Akty 201–240

Transkrypcja

k. 176 (skan 0177, strona prawa)

1Wpis [?] Extractu Donationis od JP. Tomasza

2Boguckiego [?] JP. Andrzejowi Grzegorzewskiemu

3Roku Tysiacza Siemsot Piataho

4Miesiaca Marta Treteho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Myłosti

6Owruczu peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Na-

7miestnikom podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim

8Generału W[oiewódz]twa Kijowsk[oho] i Knyhami nyniszymi Khrodz[kimi]

9Kijowskimi comparens personaliter UrJ. Andrzey Grzegorzewski Ex-

10tract [?] [perpetuae ?] Donationis od JP. Tomasza Boguckiego [?] sobie

11stawaiącemu dany i służący dla wpisania do xiąg niniey-

12szych podany, który ia Urząd przyimuiąc czytałem i tak

13się w sobie ma. Ja Tomasz Syn Bartłomieja Bogucki [?]

14oświa[dczam ?] […] przy swey wolney należytey dźwiadomości [?] Jurys-

15dykcyi [?] prawa Forum Powiatu i Woiewództwa teraźnieyszy

16Zapis moy wieczysty Darowizny czyniąc [?] […]

17[…] zdrowy na ciele i umyśle wiadomo i jawno

18czynię i dobrowolnie zeznaię, iż ia zeznawaiący nie będąc

19od nikogo namówiony, ani przymuszony, ale z dobrego

20i uważnego rozmysłu mey maiąc się wolnie z prawa

21pospolitego Dobrami mojemi całości [?] rządzić i dyspono-

22[reklamant:] wać

k. 176v (skan 0178, strona lewa)

1i wyrzekłszy [?] wszelkie Dobra moie Dziedziczne prawem Bożym [?]

2i przyrodzonym, po Antecessorach moich, nazwane [?] całe [?]

3Części Wsi Drewnowe [?] ze wszystkiemi Poddanemi, Polami

4Rolami, Sianożęciami, moczarami, rzekami, Młynami,

5Borami, Chrościami, drzewem Bartnym i niebartnym

6z przezyotami [?] i bez przezyot [?], Lasami, Gajami, Dąbro-

7wami i innemi wszystkiemi Dochodami i Intratami

8tak iako się te Dobra w swoich niedzielnych [?] granicach

9i okolicznościach [?] z dawnych czasów miały i zawie[…] [?]

10nic nie Excypuiąc ani wyymuiąc UrJP. Andrzejowi

11Grzegorzewskiemu Przedaię [?], daię, daruię i rezygnuię

12za Summę z dobrey woli ugodzoną a mnie wyliczoną [?] […]

13Złotych Polskich – Wolno będzie iuż teraz i będzie pomienio-

14nemu Andrzejowi Grzegorzewskiemu wyż pomienione

15Dobra w Possessyą swoią obiąwszy onemi iako iuż

16swoim własnem rządzić, szafować i dysponować,

17a Ja zeznawaiący od tąd żadnego niczego [?] ani pretexu [?]

18do pomienionych Dóbr mieć nie będę, owszem od

19wszelkich Impetycyi prawnych i nieprawnych bronić

20mam i powinien będę, i na to daię ten moy List

21Zapis perpetuae Donationis, który Ręką własną przy

22Swiadkach i przyiaciołach podpisuię. Dat[um] w Owru-

23czu Tysiąc Siedmset piątego Roku dnia dzie[…] [plama]

24Lutego. U tego Zapisu perpetuae Donationis podpisy

25Ręki tymi słowy: Tomasz Syn Bartłomieja Bogucki [?];

26Swiadek i przyiaciel na tym Zapisie podpisuię się

27Jan Zubkowicz – Swiadek i przyiaciel na tym Zapi-

28sie wieczystey darowizny podpisuię się Felix Jakłoski [?]

29Kotoryi [?] takowo Zapis za Podaniem i prozbou za moim

30Urzędowym prynatiem do knih nynisznych iest zapisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim): „Roku 1705, miesiąca marca 3 dnia, na urzędzie grodzkim w mieście JKMci Owruczu, przede mną Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa, regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, i księgami niniejszymi grodzkimi kijowskimi stawiwszy się osobiście…”; zakończenie: „który to zapis za podaniem i prośbą, za moim urzędowym przyjęciem, do ksiąg niniejszych jest zapisany”. Ta sama sesja (Owrucz, III 1705) co akt 200.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; Extractus perpetuae Donationis – wypis (zapisu) wieczystej darowizny; Forum – sąd (właściwość sądowa); excypować – wyłączać; impetycye – pretensje, napaści prawne; Datum – dano.

