dwunastego Julij danej wypłacone, Trzecią Summę

5Trzysta Jeden Złł Pollsk y Groszy Piętnaście, za Tenuty

6Nietto Byliny, z Niedobranych Czynszow wynikaiącą,

7Czwartą Złł Pollsk Trzysta Pięćdziesiąt za postanowienie

8Młyna, poprawienie Grobli, postanowienie Obory y Chle-

9wow, iako Inquisitione deductum est, Nietto Bylinie na-

10leżącą, pro Liquidis et Realibus uznawszy, nakazuie

11aby Nietta Dzierzbicka pomienione Summy, wraz skom-

12putowawszy, dwa Tysiące Pięćset Złł Pollsk y Groszy

13Osimnaście wynoszącą, do Rąk y za Kwitem Nietto By-

14liny na Terminie niżey, a pod Rygorem niżey wyrażo-

15nemi, przed Aktami Grodzky Żytomirsky oddała y rzetelnie

16wyliczyła, lub w Summie sobie od Nietto Byliny należącey

17skompensowała się, dawszy na Terminie Liczenia Sum-

18my, y pod Rygorem niżey wyrażonym Stronie, Kwitę

19Czternastu Tygodni; a Działowi Swemu poprostowie

20natychmiast, na ktorym Terminie Nietto Bylina, Pro-

21cess z Urodzonym Żurakowskim, o zabiciu Stepana Pod-

22danego Nietto Dzierzbickiey zaczęty oddać powinien be-

23dzie, pod rygorem niżey wyrażonym. Co się tycze pre-

24tensyi Nietto Dzierzbickiey, do Nietto Byliny mianych

25tak o Angaryzacyą Poddanych, iako o Inne Violen-

26cye, ex Fundo pochodzące, poniewasz przy Inquizycyi

27y Indagacyi doniesiono iest, że Urodz Brodowski, Guber-

28nator Nietto Byliny Ludzi Poddanych Klucza Czaykow-

29skiego, nad Inwentarz sobie podany, nadto po Dwa

30Dni pociągaiąc w Tydzień, bez Lat Trzy uciemiężał,

31Białogłowom co Piątek przęść roskazywał, po Dwach

32Strozow na Dzień y na Noc chodzić przymuszał, od

33Chłopow za Grzyby, Kury, y Dayca nad Złoty, pobi-

34rał, Szesć brał, Podwody o Mil tylko Piętnaście

35Kontraktem pozwolone, o Mil kilkadziesiąt y da-

36ley

k. 284v

1key wyprzedał, z Listami do Pana posyłaiąc, na Dro-

2gi Gromadzie składać kazał, in extremum fugatio-

3nem unius Subditi causavit, a u Jnnych Chło-

4pow Konie y Woły biorąc niedopłacał, o czym

5ysam Wielmożny Bylina wiedzieć pokazać [?]

6wiesię, przeto Sąd zapatrzywszy się na uczynio-

7dzione Jnquizycye, y Jnne krzywdy, aggrawa-

8cye, nakazuie aby Wielmożny Bylina, rekom-

9pensuiąc tak wielką Poddanych angaryzacyę

10Summy Złłch Polskich, dwa Tysiące, Trzysta, Dzie-

11dziesiąt y Pięć Złłch Polskich, y Grosży Osiemnaście, lu-

12boby ex Liquidatis praetensionibus większa na-

13leżała, ex Moderamine Judicii Sui, do tey Kwoty redu-

14kowaną, na tymże Terminie, przed aktami Grodzkiemi

15Zytomirskiemi, do Rąk y za kwitem Wielmożney

16Dzierżbickiey, oddał y rzetelnie wyliczył, lub z Sum-

17my Sobie od Wielmożney Dzierżbickiey przysądzo-

18ney kompensował, dawszy na Terminie Liczenia

19Summy, Lewą Czternastu Grzywien, Stronie,

20a Sądowi Swemu po połowie natychmiast, Pozosta-

21łego zaś Zboża Ozimego, to iest Zyta Styrtę, w Do-

22brach Grayłowce [?] Wielmożnemu Bylinie, wol-

23ne Zymłocenie Swemi Ludźmi praecustoditur,

24czego Wielmożna Dzierżbicka bronić niema, By-

25dła zaś nad Jnwentarz pozostałe Dwoie, iako y Na-

26czynia [?], Beczek Piwnych Dwie, kadłubkow Trzy,

27Sypan [?], Dzieżkę małą z Naleywką, y Kocioł Win-

28nierny Wielmożna Dzierżbicka wydać każąc

29będzie powinna instanti Ludziom Wielmo-

30żnego Byliny requiruiącym. Quantum ve-

31ro attinet Dziegciu Zabranego Beczki pułcz-

32warty, et quidem Wielmożnego Byliny pułczwarty

33[reklamant:] Czwarty

k. 285

1Czwarty, Urodzonego zaś Brzostowskiego Dwa[?]

2Sąd nakazuie aby Niełmożna Dziembicka Urodzonemu

3Brzostowskiemu Dwie Beczki oddała, a za półczwar-

4ty Beczki, rachuiąc za każdą całą po Złotych Szesna-

5ście, Summam computatam Złotych Polskich

6Pięćdziesiąt Cztery efficienter na Terminie Solu-

7cyi Summy do Sądu y za kwitem Niełmożnego Byli-

8ny wyliczyła, dawszy przy wyliczeniu Stronie, Lutz[?]

9Siedmiu Grzywien, pod Rygorem niżey wyrażonym

10actorowi Swemu popołowie natychmiast. Owies zaś

11Urodzonego Brzostowskiego na wspoł z Chłopami Szay-

12kowskiemi siany, ponieważ Sama Strona spisanym

13Regestrzykiem dowodzi, et ex Inquisitionibus palpabi-

14liter patet, że go Urodzony Marszewski sine Sci-

15tu et Consensu Niełł Dziembickiey wzionszy, Swo-

16iemi spaść kazał końmi, a pr[a]esenti in Termino w kom-

17paryczyą niewchodzi, przeto Sąd salvam Viam ubi de

18Jure venerit z Urodz. Marszewskim Urodz. Brzostowskie-

19mu praecustodit. Co do Aktoratu Niełł Byliny o Ki-

20tradycyą Poddanych Łobaczyrych[?] Kiryła, Własa, Trochi-

21mowego Syna, Iwana Nahimenkow[?] Braci rodzonych

22od Urodzonego Alexandra Woynickiego dziedzicznych

23Szemetyskich[?], przy Niełmożnego Hyeronima Byliny

24Oyca Niełł Stolnika nabytych, iako Donacyą Roku

25Tysiąc, Siedmset, Piętnastego, Dnia Piętnastego Marca

26w Grodzie Kijowskim, in Personam tegoż Niełł Byliny

27zeznaną probuie, y Onych in virtute tyże Donacyi

28domawia się, przeto Sąd przychylaiąc się do wyż

29wspomnianey Donacyi, nakazuie aby Niełł[?]

30Dziembicka pomienionych Poddanych, z Żonami, Sy-

31[reklamant:] nami Dziećmi

k. 285v

1Dziećmi y całym Sprzętem Domowym, tudziesz Zasiewa:

2mi, Zostawiwszy iednak na Gruncie Dziesięcinę, in Ter:

3mino Solutionis Summarum przed aktami Grodzkiemi

4Żytomirskiemi do Sądu y za kwitem Niechcie[?] Byliny, pod Ry:

5gorem wyżey wyrażonym wydała, dawszy przy wyda:

6niu Poddanych, Zaś [?] Czternastu Groszy [?] Stronie na

7Terminie y pod Rygorem specyfikowanym, a Sądowi

8Swemu po pół Dobie natychmiast. Papierow y Dyspozy:

9cyi Domus Strybylowiane [?], y Innych Dokumen:

10tow ad Massam Substantiae Domus Niechcie[?] By:

11linow y Dzierzbickich należących, każdego czasu, abinvi:

12cem Kommunikacya, y rowne spolney Fortuny docho:

13dzenie, Oboiey Stronie Custodit [?], Inne Zaś pretensye

14pretensyami, do Siebie abinvicem mianemi Sąd Kompen:

15suie. A tak po finalnym całey Sprawy rozsądzeniu

16Assekuracye wszelkie, wzaiemnie na ubliżenie Fortu:

17ny ponastępowane, karty, Membrany, Submissye, tak

18od Niechcie[?] Dzierzbickich Niechcie[?] Bylinom, jako et e converso od

19Niechcie[?] Bylinow, Antecessorom Niechcie[?] Dzierzbickiey służące,

20Acta, Relacye, y Processa, choćby y Kondemnaty od ktorey kolwiek

21Strony, na ktorey kolwiek Stronie otrzymane, Sąd kassuie,

22y annihiluie, y wieczne w tey Sprawie wkłada milczenie, Fa:

23cturae sunt omnia Omissae Partes, sub poena Banitionis spe:

24cificae[?], circa Manifestationem super Parte in quopiam Decreto

25Contraveniente, in Termino Fixo publicanda Mocą Dekretu

26Ninieyszego. U tego Dekretu Podpisy Sądu temi słowy: Jan

27Wawrzyniec Studney [?] z Woynarowicy [?] Woynarowski Podst.

28Bracławski Superarbiter mpp. Michał Dedowicz [?] z D. Trypol:

29ski Zaginsiey [?] Komornik Ziem. Kijow. Pisarz tego Dekretu, Lokowa:

30ny od Niechcie[?] Byliny Stołecznik [?] Arbiter mpp. Szymon Wincenty

31z Woynatow [?] Woynacki [?] Burgrabia Gr. Żytomir. mpp. Jan Antoni

32Bahryński [?] Vicesgerent et Burgrabius Gr. Kijow. et Parte Niechcie[?] By:

33liny lokowany Arbiter mpp. Woyciech Kiszerlicy [?] Miecznik [?] Owruc[?]

34do tego Dekretu Lokowany od Niechcie[?] Dzierzbickich Arbiter mpp. A

35ktory to Dekret za podaniem y prośbą offerentis, a za Mocą wyż:

36szym [?] przyięciem wszystko z początku Az do końca do Xiąg Ninieyszych

37iest wpisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ad acta Terrestria Palatinatus Kijoviae per oblatam podał, de tenore sequenti – podał do akt ziemskich województwa kijowskiego przez oblatę, następującej treści.

Anno currenti millesimo septingentesimo trigesimo nono die vigesima octava Januarii – roku bieżącego 1739, dnia 28 stycznia; per binos ab utraque parte – po dwóch z każdej strony; videlicet ex parte – mianowicie ze strony; ex parte vero – zaś ze strony; Pocillatoris – podczaszyny (żony podczaszego).

Wiel. – Wielmożny; Wiski – zapewne wiski (ziemia wiska) lub inny urząd, odczyt niepewny.

Kompromis (sąd polubowny kompromisarski) w sprawie między Byliną [?] stolnikiem wiskim a Dzierżbicką z Podleskich; termin 26 II, kontynuacja 27 II (rok niewidoczny na tej stronie).

cum omni Securitate Partium et Redentium – z pełnym bezpieczeństwem stron i stawających; Vergente ad Occasum Sole – gdy słońce chyliło się ku zachodowi; tandem – wreszcie; superius – wyżej; itidem – również; vigore – na mocy.

Anno Millesimo Septingentesimo Trigesimo Septimo, Feria Quinta ante Festum Sanctae Margarethae Virginis et Martiris proxima – w roku 1737, w czwartek przed najbliższym świętem św. Małgorzaty Dziewicy i Męczennicy (ok. 11 VII 1737); Anno Millesimo Sexcentesimo Nonagesimo Nono – w roku 1699.

Wwdztwa Kijow. – województwa kijowskiego; Złł. Poll. – złotych polskich; Wiell. – Wielmożny; Jchm – Ichmościów.

ultima Novembris, ipso Festo Sancti Andreae Apostoli – ostatniego listopada, w samo święto św. Andrzeja Apostoła.

Sabbatho post Dominicam Iudica Quadragesimalem proxima, Anno Millesimo Septingentesimo, in Castro Lanciciensi, in Personas Generosorum … Conjugum – w sobotę po najbliższej niedzieli postnej Iudica, roku 1700, w grodzie łęczyckim, na osoby urodzonych … małżonków.

in Anno Millesimo Septingentesimo, Die Sexta Januarij – roku 1700, dnia 6 stycznia; in Anno … Trigesimo Secundo, Die Nona Martij – roku 1732, dnia 9 marca.

pria solennitate Juratoria super realem Comportationem – z uprzednią uroczystością przysięgi na rzeczywiste złożenie (dokumentów); in Facie Sądu – wobec sądu; Jurament capere – przysięgę złożyć; kondonowała – darowała (zwolniła z przysięgi); Satisfecisse … Judicium Rodinvenit [?] – sąd uznał, że zadośćuczynił wyrokowi; de actu et data – co do aktu i daty.

Niett – prawdopodobnie skrót tytułu (Nieśmiertelnej pamięci?/Jaśnie…), odczyt niepewny; Złł Pollsk – złotych polskich; Stolnik Wiski – stolnik wiski (ziemia wiska).

Dekret polubowny (kompromisarski) – sąd polubowny.

Foliacja w lewym górnym rogu nieczytelna (ok. „281/6”, może „286”) – sprawdzić.

exclusis binis annis calamitatis – z wyłączeniem dwóch lat klęski; ita tamen ut non excedat Summa Provisionalis Summam Capitalem – tak jednak, aby suma prowizji nie przekraczała sumy kapitału; Actoratus – powództwo; praetendit – domaga się.

Daty dokumentów: 10 VI 1700 (Bielanki), 15 XII 1723, oblata 1 VIII 1738 w grodzie kijowskim; termin zapłaty po Trójcy Świętej 1739.

Złł. Poll. – złotych polskich; Wiell. – Wielmożny; Mińsk. – miński; Czerniechow. – czernihowski; Trębowel. – trembowelski.

tanto intervallo temporis – po tak długim czasie; irrealitatem obiicit – zarzuca nierzetelność (fikcyjność); super Realitatem ad comprobandum – dla udowodnienia rzetelności; attentis praemissis, ac aliis rationibus habitis, Judicium Suum permoventibus – zważywszy powyższe i mając na względzie inne racje skłaniające Sąd; Rothą – rotą (przysięgi); additur Ministerialis ad Rothisandum – dodaje się woźnego do odebrania przysięgi; Judicialiter a Juramento recedit – sądownie odstępuje od przysięgi; agnoscit – przyznaje; unà cum Prowizyą ab actu Oblatae – wraz z prowizją od daty oblaty; à Judicio – od Sądu; Quo vero pertinet – co zaś dotyczy; in parte satisfacta – w części zaspokojona; allegat, et ad Juramentum sese trahit – twierdzi i zgłasza się do przysięgi; Urodz. – Urodzony/Urodzona; Złł. Pol. – złotych polskich.

Linie 13–17 w odczycie niepewne (tekst częściowo powtórzony przez transkrybenta wskutek trudnego pisma); wymagają weryfikacji z obrazem.

Valoris – wartości; admissibilem Judicium adinvenit et injungit – sąd uznał za dopuszczalne i nakazuje; Jurament in Facie Sądu – przysięga w obliczu sądu; in eam Rotham – według tej roty; additur Ministerialis ad rothisandum – dodaje się woźnego do odebrania roty; Judicialiter – sądownie; à Juramento recedit – odstępuje od przysięgi; in Termino superius et sub rigore inferius expresso una cum provisione ab actu – w terminie wyżej i pod rygorem niżej wyrażonym wraz z prowizją od aktu; Anno 1733, Die 30 Junii – roku 1733, dnia 30 czerwca; cum attinentijs – z przynależnościami; Die 16 Julij – dnia 16 lipca; insuper – ponadto; non posse pretendere Reinductionem – nie może domagać się reindukcji.

Wiell. – Wielmożny; Wilsk. – zapewne Stolnik Wilski (wileński? – sprawdzić); Złł. Pol. – złotych polskich; Sąd Polubowny Kompromissarski – sąd polubowny z kompromisu.

Tandem vergente ad occasum Sole – wreszcie, gdy słońce chyliło się ku zachodowi; Reassumpto itaque Actu – wznowiwszy więc akt (posiedzenie); ab invicem – wzajemnie; insuper – ponadto; informari nequit – nie może być poinformowany; Interrogatoria – pytania dla świadków; satisfaciendo Sentenciae – czyniąc zadość wyrokowi; satisfecisse – że uczyniły zadość; Super Incorruptionem Testium – na nieprzekupność świadków; in Facie Sądu – przed obliczem sądu; observata Solennitate Juramentorum – z zachowaniem uroczystości przysiąg; ad Lectionem Inquisitionum – do odczytania inkwizycji (zeznań świadków); matura Deliberatione – po dojrzałym namyśle.

Daty w tekście dekretu: 28 lutego i 3 marca (rok wg wcześniejszej części wpisu). Numer „4” u góry strony nad tekstem – prawdopodobnie numeracja arkusza.

„Uroll.” – Urodzony (skrót, transkrybowany wg rękopisu); luculenter patet – jasno wynika; cum attinentiis – z przynależnościami; sine ulla praepeditione – bez żadnej przeszkody; in sui commodum – na swój pożytek; attentis documentis literatoriis – zważywszy na dokumenty piśmienne; in Anno Millesimo Septingentesimo Vigesimo Octavo, Die Ultima Januarii – w roku 1728, ostatniego dnia stycznia.

Fragment dekretu (Sądu) w sprawie rozliczeń między sukcesorami Kamińskiego, Podleńskiego, Dzierbickiej a Bylinami o dobra Szajkowskie.

rigore Assekuracyi – na mocy (pod rygorem) asekuracji; Nietto – skrót tytułu (prawdop. „Nieboszczyka/Nieboszczki” lub „Najjaśniejszego”? – sprawdzić rozwinięcie w szerszym kontekście).

pro Liquidis et Realibus – za (sumy) płynne i rzeczywiste; Inquisitione deductum est – wykazano w śledztwie (inkwizycji); ex Fundo – z gruntu; angaryzacja – obciążanie poddanych nadmiernymi powinnościami.

Złł Pollsk – złotych polskich.

in extremum fugationem unius Subditi causavit – doprowadził do ucieczki jednego poddanego; ex liquidatis praetensionibus – z wyliczonych pretensji; ex moderamine judicii sui – z umiarkowania (uznania) sądu; praecustoditur – zastrzega się; instanti – natychmiast; quantum vero attinet – co zaś dotyczy; et quidem – a mianowicie.

Lewa – opłata sądowa (lewa) 14 grzywien, po połowie dla strony i sądu.

Summam computatam – sumę wyliczoną; efficienter – rzeczywiście (w całości); Solucyi – zapłaty.

sine Scitu et Consensu – bez wiedzy i zgody; in praesenti Termino w komparycyą nie wchodzi – na obecnym terminie nie staje.

salvam Viam ubi de Jure venerit … praecustodit – zachowuje drogę prawną (do dochodzenia) tam, gdzie z prawa należy; et ex Inquisitionibus palpabiliter patet – i z inkwizycji (przesłuchań świadków) wyraźnie wynika.

Aktorat – strona powodowa w sprawie; Niełł – prawdopodobnie skrót „Nielmożny/Wielmożny”; in Personam – na osobę; in virtute – na mocy.

Fragment dekretu sądowego w sprawie Dziembickiej z Brzostowskim i Byliną; rok 1715 dotyczy daty dawnej donacji.

Odczyt znacznie niepewny; skrót „Niechcie[?]” (wielokrotny) prawdopodobnie „Ichmościów/JchMość” – do weryfikacji.

in Termino Solutionis Summarum – w terminie zapłaty sum; abinvicem – wzajemnie; et e converso – i odwrotnie; sub poena Banitionis – pod karą banicji; circa Manifestationem super Parte in quopiam Decreto Contraveniente, in Termino Fixo publicanda – przy manifestacji przeciw stronie w czymkolwiek dekretowi uchybiającej, ogłaszanej w wyznaczonym terminie; Superarbiter – superarbiter sądu polubownego; offerentis – podającego (do oblaty); mpp. – manu propria.

Koniec oblaty dekretu sądu polubownego (kompromisowego) między Bylinami a Dzierzbickimi.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

16I 1740 Franciszek Dzierżbicki, podczaszy owrucki [?], podał do oblaty dekret sądu kompromisarskiego w sprawie między nim i jego żoną a [Maciejem] Byliną, stolnikiem wiskim [?]. Sąd pod superarbitrem Janem Wawrzyńcem Wojnarowskim, podstolim bracławskim (arbitrzy m.in. Michał Dedowicz Trypolski, komornik ziemski kijowski, i Szymon Chojnacki, burgrabia żytomierski), obradował w Czajkówce od 26 II 1739 i rozsądził wzajemne pretensje o sumy z asekuracji, o dobra klucza czajkowskiego i Krajówkę [?] (trzymane przez Bylinę o dwa lata dłużej niż w kontrakcie), o szkody i obciążenie poddanych, zboże i dziegieć; zasądził m.in. od Byliny 2400 zł i 2395 zł, od Dzierżbickiej 3000 zł z prowizją i 2500 zł 18 gr, z możliwością kompensaty, oraz wydanie poddanych z darowizny.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 286

1Oblata Kassaty Processu od

2Sądu Ziemskiego Kijowskiego

3z Innych na Akta [?] Kijowskim

4otrzymaney

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Januarij Dwudziestego Trzeciego Dnia

7Na Rokach Sądowych Ziemskich Kijowskich Przedemną Janem

8Zawiszą [?] [...] na Miecznikostwie Mozyrskim [?] [...]

9[...] Ziemskim Województwa Kijowskiego y Xięgami

10Ninieyszemi Ziemskiemi Kijowskiemi, Comparens

11Personaliter Urodzony Jan Józef [?] Tyszkiewicz [?] ten

12Extrakt z Xiąg Ziemskich Kijowskich Authentice

13z zwyczayną Pieczęcią y z podpisem Jaśnie Wielmo

14żnych Deputatów Trzeciego [?] Trybunału uyda

15ny, wraz z Kassatą Processu na Wielmożnych

16Sądowych Ziemskich Kijowskich każdego per obla

17tam podał prosząc o przyjęcie onego y do Akt ninie

18yszych [?] atque [?] Urzędowi [?] annullando affectatum [?] ad

19Acticandum przyjmuię, czytałem de tenore ver

20borum sequenti. Wypis z Xiąg Głównych Trybunal

21skich Spraw Województwa Kijowskiego Roku

22Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewiątego Mie

23siąca Octobris Dwudziestego Czwartego Dnia. Przed

24Sądem Ninieyszym Głównym Trybunalskim Koronnym Lubel

25skim, Gdy przypadła Sprawa z Rejestru Sądowego

26Prostego Spraw Województwa Kijowskiego Roku, Mie

27siąca y Dnia wyżey na Akcie wyrażonych Za przypo-

k. 286v

1Taniem Woźnego Generała Szlachetnego Walen

2tego Chodowicka Sądu Swego Apparytora Między

3Instygatorem Sądowym y Jego Delatorami Wiel[mo]

4żnemi Alexandrem na Olewsku Niemiryczem

5Sędzią Michałem Dedowiczem na Zasławiu [?] Try

6polskim Podsędkiem, Józefem na Bohdanowce

7Potockim Pisarzem Urzędnikami Ziemskiemi

8Woiewodztwa Kiiowskiego, tudzież Wiel[mo]żnemi

9Kazimierzem [?] y Antoniną z Jełowickich Niemirycz[ów]

10mi Chorążemi Owruckiemi Małżonkami Cassanda

11Powodami, a Wielmożnym Michałem albo Jmc

12go Ganskiem [?] Gurowskim Stolnikiem Podolskim

13Cassandę Pozwanym za Terminami Prawnemi

14Wziętemi od Strony Cassandę Powodowey Postronie Cas

15sandę Pozwaney do Sądu Swego w Sprawie niżey

16mianowaney wydanemi które za prawie sciemne [?]

17przez Stronę Cassandę Powodową w Sądzie ninieyszym

18go były produkowane y czytane, Tedy postano:

19wiwszy się Strona Cassandę Powodowa w Sądzie Ni

20nieyszego Sama oczewisto Stronę Cassandę Po

21niżeyszego [?] Jż się za potrzykrotnym Woźnego wy

22zwaniem przywoływaniem do Sądu y Pra

23mianowanego przyprowadzeniem do Sądu y Pra

24wa nie stanowiła one ieno nie stały y Prawu Po

25spolitemu nie postępuią zdopuszczenia Sądo

26wego na Upad In Lucro Cassandanum quarum

27vis Condemnationum obtentarum tam Super

28Judicio Terrestri Kioviensi et Magnificos Nie

29miryczes quam etiam Super Magnifico Josepho

30Potocki Notario Pro tunc in functione Commissarii

31ad Tribunal Radomiense electi et Actu Exer

32citium functionis Suae administranti, Wzdała

33Strona Cassandę Powodowa Stronę Cassandę Pozwa

34ną na niżey Jnalbowane [?] Termina z których Pier

35wszy tak się w sobie pisany na Wypis z Xiąg Grodz

36kich Zamku Owruckiego Roku Tysiąc Siedmset

37[reklamant:] Trzydz

k. 287

1Trzydziestego Dziewiątego Miesiąca Septembra Siódmego Dnia

2Na Urzędzie Grodzkim w Zamku Jego Krolewskiey Mości Owru:

3ckim Przedemną Aleksandrem [?] Czapowskim [?] Namiestnikiem

4Grodzkim Owruckim Stanowszy osobiście Woźny Generał Wo:

5iewodztwa Kijowskiego y Jnnych opatrzny Kondrad Tadzu:

6chowicz [?] sui vim Suae verae ac fidelis Relationis palam

7publice libereq[ue] recognovit. Jż on Roku Teraznieyszego

8Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewiątego Die Quinta Se:

9ptembris Pozew Główny Trybunalski Koronny Lu:

10belski Autentyczny na membranie Ziemskim pisany

11odniosł do Dobr miasteczka Snotiłowy [?] y tam ten Pozew

12Woytowi tamecznemu w ręce oddał o oddaniu y położe:

13niu onego od kogo po kogo y w iakiey Sprawie był pisa:

14ny, Zrzucił do wiadomości przyiaciołł Ktorego Seri:

15es Talem Talowa August Trzeci z Bożey Łaski Krol Polski Wiel:

16ki Xiąże Litewskie Ruskie Pruskie Mazowieckie, Zmudzkie

17Jnflantskie, Kijowskie, Smolenskie Siewierskie Wołyńskie

18Podolskie Podlaskie Brzeslawskie [?] y Czernichowskie a Dziedz:

19iczny Xiąże Saski y Elektor, Wielm. Michałowi vel alius

20Nominis Gurowskiemu [?] Stoln. Podolskiemu Cassandae Pozwa:

21nemu Z osoby y Dobr Wszeiakich Leżących ruchomych y Summ

22pieniężnych przykazuiemy abyś w Swoia przed Sądem na:

23szym Głł. Trybunału Koronnego Lubelś. oditą za niedziel Czte:

24rzy, albo w ten czas gdy ta Sprawa z Regestru sobie należyte:

25go przypadnie y Sądzona będzie sam osobiście y Zawicie

26Stanął Na Jnstancyą Jnstygatora Sądowego y Jego Delato:

27row Wielmożnych Alexandra na Olexzu [?] Niemiryczza [?]

28Sędziego, Macieia Dedowicza [?] na Pasbach [?] Trypolskiego Podsę:

29dka, Józefa na Bohdanowie Potockiego Pisarza Urzędnikow

30Ziemskich Wojewodztwa Kijowskiego Cassandae aktorow kto:

31rzy przychylaiąc się do Prawa pospolitego w Swoie do Sąd

32dowania y annihilowania żałoweypo [?] winy Banicyi Wie:

33czney w Sądach Głównych Trybunalskich Koronnych Lu:

34belskich ex incompetenti Regestro wyszłłł zaoczney y nie

35słusznie wziętej illegitime non servatis Juris gradibus

36y extradictis [?] Citationibus quinimo Subreptitie otrzyma:

37ney ctt. Cassandae aktorowie na Termin wyż oznaczony

38Pozywaią Ses Pariturus Datt. Lublini Anno millesimo Se:

39ptingentesimo Trigesimo nono Die vigesima Septima

40Augusti De quo praesens ministerialis eiusdem Re:

41latio Woźny ut supra Scribendi ignarus, Et In Conti:

42nenti Comparentes Personaliter Wielmożny Alexan:

43[reklamant:] der

k. 287v

1skiego na Kleszczu [?] Niemirzyk [?] Sędzia, Maciey Dedowiec [?] na

2Zasłach [?] z Trypola Trypolski Podsędek Urzędnicy Ziem

3scy Województwa Kijowskiego Zdrowi będąc na ciałach y umy

4słach odstąpiwszy swoyey własney należney Ziemskiey Juris

5dykcyi Prawa Forum Powiatu y Województwa a pod teraźniey

6sze dobrowolne zeznanie swoie quoad actum praesentem

7attinet całe się poddaiąc y wdaiąc sami ustnie y

8dobrowolnie zeznali iż za własną wolą y wiadomoscią

9rekognoscentow Pozew ad Cassandam po Wielmożnego Pozwa

10nego Cassande wyniesiony iest y na Dobrach Mohilney [?] po

11łożony co propter firmius robur hac sua Personali Comparitio

12ne Comprobant Confirmant et ratificant prosząc Actis

13Connotari Co y otrzymali Alexander Niemirzyk [?] Sędzia

14Ziemski Kijowski mp. Maciey Trypolski Podsędek Ziem

15ski Kijowski mp. Z których Xiąg y ten Wypis pod Pieczęcią

16Grodzką Owrucką iest wydany Pisany w Zamku Jego Kro

17lewskiey Mości Owruckim. U tego Extraktu przy Pieczęci

18Grodzkiey Owruckiey Correcta y Lecta Ziemiałowicz [?] Correxit Nie

19mirzycki [?] Lecta [?] Zostawszy Locus Sigilli Castri illius

20Drugi Termin Ale co verbotenus Wypis z Xiąg Grodzkich Zam

21ku Zytomirskiego Roku Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewią

22tego Miesiąca February Czwartego Dnia Na Urzędzie Grodz

23kim w Zamku Jo Krolewskiey Mści Zytomirskim Przede

24mną Józefem Sieklzym [?] Mohilańskim [?] Namiestnikiem

25Grodzkim Starostwa Zytomirskiego y Xięgami ninieysze

26mi Grodzkiemi Zytomirskiemi Stanowszy osobiście Woźny

27Generał Województwa Kijowskiego y Inszych opatrzny Jan Do

28manowicz [?] umoc prawdziwey wierney y skuteczney Rela

29cyi swoiey sam ustnie y dobrowolnie zeznał. Iż On

30Roku Teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dzie

31wiątego Miesiąca Stycznia Dwudziestego Czwartego Dnia

32Pozew Zieleny Trybunalski Koronny Lubelski autentyczny

33na membranie Lubelskim pisany odniosł do Dobr Wsi Mo

34hilna [?] y tam ten Pozew we Dworze tameczym w Izbie

35Na stole położywszy o położeniu onego od kogo pokogo [?] y

36w iakiey Sprawie pisany był opowiedział y prawnie pu

37blikuiąc do wiadomości podał którego Pozwu Series ta

38Jest: August Wtory z Bożey Łaski Krol Polski Wielkie Xią

39żę Litewskie, Ruskie, Pruskie, Mazowiecki Inflantski Kiiow

40ski Wołł. Podoll. Podlaski Brzeski y Czernichowski a Dzie

41dziczny Xiąże Saski y Elektor Tobie Urodz. Felicianowi vel

42alius nominis Jurowskiemu Stolnikowi Podolskiemu z

43Osoby y Dobr generaliter wszystkich przykazuiemy abyś Co

44[reklamant:] Twna

k. 288

1Twoia przed Sądem naszym Głownym Trybunalskim Koron-

2nym Lubel. w ten czas gdy ta Sprawa z Regestru Iakie[?] na

3zawiezienie[?] stanie[?] y przywołana będzie Sam osobliwie y Je-

4go Delatorow Urodz. Karola y Antoniny z Fetowskich[?] Nie-

5mirzyców[?] Chorążych Wiskich[?] Małż. Capandi[?] Aktorow Kto-

6rzy Actores przychylaiąc się do Prawa pospolitego Pozywa-

7ią W. Twoię Kto Iż W. Twoia wrościwszy[?] sobie nie należy-

8te praecat ac … o Extradycyą iakowychsi Poddanych Kto-

9rych ut Juris moreso est ani arestu nie zasiedziawszy[?] ani Za-

10bora[?] rebusżycya[?] a Bandeley[?] że się y nie znayduią w żadnych

11Dobrach teraznieyszych Aktorow ani też żadnego Po-

12zwu do Sądow Głownych Trybunałt Koronnych Lubelskich

13po teraznieyszych Aktorow nie wydałeś y owszem uteył[?] za-

14oczne pod cudzym aspektem Kondemnatę ac … in … ex-

15traditionis Subditorum otrzymałeś Atętym[?] modemo[?] Actores

16insistendo Legi positivae de Condemnationibus Sub alienis

17Inscriptionibus Subseptitie[?] Subsecutis Sancitis pozywaią

18o skassowanie teyże Kondemnaty ktorą iako Sub dole otrzy-

19maną skassowawszy y one za nieważne uznawszy Urodz.

20Aktorow ad pristinum honoris gradum przywrocie in nego-

21tio vero … incompetenter agere ad-

22iudicari y owszem winy Prawne respective indebite vexa-

23mentu[?] y oraz koszta in litem erogowane przywrocie y inszego

24uskarżeniu[?] … pro Causae praesentis exigentia Statui decerni et Sententiari

25pro Causa praesentis exigentia Statui decerni et Sententiari

26Lis penitur Terminum attentaturus et ad praemissa Spe-

27cialiter responsurus Datt Lublini Sabbatho post Festum San-

28ctorum Regum Anno Domini Millesimo Septingentesimo

29Trigesimo nono. Qt In Continenti Comparentes Personaliter

30Urodz. Karol y Antonina z Fetowskich[?] Niemirzycowie Cho-

31rążowie Wiscy[?] Małż. zdrowi będąc na ciele y umyśle od-

32szczegulnie[?] wyszey należytey Ziemskiey Jurisdykcyi

33odstąpiwszy … Powiatu y Województwa … Domicilii

34Prawa Ziem. Powiatu y Województwa … Dominici

35Prawa Ziemi Powiatu y Wojewodztwa … podaiąc y Interponuiąc na

36nie zeznanie swoie całe się podaiąc y Interponuiąc wielmo

37domie … ustnie y dobrowolnie zeznaią iż wielmo

38In recognoscentes inhaerendo Legi Relacyi wydanych Ro-

39Zwow ad Castrensem, iako to pierwszy Anno praesenti Mil-

40lesimo Septingentesimo Trigesimo Octavo Feria Quar-

41ta post Festum Exaltationis Sanctae Crucis In Castro Sen-

42domiriensi po Urodz. Andrzeia Kamienieckiego Drugi

43… Anno Eodem Feria quarta post Festum Sancti Mi-

44chaelis ibidem po Urodzonego Franciszka Orchungera[?]

45Trzeci teraznieyszy po Urodz. Gurskiego[?] wydane

46[reklamant:] et in

k. 288v

1et in forma quam plenissima Juris Zapisow sin omnibus pun-

2ctis Clausulis et Ligamentis approbuię stwierdzaię y Ratyfikuię

3Co mnie Urzędu Actis annotari prosił Co y otrzymał, Zarot [?] Rec[…]

4między Antoniną Mełmistychowa [?] X. Jan Romanowicz Urzędny [?]

5Scribendi ignary Z ktorych Xiąg y ten Wypis pod Pieczęcią Grodz-

6ką Żytomirską iest wydany pisany w Zamku Żytomirskim U tego

7Extraktu przy Pieczęci Grodzkiey przyciśnioney Correcta y Lecta ze

8mi [?] słowy Cerostat [?] Melznikuski [?] oryg. Legit Sadowski Locus Sigilli

9Złaczywszy [?] Terminem także uczynił manifest Wypis z Xiąg Głownych

10Trybunalskich Spraw Woiewodztwa Kiiowskiego Roku Tysiąc

11Siedmset Trzydziestego Dziewiątego Miesiąca octo bris Sede-

12mnastego [?] Dnia Przed Sądem Ninieyszym Głownym Trybunał-

13skim Koronnym Lubelskim Comparens Personaliter Wielmożny

14Jozef z Potoka Potocki Pisarz Ziemski Kiiowski ażeby się do

15nie żądał się o Kondemnacię Subreptitie z Regestru Prostego

16Officij Cassandarum Sabbatho proxime post festum Sancti Viti et

17Modesti Martyrum w Roku przeszłym Tysiąc Siedmset Trzy-

18dziestym Osmym pod Ćwiczym [?] zapisaną od Wiel. JmPana Iurowskiego [?]

19Chorążego [?] Podolskiego otrzymaney dał zaraz Protestemu ma-

20nifestował się w ten Sposob y o to Iż obwiniony nie ober[…]

21uwagę Prawa pospolitego Konstytucyey tak dawnieyszych

22iako y świeżo w Roku Tysiącznym Siedmsetnym Dwudziestym

23Szostym stanowionych ktoremi Rzeczpospolita mocno

24obwarowała ażeby ci ktorzy na Funkcyach Kommissarskich

25Rozdziałach publicznych będący od Prawa y wszelkiego od

26powiadania w każdym Sądzie nie byli pociągani ktore

27sui Suspensa Sub poenis Quingentarum Marcarum de

28żeje [?] iść powinna a Wielmożny obwiniony wbrew Pra-

29wa temu postępujący zwyczayny [?] od Wiel. JmPana oblatowane-

30go pilnuie się w przeszłym Trybunale y Suspensię

31ex quo Commissarią natenczas actualiter w Radomiu na

32Kommissyi pod Prezydencyą Jaśnie Oświeconego Xiążęcia

33Jana Lipskiego Kardynała y Biskupa Krakowskiego y

34Laską Marszałkowską Jaśnie Wielmożnego JmPana Kazimierza

35go Woiewody Czerniechowskiego [?] existens unosił się y eżyprowa-

36dz [?] Wypis zrobił w Regestrze prostym Sub numero Quadra-

37gesimo Septimo takowy, Instygator et Magnifici Jurow-

38ski ac alij Actores etia Possessores Bonorum Mrzeczkow-

39ska [?] ac alios Citatos Super unam y pod tym wpisem Wiel.

40oblatowanego in Banitione perpetua wzdawszy na

41Areszt [?] probuował Sobie czyste podszyt [?] Termin

42Contra Judicium Terrestre Kiioviense ac Gravaminis

43nosum boiąc się tego że gdyby ex Scriptis Controversij

44[reklamant:] Sędzie[…]

k. 289

1sądzić się był by skarany sive negatio ratione Contraven-

2tionis Decreti Terrestris Kioviensis oneoddanie [?] Poddanego

3występku takowy procurował Kondemnatę A Zatym przy-

4chylaiąc się do pomienionego Prawa Pospolitego ratione

5poenarum ex inde emanantium Capationisq[ue] eiusdem Con-

6demnationis Rzeczony Stronie manifestatur Deklaruiąc

7co prawnie czynić nie zaniechać Którey manifestacyi Luc-

8cy [?] prosił o przyięcie Co y otrzymał Józef Antoni z Poto-

9ka Potocki Pisarz Ziemski Kijowski mp Co wszystko dla pa-

10mięci do Xiąg niniejszych iest zapisano. Z których y ten

11Wypis pod Pieczęcią Ziemską Województwa Kijowskiego

12wydany Pisany w Lublinie Ustego [?] Extraktu przy Pieczęci Zie[m]-

13skiey Kijowskiey przyciśnioney Korrekta y Lekta temi sło-

14wy Correxit Potocki Legit Marchocki [?] Loco Sigilli Potrzebnym [?]

15takowym wydaniu y Inserowanym Terminach postanowio-

16nych [?] Strona Capande Powodowa Sądu Niniejszego dalszego w tey

17Sprawie postępku Prawnego na Stronie Capande Pozwaney pro-

18cedowała [?] y domawiała się Potocki Sąd Główny Trybunalski Koron-

19ny Lubelski Ze niestaniem Capande Pozwanego a Zadosyć

20uczynieniem się y Prawnemi postępkami Strony Capande Po-

21wodowey przychylaiąc się w tym do Prawa pospolitego y

22Wydania teyże Strony Capande Powodowey w dalszym Zey

23Sprawy postępku Prawnym Kondemnaty od Strony Capande

24Pozwaney to iest od samego Wielmożnego […] nie

25Aktorach terminieyszych [?] Capande albo nie słuszne nie

26należał y nie prawnie na Stronie Capande Powodowey

27otrzymane y publikowane Sąd każe [?] psuć y annihi-

28lare [?] wiecznie Stronie Pozwaney Capande wkładaiąc

29Stronie Capande Powodowey od wszystkiego wypło-

30mitzenie [?] a Strona Capande Pozwaney od tych mocy Debi-

31tey [?] Kondemnat y Lekt Publikat wolny czyni Mocy Dekre-

32tu niniejszego Co wszystko dla pamięci do Xiąg Niniejszych

33iest Zapisano Z których y ten Wypis pod Pieczęcią Ziemską

34Województwa Kijowskiego iest wydany Pisany w Lublinie

35Ustego Extraktu podpisy Tych Jaśnie Wielm[ożnych] […] Kanon

36[…] Michał Sołtyk [?] Vexillifer et Judex Depu-

37tatus […] Antoni Gruszecki [?] Notarius

38Palatinatus Sandomiriensis Judex Deputatus ex eadem Ter[ra]

39Terrestris Chełmensis [?] Judex Deputatus […] Województwa Wołyń-

40skiego, Antoni Hulewicz [?] Deputat Województwa Wołyń-

41skiego […] Stefan Chryzostomus Brzeski [?] Pisarz

42Grodzki Halicki Deputat Trybunału Koronnego Z Wo-

43jewództwa Czerniechowskiego manu propria Stanisła-

k. 289v

1Rozwadowski Ensifer Terrae Chelmensis et Judex Depu

2tatus [L.S.] mpropria. Antonius Junosza Piaskowski Stoy

3nik Włodzimierski Deputat Woiewodztwa Wołyńskiego

4mpropria. Correcta zas y Lecta przy Pieczęci Ziemskiey

5Kiiowskiey przycisnioney ktora wyrażona ktory Corre

6xit Lotocki Legit Markowski Locus Sigilli. Ktory

7to Extrakt per Oblatam podany Za podaniem y proz

8bą wyż mianowaney Osoby a Zamosci Urzędowey

9przyięciem wszystek z początku de verbo ad verbum

10tak iako w sobie pisany ma do Xiąg ninieyszych

11Ziemskich Woiewodztwa Kiiowskiego iest ingrossowa

12ny y Zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Rok w formule: Czterdziestego = 1740; "Dwudziestego Trzeciego" odczyt niepewny.

comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; per oblatam – przez oblatę; de tenore verborum sequenti – następującej treści.

Kassata Processu – unieważnienie procesu (pozwu); dokument trybunalski z 24 X 1739 (Trybunał Koronny Lubelski).

in lucro cassandarum quarumvis condemnationum… – na korzyść skasowania wszelkich kondemnat (wyroków zaocznych) uzyskanych tak przeciw sądowi ziemskiemu kijowskiemu i JWW. Niemiryczom, jak też przeciw JW. Józefowi Potockiemu, pisarzowi, ówcześnie w funkcji komisarza do Trybunału Radomskiego wybranemu i rzeczywiście tę funkcję sprawującemu.

Cassandę – sprawa o kasację (unieważnienie) kondemnat; pisarz trudny, kilka nazw niepewnych.

Część oblaty relacji woźnego z urzędu grodzkiego owruckiego, 7 IX 1739; data uchwały zaczyna się na poprzedniej stronie.

sui vim Suae verae ac fidelis Relationis palam publice libereq[ue] recognovit – w mocy swej prawdziwej i wiernej relacji jawnie, publicznie i dobrowolnie zeznał; Die Quinta Septembris – dnia 5 września; Cassandae – w sprawie kasacji; ex incompetenti Regestro – z niewłaściwego rejestru; illegitime non servatis Juris gradibus – bezprawnie, bez zachowania stopni prawnych; quinimo Subreptitie – a nawet podstępnie; Datt. Lublini Anno … – dan w Lublinie roku 1739 dnia 27 sierpnia; De quo praesens ministerialis eiusdem Relatio – o czym niniejsza relacja tegoż woźnego; ut supra Scribendi ignarus – jak wyżej, pisać nie umiejący; Et In Continenti Comparentes Personaliter – i niezwłocznie stawiwszy się osobiście.

quoad actum praesentem attinet – co do niniejszej czynności; propter firmius robur hac sua Personali Comparitione Comprobant Confirmant et ratificant – dla większej mocy tym osobistym stawiennictwem potwierdzają i ratyfikują; Actis Connotari – zapisać w aktach; ad Cassandam – o kasację; verbotenus – słowo w słowo; Locus Sigilli Castri – miejsce pieczęci grodu; generaliter – ogólnie.

Rok 1739 w wypisie grodzkim żytomierskim; August Wtory jest najpewniej błędem kopisty za August III – sprawdzić.