Nazwisko darczyńcy w tytule i w podpisie („Bogucki”/„Boguski” – litera c/s niepewna). Nazwa wsi „Drewnowe” [?] – odczyt niepewny (strona 176v wyblakła). Dzień wystawienia zapisu zakryty plamą („dzie[…]” – może 10. albo 19.–20. lutego). Fragment wstępu zapisu (wiersze „oświadczam … przy swey wolney należytey dźwiadomości Jurysdykcyi prawa Forum Powiatu i Woiewództwa” – por. formularz aktu 141) i wzmianka o sumie (bez podanej kwoty) odczytane niepewnie. Wyrażenie „z przezyotami i bez przezyot” [?] – zapewne zniekształcone „z przyjazdami” / „z przezwiskami” (nazwami) – lekcja niepewna. Świadkowie: Jan ZUBKOWICZ i Feliks JAKŁOSKI [?].

Streszczenie

3III 1705 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Andrzej Grzegorzewski podał do wpisania wypis zapisu wieczystej darowizny wystawionego mu przez Tomasza Boguckiego [?]. W zapisie (Owrucz, … lutego 1705) Tomasz Bogucki [?], syn Bartłomieja, zdrowy na ciele i umyśle, bez namowy i przymusu, przekazuje („przedaje, daje, daruje i rezygnuje”) Andrzejowi Grzegorzewskiemu za sumę dobrowolnie ugodzoną swoje dziedziczne dobra – część wsi Drewnowe [?] – ze wszystkimi poddanymi, polami, łąkami, mokradłami, rzekami, młynami, borami, drzewem bartnym i niebartnym, lasami, gajami, dąbrowami, dochodami i intratami, w dawnych granicach, niczego nie wyłączając. Nabywca może objąć dobra w posiadanie i rozporządzać nimi jak własnymi; darczyńca zrzeka się wszelkich pretensji i zobowiązuje się bronić nabywcę przed roszczeniami. Zapis podpisali darczyńca oraz świadkowie Jan Zubkowicz i Feliks Jakłoski [?]; wpisano go do ksiąg grodzkich kijowskich.

Transkrypcja

k. 177 (skan 0178, strona prawa)

1Testament JP. Draczewskiego [?] z Roz-

2Roku Tysiacza Siemsot piataho porządzeniem Maiątku swego

3Miesiaca Oktiabra Dwadcat Czetwertoho dnia

4Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owru-

5czu peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom

6podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału Woiewodztwa

7Kijewskaho i Knyhami nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi Per-

8sonaliter Stanowszy UrJmćPan Michał Skorupski [?] Jmieniem

9Jeymości Pani Maryanny Draczewskiey [?] wdowy Pozostałey wdo-

10wy Oryginał Testamentu niżey inserowanego przez zeszłego

11z tego Swiata UrJmćPana Eustachego Draczewskiego [?] uczynio-

12ny z pieczęcią i z podpisami rąk dla wpisania do xiąg niniey-

13szych per oblatam podał – prosząc aby przyięty i do xiąg wpisa-

14ny był, a tak Ja Urząd ten Testament do xiąg przyimuiąc czy-

15tałem i tak się w sobie ma – w Jmię Oyca i Syna i Ducha Swię-

16go Troycy Przenayswiętszey Stań się ku wieczney pamięci Amen.

17Poniewaz uniwersalny od Naywyższego Pana Boga Stworcy Nie-

18ba i Ziemi, do każdego człowieka dzieła Ręki swoiey, za przestępstwo

19pierwszych Rodziców naszych nieodwrotny [?] […] nastąpił

20Dekret iż kto doczesne życie z Ręki i dyspozycyi iego Pańskiey

21odbiera ten Smiertelności podlegać musi – przeto i Ja Eustachi

22Draczewski [?] w całym życiu maiąc należytą [?] reflexią maiąc osobliwie

23kiedy teraz słabością zdrowia mego, od Pana Boga nawiedzony na

24umyśle iednak i rozumie zdrowy będąc i zapobiegaiąc by mnie

25niegotowego Termin Smiertelności nie uprzedził takową uczynić

26Dyspozycyą umyśliłem, i tak tym ostatniey woli moiey Testamen-

27tem Dysponuię nayprzód iżlibym w słabości [?] zdrowia mego z

28woli Pana Boga Wszechmogącego życie moie miał do Końca [?]

k. 177v (skan 0179, strona lewa)