Odczyt bardzo niepewny w wielu miejscach – pismo kursywne zatarte; wiersze końcowe (od „Prawa Ziem.”) mogą być zdublowane w odczycie – sprawdzić z oryginałem.

Sabbatho post Festum Sanctorum Regum Anno Domini 1739 – w sobotę po święcie Trzech Króli 1739; In Continenti Comparentes Personaliter – zaraz stawiwszy się osobiście; Feria Quarta post Festum Exaltationis Sanctae Crucis – w środę po Podwyższeniu Krzyża Świętego; In Castro Sendomiriensi – w grodzie sandomierskim; Feria quarta post Festum Sancti Michaelis – w środę po św. Michale; Legi positivae de Condemnationibus sub alienis Inscriptionibus – przepis o kondemnatach uzyskanych pod cudzym zapisem (podstępnie).

Fragment pozwu do Trybunału Koronnego Lubelskiego o skasowanie kondemnaty w sprawie ekstradycji poddanych, z następującym zeznaniem stron.

in forma quam plenissima Juris – w najpełniejszej formie prawnej; in omnibus punctis, clausulis et ligamentis – we wszystkich punktach, klauzulach i zobowiązaniach; Scribendi ignary – nieumiejący pisać; Correcta et lecta – poprawiono i odczytano; Locus Sigilli – miejsce pieczęci.

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; Cassandarum – (rejestr) spraw do kasacji; Sabbatho proxime post festum Sancti Viti et Modesti Martyrum – w sobotę po św. Wicie i Modeście (15 VI) 1738; sub poenis quingentarum marcarum – pod karą 500 grzywien; ex quo – ponieważ; actualiter – rzeczywiście (wówczas); sub numero quadragesimo septimo – pod numerem 47; ac alij actores et possessores bonorum – i inni powodowie oraz posesorowie dóbr; contra Judicium Terrestre Kioviense ac gravaminis – przeciw Sądowi Ziemskiemu Kijowskiemu w sprawie krzywdy; in banitione perpetua – w wiecznej banicji; ex scriptis controversijs – z akt sporu.

Wpis Trybunału Koronnego Lubelskiego z października 1739 r. wpisany w oblatę (manifest Józefa Potockiego); odczyt wielu fragmentów niepewny.

ratione Contraventionis Decreti Terrestris Kioviensis – z powodu naruszenia dekretu ziemskiego kijowskiego.

ratione poenarum ex inde emanantium Capationisq[ue] eiusdem Condemnationis – z powodu kar stąd wynikających i pojmania wskutek tej kondemnaty.

Correxit / Legit / Loco Sigilli – poprawił / czytał / miejsce pieczęci (formuły kolacjonowania wypisu); capande – strona sprawy w terminologii trybunalskiej; manu propria – własnoręcznie; Vexillifer – chorąży; Judex Deputatus – sędzia deputat Trybunału Koronnego Lubelskiego.

Wiele odczytów niepewnych z powodu pośpiesznego pisma; nazwiska deputatów wymagają weryfikacji.

Ensifer Terrae Chelmensis et Judex Deputatus – miecznik ziemi chełmskiej i sędzia deputat (Trybunału); mpropria – manu propria, własnoręcznie; L.S. / Locus Sigilli – miejsce pieczęci; Correxit – poprawił (kolacjonował); Legit – czytał; per Oblatam – przez oblatę; de verbo ad verbum – słowo w słowo.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

23I 1740 Jan Józef [?] Tyszkiewicz [?] podał do oblaty wypis z ksiąg Trybunału Koronnego w Lublinie z 24 X 1739 z kasatą procesu: w sprawie instygatora i jego delatorów – Aleksandra Niemirycza sędziego, Michała Dedowicza Trypolskiego podsędka, Józefa Potockiego pisarza ziemskich kijowskich oraz Kazimierza [?] i Antoniny z Jełowickich Niemiryczów, chorążych owruckich – przeciw Michałowi Gurowskiemu, stolnikowi podolskiemu, który nie stawił się po trzykrotnym wywołaniu przez woźnego Walentego Chodowickiego, trybunał skasował uzyskane przeciw nim kondemnaty.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 289v

1Oblata Plenipotencyi Zu:

2pełney od Wielebnych Pa:

3nien Konwentu Koreckiego

4Zakonnic […] Przeświętne:

5y [?] Reguły […] Pasterow:

6skiemu Ordinis Divi Basilij Ma:

7gni dany y służący.

8Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego.

9Miesiąca Januarij, Dwudziestego Drugiego Dnia.

10Na Rokach Sądowe Ziemskie Woiewodztwa

11Kiiowskiego, w Zytomierzu natenczas

12sądownie zaszłe. Przedemną Micha:

13łem z Kryspina Dederkiem [?] Kryspinem [?]

14[…]

k. 290

1Leszczyna[?] Mścisławskim, Komornikiem

2Ziemskim Woiewodztwa Kijowskiego;

3y Xięgami Niniejszemi Ziemskie-

4mi Kijowskiemi. Comparens persona-

5liter Wielebny w Bogu Xiądz Sofro-

6niusz Chitowski[?] Ordinis Divi Basilij

7Magni, tę Plenipotencyą rzeczną, która od

8Konwentu Panien Zakonnych Monasteru

9Koreckiego y Klinieckiego Swiętego Bazylego

10Wielkiego Rytus Graeci, z Podpisem Rąk

11Panien Starszych, tegoż Zakonu, y Pieczęcią

12daną, ktorą ad Acta per Oblatam podał de verbo

13ad verbum tali. Ja Meletyja Małachowska

14Ihumenija Konwentu Koreckiego y Kli-

15nieckiego, Reguły Swiętego Bazylego

16Wielkiego, daię tę moią Plenipotencyą rzeczną

17Moim y całego Zgromadzenia Imieniem Prze-

18świętnemu[?] w Bogu Imci Xiędzu Sofroni-

19uszowi Chitowskiemu Konsyliarzowi Ge-

20neralnemu Jaśnie Wielmożnego Imci Xię-

21dza Episkopa Łuckiego, a Plenipotentowi

22Konwentu naszego, ktorą to Plenipotencyą

23takowey wagi mieć chcę, iakoby przed

24Aktami Grodzkiemi Łuckiemi, stanowszy

25osobiście zeznana była. Ja będąc Ihume-

26nią wyżwyrażonego Konwentu, y maiąc

27[reklamant:] dyne

k. 290v

1nymi z roznemi JchmPanami Strony, tak w Sądach

2Ziemskich, y Grodzkich Kijowskich, iako też Żyto:

3mirskich y Owruckich, a nie mogąc dla sła:

4bości Zdrowia mego, według Prawa do Gro:

5du ziachać, dla uczynienia autentyczney

6Plenipotencyi, przeto uprosiłam, z całym

7zgromadzeniem moim, wyz wyrażonego

8JmXiędza Penitencyarza Naszego, aby

9na mieyscu Moim stawił się tam gdzie by:

10dzie należało sądownie, daiąc onemu pełną

11moc iako Generalnemu Kommissarzowi Jaśnie

12Wielm. JmXiędza Biskupa Naszego w za:

13chodzących Sprawach, stawać, wydawać, kon:

14trowertować, Przysięgi słuchać, na Przy:

15sięgi, Dylacye, apellacye, y jnne Beneficia

16Juris zabierać się, y cokolwiek przez tegoż

17JmXiędza Penitencyarza Naszego Prawnie

18postąpiono będzie, to wszystko pro rato firmo

19et grato przyiąć y akceptować cały Nasz

20Konwent deklaruie się y submittuie, ta zaś Ple:

21nipotencya poty mieć powinna swoy walor

22y wagę, póki nie nastąpi inna Dyspozycya Wielm.

23JmXiędza Biskupa Naszego, którą tedy Plenipoten:

24cyą dla tym większey wagi ręką własną przy

25przycisnieniu Pieczęci Konwentu Naszego

26y przy uproszeniu JchmPanow Przyiaciół

27z podpisem Rąk onych y przy Pieczęciach

28da ze wszystkiemi Zakonnicami Moiemi

29[reklamant:] Ręką

k. 291

1Ręką własną stwierdzam y podpisuię Datt w Konwencie

2Panyen Koreckim Die Secunda Januarij, Millesimo

3Septingentesimo, Quadragesimo ano. Uteż Plenipo:

4tencyi ad Oblatam podaney podpisy Rąk przy przyciśnio:

5nych Pieczęciach temi słowy. Pelagia Mazaracko[?]:

6ska Ihumenija konwentow koreckiy y klinieckiy[?].

7Zofia Jwaszkowska. Serafina Szuratowska[?]

8Namiesnica konwentu koreckiego. Jako proszony

9przyiaciel na tę to Plenipotencyą przy zwykłey Pie:

10częci podpisuię się. X. na W. X. Karwowski mp. Jako

11proszony ad Petens strony daney ubi supra Plenipotencyi

12nayprzewielebnieyszey Ihumeny koreckiey in omni oney

13Robur et totą Conventu Venerabilium Monialium

14konserwuiąc podpisuię się przyiaciel Xiądz Józef Dan.

15J. Dziecierski[?] Z. Z. mp. Która zaś to Plenipotencya za

16podaniem y prozbą Offerentis, a za moim urzędowym

17przyięciem wszystka z początku aż do końca iak w

18sobie ma do Xiąg ninieyszych iest ingrossowana.

Objaśnienia i tłumaczenia

Ordinis Divi Basilii Magni – zakonu św. Bazylego Wielkiego (bazylianki); Korzec – dziś Korec na Wołyniu; tytuł miejscami nieczytelny; nazwisko urzędnika (Michał … z Kryspina) niepewne; na dole strony nieczytelny parafy/podpis.

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; Ordinis Divi Basilii Magni – zakonu św. Bazylego Wielkiego (bazylianin); Rytus Graeci – obrządku greckiego; ad Acta per Oblatam podał de verbo ad verbum tali – podał do akt przez oblatę słowo w słowo tej treści.

Ihumenija – przełożona monasteru (igumenia). Korzec i Klińce – na Wołyniu (dziś Korec, obw. rówieński).

Odczyt nazwisk Chitowski i Leszczyna niepewny; „Plenipotencya rzeczna” – może „rzetelna/rzeczywista”.

Strona zaczyna się w środku wyrazu („nymi”) – ciąg plenipotencji wystawionej przez przełożoną konwentu zakonnego (prawdopodobnie ksienię/przeoryszę) dla księdza penitencjarza.

Foliacja w lewym górnym rogu „292/6” lub podobna – odczyt niepewny.

Penitencyarz – kapłan upoważniony do spowiedzi i rozgrzeszania z grzechów zastrzeżonych; tu pełnomocnik konwentu.

Beneficia Juris – dobrodziejstwa (środki) prawne; pro rato firmo et grato – za ważne, trwałe i miłe (przyjąć); submittuie – zobowiązuje się.

Jaśnie Wielm. JmXiędza – Jaśnie Wielmożnego Jegomości Księdza (biskupa, którego penitencjarz jest generalnym komisarzem).

Die Secunda Januarii, Millesimo Septingentesimo Quadragesimo anno – dnia 2 stycznia roku 1740.

ad Oblatam – do oblaty; ad Petens – na prośbę; ubi supra – jak wyżej; in omni robur – w całej mocy; Conventu Venerabilium Monialium – konwentu czcigodnych mniszek; Offerentis – podającego.

Ihumenija – ihumenia, przełożona monasteru prawosławnego/unickiego; konwenty w Korcu i (prawdop.) Klewaniu/Kliniecu [?]. Odczyt nazwisk podpisów niepewny.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

22I 1740 ks. Sofroniusz Chitrowski [?], bazylianin, podał do oblaty plenipotencję od konwentu panien zakonnych reguły św. Bazylego Wielkiego w monasterach koreckim i klinieckim (obrządku greckiego), wystawioną w konwencie koreckim 2 I 1740 i podpisaną przez przełożoną Meletię Małachowską i starsze zakonnice, upoważniającą go do prowadzenia spraw konwentu.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 291

1Plenipotencya Urodz. JmP. Władysława

2Jakubowskiego Ichmm. PP. Patronom

3do Spraw dana.

4Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego.

5Miesiąca Januarij Dwudziestego Trzeciego Dnia.

6W Roki Sądowe Ziemskie Woiewództwa Kijow. w Żytomierzu następu[?]

7iące[?] Sądzące się. Przedemną Michałem z Trypola Dobosz[?]:

8czem[?] Trypolskim Komornikiem Ziemskim Kijowskim y

9Xięgami Ninieyszemi Ziemskiemi Kijowskiemi, Comparens personaliter Urodz. JmP.

10Władysław Jakubowski Zdrowy będąc na Ciele y Umyśle oddzielnie[?] przy

11własney należney Ziemskiey Jurysdykcyi zrana[?] toties[?] Urzędu y Jurisdykcyi[?]

12Własney należney Ziemskiey Jurysdykcyi[?] swoie zeznanie swoie całe podaię y iż:

13a pod teraźnieyszego dobrowolne zeznanie swoie całe podaię y iż:

14Korporacyą iawnie ustnie y dobrowolnie zeznał. Iż maiąc różna:

15Kwaiący [?] maiące sprawy swoie rożne z rożnemi Ichmm. tak z

16aktorata swego iako y z reatu czyiego kolwiek a nie mogąc

17onych ob multas legalitates suas attentowac, tedy na mieysc[?]:

18scu y w osobie swoiey, za prawdziwych niczym nienaruszonych Plenipo:

19tentów y umocowanych swoich Urodzonych Ichmm. PP. Zacharyasza Kossowiera[?], Urodz.

20Stanisława Kniezkiego[?] Zacharyasza Kossowiera, Urodz.

21ma Myszkę Chołoniewskiego, Michała y Kazimierza Try:

22polskich, Daniela Wyhowskiego Burgrabiego Grodu Ki:

23[reklamant:] iowskiego

k. 291v

1Grodzkiego Namiestnika Stanisława Bohdanowicza Re:

2genta Podczaszych Kijowskich Wawrzyńca Zagorskiego Stefana

3y Karola Sewkowskich [?] Jana Meleniewskiego [?] Piotra

4Stedkiego [?] Antoniego Bohdanowicza Stefana Dzykow:

5skiego [?] Stefana Didkowskiego [?] Jana Ożyja [?] Tyszkiewicza [?]

6Antoniego Lasockiego Alexandra Barańskiego Anto:

7niego Kozłowskiego Jerzego Zaleskiego Szymona Chey:

8nackiego [?] Gabryela Mowczyńskiego [?] y Innych JchmM

9którychby się JchmM. Plenipotentes na mieyscu y w sto:

10taku swoich Substytuowali, Obiera stanowi y zapi:

11suie daiąc JchmM. Plenipotentom y ich Substytutom

12plenariam facultatem omnimodamque absolutam we

13wszelakich Sądach y Sprawach tuerit Stawać wda:

14wać kontrowertować, a minori ad maius Sąd [?] Ape:

15llować Summy y Dzyerzawy Dekretami przysądzone

16Odbierać z odebranych one Recognitis kwitować, przy:

17sięgi słuchać na Inquizycye zakładać się w Kondescensye

18przyjacielskie wchodzić na kompromissy zapisywać się

19a cokolwiek przez JchmM. Plenipotentów y ich Substytutów

20prawnie uczyniono y postanowiono będzie to wszystko

21Jmsc Recognoscens ratum gratum et pactum przyięcie deklaruie

22y submittuie się zanieraiąc tey kwity [?] dobier [?] Walidom

23Akta przez y miesiące przez consequenter po sobie idących

24mocy trwałości tego dobrowolnego zeznania swego, którego

25Actis connotari prosił co y otrzymał. Władysław Jakubowski.

Objaśnienia i tłumaczenia

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; aktorat – strona powodowa; reat – strona pozwana; ob multas legalitates suas attentowac – z powodu wielu swoich prawnych przeszkód (popierać) [odczyt niepewny]; Plenipotent – pełnomocnik. Środek wpisu odczytany niepewnie, możliwe powtórzenia błędnie odczytane.

plenariam facultatem omnimodamque absolutam – pełną i całkowicie nieograniczoną władzę; a minori ad maius – od niższego do wyższego (sądu); recognitis – po zeznaniu; ratum gratum et pactum – ważne, miłe i umówione; Actis connotari – zapisać do akt.

odczyt nazwisk plenipotentów w górnej części strony niepewny.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

23I 1740 Władysław Jakubowski ustanowił plenipotentów do wszystkich swoich spraw sądowych, z powództwa i w obronie, m.in. Zachariasza Kossowicza [?] i Stanisława K[…].

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 291v

1Zapis perpetuae Donationis od Urodz. Suryna

2Miecznika Czernihowskiego in personam tegoż

3JmP. Jakubowskiego dany y służący.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego.

5Miesiąca Januarii, Dwudziestego Trzeciego Dnia.

6W Izbie Sądowey Ziem. Wdztwa Kijow. w Żytomirzu na ten

7czas sądzącey się, Przedemną Michałem z Trypola Sędzi:

8cem Trypolskim Komornikiem Ziem. Kijow. y Xięgami Ninieyszy:

9mi Ziem. Kijowskiemi, Oczewisto stawaiąc Urodz. JmP. Stefan Kutiaburz [?]

10Suryn Miecznik Czernihowski ten Zapis perpetuae Donationis z podpi:

11sem ręki swey własney y JchmM. Przyiacioł in Lege requisi:

12tarum Urodz. JmP. Władysława Jakubowskiego Chorążyca Owruckiego [?]

13ad Acta Terrestria Palatinatus Kijoviensis zeznał, y prosił

14Urzędu aby do Xiąg przyięty y zapisany był a tak Urząd annu:

15endo affectationi ad oblatandum przyimuie, który ten y

16[reklamant:] Zeznaięs

k. 292

1y Pismo iest pisany, Ja […] Szczepan Suryn Mieczyslawski [?]

2Syn niegdy Urodz. JmPana […] Suryna y JeyMci Paniey Katarzyny z Sołtanow Surynow [?] […] Legitimus haeres y Successor a Domicilio [?]

3[?] Bona, Sortes meas po Rodzicach y Antecessorach Mo:

4ich Iure Divino Haereditario et Naturali na Mnie

5spadłych y należących, ktorym y Wielm. JeyMci Paniey Zofii

6z Hruszewiczow [?] Surynowey Matki swey Imieniem […]

7rati habitione caveo, et Praesenti Recognitione mea inscribo

8Zdrowy będąc na Ciele y umyśle, ustępuiący moiecą [?] wła:

9sney należney Ziemskiey Iurisdykcyi Prawa, Fori Po:

10wiatu y Sądztwa, a podtrzymuiący Liss [?] moy dobrowolny

11Zapis praesentibus Literis, y iego wszystkie niżey wyrażone kon:

12dycye, punkta, klauzuły y Ligamenta, z Dobrami y Succes:

13sorami memi całe się poddaię y wiełaię [?], wiadomo, ia:

14wno czynię, dobrowolnie zeznawam, y oznaymuię

15każdemu komuby o tym wiedzieć należało, teraz

16y napotym y prawdy, Iż da zeznawaiący maiąc wolność z

17Prawa pełną, Dobrami memi własnemi, iako chcąc

18rządzić szafować, y dysponować, dać, darować, y za:

19mieniać, a nie będąc ni od kogo namowiony ani przy:

20muszony, tylko z dobrego y zdrowego rozsądku mego,

21umyślnie [?] części Dobr moich własnych Dziedzicznych

22na Mnie po Antecessorach moich, spadłe y należące,

23nazywaiącey się Wieś Bołotkowszczyzna alias Ma:

24niewszczyzna, w Woiewodztwie Kijowskim a Powiecie Owruc:

25kim będącą, niczym ni komu niezawiedzioną [?] y niezara:

26żoną [?], Urodz. JmPanu Władysławowi Sałcbowskiemu [?]

27mu Chorążycowi Bracławskiemu Siestrzeńcowi memu Rodo:

28nemu dać darować, iakoż tę pomienioną Dobr moich

29część Wsi Bołotkowszczyzny alias Maniewszczyzny

30na Mnie należącey ze wszystkiemi tych Dobr przy:

31należytościami, Gruntami, Dworzyskami, Budynka:

32mi, Siedliskami, Ogrodami, Naworami, Wypustami

33Pastewnikami, Polami Oranemi y nieoranemi, Zarośla:

34mi, Grzbietami [?], Chrustami, Łąkami, Sianożęciami,

35Błotami, Stawami, Młynami, Młyniszczami, Gro:

36blami, Rzekami Rzeczkami, Ieziorami, y w nich Ło:

37wieniem Ryb wszelakich, y Bobrow, Borami, La:

38sami, Łukami, Dąbrowami, Drzewem bartnym y pnie

39bartnym ze Pszczołami y bez Pszczoł, Biciem Zwierza

40[reklamant:] wszelakiego

k. 292v

1Łozy Stawy rybnemi, karczmami arędami, Mostowym, Grobelnym, Mosto-

2wym, spasnym, Mytami, (spasnym) Obwiaskami od

3kupców przechodzących, Sadami, fruktami, Poddanemi

4ciągłemi y nieciągłemi, y ich powinnościami, wszystkiemi,

5Generaliter kożdusieńkim wszelakim, z ich Grunta-

6mi y Dobytkami, Daniami, Czynszami, Osypami y Innemi

7wszystkiemi y wszelakiemi gdzie mianowanemi y nie

8mianowanemi, pożytkami, dochodami, y Intratami,

9nic a nic, z pomienionych Dóbr moich części na mnie

10należących, na Mnie Samego, ani na kogo Innego

11nic nie wyimuię ani excypuię, wszystkie ogułem y

12pospolicie, Zawieraiąc aby mianowane niemianowa-

13nemu ani niemianowane mianowanemu niwczym nie

14szkodziło ani ublizało, z tym wszystkim iako się te Dobra

15z dawnych czasów y teraz w swoich miedzach, Grani-

16cach y Okolicznościach, miały y teraz maią, wyżwyrazo-

17nemu Urodz. JmPanu Władysławowi Jakubowskiemu

18Chorążycowi Bractawsk. Potomkom y Sukcessorom Jmci

19daię daruię, na wieczne y nigdy nieodzowne czasy ce-

20duię, a Samsię cum meis Successoribus z tych

21Dóbr części moich Wołochowszczyzny alias Stanisz-

22-szczyzny zrzekam y wyzuwam się wiecznie, wolen te-

23-dy iest y będzie teraz JmPan Władysław Jakubowski po-

24mienioną część, w Swoię Possessyą wieczystą (: którey ex

25nunc dopuszczam :) przez Woźnego y Szlachtę (których sobie

26sposobi może obiowszy trzymać Zażywać, Poddanych

27osadzać, wszelkich odyskiwać, komu chce, dać, darować,

28zamieniać, y iak nayleprzemu pożytkowi swemu obro-

29cić. a Ja iuż Zeznawaiący od aktu ninieyszego dobro-

30wolnego Zapisu mego Perpetuae Donationis Żadney

31trudności, przeszkody prawney y nieprawney czynić

32y zadawać Sam przez się, y przez Subordynowane osoby

33nie mam y nie powinien będę cum meis Successoribus

34y owszem od wszelakich Impedymentów prawnych y nie

35prawnych od kogo kolwiek Zachodzących bronić zastępo-

36wać y ewinkować, a po mnie Potomkowie y Sukcessorowie

37moi powinni będą, a to pod Szkodami Ziemskiemi

38słownie bez przysięgi Ciężkiey oszacowaniem

39Actore in casu contraventionis, Forum obiquinarium

40cum terminis peremptoriis we wszelakim Sądzie

41[reklamant:] y urzędzie

k. 293

1y Urzędzie Grodzkim, Ziemskim, y Ottym Trybunale Koronnym

2Lubel., a czasu bez kroleia y w Sądzie kapturowym, albo

3iakiż na oneras postanowiony będzie, anisubatis omnibus

4beneficiis Juris quot quot sunt, do odpowiadania y uspra-

5wiedliwienia się, Sobie y Sukcessorom moim, narzekam y

6Zachowuię y na to daię ten moy List dobrowolny Zapis Wie-

7czysty Darowizny z podpisem Ręki mey własney y z podpi-

8sami Rąk Ichmw Panów przyiacioł ustnie odemnie do podpi-

9su uproszonych. Działosię w Żytomirzu Roku Tysiąc Siedm-

10set Czterdziestego Miesiąca Januarii Dwudziestego [?] Wtorego

11Dnia. U tego Zapisu perpetuae Donationis podpisy

12Rąk temi słowy. Stefan Lubiatycz [?] Suryn [?] Miecz-

13Czernihowski [?]. Ustnie uproszony Przyiaciel do tego Zapisu Do-

14nationis od JmPa Zeznawaiącego podpisuię się Jan Jaku-

15bowski Rodiy [?] Żytomirski. Uproszony Przyiaciel do tego Zapisu

16Donationis od JmPa Zeznawaiącego podpisuię się Jan [?] Otto

17z Rohka [?] Potocki Cześnik Owrucki [?]. Jako proszony Przyiaciel

18od JmPana Suryna Miecz. Czernih. do podpisu tego Zapisu pod-

19pisuię się Daniel Wyhowski [?] Cześnik [?] Buski [?] […]

20Który to Zapis Donationis za podaniem y oczewistym prośbą

21wyż wyrażonego JmPana Zeznawaiącego, a za moim urzędowym przyięciem, sło-

22wo w słowo zaczynaiąc aż do końca tak iako się w sobie pisany

23ma do Xiąg Ninieyszych iest ingrossowany.

Objaśnienia i tłumaczenia

perpetuae Donationis – wieczystej darowizny; in personam – na osobę; in Lege requisitarum – wymaganych prawem; ad Acta Terrestria Palatinatus Kijoviensis – do akt ziemskich województwa kijowskiego; annuendo affectationi ad oblatandum – przychylając się do żądania oblatowania.

Legitimus haeres y Successor – prawowity dziedzic i następca; Iure Divino Haereditario et Naturali – prawem boskim, dziedzicznym i naturalnym; rati habitione caveo, et praesenti recognitione mea inscribo – ręczę ratyfikacją i niniejszym moim zeznaniem zapisuję; praesentibus Literis – niniejszym pismem.

Odczyt nazwisk w pierwszych wierszach i obdarowanego niepewny; zapis wieczysty (darowizna) części wsi Bołotkowszczyzna al. Maniewszczyzna w pow. owruckim.

perpetuae donationis – wieczystej darowizny; cum meis Successoribus – z moimi następcami; ex nunc – od teraz; actore in casu contraventionis – (gdy powód) w razie naruszenia; forum obiquinarium cum terminis peremptoriis – sąd wszelki (dowolny) z terminami zawitymi.

Chorążyc Bractawski – syn chorążego bracławskiego. Wołochowszczyzna alias Staniszczyzna – nazwa części dóbr, odczyt niepewny.

perpetuae Donationis – wieczystej darowizny; anisubatis [?] omnibus beneficiis Juris quot quot sunt – (zrzekłszy się) wszystkich dobrodziejstw prawa, ile ich jest; oneras – prawdopodobnie „onera” (ciężary, sprawy); Miecz. Czernih. – miecznik czernihowski.

Data dokumentu: 22 [?] I 1740, Żytomierz.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

23I 1740 [Suryn], miecznik czernihowski, zeznał zapis wieczystej darowizny na rzecz Władysława Jakubowskiego [w tekście też „Sałcbowski” [?]], chorążyca bracławskiego, swego siostrzeńca, przekazując mu swoją dziedziczną część wsi Bołotkowszczyzna alias Maniewszczyzna w powiecie owruckim ze wszystkimi przynależnościami.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 293

1Oblata Instrumentu od Nayiaśnieyszego

2Krola JmPa Augusta III Wszyt-

3kim [?] Komissarzom na Kommissyą Prześwietnego

4Woiewodztwa Kijowskiego danego

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Januarii Dwudziestego Szostego Dnia

7Na Rokach Sądowych Ziem. Kijowskich w Żytomirzu na

8teraz Sądzących się. Przedemną Michałem z Trypola

9Trypolskim Żonem [?] Mieczykiem [?] Komornikiem [?]

10Podsędkiem Ziemskim Kijowskim y Xięgami Ninieyszemi Ziem.

11Kijowskiemi

k. 293v

1Kijowskiemi Comparens Urodz. Jerzy Sobecki [?] te Ko-

2missyą od Nayiaśnieyszego Krola JmCi Augusta Trzeciego

3Zaskawie [?] nam panuiącego Wielm. JchMść Komissarzom

4intus specyfikowanym na Komissyą Graniczną [?]

5Woiewodztwa Kijowskiego daną per oblatam podał tenoris

6et sequentis. Augustus Trzeci z Bożey Łaski

7Krol Polski, Wielkie Xiąże Litewskie, Ruskie, Pruskie, Ma-

8zowieckie, Żmudzkie, Kijowskie, Wołyńskie, Podolskie, Podlaskie,

9Inflantskie, Smoleńskie, Siewierskie

10y Czerniechowskie, a Dziedziczny Xiąże Saski y Elek-

11tor. Urodzonym Alexandrowi Niemiryczo-

12wi Sędziemu Ziemskiemu Kijowskiemu, Franciszko-

13wi Zawiszy [?] Wiszowatemu [?] Podstolemu

14Kijowskiemu, Sędziemu Grodzkiemu Kijowskiemu, Korzeniow-

15skiemu [?], Sędziemu Grodzkiemu Krzemieniec-

16kiemu, Zbijakowi [?] Kancerowi [?] Grodzkiemu Krzemienie-

17ckiego Starosty Naszego Kaniowskiego [?], Oboź-

18nemu Wolnego Woyska Koronnego, Janowi Bru-

19szyńskiemu [?] Namiestnikowi Naszemu Mozyrskiemu [?]

20Burgrabiemu Wielkiemu Woiewody Kijowskiego Det-

21mana [?] Dziedzicznego Koronnego, uprzeymie y wiernie

22Nam miłym, Łaskę Naszą Krolewską. Urodzeni Uprzey-

23mie y Wiernie Nam Mili, poniewaz na usilne

24Nasze Expostulacye Nayiaśnieysza Monar-

25chini Rossyiska, tak listem swoim do Nas

26dnia Dwudziestego Szostego Lipca, Roku teraz

27nieyszego Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewią-

28tego pisanym, y inszemi porozumieniami, iako też

29Memoryałem przez Wielm. Keyserlinga Mi-

30nistra Pełnomocnego swego, w Senatowie podczas

31Senatus Consilium Dnia Dwudziestego Siod-

32mego Sierpnia, Roku iżdem teraźnieyszego

33Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewiątego po-

34danym, o satisfakcyi za aggrawacye, szkody,

35krzywdy, Zaimy, y wiolencye, przez też Rossyiskie woy-

36skie Rossyiskie w woiewodztwach Granicznych

37popełnione, Nas upewniła, y Komissarzow

38[reklamant:] swoich

k. 294

1skich do uznania szkod pomienionych z ruin

2naznaczyła, zaczym aby ta Kommissya skutek

3swoy iako nay prędzey wziąć mogła, z Oycow-

4skiey Naszey około Dobra y Myśli tey Oyczy-

5zny y Rzeczy Pltey Starania, nic omieszkawszy

6umyśliliśmy Uprzeymości y Wierności Wasze

7ad pacificandum hocce Negotium Naznaczyć y

8Delegować, iakoż Praesenti Instrumento Naznacza-

9my y delegujemy, żądaiąc usilnie po Uprzey-

10mościach y Wiernościach Waszych, abyście zniosł-

11szy się z Kommissarzami Nayiaśnieyszey

12Monarchini Rossyiskiey, czas y mieysce umo-

13wiwszy, tę Kommissyą zaczęli, Szkody, Ruiny,

14Rabunki, Zaboystwa, Kryminały, Gwałty, tak

15w Rodzicach [?] Cerkwiach, iako y Dworach, lub

16na Drogach, podczas Marszow y Transmarszow

17przy Exkursyach, lub Jnnemi sposobami, przez

18Woyska Rossyiskie y Kozackie poczynione, spisać,

19Jnjuriatis [?] […] onych, lub Dokumentami

20y Regestrami per Jnjuriatos, vel eorum sub-

21ditos, czyli przez Ekonomow, y Dworzan

22poprzysiężonemi, lub przez Jnquizycyę wyprowadzi-

23li, lub przez iaki inny sposob, które u-

24czynione, lub przez iaki inny sposob, który U-

25przeymościom y Wiernościom Waszym nayle-

26pszym [?] zdawać się będzie, dowodzili, dowiodszy

27też [?] Kommissyi o Satisfakcyą, omni meliori modo sta-

28rali się y dopominali; Cetera według wyciągaią-

29cey potrzeby na przezorności y doskonałości

30Uprzeymości y Wierności Waszych Zdaiemy, Do

31Uprzeymości y Wierności Waszych Zdaiemy, Do-

32wierzaiąc amore Patriae, et Zelo Boni publici

33abyście Uprzeymości y Wierności Wasze, tę Kommissyą

34skuteczniey y spełnie ad satisfactionem Jnjuria-

35torum et Expectationem publicam zakończyli, u-

36czynicie to Uprzeymości y Wierności Wasze dla

37Łaski Naszey, Zasługi Oyczyznie u Ziemney [?] y dla

38[reklamant:] powinności

k. 294v

1powinnosci swoiey Komisarskiey. Dan w Dreznie z

2Kancellaryi Naszey Koronney Dnia Dwudziestego

3Trzeciego Miesiąca Grudnia, Roku Pańskiego

4Tysiąc Siedmset Trzydziestego Dziewiątego, Pa:

5nowania Naszego VII Roku. U tego Instrumentu

6na Komissyą danego podpis Ręki Jego Krolewskiey

7Mci przy Pieczęci przyciśnioney temi słowy Au:

8gustus Rex (Locus sigilli). Podpis zaś Ręki

9Sekretarskiey z Przypiskiem na tymże Instru:

10mencie takowy. Jan Wolski Podstoli Łęczyc[?]

11kiego Krolewskiey Mci y Pieczęci Koronney Sekretarz mp.

12A przypisek takowy. Komissya Uradzeniu [?] Kijowskie:

13mu do upomnienia się od Komissarzow Nayiaśnieyszey

14Rzy [?] Monarchini Rossyiskiey Satisfakcyi za Szkody

15y Szkody [?] etc przy Woyska Rossyiskie w tymże Woie:

16wodztwie poczynione dana. Ktory że to Instrument

17na Komissyą dany za podaniem y prozbą offeren:

18tis, w Słowo w Słowo [?] wszytek z początku

19aż do końca iak się w sobie pisany ma do Xiąg

20Niniejszych iest zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Trypole – Trypilla nad Dnieprem. Odczyt urzędów M. Trypolskiego niepewny (prawdopodobnie miecznik i podsędek ziemski kijowski).

comparens – stawający; per oblatam – do oblaty; tenoris et sequentis – następującej treści; Senatus Consilium – rada senatu; expostulacye – upomnienia, reklamacje. Odczyt nazwisk komisarzy w znacznej części niepewny.

ad pacificandum hocce Negotium – dla uspokojenia (załatwienia) tej sprawy; Praesenti Instrumento – niniejszym dokumentem; Jnjuriatis / per Jnjuriatos vel eorum subditos – poszkodowanym / przez poszkodowanych lub ich poddanych; omni meliori modo – wszelkim lepszym sposobem; Cetera – resztę; amore Patriae, et Zelo Boni publici – z miłości Ojczyzny i gorliwości o dobro publiczne; ad satisfactionem Jnjuriatorum et Expectationem publicam – ku zadośćuczynieniu poszkodowanym i oczekiwaniom publicznym.

Fragment instrukcji (listu) królewskiego delegującego komisarzy do komisji granicznej z komisarzami rosyjskimi w sprawie szkód wyrządzonych przez wojska rosyjskie i kozackie; Rzpltey – Rzeczypospolitej.

Linie 21–24 (wg układu) zawierają powtórzenia; odczyt części wierszy niepewny ze względu na zatarcia i plamę w środkowej części strony.

Augustus Rex – August król; Locus sigilli – miejsce pieczęci; offerentis – podającego.

Dokument wystawiony w Dreźnie 23 XII 1739 przez Augusta III (7. rok panowania) – instrument na komisję w sprawie odszkodowań za szkody wojsk rosyjskich w województwie kijowskim.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

26I 1740 Jerzy Sobecki [?] podał do oblaty instrument króla Augusta III, dany w Dreźnie 23 XII 1739, powołujący komisarzy (m.in. Aleksandra Niemirycza sędziego ziemskiego kijowskiego, Franciszka Zawiszę [?] podstolego i sędziego grodzkiego kijowskiego, Korzeniowskiego [?] sędziego grodzkiego krzemienieckiego, Jana Bruszyńskiego [?]) do komisji z komisarzami carycy rosyjskiej. Mieli spisać i udowodnić szkody, rabunki, zabójstwa i gwałty popełnione przez wojska rosyjskie i kozackie w województwach pogranicznych podczas marszów i stacji oraz dochodzić zadośćuczynienia, które caryca przyrzekła listem z 26 VII 1739 i przez posła Keyserlinga na senatus consilium 27 VIII 1739.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 294v

1Oblata Autentyku od Nayiaśnieyszego

2Krola Imci Augusta III opatrznemu

3Mitkowskiemu na Woznostwo danego

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Januarij Dwudziestego Szostego Dnia

6Na Rokach Sądowych Ziemskich Kijowskich. Przedemną Micha:

7łem z Szypota Dedynicem [?] Szyposkim [?] Towarzyszem [?] Generalnym [?]

8Komornikiem Ziemskim Kijowskim, y Xięgami Niniejszemi

9Ziemskiemi Kijowskiemi, comparens personaliter opatrzny Michał

10Mitkowski, ten Autentyk od Nayiaśnieyszego Krola Imci Augu:

11sta III

k. 295

1ra III. Sobie nadawaiącemu na Woźnostwo dany ad acta

2Terrestria Kijowskie per Oblatam podał, przytym mnie o expedi-

3tią Juramentu y oprzysiężenie Woźnego, y attentowania onego

4Urzędu, annuendo affectationi comparentis, Rotę Juramentu

5wydałem, y Woźny wyż rzeczony Szlachetny Pan Michał Witkowski ad pro-

6[…]sandum przydatem, quo [?] przy znaniu temu Woźnemu Jurament we-

7dług Prawa wykonawszy, tonsus et publicatus est, y prosił

8aby to wszystko do Xiąg przyięto y zapisano było, ktorego

9annuendo affectationi pomieniony Autentyk ad acta […]

10przyimuiąc czytałem, y temi iest pisany słowy. Augustus

11III Dei gratia Rex Poloniae Magnus Dux Lithvaniae, Russiae,

12Prussiae, Masoviae, Samogitiae, Kijoviae, Volhyniae, Podoliae, Podlachiae,

13Livoniae, Smolensciae, Severiae, Czerniechoviaeque, nec non Haereditarius

14Dux Saxoniae et Princeps Elector. Significamus praesentibus

15Literis Nostris quorum interest Universis et Singulis quia

16Nos providum Michaelem Witkowski in Ministerialem

17Regni Generalem omnium Palatinatuum, Terrarum, Districtuum

18ubique Regni Nostri creandum et constituendum esse duxi-

19mus, prout eundem creamus et constituimus praesentes dan-

20tes et concedentes eidem plenariam et omnimodam

21potestatem omnia et singula negotia Ministerialem Regni

22Generalem concernentia agendi et exequendi, ita tamen

23ut prius coram Judicio seu Officio quovis Regni compe-

24tenti Juramentum fidelitatis suae juxta Rotham in

25Statuto Regni descriptam, praestet, ab eoque de more et

26consuetudine tondeatur. Quod omnibus quorum interest

27Notum esse volentes mandamus ut praefatum providum

28Michaelem Witkowski, postquam Juramentum fideli-

29tatis suae praestiterit, tonsusque fuerit pro vero et Legiti-

30mo Ministeriali Regni Generali habeant et agnoscant, Eique

31omnia et singula Negotia Ministerialem Regni Generalem con-

32cernentia agere et exequi permittant, pro gratia Nostra

33Regia. In quorum fidem praesentibus Sigillum Regni est

34appressum. Datum in Cancellaria Regni Die XX Men-

35sis Augusti Anno Domini MDCCXXXVIII. Re-

36gni vero Nostri Quinto Anno. U tego Autentyku przy

37pieczęci Mnieyszey Koronney przycisniętey podpis ręki Podkanclerskiey

38temi słowy. Andrzey Załuski Procancellarius Re-

39gni, a z drugiey strony pieczęci przycisnioney przy-

40[reklamant:] pisek

k. 295v

1takowy. Desuper Illustrissimi et Excell[entissi]mi D[omi]ni Ioannis in

2Małachowice Małachowski Procancellarij Regni Opprimenti [?]

3… Apposita [?] (Loco Sigilli.) Który że to autentycznie za

4podaniem y proźbą offerenta wyż wyrażonego do Akt przyięty

5y krypteryk [?] Całość się Wobec pisany ma do Xiąg ninieyszych

6iest wpisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; woznostwo – urząd woźnego.

tonsus et publicatus est – został ostrzyżony i ogłoszony (obrzęd wprowadzenia woźnego); ad acta Terrestria – do akt ziemskich; annuendo affectationi comparentis – przychylając się do żądania stawającego.

Przywilej Augusta III (dat. w Kancelarii Koronnej 20 VIII 1738, w 5. roku panowania) mianujący Michała Witkowskiego woźnym generałem Korony; król poleca, by po złożeniu przysięgi wierności i ostrzyżeniu uznawano go za woźnego.

Michael Witkowski / Witkoski – odczyt nazwiska z łacińskiej formy; Procancellarius Regni – podkanclerzy koronny.

Desuper Illustrissimi et Excellentissimi Domini Ioannis in Małachowice Małachowski Procancellarii Regni – „na tym [podpis] Jaśnie Oświeconego i Najprzewielebniejszego Pana Jana z Małachowic Małachowskiego, podkanclerzego Koronnego”; Loco Sigilli – miejsce pieczęci. Początek linii 2–5 odczytany częściowo niepewnie.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

26I 1740 opatrzny Michał Mitkowski [w łac. tekście „Witkowski”] podał do oblaty przywilej króla Augusta III ustanawiający go woźnym generalnym; złożył przysięgę woźnego według roty wydanej przez urząd.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 295v

1Zapis perpetuae Dationis od JW. JP. Niemiry-

2cza Sędziego Z. K. JW. Ancuszkim [?] dany

3y służący.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Januarij, Dwudziestego Siódmego Dnia.

6Na Rokach Sądowych Ziemskich Kijowskich Comparens [?] JW. JP. Alexan-

7der Niemirycz Sędzia Z. K. ten Zapis perpetuae Dationis z pod-

8pisem Ręki swey własney y Ichmć Przyiaciół, in rem et perso-

9nas Urodz. Stefana y Iana Danyłowiczów [?] Ancuszkich [?] ratio-

10ne in hoc contentorum libere ac benevole zeznał przedemną

11Michałem z Krypola [?] Dedowiczem [?] … Komornikiem [?] Ziem. Kijow.

12… Ziemskiemi Kijow. y Xięgami Ninieyszemi … ad Acta

13deferendo sequenti. Ja Alexander na Olszance [?] Niemi-

14rycz Sędzia Ziemski Woiewództwa Kijowskiego. Stanowszy Osobiście, Do-

15ny [?] Sądzie na Ciele y umyśle, Oświadczam y w mey własney należ-

16ney dziedzicznej prawa y oraz swego y Sukcessorów

17Testamenty y Lit dobrowolny Zapis Moy perpetuae Dationis y

18… wszelkiey niżey wyrażone punkta, kondycye,

19klauzule y ligamenta, całe się poddaię y w nich stawię,

20wiadomo iawno czynię, y dobrowolnie Zeznawam, y przy-

21muię każdemu, komu by o tym wiedzieć należało, teraz

22na potym y potomnie. Iż ja Zeznawaiący, maiąc wolność

23z Prawa Pospolitego, swoią własnością iako chcieć szafować

24y dysponować, którey to zażywaiąc wolności, Poddanych

25Moich Dziedzicznych Danyła Kuszniera, z Synami

26z Miasta Olszanki [?], Ihnata Rudego z Synami

27Onyszka Danisiuka [?], Maxyma Kalika [?], Samoyli-

28kowa [?] Zięcia Iuska [?] Miedźnika z Dziećmi z Szko-

29donicy [?], Iarmołę Hrabka [?], y Sawkę z Synami z Bia-

30[reklamant:] łomny [?]

k. 296

1Tokarowicz z Żonami Dziećmi końmi Wołami Owiska [?]