1Duszę moię wprzód temuż Stwórcy Panu i odkupicielowi moiemu

2oddaię gorąco serdecznie Supplikuiąc, aby na Grzechy i występki moie

3pamiętać nie raczył, ale iako w Miłosierdziu nieprzebrany miłości-

4wie raz przyiął przez przyczynę osobliwey Grzesznych Patronki

5Nayświętszey niepokalaney Maryi Panny i za Jnterpositio Swiętych

6patronów moich. Ciało zaś moie porzucone [?] mi [?] Duszy

7moiey, iako wziął z ziemi tak ziemi według upodobania mego w Ow-

8ruckim Kościele JchMściów Oyców Jezuitów owruckich przez Jeymość

9Panią Maryannę Draczewskie [?] Matkę moią miłą i Dziatek moich

10oddam i pochowane być ma – co by[...] JchMości Oyców Jezuitów

11osobliwie JchMości Oyca Starszego pokornie proszę żeby tego nie od-

12negowali [?] – Do którego Kościoła owruckiego JchMości Oyców Jezuitów

13tam gdzie ciało moie spoczywać będzie oczekuiąc Generalnego

14Sądu Pańskiego Decyzyi in Suffragium Duszy moiey tymże

15JchMości Oycom Jezuitom Złotych Polskich Dwieście na msze

16Swięte a osobliwie na pogrzeb ciała mego złotych Polskich Pię-

17dziesiąt Wotu [?] na Kuchnię i organiście za pracę Złotych Polskich

18pięć tylko [?] – upraszaiąc JchMość aby z Łaski swoiey za te Złotych

19pięćdziesiąt Ciało moie Grzeszne pochowali według obrządku

20Chrześciańskiego, a po pogrzebie Obiad Załobny sprawić raczyli

21i za Duszę moię mszę Swiętą odprawuiąc Maiestat Boski błagali –

22Do Klasztoru Czarnobylskiego JchMściów Oycom Dominikanom Złotych

23Polskich Pięćdziesiąt upraszaiąc JchMściów aby z Łaski swoiey za Duszę

24moię Tryzyny [?] należyte odprawowali, nieodwłocznie do Kościoła

25Chabeńskiego [?] Złotych Dziesięć a do Monastyru Mezyhorskiego [?] Złotych

26Polskich Sto aby Oycowie tameysze Pana Boga Błagali albo służbę

27Bożą odprawuiąc co Łaska i Sumienie JchMściów będzie kazała by

28o Duszy moiey pamiętali tego [?] i tym Testamentem Zapisuię chcę to

29[reklamant:] mieć

k. 178 (skan 0179, strona prawa)

1mieć aby te Legaty zaraz po Smierci moiey Wspomniona Jey-

2mość Pani Małżonka moia cokolwiek na Domy Boże według

3możności moiey ofiarowałem i naznaczył[em] poddawała i uspokoiła [?]

4ostatek zaś co kolwiek mam Substancyi moiey leżącey i ruchomey

5tak w gotowiźnie iakoteż Srebro, złoto, cynę [?], Miedź, Suknie, Konie

6Bydło i wszystkie Ruchomości także maiętność moią Dziedziczną

7wieś Kostiuszki [?] z Poddanemi i ze wszystkiemi przynależytościami

8iako przez życie moie wspomnioną Jeymość Panią Mał[żonką] moią

9pracą własną i poczciwym staraniem nabyłem, tak po Smierci

10moiey tęże Jeymości Pani Maryannie Draczewskiey [?] Mał[żonce] moiey

11miłey i Synowi moiemu Danielowi poczciwie z nią spłodzonemu

12wszystko to należeć ma, których Dóbr moich, tak Leżących iako i Ru-

13chomych taż Jeymość Pani Małżonka moia z Synem moim ma

14zażywać, trzymać i Dysponować bez żadney ni od kogo przeszkody

15aż do ostatniego Kresu życia Jey – A po zeyściu Day Boże iak nay-

16dłuższych Jeymość Paniey Małżonki moiey też wyrażone Dobra

17moie wszystkie Synowi moiemu Danielowi Draczewskiemu [?] we-

18dług prawa pospolitego należeć maią, i będą powinni oraz wszystkim

19wiernym sługom moim teraz przy mnie w usługach będącym Jeymość

20Pani Małżonka moia Słuszną [?] do Jey zasług uczynić ma rezo-

21lucyą, aby ich [?] przez ukrzywdzenie na moią Duszę nie płakali.

22Poddanych zaś moich, aby tak Jeymość Pani Małżonka moia iako

23też i Syn moy Daniel nie ukrzywdzał upraszam – Długów żadnych

24nikomu nie winienem, oprócz Panu Bogu za Grzechy, a iesli

25mnie kto winien Żona moia na sobie [?] po odbierać ma, którey

26proszę i upominam aby wszystko według Dyspozycyi moiey

27cokolwiek komu należy teraz poddawała i zadość uczyniła –

28za Exekutorów tego Testamentu i opiekunów upraszam W[ielmożnych ?] […]

k. 178v (skan 0180, strona lewa)