2Demirzczuka [?] w Miasteczku Lowkowie [?], Andreia Seme[?]-

3tiku [?] y Andrzeia Barabana [?] we wsi Kamiennym Brodzie

4w Dobrach Urod. JmPana Michała Stryżyla [?] Osiadłych, ia-

5koteż Charka z Synami Krzyszkiem [?] y Opanasem z Dobr

6wsi Tarowey [?] do Dobr Kokalewa [?] zbiegłych, ze wszystkiem

7Dobytkiem y sprzętem Domowym nic nie Excypuiąc Leh-

8ceniych [?] z Żonami Dziećmi Urodzonym JmćPanom

9Stefanowi Skarnicki [?] Regentowi Grodz. Owr. y Panowi Komor-

10nikowi Ziem. Kijow. Zawiatiowi [?] Mozuskim [?] Braciszkom [?] pe-

11nię [?] Dy Łoke [?] rodzonym Potomkom y Sukcessorom Ichm-

12ciow, wiecznemi y nigdy nieodzownemi pomienionych

13poddanych wszystkich z Żonami Dziećmi końmi Wołami

14Bydłem ze wszystkiem sprzętem Domowym duię daruię

15y wrzucuię [?], a Sam się z tych Poddanych zrzekam y wy-

16zuwam się z Potomkami y Sukcessorami memi wolno

17tedy iuż iest y będzie wyż pomienionym Urod. Ichm Panu

18Stefanowi Skarnikowi Regentowi y Panowi Komornikowi Ziem.

19Kijow. Zawiatiowi [?] Mozulskim [?] pomienionych poddanych

20moich Dziedzicznych a teraz przezemnie Ichmciom don-

21wanych odebrawszy czyli Prawnym rindykowawszy [?]

22Terminem, w Dobrach swoich osadzić, onemi y ndzie [?]

23dysponować, komu chcą dać darować y Naynalepszemu

24swemu obracać pożytkowi, bez żadney wewnącz Potom-

25kow y Sukcessorow moich przeszkody, co dotrzymać mam

26pod szkodami Ziemskiemi o które in casu Contraventionis Fo-

27rum [?] ubique [?] in rem [?] do odpowiedania przypinam [?] Prawo

28też o tych poddanych, przezemnie Teraz ty [?] in rem Ichmć

29ceduię y ustępuię. Na co się dla lepszey wagi Ręką moią

30własną podpisuię y Ichmć Panów Przyiaciół do Podpisu

31uprosiłem Działo się w Olewsku Anno Millesimo Septin-

32gentesimo Trigesimo Nono Die Vigesima Tertia Decembris

33[…] Zapisu perpetuae Donationis Podpisuię Ręką tenu [?] Aleksan-

34der [?] […] Dobr Niemirycz Sędzia Ziem. […] Jerzy Pałeda [?] Ustny y

35oczewisty prośby od W JmPana Niemirycza Sędziego Ziem.

36Kij. do tego Donacyi podpisuię się proszony Przyiaciel […]

37Ustnie y Oczewiście proszony Przyiaciel od Wiel. JmPana

38Niemirycza Sędziego Ziem. Kijow. do tego Zapisu perpetuae

39[reklamant:] Donationis

k. 296v

1Dożywotnis podpisuię się Jan na Pieszczanicy [?] y Sołoni [?] Kor-

2nicki [?] mpp. Proszony Świadek od W. JmPana Danisz[?]-

3nya [?] świadek do tey donacyi podpisuię się Jan z Okiyow-

4ki [?] Okn [?] Rzeczycki [?] mp. Który to Zapis za ustnym

5y Oczewistym przyznaniem onego Zeznawaiącego a za

6pozwem [?] Sądowym przyięciem wszystkiey pozostałe [?] do konca

7tako iako się w sobie ma do Xiąg ninieyszych Ziem. Kijow.

8iest ingrossowany.

Objaśnienia i tłumaczenia

perpetuae Dationis – wieczystego darowania; in rem et personas – na rzecz i na osoby; ratione in hoc contentorum libere ac benevole – co do zawartych w nim [postanowień] swobodnie i dobrowolnie; ad Acta deferendo sequenti – podając do akt [zapis] następujący. Z. K. – Ziemski Kijowski.

in casu Contraventionis – w razie wykroczenia (niedotrzymania); ubique – wszędzie, przed każdym sądem; in rem – na rzecz; Anno Millesimo Septingentesimo Trigesimo Nono Die Vigesima Tertia Decembris – roku 1739 dnia 23 grudnia; perpetuae Donationis – wieczystej darowizny.

Grodz. Owr. – grodzki owrucki; Ziem. Kijow. – ziemski kijowski; JmPan – Jegomość Pan.

Akt jest zapisem wieczystej darowizny poddanych, wystawionym w Olewsku 23 XII 1739; podpisy niekompletne, lista podpisów ciągnie się na następnej stronie.

Dożywotnis [?] – początek strony urwany, pierwszy wyraz niepewny; koniec podpisów świadków i formuła ingrossacji wpisu z poprzedniej strony.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

27I 1740 Aleksander Niemirycz, sędzia ziemski kijowski, zeznał zapis wieczystego darowania poddanych na rzecz Stefana i Jana Danyłowiczów Ancuszkich [?] (w tekście dalej: Stefana Skarnickiego [?], regenta grodzkiego owruckiego, i [Jana], komornika ziemskiego kijowskiego): przekazał im swoich dziedzicznych poddanych z Olszanki [?], Szkodonicy [?] i innych wsi (m.in. Danyłę Kusznierza z synami, Ihnata Rudego, Onyszka Danisiuka, Maksyma Kalika, Charka z synami Krzyszkiem i Opanasem – zbiegłych do Kokalewa [?]) z żonami, dziećmi, inwentarzem i sprzętem.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 296v

1Zapis Perpetuae Donationis od Urodz. Jm-

2Panów Daniszewskich Małż. na rzecz syna

3swego dany y służący.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego [?]

5Miesiąca Januarii Dwudziestego Ósmego Dnia

6Na Urzędzie Xięg Ziem. Kijow. Przedemną Michałem z Trypo-

7la Wędrowiczem [?] Trypolskim Łowczym [?] Mścisł. Komornikiem [?] Ziem-

8skim y Xięgami ninieyszemi Ziem. Kijow. Comparentes

9Urodz. Wielm. JmPanowie Maciey y Agnieszka z Kotłowskich

10Daniszewscy małż. ten Zapis Donationis od Siebie sta-

11wiaiących in rem et personam syna swego Urodz. Stanisła-

12wa Daniszewskiego na Dobra niżey wyrażone dany y słu-

13żący przed Aktami ninieyszemi zeznali w tych słowach

14My Maciey y Agnieszka z Kotłowskich Daniszewscy małż. obo-

15ie będąc na Ciałach y umysłach zdrowi [?] ustępuiący swey właściwey

16miłości Oyczyzny [?] Rodzicielskiey a pamiętaiąc [?] na zapis

17Dimissionis cale [?] się przydaiąc oświadczaiąc wiadomo czyni-

18my Wszem y kożdemu, ustnie y dobrowolnie zeznawamy, iż my zezna-

19waiące maiące Dobra nasze dziedziczne Wieś Krzemieńczyk [?]

20w Woiewództwie Kijow. a Powiecie Żyt. sytuowane z poddan-

21nych Trzydziestu Dwóch ciągłych y Siedmiu pieszych

22oraz trzech Komornikow składaiące się, wszystkie Ty [?]

23takowe Dobra nasze Kochanemu Synowi naszemu Sta-

24nisławowi Daniszewskiemu daiemy y darujemy Zapisuiemy y na

25zawsze cedujemy. Jakoż tym Zapisem naszym pomie-

26nione Dobra ze wszystkiemi onych polami oranemi y

27nie oranemi, zasianemi y nie zasianemi, sianożęciami

28łąkami, błotami, pastwiskami, lasami, zaroślami oraz

29ogrodami fruktowemi y warzywnemi, budynkami tak

30folwarcznemi, iako też y wiejskiemi, karczmami, młyna-

31mi oraz poddanemi, ciągłemi y pieszemi owe [?] zgoła

32[reklamant:] z tem

k. 297

1z tym wszystkim co w tych Dobrach oddawna dawien zawierało się

2y zawiera, Nawięcey nic z onych nie Excypuiąc ani wyłączaiąc

3a iako iest te Dobra przez S. P. Oyca naszego Wiel. JmPana Piotra

4Ignacego Danileckiego [?] Miecznika Liwskiego [?] w Roku Tysiąc Siedemset

5Dwudziestym Roku Dnia Siedmnastego Maja dymittowane

6zostały, temuż Kochanemu Synowi Naszemu Stanisławowi

7Danileckiemu [?] daiemy, darowiemy, zapisuiemy y na wieczne

8czasy dymittuiemy Mocen tedy iest y będzie Syn nasz Stanisław

9Danilecki [?] pomienioną Wieś Szczerbiny [?] komu chcieć da

10darować, przedać, zapisać y naywiększemu pożytkowi swe-

11mu obrócić w czym my y żadni inny przeczyć y opponować

12nie będziemy mieć prawa. Zatem wolen będzie y iest teraz Syn

13nasz do pomienionych Dóbr nathychmiast intromittowania [?]

14które Intromissyi bronić y przeszkadzać ani sami przez się

15ani przez żadne Subordynowane Osoby nie będziemy, a że

16Agnieszka z Zołotkich [?] Danileczkowa [?] matka nasza Dwiieyi [?]

17summy niżey mieszczonej na tych dobrach wsi Szczerbinie posa-

18gowey summy w Złocie w czym Holenderskim Dwadzie-

19ścia Tysięcy Złł. Pols. równie też y Oyczyzny Dwa Tysiące

20Złł. Pols. przeto uwalniamy pomienione Dobra z pod wysz

21tak opisanej summy, iako już przez nas oddzielonych [?] y uspo-

22koionej takowe Dobra oddaiemy do wiecznego iego zarzą-

23dzenia [?] takowe Dobra oddaiemy. Ten Zapis Dimissyiny dla lepszey wiary y wa-

24żności nasz Zapis Dimissyiny dla lepszey wiary y wa-

25żności [?] y przy uproszonych Przyiaciołach Rękami Własnemi

26podpisuiemy. Datum w Żytomierzu Dnia Dwudziestego

27Stycznia Roku Tysiąc Siedemset Czterdziestego. U tego Zapi-

28su podpis ręki w te słowa. Maciey Danilecki mp. Agnieszka

29z Zołotkich Danileczkowa mp. Proszony za Przyiaciela

30do tey Dimissyiney Inscrypcyi od Wiel. Macieia y Agniesz-

31ki z Zołotkich Danileckich Małżonków iako świadek podpisuię

32się Piotr Zołądnicki [?] mp. Proszony za Przyiaciela do tego

33Zapisu iako Świadek podpisuię się Włodzimierz [?]

34Chrinski [?] Który że to Zapis za podaniem y ozna-

35czeniem zeznaniem a za mojm Urzędowym przyięciem

36od słowa do słowa iak się w sobie ma, do Xiąg ninieyszych

37iest zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis Perpetuae Donationis – zapis wieczystej darowizny; in rem et personam – na rzecz i osobę; Comparentes – stawający; Dimissionis – ustąpienia; Urodz. – Urodzeni; małż. – małżonkowie; Mścisł. – mścisławski.

rok w formule odczytany niepewnie („Czterdziestego” [?]) – sprawdzić.

Dimissio – zrzeczenie, odstąpienie dóbr; dymittować – odstąpić. Excypuiąc – wyłączając. Złł. Pols. – złotych polskich. Odczyt wielu nazwisk niepewny ze względu na pismo; fragment linii 21–22 zawiera powtórzenie w rękopisie lub błędny odczyt.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

28I 1740 [?] Maciej i Agnieszka z Kotłowskich Daniszewscy, małżonkowie, zeznali zapis wieczystej darowizny na rzecz syna Stanisława Daniszewskiego, przekazując mu dziedziczną wieś Krzemieńczyk [?] w powiecie żytomierskim (32 poddanych ciągłych, 7 pieszych i 3 komorników).

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 297

1Zapis Dimissionis od Wiel. JmPana

2Zapolskiego [?] na rzecz syna swego oraz Zięcia

3swego Andrzeja Wiszniewskiego [?] dany y oba-

4zony [?].

5Roku Tysiąc

k. 297v

1Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego

2Miesiąca Februarij Trzeciego Dnia

3Na Urzędzie Grodz.[?] Ziem. Wdztwa Kijow. Przedemną Stefanem z

4Wykowa Wykowskim[?] ViceRegentem y Namiestnikiem [?] Akt

5Ziemskich Kijow. y Xięgami Ninieyszemi Ziem. Kijow. Compar. ptr

6Urodz. JmPan Antoni Piotr dwoch Imion Zapolski ten Zapis Dimis-

7sionis od Siebie Stawaiącego in rem et personam Wiel. Jchm̄ Panow

8Szymona Zapolskiego Syna Swego oraz Andrzeja Wiszniewskiego zię-

9cia Swego na dobra iutro[?] wyrażone dany y służący przed Akta-

10mi ninieyszemi przyznał w te Słowa Ja Antoni Piotr dwoch Imion

11Zapolski zdrowy będąc na Ciele y umyśle odstąpiwszy swego[?] [...]

12ney naturzey[?] Ziemskiey Zarzekłey[?] a pod niniejszy Zwoy[?]

13Zapis Dimissionis ode się podaię y wieczyście wiadomo

14czynię tym moim y dobrowolnie czynię Iż Ja zeznawaiący

15maiąc Dobra me Dziedziczne Wieś Worow w Województwie Kijo-

16wskim a Powiecie Żyt. leżące y wertedalnie[?] moim Zostawca

17uczyniłem z tych Dobr moich Trzydzieście poddanych Szymo-

18nowi Zapolskiemu synowi swemu a resztuiące Dwanaście

19poddanych Andrzejowi Wiszniewskiemu Zięciowi moiemu da-

20darowac Zapisac y na wieczne czasy dymittowac Jakoż tym

21Zapisem moim pomienione Dobra moie wieś Worow ze

22wszystkiemi onych polami gruntami rolami łąkami Sadzka-

23mi ogrodami borami lasami Sianożęciami oraz poddanemi

24ciągłemi y pieszemi ich powinnościami y robociznami dania-

25mi daninami owo zgoła ze wszystkiem co w tych dobrach

26oddawna dawien zawierało się y teraz zawiera nic z onych

27nie Excepuię ani wyłączaiąc tymże Wiel. Jmcię Panom Szy-

28monowi Zapolskiemu y Andrzejowi Wiszniewskiemu dzieciom

29moim daię daruię Zapisuię y na wieczne czasy dymittuię -

30Więcey wolney Intromissyi do pomienionych Dobr tymże

31Prawonabywcom dozwalam y dopuszczam a dozwoloney

32y dopuszczoney ani Sam przez się ani przez żadne Subordyno-

33wane osoby bronić y przeszkadzać nie mam y nie będę miał

34prawa owszem od wszelkich impedymentow prawnych y nie

35prawnych tychże Prawnabywcow bronić y zastępować

36w każdym Sądzie y Urzędzie koronnym mam y obowiązuię

37a in casu Contraventionis temu Zapisowi memu Forum ubi-

38cunque[?] do odpowiedania sobie y Sukcessorom Swoim

39naznaczam y przyimuię Na co wydaię ten moy Zapis

40w tasną[?] ręką dwoy ugroszonych[?] Wiel. Przyiacioł[?] tuch[?]

41podpisuię Datum w Żytomierzu Dnia Dwudziestego Dzie-

42wiątego Januarij Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku

43[reklamant:] Antoni

k. 298

1Ktory Zapis podpisuię Ręką w te słowa antoni Piotr dwoch Imion Za-

2wolski mp. Jako swiadek y Przyiaciel do tego Zapisu uproszo-

3ny od Imci Zeznawaiącego podług Prawa podpisuię się Antoni

4Zamborski mp. Jako Swiadek y Przyiaciel do tego Zapisu upro-

5szony od Imci Zeznawaiącego podług Prawa Spodpisuię się

6Szymon Didkowski mp. Ktory Że to Zapis od Słowa do słowa

7tak się wsobie ma, za podaniem y oczewistym zeznaniem a

8zemoim Urzędowym przyięciem do Xiąg ninieyszych Ziemskich

9Kijowskich iest Zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis Dimissionis – zapis odstąpienia (dóbr). Na marginesie „Februarius” – luty; numer 17mo.

Zapis dimissionis – zapis ustąpienia (odstąpienia) dóbr; in rem et personam – na rzecz i osobę; in casu contraventionis – w razie wykroczenia przeciw; forum ubicunque – sąd gdziekolwiek.

Data czynności (formuła): 3 II 1740; data dokumentu: Żytomierz, 29 I 1740.

Strona zaczyna się formułą daty bez tytułu – tytuł prawdopodobnie na poprzedniej stronie.

mp. – manu propria, własnoręcznie.

Data wpisu: 3 II 1740 – z formuły „Roku … Miesiąca … Dnia” w tekście (w transkrypcji wstępnej: 28 I 1740 [?], Żytomierz [?] [wg poprzedniego wpisu]).

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

[3 II 1740 ?] Antoni Piotr Zapolski zeznał zapis dymisji (podziału) dziedzicznej wsi Worow w powiecie żytomierskim: 30 poddanych dał synowi Szymonowi Zapolskiemu, a pozostałych 12 zięciowi Andrzejowi Wiszniewskiemu [?].

Transkrypcja

k. 298

1Zapis Dimissionis od Wiel. Imc Pana Stefana

2Dymitrego Kulewskiego na rzecz synow swych oraz

3Alexandra Drzbackiego y Stefana Fereńskiego Zięciow

4swych dany y oświadczony.

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Februarij, Trzeciego dnia

7Na Urzędzie Grodzkim [?] Woiewodztwa Kijowskiego Przedemną Stefanem z Ło-

8howa [?] Wyhowskim [?] Vicegerentem y Namiestnikiem [?] Ziemskim Aktami Ziemski-

9mi Kijowskiemi y Xięgami Ninieyszemi Ziemskiemi Kijowskiemi Comparens Wiel. Urodz.

10Imc Pan Stefan Dymitr dwoch Imion Kulewski ten Zapis Dimissio-

11nis od Siebie stawaiącego in rem et personam Urodz. Imciow Panow

12Alexandra, Bazylego, Jakuba y Teodora Kulewskich synow swych oraz

13Alexandra Drzbackiego y Stefana Fereńskiego Zięciow swych na

14Dobra intro wyrażone dany y oświadczony przed Aktami ninieyszemi

15przyznał w te słowa Ja Stefan Dymitr dwoch Imion Kulewski

16niegdy Urodz. Imci Pana Michała Stanisława dwoch Imion syn a Zas

17niegdy Urodz. Imci Pana Michała Kulewskiego Sekretarza y Podskar-

18biego JkMci y Orderu S. Huberta Kawalera Dobr Dąbrowy Posiedziciel [?]

19wnuk zdrowy będąc na ciele y umysle odstępuiąc z teyże wieczney

20naleźney Ziemskiey Jurisdykcyi a Ninieyszey swoy Zapis Dimissio-

21nis całe się poddaiąc y wieciąc wiedomo iawno czynię iż dobrowolnie

22y dobrowolnie zeznaię iż Ja zeznawaiący maiąc Dobra swe

23Dziedziczne wieś Kulewszczyznę alias Sidlanszczyznę po Oycu moim

24na mnie spadłe oraz dwie części wsi Szczerbiny po Ciotce mey dawnie

25dayzte y wrządzaniu moim Zostaiące umysliłem ztych Dobr

26wieś Kulewszczyznę alias Sidlanszczyznę w Owruckim w Owruckim

27Powiecie synom moim Alexandrowi, Bazylemu, Jakubowi y Teodo-

28rowi Kulewskim a dwie części wsi Szczerbiny w Tymże Powiecie leżące

29Alexandrowi Drzbackiemu synowi Franciszka Drzbackiego Łowcz.

30Zybowskiego [?] y Stefanowi Fereńskiemu synowi Jana y wnukowi Jana Fere-

31ńskiego zięciom moim dać darować Zapisać y na wieczne czasy dymitto-

32wać Jakoż tym Zapisem moim pomienione Dobra wieś Kulewszczyznę

33alias Sidlanszczyznę y Szczerbiny ze wszystkiemi onych polami grun-

34tami rolami łąkami Sadybami ogrodami borami lasami sianożęciami

35y z poddanemi ciągłemi y pieszemi ich powinnościami y robociza-

36mi daniami daninami dwo zyta ztem wszystkiem co w tych Dobrach

37[reklamant:] oddawna

k. 298v

1oddawna dawien zawierało się y teraz zawiera się nie żadnych nie Excypu-

2ani wyłączaiąc tymże Urodzonym JmćPanom Alexandrowi, Borysowi

3Jakubowi y Fedorowi Kulewskim synom swoim oraz Alexandrowi Dra-

4bowiczowi y Stefanowi Jeremiemu Zięciom moim, daię dawnę Zapisuię

5y na wieczne czasy dymittuię Wszycie wolny Zostawuię od pomienionych

6Dobr tymże Drabowiczowym dożywociem y dopuszczeniem dozwolony

7y dopuszczony ani Sam przez się ani przez żadne Subordynowane Oso-

8by bronić y przeszkadzać nie mam ani nikt owszem od wszelkich impe-

9dymentów prawnych y nie prawnych tychże Drabowiczowym bronić

10zastępować w każdym Sądzie y Urzędzie Koronnym mam y obowiązuię

11się. Na co wydaię ten moy Zapis z własnym ręki przy uproszonych ustnie

12Przyiaciołach podpisuię. Datum w Żytomierzu Dnia Dwudziestego dziewią-

13tego Januarij Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku. U tego Zapisu podpis

14Ręki w te słowa: Stefan Dymitr Kuleński [?] mp. Jako świadek y Przyiaciel

15do tego Zapisu uproszony od JmćPana Zeznawaiącego podług Prawa pod-

16pisuię się Antoni Sokorewicz [?] mp. Jako świadek y Przyiaciel do tego

17Zapisu uproszony od JmćPana Zeznawaiącego podług Prawa podpisuię

18się Szymon Kulewski [?] mp. Który że to Zapis od Słowa do Słowa iak się

19w sobie ma do Xiąg ninieyszych Ziemskich Kijowskich iest Zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis dimissionis – zapis ustąpienia (zrzeczenia się) dóbr; in rem et personam – na rzecz i osobę; intro wyrażone – niżej wyrażone.

Odczyt formuły wstępnej i części nazwisk niepewny; data czytana jako 3 II 1740.

Datum w Żytomierzu – dano w Żytomierzu (29 I 1740); mp. – manu propria, ręką własną. Nazwiska wystawcy w podpisie odczytane niepewnie (Kulewski/Kuleński).

Streszczenie

3II 1740 Stefan Dymitr Kulewski zeznał zapis dymisji swych dóbr dziedzicznych: wieś Kulewszczyznę alias Sidlanszczyznę w powiecie owruckim (po ojcu) przekazał synom Aleksandrowi, Bazylemu i innym, a części wsi Szczerbiny (po ciotce) – zięciom Aleksandrowi Drzbackiemu [?] i Stefanowi Fereńskiemu [?].

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 298v

1Zapis Dimissionis od Urodz. JmćPana Jana Forkie-

2wicza na osoby JchmćPanow Stanisława Forkiewicza

3oraz Jana y Borysa Wysockich dany y służący.

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Februarij, Trzeciego Dnia

6Na Urzędzie y Xięgach Ziem. Kijow. Przedemną Stefanem z Wyhowa

7Wyhowskim Vicegerentem y Miecznikiem Owruckim y Xięgami

8ninieyszemi Ziemskiemi Kijowskiemi comparens personaliter Urodz. JmćPan

9Jan Forkiewicz ten Zapis dimissionis od siebie Stawaiącego

10in rem et personam Urodz. JchmćPanow Stanisława Forkiewicza

11Syna swego oraz Jana y Borysa Wysockich Siestrzeńcow swoich

12na Dobra intus wyrażone dany y służący, przed Aktem ninieyszem

13przyznał w te słowa: Ja Jan Forkiewicz Podczaszy Liwski między Urodz.

14JmćPana Stanisława Forkiewicza Podstolego Lubaczewskiego syn... adorowy [?]

15będąc na Ciele y umyśle odstępiwszy swey własney nieodzowney Ziem-

16skiey Jurysdykcyi przed ninieyszy moy Zapis Dimissionis całe się

17poddaię y wiedząc wiadomo y dobrowolnie [?] y dobrowolnie

18zeznaię, iż Ja zeznawaiący maiąc Dobra swe dziedziczne część wsi

19Horczowki [?] po Oycu do mnie doszłe oraz część wsi Syngor [?] po Siostrze

20mey na mnie spadłe y w posiadaniu moim zostaiące w Wojewódz-

21twie Kijowskim a Powiecie Żytomierskim [?] leżące, completem z pomienionych

22Dobr moich część wsi Horczowki [?] Urodz. JmćPanu Grzegorzowi Forkie-

23wiczowi synowi swemu a część wsi Syngor Janowi y Borysowi

24Wysockim siostrzeńcom swoim daię daruię Zapisuię y na wieczne

25[reklamant:] czasy

k. 299

1Które dymittowac Jakoż tym Zapisem moim pomienione dobra moie

2ze wszystkiemi onych polami rolami gruntami łąkami Sadzawkami

3łąkami y dochodami karczmami młynami oraz poddanemi ich zgoł-

4-ami y pieszemi ich powinnościami y robociznami Danniami

5daninami owo zgoła ze wszystkiem co w tych Dobrach oddawna

6dawien zawierało się y teraz zawiera się nic z onych nie Excypuiące

7ani wyłączaiąc tymże Urodz. JmP. Panom Grzegorzowi Sorlewiczowi [?]

8Synowi memu y Janowi Borysławowi [?] Wszystkim braciom rodzonym

9siestrzanom moim daię Daruię Zapisuię y na zawsze dymittuię

10Wsiecie wolney Dobrowolney do pomienionych dóbr tymże Braciom

11bracom dozwalam y dopuszczam a dozwolony y dopuszczony ani

12sam przez się ani przez żadne Subordynowane Osoby bronić y przeszka-

13-dzać nie mam y nie będę owszem od wszelkich impedymentów praw-

14-nych y nie prawnych tychże nabywców bronić y zastępować mam y

15obowiązuię się Na co wydaię ten moy Zapis Dimissionis własną Ręką

16przy uproszonych Wielm. Przyiaciołach podpisuię datum w Żytomierzu

17Dnia Dwudziestego Ósmego Januarii Tysiąc Siedmset Czterdziestego

18Roku Którego Zapisu podpisy Ręki w te słowa Jan Sorlewicz [?] Badarz [?]

19Lwowski [?] mp. Jako świadek y Przyiaciel na tym Zapisie podług prawa

20podpisuię się Wincenty Tcholiński [?] mp. Jako świadek y Przyiaciel

21na tym Zapisie podpisuię się Antoni Czyżewski [?] mp. Który że to Zapis

22od słowa do słowa iako się w sobie ma Do Xiąg ninieyszych Ziem. Kijow.

23iest Zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Zapis dimissionis – zapis ustąpienia (odstąpienia) dóbr; in rem et personam – na rzecz i osobę; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; intus – wewnątrz (niżej). Vicegerent – zastępca starosty grodzkiego. Brzmienie nazw wsi i urzędów (Horczówka?, Syngury?, Podczaszy liwski) niepewne. W tekście obok Stanisława pojawia się też Grzegorz Forkiewicz.

Zapis Dimissionis – zapis ustąpienia (zrzeczenia się) dóbr; Excypuiąc – wyłączając; impedyment – przeszkoda; datum – dano; mp. – manu propria, ręką własną.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

3II 1740 Jan Forkiewicz zeznał zapis dymisji swych dóbr dziedzicznych w powiecie żytomierskim [?]: część wsi Horczówka [?] (po ojcu) przekazał synowi Grzegorzowi [w tytule: Stanisławowi] Forkiewiczowi, a część wsi Syngor [?] (po siostrze) – Janowi i Borysowi Wysockim.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 299

1Zapis Dimissionis od Wielm. JmP. Pana Andrzeja

2Mirowskiego Kazimierzowi Mirowskiemu Synowi swemu

3oraz Filipowi y Antoniemu Zarzeckim dany y służący

4Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

5Miesiąca Februarii Trzeciego Dnia

6Na Rokach Sądo. Ziem. Kijow. Przedemną Stefanem z Wyszowa Wyszow-

7-skim Vicerezydentem y Namiestnikiem Pana Akt Ziem. y Xięgami ninie-

8-szemi Ziemskiemi Kijow. Comparens Wielm. Urod. JmP. Pan Andrzey Miro-

9-wski ten Zapis Dimissionis od siebie służącego in rem et personam

10Urod. Ichmć Panów Kazimierza Mirowskiego Syna swego oraz Filippa

11Zarzeckiego zięcia swego y wnuka swego Antoniego Zarzeckiego Syna

12tegoż Filippa Zarzeckiego na Dobra intus wyrażone dany y służący

13przed Aktami ninieyszemi przyznał w te słowa Ja Andrzey Miro-

14-wski nieboszczyka Urod. JmP. Pana Piotra Mirowskiego syn zdrowy

15będąc na ciele y umyśle odstąpiwszy swey własney naturalney Ziem-

16-skiey Jurysdykcyi a podnieyszy się swoy Zapis Dimissionis cale się

17poddaię y wieczyście wiadomo iawnie czynię wolą y dobrowolnie

18iz z ... wieczystey mey Dobra swe Dziedziczne wieś Kru-

19-czynce [?] w Województwie Kijow. a Powiecie Żytomierskim [?] leżące, po Oycu na mnie

20spadłe y w władaniu moim zostaiące umyśliłem z pomienionych

21Dóbr świat żadny [?] skrze wsi Kruczynce [?] Urod. JmP. Panu Kazimierzowi

22[reklamant:] Mirowskiemu

k. 299v

1Mironowskiemu synowi swemu a drugą częsc tey że wsi Filippowi synowi Jana

2Zarzeckiego Stolnikowicza Mścisławskiego Zarzeckiemu y synowi tegoż ze mnie zrodzonemu

3Antoniemu Zarzeckiemu w rownych częsciach daię daruię zapisuię y na

4wieczne czasy dymittuię Takoż tym Zapisem moim pomienione Dobra

5moie Oraz z wszystkiemi onych polami rolami gruntami łąkami sadz-

6kami ogrodami borami lasami sianożęciami ze wszystkiemi tych

7dobr wszytkiemi y dochodami karczmami intratami oraz poddanemi

8ciągłemi y pieszemi ich powinnosciami y robociznami daniami dzien-

9nemi owo zgoła z tem wszystkiem co w tych dobrach od dawna dotąd

10zawierało się y teraz zawiera się nic z onych nie excypuiąc ani wyłączaiąc

11tymże Urodz. Ichm. Panom Kazimierzowi Mironowskiemu synowi memu

12oraz Filippowi Zarzeckiemu y synowi tegoż Antoniemu Zarzeckiemu

13daię daruię zapisuię y na zawsze dymittuię Wzięcia wolny introm[i]ssyi

14do pomienionych Dobr tymże Dziedzicznym moim dozwalam y dopuszczam

15a dozwoloney y dopuszczoney ani sam przez się ani przez żadne subordy-

16nowane Osoby bronic y przeszkadzac nie mam y nie będę owszem od

17wszelkich impedymentow prawnych y nie prawnych tychże należycie

18bronic y ewinkowac mam y obowiązuię się Na co wydaię ten mny Za-

19pis Dimissionis własną ręką przy uproszonych Wiel. Przyiaciołach

20podpisuię Datum w Zytomierzu Dnia Dwudziestego Trzeciego Januarij

21Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku. U tego Zapisu Dimissionis pod-

22pisy rąk temi słowy Andrzey Mironowski mp. Iako swiadek y przyiaciel

23na tym Zapisie podług prawa podpisuię się Wincenty Zeleski mp. Iako

24swiadek y przyiaciel na tym Zapisie podług prawa podpisuię się Xawery

25Obuchowski mp. Ktory tedy Zapis od słowa do słowa iak się w sobie ma

26do Xiąg ninieyszych Ziem. Kijow. iest wpisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

in rem et personam – na rzecz i osobę; intus – wewnątrz (w tekście); Comparens – stawiwszy się; Vicerezydent – zastępca regenta kancelarii ziemskiej.

Zapis Dimissionis – zapis odstąpienia (zrzeczenia się) dóbr; ewinkowac – zabezpieczać przed roszczeniami; mp. – manu propria, własnoręcznie.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

3II 1740 Andrzej Mirowski, syn Piotra, zeznał zapis dymisji swej dziedzicznej wsi Kruczyńce [?]: jedną część przekazał synowi Kazimierzowi Mirowskiemu, a drugą, w równych częściach, zięciowi Filipowi Zarzeckiemu (synowi Jana, stolnikowica mścisławskiego) i wnukowi Antoniemu Zarzeckiemu, ze wszystkimi gruntami, lasami, karczmami, poddanymi ciągłymi i pieszymi oraz ich powinnościami.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 299v

1Zapis Dimissionis od Urodz. JmPana Szymona Bilin-

2skiego in rem Personarum Bazylego Bilinskiego syna swego

3oraz Eliasza Tchorzewskiego y Alexandra Woyciechowskiego

4zięciow swoich dany y służący.

5Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

6Miesiąca Februarij Trzeciego Dnia

7Na Rokach Sądowych Ziem. Kijow. Przedemną Stefanem z Wyhowa Wyhowskim

8Vice Regentem Grodzkim Bracławskim Officio Act. Ziem. y Xięgami ninieyszemi

9Ziem. Kijow. Comparens Personaliter Urodz. JmPan Szymon Bilinski ten Zapis

10Perpetuae Dimissionis od siebie służącego in rem et personam Urodz. Ichm.

11Panow Bazylego Bilinskiego syna swego oraz Eliasza Tchorzewskiego y

12Alexandra Woyciechowskiego zięciow swoich oraz wnuka swego Iozefa

13Woyciechowskiego a syna tegoż Alexandra Woyciechowskiego na Dobra in tenore

14wyrażone dany y służący przed Aktami ninieyszemi przyznał w te słowa

15Ja Szymon Bilinski Cześnik Wendenski niegdy Urodz. JmPana Piotra

16Bilinskiego syn zdrowy będąc na ciele y umyśle odstąpiwszy swey wła-

17sney należney Ziem. Iurisdykcyi a pod ninieyszy swoy Zapis Dimissionis

18cale się poddaiąc y wiadomo czyniąc wiadomo iawnie czynię ustnie y dobrowolnie

19zeznaię Iż Ja zeznawaiący maiąc dobra swe Dziedziczne wieś Piekarszczy-

20nę w Woiewodztwie Kijow. a Powiecie Zytomir. leżące po Oycu na mnie spadłe

21y w władzeniu moim zostaiące umysliłem z tych Dobr iedną częsc tey że

22wsi Piekarszczyny Bazylemu Bilinskiemu synowi swemu a drugą częsc

23tey że wsi w rownych częsciach Eliaszowi Franciszku[?] synowi Tchorzewskiemu

24[reklamant:] oraz

k. 300

1oraz Alexandrowi Woyciechowskiemu synowi Michała Woyciechowskiego Towa-

2rzysza Znaku Pancernego y wnukowi memu Józefowi Woyciechowskiemu sy-

3nowi tegoż Alexandra Woyciechowskiego daię daruię zapisuię y na wiecz-

4ne czasy dymittuię iako tym Zapisem moim pomienione Dobra moie

5ze wszystkiemi onych polami rolami gruntami łąkami sadzawkami, ogro-

6dami borami lasami Zarośleami ze wszystkiemi tych dobr użytkami y

7dochodami karczmami młynami oraz poddanemi ciągłemi y pieszemi

8ich powinnościami y robociznami daniami daninami owo zgoła ze

9wszystkiem co w tych dobrach od dawna dawien zawierało się y teraz

10zawiera się nic z onych nie excypuiąc ani wyłączaiąc tymże Urodzonym

11Ichmć Panom Burzynom [?] Bilinskiemu synowi swemu oraz Alexandro-

12wi Woyciechowskiemu y synowi tegoż a wnukowi memu Józefowi Woycie-

13chowskiemu y Eliaszowi Franciszkowi synowi Piotrowskiemu [?] kochanym dzie-

14ciom moim daię daruię zapisuię y na zawsze dymittuię. Wziąwszy wolny

15intromissyi do pomienionych Dobr tymże Prawonabywcom dozwalam

16y dopuszczam a dozwoloney y dopuszczoney ani sam przez się ani przez

17żadne subordynowane Osoby bronić y przeszkadzać nie mam y nie będę

18owszem od wszelkich impedymentów prawnych y nie prawnych tychże

19Nabywców bronić y ewincować mam y obowiązuię się. Na co wydaię

20ten mój Zapis dimissiowny własney Ręki przy uproszonych Wielm Przy-

21iaciołach podpisuię. Datum w Żytomierzu Dnia Dwudziestego Siódmego [?]

22Januarij Tysiąc Siedmset Czterdziestego Roku. U tego Zapisu podpisy

23Ręku temi słowy Szymon Bilinski Cześnik Vendeński [?] mp. Jako świadek

24y Przyiaciel na tym Zapisie podług prawa podpisuię się Antoni Kurdzki [?]

25mp. Jako świadek y Przyiaciel na tym Zapisie podług prawa podpisuię się

26Piotr Stebnicki mp. Który zatym Zapis od słowa do słowa iako się w so-

27bie ma do Xiąg ninieyszych Ziem. Kijow. iest Zapisany.

Objaśnienia i tłumaczenia

in rem Personarum – na rzecz osób; Perpetuae Dimissionis – wieczystego odstąpienia; Comparens Personaliter – stawiwszy się osobiście; Officio Act. Ziem. – urzędowi akt ziemskich; in tenore – w treści.

Cześnik Wendenski – cześnik województwa wendeńskiego (tytularny urząd inflancki).

Datum – dan; mp. – manu propria (ręką własną); dymittować – przekazywać, puszczać w posiadanie; ewincować – bronić przed roszczeniami osób trzecich.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

3II 1740 Szymon Biliński zeznał zapis wieczystej dymisji swej dziedzicznej (po ojcu) wsi Piekarszczyzna w powiecie żytomierskim: jedną część przekazał synowi Bazylemu Bilińskiemu, a drugą, w równych częściach, zięciom Eliaszowi Tchórzewskiemu i Aleksandrowi Wojciechowskiemu.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 300

1Zapis dimissiowny od Wielm. JmPana

2Piotra Nowosielskiego in rem et perso-

3nam Urodz. JmPanów Macieja Jaroszew-

4skiego Jakuba Kobylskiego y Szymona Nowosiel-

5skiego dany y służący.

6Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

7Miesiąca Februarij Trzeciego Dnia.

8Na Urzędzie [?] Xiąg Ziem. Kijow. Przedemną Stefanem z Wyhowa

9Wyhowskim Vice Regentem y ninieyszemi Aktami Ziem. y Xięga-

10mi ninieyszemi Ziemskiemi Kijow. Comparens Wielm. Urodz. JmPan

11Piotr Nowosielski ten Zapis Dimissiowny od Siebie stawaiący in

12rem et personam Urodz. Ichmć Panów Szymona Nowosielskiego

13syna swego oraz Macieja Jaroszewskiego y Jakuba Kobylskiego zięciów

14swoich na Dobra intro wyrażone dany y służący przed Aktami ni-

15nieyszemi przyznał w te słowa Ja Piotr Nowosielski niegdy Urodzo-

16nego JmPana Jana syn a zas niegdy Urodz. JmPana Krzysztofa

17Nowosielskiego Rotmistrza wnuk zdrowy będąc na ciele y umyśle

18[reklamant:] dobrym

k. 300v

1adstępi wszy moy własney należny Ziemi Grodzkiey a pod mieyszy

2swoy Zapis Dimissionis całe się poddaie y wszelkiey wiadmo iawno

3Pzynie Ustnie y dobrowolnie Zeznaię Iż Ia Zeznawaiący maiąc Dobra

4swe dziedziczne Wies Łuki w Kytt y wies Bobiniczy w Owruckim Powie

5cie w Województwie Kijow. Zaytuowane po Oycu na mnie spadłe

6y we władaniu moim Zostaiące wszystkiem z tych Dóbr moich

7Wies Łuki Szymonowi Nowosieleckiemu Synowi swemu oraz

8Macieiowi Pierzpewskiemu zięciowi w równych częściach a

9wies Bobiniczy Dotyczami dalej y pomienionemi drugiemu

10Zięciowi Jackowi Bobowskiemu dać darować Zapisać y na

11wieczne czasy dymittować Lecz tym Zapisem moim pomienio

12ne Dobra moie ze wszystkiemi onych polami rolami gron

13tami łąkami Siedliskami ogrodami borami lasami Sianożę

14ciami ze wszystkiemi tych Dobr użytkami y dochodami teraznie

15mi nitymczasem oraz poddanemi ciągłemi y pieszemi ich powin

16nościami y robociznami daniami danynami owo zgoła

17ztem wszystkiem co w tych dobrach należało dawien zawiera

18iącą y teraz zawieraiące nic z onych nie Excypuiąc ani wyłą

19czaiąc tymże Urodz. JmPanom Szymonowi Nowosieleckiemu

20Synowi memu Macieiowi Pierzpewskiemu Synowi Wiencznica a

21Synowi Antoniego y Jackowi Bobowskiemu Synowi niegdy Urodz.

22JmP Pana Woyciecha Antoniego dwiema JmPom Bobowskiey dzię darnię

23Zapisuię y na zawsze dymittuię Wcięcia wolney Dziedzicznej da po

24mienionych Dobr tymże Drzewowiednym od dozwolem y dopusz-

25czam a dozwolony y dopuszczony czasem przez się ani przez

26żadne Subordynowane Osoby bronić y przeszkadzać nie mam y

27nie będę owszem od wszelkich impedymentów Drzew

28nych y nie prawnych tychże nabywców bronić y zastępo

29wać mam y obowiązuię się Na co wydaię ten moy

30Zapis Dimissionis własney Ręki przy uproszonych

31Wich Przyiacielach podpisuię Datum w Zytomierzu

32Dnia Pierwszego Februarii Tysiąc Siedmset Czterdziestego

33Roku. Wszego Zapisu podpisy tych sztą słowa Piotr Nowo

34sielecki mp. Iako Swiadek y Przyiaciel na tym Zapisie

35pod tym prawa podpisuię się Seweryn Moczulski mp. Iako Swia

36dek y Przyiaciel na tym Zapisie pod tym prawa podpisuię się Anto

37ni Radecki mp. Który zaś Zapis od Słowa do Słowa iak się

38w sobie ma do Xięgi ninieyszych Ziemskich Kijowskich

39iest Zapisany

40[podpis:] Oblatum [?]

Objaśnienia i tłumaczenia

in rem et personam – na rzecz i osobę; comparens – stawiwszy się; intro wyrażone – niżej wyrażone.

Dimissionis – zrzeczenia, odstąpienia (zapis dymisyjny); mp. – manu propria, ręką własną; Datum – dano; Excypuiąc – wyłączając; impedymenty – przeszkody.

Odczyt wielu nazw niepewny; foliacja „302/6” w lewym górnym rogu.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

3II 1740 Piotr Nowosielski zeznał zapis dymisji swych dóbr dziedzicznych (po ojcu) w powiecie owruckim: wieś Łuki przekazał w równych częściach synowi Szymonowi Nowosielskiemu i zięciowi Maciejowi Jaroszewskiemu [w tekście „Pierzpewski”], a wieś Bobinicze [?] – Jakubowi Kobylskiemu [?].

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 301

1Augustus

2Oblata Skryptu assecuratio:

3nis od JO. Xięcia JmĆi Lubo:

4mirskiego JW. Graffowi Bru:

5lienthalowi danego y służa:

6cego.

7Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

8Miesiąca Augusti, Dwudziestego Trzeciego Dnia

9Na Urzędzie Xiąg Ziemskich Kijowskich

10Przedemną Michałem Bedowskim [?] z Bry

11poła [?] Bryppolskim [?] Łowczym Mścisław. Komor:

12nikiem Ziem. Woiew. Kijow. y Xięgami Ninie[y]

13szemi Ziem. Kijow. Comparens personaliter Wiel. Ste:

14fan Walewski [?] Łowczy [?] Regent Pogran.

15Woiew. Kijow. Oryginał Assecurationis od

16JO. Xięcia Lubomirskiego Podstolego Ko:

17ronnego Starosty Sądeckiego in rem et

18personam Jaśnie Wiel. Józefa Graffa Bru:

19lienthala z podpisem ręki swey własney

20przy pieczęci przyciśnioney dany y służący

21ratione in eo contentorum ad oblatam

22podał, ktorego Skryptu assecurationis

23tenor sequitur talis. Stanisław Xiążę

24na Wiśniczu Jarosławiu Jazłowcu Koniecpolu

25Łańcucie Starogrodzie Dunaygrodzie Lubo

26mirski Xięstwa Ołyckiego [?] Pan Dzie[d]zi

27czny Podstoli Koronny Sądecki etc. etc.

28Starosta. Dzierzę [?] ten moy Dokument

29JW. JmĆi Panu Józefowi Graffowi Bru:

30lienthalowi Bratu memu przeyrzeniem [?]

31zostaię winien kwot [?] JmĆi rekt. [?] tego długu

k. 301v

1Złotych Poll. Osm Tysięcy które na Dobrach mo-

2ich Dziedzicznych zapisuię y wyżey wspomnio

3ną Summę za Lat Cztery tego Dnia Dzisie y

4szego bez żadney Trudności oddać powinien

5będę y zapisuię się. A ieżelibym na

6ten Termin pomienioney Summy oddać

7niemiał, tedy Prowizya przysłużyna te-

8muż JW. JmPanu Graffowi currere ma

9aż do zupełney Satysfakcyi y wypłacenia

10który to Dokument przy Spraw Zniesieniu

11Pieczęci Rąką moią własną podpi-

12sawszy Zakładowego waloru mieć chcę

13iakoby przed Aktami Grodzkiemi był

14Zeznany y uczyniony Datum w Kam[…]

15Dnia Pierwszego Dnia Prima Martii Anno

16Domini Millesimo Septingentesimo

17Quadragesimo. U tey assekuracyi czyli

18Dokumentu podpis Ręki JO Xiążęcia

19Lubomirskiego przy Pieczęci przy-

20ciśnioney w te słowa Stanisław

21Lubomirski Podstoli Koron. Starosta

22Sądecki (Locus Sigilli) Który że to Do-

23kument alias assekuracya za poda-

24niem y Prośbą wyż mianowanego

25Urodzonego Regenta Pogran. Woiewództwa

26Kijow. do Xiąg Ninieyszych Ziem.

27Kijow. słowo w Słowo iak się w

28Sobie ma iest wpisany

29y ingrossowany

30[parafa]

Objaśnienia i tłumaczenia

Skrypt assecurationis – pismo zabezpieczające (asekuracja, zobowiązanie); in rem et personam – na rzecz i osobę; ratione in eo contentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; ad oblatam – do oblaty; tenor sequitur talis – brzmienie następuje takie; Correctum et Originale recepi – poprawiono i oryginał odebrałem.

Numer marginalny nieczytelny w części, odczyt niepewny; tytuł ma też notkę „Augustus”.

Datum … Prima Martii Anno Domini Millesimo Septingentesimo Quadragesimo – dano … 1 marca roku Pańskiego 1740; Locus Sigilli – miejsce pieczęci.

JO – Jaśnie Oświecony; Podstoli Koron. – podstoli koronny; Regent Pogran. – regent pograniczny (?).

Miejsce wystawienia „w Kam…” niepewne (może Kamieniec lub Kamionka).

Uwaga redakcyjna: od tego wpisu (VIII 1740) pisarz zaczął numerację ponownie od 19 (potwierdzone na skanie 0317P); druga seria numerów oznaczona w opracowaniu literą „b” (19b–37b).

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

23VIII 1740 [?] (wpis z numeracją pisarza „19b”, poza porządkiem chronologicznym) Stefan Walewski [?], regent pograniczny kijowski, podał do oblaty asekurację Stanisława Lubomirskiego, podstolego koronnego, starosty sądeckiego, wystawioną 1 III 1740 dla Józefa hrabiego Brühla [„Brulienthala”]: książę przyznał się do długu 8000 zł, zapisał go na swoich dobrach dziedzicznych i zobowiązał się zwrócić w ciągu 4 lat, a po terminie płacić prowizję do pełnej spłaty.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 302

1Oblata Kontraktu między JO

2Xiążętami Lubomirskiemi Wo:

3iewodzicami Sandom. a JW Gra:

4ffami z Bruhlenthalami [?] zawar:

5tego y spisanego

6Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

7Miesiąca Augusti Dwudziestego Ósmego Dnia

8Na Urzędzie Xiąg Ziemskich Kijow. Przedemną

9Michałem Dobrowskim [?] z Zrypola [?] Chryp:

10skim [?] Łowczym Mścisławskim Komornikiem

11Ziem. Kijow. y Xięgami Ninieyszemi Ziem.

12Kijow. Comparens Pan JW [?] Stefan Wałużki [?] [?]

13Lewkowicz [?] Leakowski [?] Regent Grod. [?]

14Wschowskiey [?] Oryginał Kontraktu mię:

15dzy JO Xiążętami Lubomirskiemi

16z iedney, a JW Józefem y Dorotą [?] z

17Rossow [?] Graffami Bruhlenthalami [?] na:

18Zdrugiey Strony stawionym [?] spisanego z podpi:

19sem Rąk swych właznych [?] y z podpisa:

20mi Rąk Urod. Pisarzów ustnie y oczewis:

21mi do podpisu uproszonych ratione inno:

22centiori [?] per oblatam podał którego Kon:

23traktu tenor sequitur eiusmodi: My Stani:

24sław Józef [?] Xiążę Schmidta [?]

25sinie [?] Osiwiecenmi [?] Xiążętami [?] Schmita [?]

26nistawem Podst. Koronnym Starostą [?] [...]

27ckim y Józefem Hrabiami na Wiśniczu,

28Jarosławiu Koniecpolu Sartowcu [?] Starogro:

29dzi Dunaygrodzie y Rzeszowie Rożynskim [?]

30Lubomirskiemi Wojewodzicami Sendomir.

31[reklamant:] Braci

k. 302v

1Braćią między sobą rodzonemi z iedney a Ja-

2śnie Wiell. Ichmć Pany Jozefem y Dorotą z Kos-

3sow Graffami Bruhienthalami Małż. z drugiey

4strony stanęło pewne y wniczym nieodmienne

5postanowienie albo raczey Kontrakt Obligato-

6rius w ten niżey opisany sposob. Iż poniewaz

7Jaśnie Wiell. JmPan Graff Bruhienthal vigore da-

8nego sobie Konsensu na wykupno wsi Ste-

9dniow [?] w Woiewodztwie Podolskim a Powiecie

10Latyczowskim [?] zostaiący w aktualney za-

11stawney JmPana Franciszka Mogilnickiego

12possessyi będący summę Trzy Tysiące Złł. Poll.

13za Przyczynieniem się [?] medyacyą wynaleziony [?]

14summy Originalney Trzech Tysięcy Dziewię-

15ciuset Dwudziestu Złł. Poll. przez niegdy nie-

16śmiertelney pamięci Jaśnie Oświeconego Xią-

17żęcia Jmci Hrabi Lubomirskiego Woiewodzi-

18ca [?] Sendomirskiego Jaśnie Oświecon. Ichmw Oyca

19pomienionemu Jmci Panu Franciszko-

20wi Mogilnickiemu Contraktem pew-

21nym Dnia Piątego Maja Roku Tysiąc

22Siedmset Trzydziestego Pierwszego w

23Zamku Łabuńskim stałym na pomie-

24nioney wsi Stedniach [?] modo obligato-

25rio zapisaney pochodzącey Temuz Jmci

26Panu Franciszkowi Mogilnickiemu

27in vim Rehabitionis Statorum Bono-

28rum zapłacił y do rąk tego wyliczył.

29Więc Jaśnie Oświecone Ichmść Lubomi[r]-

30[reklamant:] Scy

k. 303

1sey Woiewodzicowi Sędomirskiey tak w wyżey

2wyrażoney Trzech Tysięcy złł Poll summie

3iako perrennatum Fraterni amoris uwa:

4dzaiąc dokumenta z Przyiaźni swoiey Pro:

5bowey qua patent Iaśnie Oświec. JmPanu Graf:

6fowi Bratu swemu przyrodniemu pomie:

7nioną Wieś Słedzie [?] do Klucza Szarogrodz:

8kiego [?] należącą w Dzierżawie Podoll. należ:

9ze wszystkiemi Dobr pomienionych Pro:

10wentami, Czynszami, dominami [?] Dziesię:

11cinami Pszczelnemi y owczemi Arędy

12Karczemnemi Borami Lasami Polami Sia:

13nożęciami Stawami Mlynkami [?] Sadzaw:

14kami z ogółu ze wszystkiemi in genere

15dochodami Akcydensami Prawem Pań:

16stwem y własnością nic a nic przez Dzie:

17dzictwa pomienionych Dobr nieżey [?]

18puięcami [?] zostawuiąc. Owszem tak iak

19pomienione Dobra Wieś Słedzie [?] w Posses:

20syi JmPana Mogielnickiego zostawa

21ią [?] tym zdawna są ograniczone wyż wspom:

22nianym Oświec. Józefowi y Dorocie

23z Rossow [?] Graffom Bartenthalom [?] w Actu

24alną cessyą, a bardziey dożywotnią

25ad sera fata obeyga Oświec. Graffow

26Małżonkow, puszczaią y zawodzą Possessyą

27ktorey Possessyi Ich Mość Rządzą [?] Ichmościnie [?]

28[reklamant:] dopuściwszy

k. 303v

1dopuszczaią y oney ani przez siebie sami

2ani przez Subordynowane Osoby bronic nie

3powinni owszem Ewictionem generalem ab

4omnibus Impedimentis Juridicis et extraju-

5dicialibus zapisuią, Inwentarz pomie-

6nionych Dobr na Gruncie spisany

7bydź ma, który wszystkie Sprawy do

8Kontraktu, a Kontrakt do Inwen-

9tarza referowac się powinien y do

10dotrzymania onego niedowolnie JO Xią-

11żęta JchMość Komissarza Swego zesłać

12przyrzekaią. A że Budynkow do

13Rezydencyi y wygody JW JchMościow PP.

14Graffow w pomienionych Dobrach

15nie masz, więc lo ko[…]ie na Prze-

16mieszkaniu non excedendo iednak sumpty

17Kraju samego dla swoiey wygody

18wybudować, y wszystkie Kosz-

19ta w extrakcie przy aderktacia [?] JchMościow

20PP. Graffow (którzy longevor dis-

21ferant [?] super annos) przy oddaniu

22Summy trzech Dziesiątek [?] Wsi JO

23Xięcia JchMości dyspozycyi sublesso [?]

24JW PP. Graffowie Sukcessorom [?] bonifikowac obliguią się. Ansżeraya [?]

25pomienionych Dobr do Liczenia Sum-

26my Dwonastu Niedziel podlegać

27ma. Summa ysz przez Niedziel Dzie-

28cum usufructu. Za obedientia

29Sądowego zwyczaiem […] Trzydzi[e-]

30sci JO Xięcia JchMość zwalała

k. 304

1casus fortuitos in quo omnes Strony obiedwie ab

2utrinq[ue] cavent, Po ktorym miałem ktoliek[?]

3nastąpionym osobliwie In casu Indigenus[?]

4hostilitatis, ktorey tamte kraie y Dobra

5są podległe, tak Wieś Słedzie[?] w Possessyi

6JW JchMciow PP. Graffow była nadterażno[?]

7wana tak, że by Pisanego ad praesens

8na Gruncie Inwentarza przy extrapsyi[?]

9adaequare niemogła, tedy, oszły[?] [?]

10o to Lekarzi[?] JWJch PP. Graffow

11Sukcessorowie Strzedowai[?] niepowinni[?]

12ni, ktory to Kontrakt Zastawny y

13dożywotni Strony obiedwie we

14wszystkich Kondycyach y obliga-

15mentach Sub vadio Totalis

16Summae Kontraktowey na Strony

17mai y tęsci[?] zapisuiące, Strony

18In Casu Contraven[tionis] competens ad

19[…] respondendum assignando, y ferie ter[?]

20[…] walteru[?] tak[?]

21tracit[?] dla Lessyego[?], walteru tak

22JW Xięgarta[?] Jchmości tak tu raze

23czyli wszy osobna, iako JW

24Jch PP. Grafowie zobliguiące do

25Jch PP. Grafowie zobliguiące do

26Grodu ktorego kolwiek obierowai[?]

27powinni Będą przykazaniu woźnemi

28d[…] podpisach, JW Jasnie Wielm[ożny]

29[…] PP. Stryżanio[?] tudzież y przy

30przyciśnieniu Pieczęci Ruki[?] Ortell[?]

31Mierzdzaia y podpisuiędzie[?], Datum

32Zasław Lubienskim[?] Die Octava […]

k. 304v

1Millesimo, Septingentesimo Quadragesimo

2Ano. U tego kontraktu podpisy rąk obo-

3iey Strony, tudzież y Przyiaciół przy ta-

4kiey [?] przyiaźni [?] będących, tymi Słowy. Sta-

5nisław Lubomirski Podstoli Koron[ny]

6Starosta Sądecki. Jozef Lubomirski

7(Locus Sigilli) Jozef Brunlichthal [?] [m.p.]

8D. C. de Brunlichthalle (Locus Sigilli)

9A. Lubomirski Proszony Przyiaciel.

10Ant. Godziemba Warszawski [?] Kxi[ążę] [?]

11n[a] [?] Łabyrowski [?] Starosta W[...]

12[...]niowiecki [?] iako Przyiaciel pro-

13szony m.p. [skreślone: …] Który to Kontrakt

14za podaniem y prośbą wyż mia-

15nowanego JmPana podawaiące-

16go, a za moim urzę-

17dowym przyięciem

18słowo w słowo

19iako się w so-

20bie ma, do

21Xiąg ninieysz[ych]

22Grodzkich [?]

23Kijowskich iest

24ingrossowany.

25[podpis nieczytelny]

26[na marginesie dolnym:] Roboracya

Objaśnienia i tłumaczenia

Correctum ex Originali – poprawiono według oryginału; ratione innocentiori [?] – dla ważniejszej przyczyny; per oblatam – przez oblatę; tenor sequitur eiusmodi – brzmienie jest następujące.

Wiśnicz (Nowy Wiśnicz), Jarosław, Koniecpol, Dunajgród – tytulatura Lubomirskich.

Odczyt części nazw niepewny; tekst miejscami mocno zatarty kursywą.

Kontrakt Obligatorius / modo obligatorio – kontrakt zobowiązujący, w sposób zobowiązujący; vigore – na mocy; in vim Rehabitionis Statorum Bonorum – tytułem odzyskania [wykupu] stanu dóbr (odczyt niepewny).

Złł. Poll. – złotych polskich; Wiell. – Wielmożny; Małż. – małżonkowie.

Foliacja: na górze widoczne tylko „302 p” (ołówkiem) – oznaczenie strony; numer karty niepewny.

perrennatum fraterni amoris – (na) trwały (znak) braterskiej miłości; qua patent – jak są jawne; in genere – w ogólności; ad sera fata – aż do późnej śmierci (dożywotnio).

Iaśnie Oświec. / Oświec. – Jaśnie Oświecony, Oświecony (tytuł hrabiowski); złł Poll – złotych polskich.

Ewictionem generalem ab omnibus Impedimentis Juridicis et extrajudicialibus – ogólną ewikcję (rękojmię) od wszelkich przeszkód sądowych i pozasądowych.

non excedendo – nie przekraczając; cum usufructu – z użytkowaniem; longevor… super annos – zapewne „dłużej ponad lata” (odczyt niepewny).

Fragment kontraktu (zastawnego/dzierżawnego) między książętami a hrabiami (PP. Graffami); końcowe linie strony bardzo niepewne.

casus fortuitos – przypadki losowe; ab utrinque cavent – obie strony zastrzegają; In casu … hostilitatis – w razie wrogich najazdów; ad praesens – obecnie; adaequare – dorównać, odpowiadać; sub vadio totalis summae – pod zakładem całej sumy kontraktowej; in casu contraventionis competens ad respondendum assignando – w razie naruszenia wyznaczając właściwy sąd do odpowiadania; Datum … Die Octava – dano … dnia ósmego. Pismo bardzo kursywne, odczyt wielu wyrazów niepewny.

Millesimo Septingentesimo Quadragesimo Anno – roku 1740 (końcówka datacji kontraktu); Locus Sigilli – miejsce pieczęci; m.p. – manu propria, ręką własną.

Podstoli Koronny – urzędnik dworski koronny; Starosta Sądecki – starosta grodowy w Nowym Sączu.

„Roboracya” w prawym dolnym rogu – notka o roboracji wpisu, ręką urzędnika; foliacja ołówkiem „304/6” w lewym górnym rogu, odczyt drugiej liczby niepewny.

W formule ingrossacji odczyt „Grodzkich” niepewny – w tej księdze ziemskiej oczekiwane byłoby „Ziemskich”.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

28VIII 1740 [?] (numeracja pisarza „20b”) Stefan Walewski [?] [w tekście „Wałużki”, „Leakowski” [?]], regent, podał do oblaty kontrakt zawarty między braćmi Stanisławem, podstolim koronnym, i Józefem Lubomirskimi, wojewodzicami sandomierskimi, a Józefem i Dorotą z Kossów [?] hrabiami Brühlami [„Bruhlenthal”]. Ponieważ hr. Brühl wykupił za 3000 zł wieś Słedzie [?] / Stedniów [?] (klucz szarogrodzki, województwo podolskie), będącą w zastawie u Franciszka Mogilnickiego (kontrakt z 5 V 1731 z ich ojcem), książęta odstąpili tę wieś swemu bratu przyrodniemu i jego żonie w dożywotnie posiadanie, ze wszystkimi dochodami, z gwarancją ewikcji i inwentarzem do spisania na gruncie.

Transkrypcja

k. 305

1Roboracya Kontraktu perpetuae Resignationis

2między Wielm. Korczewskim Skarbnikowiczem

3Kijow. z iedney, a Urodz. Janem Kurowskim Ka:

4miennikiem Grodz. Kijow. z drugiey strony sta:

5łego y spisanego.

6Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

7Miesiąca Augusta Dwudziestego Trzeciego Dnia.

8Na Leżeniu Xiąg Ziemskich Wdztwa Kijowskiego, przedemną

9Michałem Dedowiczem z Dyspoła Dyspolskim[?] Lewszym[?]

10Mścisławskim, Komornikiem Ziemskim Wdztwa Kijowskiego, com:

11parentes personaliter Wielm. JmPan Kazimierz Korczewski

12Skarbnikowicz Kijowski z iedney, a Urodz. JmPan Jan Kurow:

13ski Kamiennik Grodz. Kijow. z drugiey strony, zdrowi będąc

14na ciele y umyśle, iawnie, ustnie y dobrowolnie tu zapi:

15sania do Xiąg ninieyszych zeznali. Iż JchMć Zeznawa:

16iące, Kontrakt Resignationis na Dobra Siedlisko Romanow:

17[?] Anno praesenti Millesimo Septingentesimo Quadra:

18gesimo, Die Vigesima Tertia Augusti w Żytomierzu

19spisany, rękami strony obiey y JchMciów Panów Pieczę:

20ciarzów[?] podpisany in omnibus punctis, clausulis et liga:

21mentis, zmainiaią, stwierdzaią, roboruią y ratyfikuią

22y wszelkiego Prawa, Sądu y Urzę:

23du ważny y prawny u każdego Prawa, Sądu y Urzę:

24du mieć deklaruią mocą teraznieyszego dobrowolne:

25go zeznania swego, które o przyięcie do Akt

k. 305v

1mnie Urzędu prosili co y otrzymali. Kazimierz Ker-

2beuski. Jan Kurowski mp.

Objaśnienia i tłumaczenia

mp. – manu propria, własnoręcznie.

Streszczenie

23VIII 1740 (numeracja pisarza „21b”) Kazimierz Korczewski [podpis: Kerbeuski], skarbnikowic kijowski, i Jan Kurowski, namiestnik [w tytule: kamiennik] grodzki kijowski, zeznali roborację kontraktu wieczystej rezygnacji dóbr – siedliska Romanów [?] (zob. nr 22b: Pomasbówka [?]), spisanego w Żytomierzu 23 VIII 1740 i podpisanego przez obie strony i pieczętarzy; zatwierdzili go we wszystkich punktach i klauzulach.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 305v

1Zapis perpetuae Donationis od Wiel.

2Kerbeuskiego Skarbnikowicza Ki-

3jowskiego, Urodz. Kurowskiemu Namie-

4stnikowi Grodz. Kijowskiemu dany y słu-

5żący.

6Roku Tysiąc, Siedmset Czterdziestego

7Miesiąca Augusta Dwudziestego Trzeciego Dnia.

8Na Leżeniu Xiąg Ziemskich Wdztwa Kijowskiego, przede-

9mną Michałem Dedowiczem z Prypoła [?] Prypolskim [?] Low-

10czym Mścisławskim, Komornikiem Ziemskim Wdztwa Kijow-

11skiego. Comparens personaliter Wiel. Kazimierz Ker-

12beuski Skarbnikowicz Kijowski, ten Zapis perpetuae Do-

13nationis z podpisem ręki swey własney, tudzież z podpi-

14sami rąk Ichmciów Panów Przyiaciół, ustnie do podpisu tego

15Zapisu uproszonych, in rem et personam Urodzonego Ja-

16na Kurowskiego, Namiestnika Grodz. Kijowskiego dany y

17służący ratione intra contentorum ad Acta praesentia Terrestria

18Kijoviensia podawszy, libere ac benevole recognovit, prosząc

19mnie Urzędu aby do Akt przyięty y wpisany był, którego

20Ja Urząd annuendo affectacyi, przerzeczony Zapis ad acti-

21[reklamant:] candum

k. 306

1candum przyimuiąc czytatem, y iest de eo verbo[rum] qui sequit[ur]

2tenore. Ja Kazimierz Korczewski Martnikowicz [?] Kijow[ski]

3niegdy zeszłego Wielm. JmŚci Pana Adama Korczewskiego Mar-

4tnika [?] Kijow[skiego] Syn, niegdy zaś Wielm. Stefana Korczewskiego

5Wnuk, po wszytkich Antecessorach moich Dobr iedyny

6y naturalny Sukcessor, zdrowy będąc na ciele y umyśle, wia-

7domo, iawno czynię, ustnie y dobrowolnie zeznawam, y oznay-

8muię każdemu komu o tym wiedzieć należy teraz y na poto-

9mne czasy. Iż ja zeznawaiący, maiąc wolność z Prawa po-

10spolitego Dobrami memi Dziedzicznemi iako chcieć szafić,

11szafować, dysponować, komu chcę dać, darować, y ku nayleps-

12zemu pożytkowi swemu obrócić, y używaiąc tey wolności Szlachec-

13kiey, niebędąc nie od kogo namowiony ani przymuszony, ale

14z dobrey woli moiey umyślitem Dobra moie Dziedziczne

15puste Siedlisko Pomasbowka [?] Miasteczko quondam ad praesens

16leżące w Województwie Kijowskim, a Powiecie Żytomirskim

17leżące, na mnie Prawem bliższym y naturalnym po An-

18tecessorach moich spadłe y należące Urodz. JmPanu Ja-

19nowi Kurowskiemu Namiestnikowi Grodz. Kijowskiemu

20dać y darować, iakoż niniejszym Zapisem moim per-

21petuo ac irrevocabili donatione, też wyż mianowane

22Dobra, Miasteczko quondam ad praesens Siedlisko puste

23Pomasbowka [?], ze wszystkiemi Przyległościami, polami ora-

24nemi y nieoranemi zaroślami, Lasami, dąbrowami, gaia-

25mi, borami, drzewem bartnym y niebartnym, ze wszystkiemi

26y bez pożytkiem [?], łąkami, sianożęciami, karczmiskami, zało-

27żami [?], Rzekami, stawami, stawiszczami, młyniszczami, gr[un]-

28[reklamant:] tami

k. 306v

1blami, mytem pogrobelnym y spasnym, poddanemi z tego cło:

2tkiia [?] robociznemi, intratami, dochodami, owo zgoła ze wszyst:

3kiemi y wszelakiemi in genere et specie mianowanemi y niemia:

4nowanemi pożytkami, circumstancyami y circumferencyami

5iakosię te Dobra z dawnych dawien w swoich granicach, y

6szerokościach miały y zawierały, teraz maią y zawieraią

7tak ażeby mianowane niemianowanemu, a niemianowane

8mianowanemu niwczym nieszkodziło ani ubliżało temuż

9JmPanu Janowi Kurowskiemu Namiesnikowi Grodz. Kijow.

10Potomkom y Sukcessorom Jmci, wraz z Potomkami y Suk:

11cessorami memi daię, daruię, na wieczne y nigdy nie:

12odzowne czasy ninieyszym Zapisem dobrowolnym

13Listem perpetuo ac irrevocabiliter Resignaciis [?] rezy:

14gnuię, Sam się z nich wiecznie zrzekam y wyzuwam, Prawa:

15ry mnie przed tym na te Dobra służące na Osobę tegoż Jmci

16wlewam, transfunduię, y do rąk oddaię. Wolen tedy iuż iest y będzie

17pomieniony Jm Pan Kurowski Namiesnik Grodz. Kijowski

18przerzeczone Dobra w possessyą swoią prześlachetnego [?]

19y ślachty opportuno tempore przysposobionych, dziedziczną

20którey ex nunc libere depulsowany [?] objowszy, onemi iako

21chcieć będzie, szafować, dysponować, komu chcąc dać, da:

22rować, przedać, zamieniać y ku naylepszemu pożytkowi

23swemu obrócić, w czym Ja Sam przez się, ani przez subor:

24dynowane Osoby temuż Jmci Panu Kurowskiemu Potomkom

25y Sukcessorom Jmci żadney przeszkody, trudności y impedy:

26mentu czynić y zadawać niemam, a po mnie Potomkowie y

27[reklamant:] Sukcess:

k. 307

1Sukcessorowie moi niemaią y niepowinni będą, owszem od

2wszelakich impedymentow prawnych y nieprawnych od

3kogokolwiek o te Dobra zachodzących, ile kroć, ile kroć

4tego potrzeba prawna będzie ukazywała, u każdego Pra:

5wa, Sądu y Urzędu, tegoż JmPana Kurowskiego, Potom:

6kow y Sukcessorow JmPana wraz z Potomkami y Sukcesso:

7rami memi bronic, zastępowac, y ewinkowac, mam

8y powinien będę, a to pod Szkodami Ziemskiemi sło:

9nie krom przysięgi wiecżney [?] obrachowanemi a ktore

10in casu Contraventionis temu dobrowolnemu Zapi:

11sowi memu, Forum ubiquinarium, et terminum pe:

12remptorium we wszelakim generaliter Sądzie y

13Urzędzie, Grodz. Ziemskim, y Głowny Trybunale Koronn

14Lubelskim a uchowaywszy beskwiewia [?] w Sądzie Kapturo:

15wym, amputatis omnibus beneficiis Juris do odpowiadania

16sobie samemu y Sukcessorom moim naznaczam y podpi:

17suię, y na to dałem ten moy List dobrowolny Zapis per:

18petuae Donationis z podpisem ręki mey własney, y Ichmc

19Panow Przyiaciot do podpisu tego Zapisu uproszonych.

20Działo się w Żytomierzu Roku Tysiąc Siedmset Czter:

21dziestego, Dnia Dwudziestego Trzeciego Sierpnia. U tego

22Zapisu perpetuae Donationis podpisy ręki temi słowy. Ka:

23zimierz Korczewski. Proszony Przyiaciel od JmPana Korcze:

24wskiego Zeznawaiącego, do tego Zapisu wiecżystego podpi:

25suię się, Łukasz Bohdanowicz, Miecznik Kijowski, y Pi:

26sarz Grodzki Generatu Wtwa Kijowskiego mpa.

k. 307v

1Proszony Przyiaciel od Wiel. JmPana Korczewskiego

2do tey Donacyi podpisuię się Franciszek Moraczka [?]

3Miecznik Łochaczewski [?], Viceregent Grodzki Drohicki mp.

4Proszony Przyiaciel od Wiel. JmPana Korczewskiego

5Zeznawaiącego do tego Zapisu wieczystego podpisu:

6ię się Mikołay Dembecki [?] mp. Który że to Zapis za

7podaniem y prozbą wyż mianowanego JmPana Zeznawaiąc:

8ego a za moim Urzędowym przyięciem wszystek z po:

9czątku aż do końca słowo w słowo iak się w sobie znay:

10duie do Xiąg ninieyszych iest ingrossowany.

Objaśnienia i tłumaczenia

perpetuae Donationis – wieczystej darowizny; Wiel. – Wielmożny; Urodz. – Urodzony; Grodz. – Grodzki; Wdztwa – Województwa; Ichmciów – Ichmościów.

comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; ratione intra contentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; ad Acta praesentia Terrestria Kijoviensia – do niniejszych akt ziemskich kijowskich; libere ac benevole recognovit – dobrowolnie zeznał; annuendo affectacyi – przychylając się do żądania; ad acticandum – do wpisania do akt.

Na Leżeniu Xiąg – czynność przed komornikiem ziemskim przy księgach poza rokami sądowymi. Margines pionowy: zapewne notka o odbiorze oryginału.

Dedowicz z Prypoła – odczyt przydomka niepewny; łowczy mścisławski.

de eo verborum qui sequitur tenore – tej treści słowami, jak następuje; quondam ad praesens – niegdyś, obecnie; perpetuo ac irrevocabili donatione – wieczystą i nieodwołalną darowizną.

Fragment oblaty zapisu wieczystego (darowizny) Kazimierza Korczewskiego dla Jana Kurowskiego; nazwa dóbr i przydomek Korczewskich odczytane niepewnie; foliacja 306 częściowo nieczytelna.

in genere et specie – w ogólności i w szczególności; circumstancye y circumferencye – przyległości i okoliczności; perpetuo ac irrevocabiliter – wieczyście i nieodwołalnie; transfunduię – przelewam (prawa); opportuno tempore – w stosownym czasie; ex nunc libere – od teraz swobodnie; impedymentu – przeszkody.

Fragment zapisu wieczystego (darowizny) dóbr na rzecz Jana Kurowskiego; początek i koniec wpisu na sąsiednich stronach. Foliacja przy górnym rogu: „306/6”, trudna do jednoznacznej interpretacji.

in casu Contraventionis – w razie naruszenia; Forum ubiquinarium et terminum peremptorium – sąd wszędzie właściwy i termin zawity; generaliter – ogólnie; amputatis omnibus beneficiis Juris – z odjęciem wszelkich dobrodziejstw prawa; perpetuae Donationis – wieczystej darowizny.

ewinkować – bronić przed ewikcją (roszczeniami osób trzecich); Wtwa – Województwa; mpa – manu propria (własnoręcznie); Generatu – prawdopodobnie Grodu.

zapis datowany Żytomierz, 23 VIII 1740; data oblaty na poprzedniej stronie.

mp. – manu propria, własnoręcznie; Viceregent Grodzki Drohicki – wicerejent sądu grodzkiego drohickiego.

Odczyt nazwisk podpisujących (Moraczka, Łochaczewski, Dembecki) niepewny.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

23VIII 1740 [?] (numeracja pisarza „22b”) Kazimierz Korczewski [„Kerbeuski”], skarbnikowic kijowski, zeznał zapis wieczystej darowizny na rzecz Jana Kurowskiego, namiestnika grodzkiego kijowskiego: przekazał mu odziedziczone po przodkach puste siedlisko Pomasbówka [?] (dawniej miasteczko) w powiecie żytomierskim ze wszystkimi przyległościami, polami, lasami, barciami, łąkami, karczmiskami, stawami, młyniskami, mytem groblowym i poddanymi (zob. nr 21b).

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 307v

1Oblata Testamentu Ultimae Volun

2tatis Urodz. Heleny Budryńskiey

3na rozporządzenie Dóbr Ruchomych [?]

4nego [?]

5Roku Tysiąc Siedmset, Czterdziestego

6Miesiąca Augusta Dwudziestego Trzeciego Dnia

7Na urzędzie [?] Xiąg Ziemskich Województwa Kijowsk.

8Przedemną Michałem Dedowiczem [?] z Trypola Trypol:

9skim Dowcym [?] Gmistanie [?] Komornikiem Ziems.

10Województwa Kijowskiego y Xięgami Ninieyszę:

11mi Ziems. Kijows. Comparens pter Urodz. JmPan

12Samuel Hulanicki ten Testament Ultimae volun:

13tatis Urodz. Jeymości Pani Heleny z Hulanickich

14Budryńskiey na rozporządzenie Substancyi Swo:

15iey Sprawiony ratione intro Contentor. ad Acta

16Terrestria Palatinatus Kijovien. per oblatam podał

17który ia przymuiąc ad Acticandum czytałem y

18takie w sobie ma, W Imie Oyca y Syna y

19Ducha Świętego Amen. Ja Helena Hula:

20nickiego Budryńska będąca w niepewnym

21Zdrowiu swym czynię Testament y Komu

22[reklamant:] mam co le

23gować

k. 308

1znam co legowac Iż zapisze Naypierwey Oycu Xię-

2dzu Kanonikowi Murzynskiemu to iest Złł. Polskich Sto na

3Kościoł Plebanij Korostyszowskiey za pochowanie Ciała

4mego grzesznego y za pogrzeb to legui Talerow Bitych

5Trzy y przytym Testamencie dołaczam Zapis męża mego

6Woyciecha Budzynskiego co mu usiłował to iest nie-

7ważny y kasuie przed godnemi Ludzmi ażeby on y

8odzewy uczynic y żadnego wstępu nie interessowat się

9tylko Zapisuie tę znaiącą Fortunę moiey Części tak y ze

10wszystkiey ruchomosci domowey ktorą zapisuie Brat[?]

11moiey rodzonym aby oni do tego mogli należec, Na

12w obowiązku tym Testamentem moim aby dana wia-

13ra lub w Grodzie y Sądzie nie psowały Zaczym będąca

14w wielkiey niemocy chorobie swoiey to uczyniłam Te-

15stament swoy aby był wiary godny a ieżeliby kto mogł

16ten moy Zapis naruszyc to przed Strasznego Zbawiciela

17Jezusa Chrystusa pozywac gotowa Na co dla lepszey wia-

18ry y wiernosci iako pisac nieumieiętna uprosiłam

19na swoim mieyscu o Podpis ręki moiey kładnę znak

20krzyża Swiętego Helena Budzynska Działo się w Korosty-

21szowce Roku Tysiąc Siedmset Trzydziestego Wtorego Mie-

22siąca Grudnia dnia Dwudziestego Dziewiątego U tego

23Testamentu podpisy ręką przyiacioł temi słowy Wielebny

24Oyciec Bielawski Protopopa Pawołocki Hospodyn Jan

25Paroch Wilenski[?] Ktory zas to Testament zapodaniem y

26prozbą wyz mianowaney osoby zeznawaiącey a za mo-

27im urzędowym przyięciem wszystek z początku aż do kon-

28ca słowo w słowo iak się w sobie ma do Xiąg ninieey-

29szych iest ingrossowany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Testament ultimae voluntatis – testament ostatniej woli; pter (personaliter) – osobiście; ratione intro contentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; ad Acta Terrestria Palatinatus Kijoviensis per oblatam – do akt ziemskich województwa kijowskiego przez oblatę; ad acticandum – do wpisania do akt.

Numer marginalny odczytany jako „2do”, lecz zapis niejasny (może „27mo” lub „23tio”) – sprawdzić. Odczyt nazwiska i tytułu komornika niepewny.

legowac (legare) – zapisywać w testamencie; legui – zapisuję.

Rok dokumentu oblatowanego 1732 (Trzydziestego Wtorego).

Hospodyn – tu: duchowny prawosławny/unicki; Paroch – proboszcz obrządku wschodniego.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

23VIII 1740 (numeracja pisarza „23b”) Samuel Hulanicki podał do oblaty testament Heleny z Hulanickich Budryńskiej [Budzyńskiej], sporządzony w Korostyszówce [?] 29 XII 1732 w czasie ciężkiej choroby. Zapisała 100 zł ks. kanonikowi Murzyńskiemu na kościół parafialny w Korostyszowie za pochówek i 3 talary bite na pogrzeb, unieważniła zapis męża Wojciecha Budzyńskiego, a swoją część majętności i ruchomości zapisała rodzonemu bratu [?]. Jako niepiśmienna podpisała krzyżykiem; świadkowie m.in. ks. Bielawski, protopop pawołocki.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 308

1Zapis Perpetuae Resignationis od Urodz.

2JmPana Stanisława Laskowskiego

3Urodz. JmPanu Szymonowi Mikulskie-

4mu dany y służący.

5Roku Tysiąc, Siedmset, Czterdziestego

6Miesiąca Augusta Dwudziestego Trzeciego Dnia

7Na Ledzeniu[?] Xiąg Ziemskich Województwa Kijowskiego Przedemną Da-

8niem Zawadzkim[?] Mocarskim[?] komornikiem Ziem. Kijow. y Xięgam[i]

k. 308v

1ninieyszemi Ziemskiemi Kijowskiemi Comparens personaliter

2WJmć Pan Stanisław Laskowski ten Zapis Perpetuae Resigna-

3tionis od siebie stawaiącego in rem et personam WJmć Pana

4Szymona Mikulskiego dany y swoiey podpisanu ręką Jak

5JmćPana stawaiącego tak też y Świadków stwierdzony do

6Akt ninieyszych w Oblatę podał który iest pisany temi sło:

7wy Ja Stanisław Laskowski zdrowym będąc na ciele y

8umysle odstąpiwszy swey własney dobrowolney Ziemi

9Jurysdykcyi prawa forum Powiatu y Woiewodztwa a pod

10ninieysze dobrowolne Zeznanie moie cale się poddaiąc y

11Jncorporuiąc wiadomo y iawno czynię y komu o tem wie-

12dzieć będzie należało teraz y na potomne czasy oznaymuię

13Jż Ja maiąc dobra swe Dziedziczne oyczyste Wsi Jaropowice [?]

14w Woiewodztwie Kijowskiem położoną będąc zas wolnym według

15prawa pospolitego Dziedzicem swym iako swoią własno-

16scią iak chcieć rospordzać komu chcieć dać darować prze-

17dać zastawić y na naylepszemu pożytkowi swemu obrócić

18przeto umysliłem pomienioną część ze wszystkiemi pod-

19danemi cięgłemi y pieszemi ich powinnosciami daniami

20daninami polami Lasami Borami Stawami Młynami

21y Arędą Karczemną oraz ztem wszystkiem iak ta część od

22dawnych dawien miała y zawierała teraz ma y zawie-

23ra WJmć Panu Szymonowi Synowi Kazimierza Mikul-

24skiemu dać darować przedać y na wieczne czasy zapi-

25sać iakoż y odprzedaię ale za summę dobrowolnie umo-

26wioną y postanowioną Jedynascie Tysięcy Złł Polsk a gdy takowe

27we pretium WJmć Pan prawonabywca dziś do rąk moich

28odliczył y wypłacił przeto z odebraney y wypłaconey tyż

29Jmć wiecznemi czasy kwituię, w zięcia Jntromissij do pomie-

30nionych dobr, natychmiast dozwalam y dopuszczam, a dozwo-

31lony y dopuszczony bronić y przeszkadzać niemam ani Ja […]

32Sukcessorowie moi Na co wydaię ten moy Zapis przy uproszonych

33Jmć Panach Swiadkach własnoręcznie podpisuię Dato w

34Zytomierzu dnia Dwudziestego Augusti Tysiąc Siedmset Czterdziestego

35Roku Ktorego Zapisu podpisy takowe Stanisław Laskowski […]

36Za Swiadka podpisuię się Jan Mrozek mp Jako Swiadek podpi:

37suię się Michał Kazda [?] mp Ktory to Zapis słowo w słowo w Xięgi ni-

38nieysze iest przyięty y wpisany —

Objaśnienia i tłumaczenia

Perpetuae Resignationis – wieczystej rezygnacji (zrzeczenia).

Comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; Zapis Perpetuae Resignationis – zapis wieczystej rezygnacji (zbycia); in rem et personam – na rzecz i osobę; pretium – cena; Jntromissio – wwiązanie w posiadanie; mp. – manu propria, własnoręcznie.

Nazwa wsi „Jaropowice” odczyt niepewny (zapewne Jaropowicze w pow. żytomierskim).

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

23VIII 1740 (numeracja pisarza „24b”) Stanisław Laskowski podał do oblaty zapis wieczystej rezygnacji (sprzedaży) swej dziedzicznej, ojczystej części wsi Jaropowice [?] w województwie kijowskim ze wszystkimi poddanymi, polami, lasami, stawami, młynami i arendą karczemną na rzecz Szymona Mikulskiego, syna Kazimierza, za umówioną sumę 11 000 zł.

Transkrypcja

k. 308v

1SEPTEMBER

2Zapis

k. 309

1Zapis Dymissionis od Urodz. JmPana Jozefa Konczewskiego Sy-

2nom Swoim dany y służący

3Roku Tysiąc Siedmset Czterdziestego

4Miesiąca Septembris wtorego Dnia

5W Rokach Sądowe Ziemskie Kijowskie Przedemną Michałem

6Trypolskim Łowczym Mścisławskim Komornikiem Ziemskim

7Wdztwa Kijow. y Xięgami ninieyszemi Ziemskiemi Kijowskiemi

8Comparens Personaliter Urodz. JmPan Jozef Konczewski ten

9Zapis Dymissionis od siebie Stawaiącego in rem et perso-

10nam Synow Swoich dany y służący podpisami ręki iak

11JmPana Stawaiącego tak też y Urodz. JmPanow Swiadkow stwier-

12dzony do akt ninieyszych Ziemskich Kijow. podał w

13oblatę który iest pisany temi słowy Ja Jozef Konczewski

14z Urodz. JmPana Jana Konczewskiego syn a zaś sp. z Urodz.

15JmPana Jakuba Konczewskiego Czesnika Łomżyńskiego wnuk

16zdrowy będąc na ciele y umyśle odstąpiwszy swey wła-

17sney dobra należney Ziemskiey Juryzdykcyi prawa forum

18Powiatu y Wdztwa a pod mieyscie dobrowolne zeznanie

19moie całe się poddaiąc y wiadomo y iawno

20czynię ustnie y dobrowolnie zeznawam że Ja maiąc do-

21bra swe dziedziczne części wsi Motowidłowki w Wdztwie

22Kijow. y części wsi Zahorcie [?] w Wdztwie Chełmskim położo-

23ne po wyżey wyrażonych Antecessorach na mnie spadłe y

24we władaniu moim do dziś dnia zostaiące a maiąc wol-

25ność według prawa pospolitego własnością swoią iak chcie[ć]

26rozporządzić przytym widząc Synow moich Łukasza Jaku-

27ba y Tomasza Konczewskich zdolnemi do rządzenia maiąt-

28kiem oraz spokoyność charakteru umyśliłem pomienione

29maiętności iako to część wsi Zahorcie w Wdztwie Chełmskim poło-

30żoną ze wszystkiemi poddanemi ciągłemi y pieszemi ich powin-

31nosciami Panciemi [?] daninami polami grontami sadybami y wszem

32wszystkiem co tylko do tey części należało y dziś należy Synom mo-

33im Łukaszowi y Jakubowi Konczewskim, a część wsi Moto-

34widłowki w Wdztwie Kijow. położoną także ze wszystkiemi pod-

35danemi ciągłemi y pieszemi ich robociznami grontami polami

36lasami owo zgoła ze wszystkiem co tylko należało y dziś należy

k. 309v

1trzeciemu Synowi memu Tomaszowi Konczewskiemu dać daro

2wać y nawieczne czasy Dymittowac. Takoż y daię daruię y

3nawieczne czasy Dymittuię z tym iednak warunkiem aby ciż

4synowie moi corocznie do śmierci moiey Złł. Pułtrzeciasta [?] wypła

5cali. Wolni zatem są y będą pomienieni Synowie moi temi oy

6cizniami iak chcąc rosporządzać komu chcieć dać darować przedać

7zastawić y ku naylepszemu pożytkowi swemu obrócić

8a Ja odtąd żadnego prawa powrotu do onych mieć nie mam

9y niepowinien będę, na co wydaię ten moy zapis przy

10uproszonych JmPanach Swiadkach własnoręcznie pod

11pisany datt w Żytomierzu dnia Dwudziestego Dziewiątego

12Augusta Tysiąc Siedmset Czterdziestego roku. U tego zapi

13su podpisy rąk temi słowy. Józef Konczewski mp. Proszo

14ny do tego Zapisu Swiadek y Przyiaciel podpisuię się Jan

15Krukowski [?] mp. Jako Swiadek własnoręcznie podpisuię

16się Stefan Mitkowski [?] mp. Który to Zapis Dymissionis

17słowo w słowo w Xięgi ninieysze iest przyięty y ingrosso

18wany.

Objaśnienia i tłumaczenia

Nagłówek miesiąca „September” rozpoczyna wpisy wrześniowe; tytuł urwany – reklamant lub początek tytułu „Zapis”.

Zapis dymissionis – zapis ustąpienia (odstąpienia) dóbr; in rem et personam – na rzecz i osobę; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście.

Data: „wtorego” = drugiego; formuła nietypowa („W Rokach … Przedemną … Komornikiem”), dzień 2 IX 1740 – sprawdzić.

Motowidłówka – wieś w pow. fastowskim (obecnie obw. kijowski); „Zahorcie” odczyt niepewny; „Chełmskim” może oznaczać inne województwo – odczyt niepewny.

Zapis dymisji (dymittować – zwolnić, wypuścić z władzy ojcowskiej i oddać majątek) na rzecz synów; kwota w wierszu 4 niepewna („Złł.” = złotych).

rok dokumentu 1740 (29 VIII 1740, Żytomierz).

Streszczenie

2IX 1740 (numeracja pisarza „25b”) Józef Konczewski zeznał zapis dymisji swych dóbr dziedzicznych: część wsi Zahorce [?] w ziemi chełmskiej [w tekście „Wdztwie Chełmskim”] przekazał synom Łukaszowi i Jakubowi, a część wsi Motowidłówka w województwie kijowskim – trzeciemu synowi Tomaszowi Konczewskiemu, z poddanymi i wszystkimi przynależnościami, z zastrzeżeniem pewnych warunków na jego rzecz.