1WJmćPana Remiana [?] Suryna [?] Stolnika Żytomirskiego y

2Alexandra Jakubowskiego Porucznika Chorągwi pancerney

3JmćPana Starosty Dymirskiego upraszaiąc i przez miłość

4boską Jmć Jchmciów aby z Łaski swoiey po życiu moim

5na Małżonkę i Syna mego osierociałych pamiętać raczyli

6w każdey potrzebie, ratunkiem i ponieważ by[le] krzywdy uczynić

7nikomu onym nie dopuszczaiąc a dla lepszey Verificatiey te

8Dyspozycyą i Testament Ręką moią własną podpisuię y

9JchMściów Panów Przyiaciół przyzwanych do podpisu onego usilnie

10aby z ręką swoią podpisali się uprosiłem – Działo się w

11Kostiuszkach [?] Roku Pańskiego Tysiąc Siedymsetnego Piątego Mie-

12siąca Septembra Dwadziestego Szóstego Dnia – u toho Testamentu

13polskim pismom pysanoho podpysy ruk tymy słowy – Eustachi

14Draczewski [?] mp. – będąc proszony przyiaciel do podpisu tego

15Testamentu przyiaciel własną swoią podpisuię się Ręką

16Klemens Domoradzki [?] Archiwandryt owrucki – Remian Suryn [?]

17Stolnik Żytomierski – podpisuię się iako proszony Przyiaciel od

18Jeymości Pana Eustachego Draczewskiego [?] Michał Synhaiewski mp.

19Kotoryiżeto Testament za podaniem i prozbou wyszmenowa-

20noy osoby podawaiuczey a za moim Uradowym prynatiem

21do knyh nyneszwych Khrodzkich Kijewskich iest wpysany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim): „Roku 1705, miesiąca października 24 dnia, na urzędzie grodzkim w mieście JKMci Owruczu, przede mną Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa, regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, i księgami niniejszymi grodzkimi kijowskimi stanąwszy osobiście…”; „u toho testamentu polskim pismom pysanoho podpysy ruk tymy słowy” – przy tym testamencie, pisanym pismem polskim, podpisy rąk tymi słowy; „kotoryjże to testament za podaniem i prośbą wyżej wymienionej osoby podającej, a za moim urzędowym przyjęciem, do ksiąg niniejszych grodzkich kijowskich jest wpisany”. Na marginesie rok „1705”, data oblaty 24 X 1705 (testament 26 IX 1705).

Łacina: per oblatam – przez oblatę (do wpisania); interpositio – wstawiennictwo; in suffragium – na ratunek (wsparcie modlitewne) duszy; decyzya – wyrok (Sądu Ostatecznego); verificatio – poświadczenie; mp. (manu propria) – ręką własną.

Nazwisko testatora w rkp. „Draczewski”/„Draczewskiego” (w tytule skrót „Draczewskiego z Rozporządzeniem”) – lekcja niepewna (może Drażewski / Drzewski). Wieś „Kostiuszki” [?] – dziedziczna wieś testatora i miejsce sporządzenia testamentu (por. Kościuszki [?] w akcie 98). Legaty: jezuici owruccy (miejsce pochówku) – 200 zł na msze, 50 zł na pogrzeb, zapewne 5 zł organiście; dominikanie czarnobylscy – 50 zł (na „tryzyny” [?] – może zniekształcone trycezymy, nabożeństwa żałobne); kościół w Chabnem [?] – 10 zł; monaster mieżyhorski [?] (prawosławny monaster Mieżyhorski pod Kijowem) – 100 zł. Egzekutorzy i opiekunowie: Remian [?] SURYN [?] (w tekście „Siuryna”, w podpisie „Suryn”), stolnik żytomierski, i Aleksander JAKUBOWSKI, porucznik chorągwi pancernej starosty dymirskiego [?] (Dymer). Świadkowie podpisani: Klemens DOMORADZKI [?], archimandryta owrucki, Remian SURYN [?], Michał SYNHAJEWSKI (ten sam, który przyjmuje oblatę jako namiestnik). Podający: Michał SKORUPSKI [?] w imieniu wdowy. Kilka wyrazów (wiersze o „nieodwrotnym … dekrecie”, „Wotu na Kuchnię”, „pięć tylko”, zakończenie k. 178) odczytanych niepewnie.

Streszczenie

24X 1705 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Michał Skorupski [?], w imieniu Marianny Draczewskiej [?], wdowy, podał do oblaty oryginał testamentu jej zmarłego męża Eustachego Draczewskiego [?]. W testamencie (Kostiuszki [?], 26 IX 1705) testator, złożony chorobą, lecz zdrowy na umyśle, poleca duszę Bogu i wstawiennictwu Matki Bożej, a ciało każe pochować w kościele jezuitów owruckich; zapisuje jezuitom 200 zł na msze i 50 zł na pogrzeb (oraz obiad żałobny), dominikanom czarnobylskim 50 zł, kościołowi w Chabnem [?] 10 zł i monasterowi mieżyhorskiemu [?] 100 zł na modlitwy. Całą resztę majątku ruchomego i nieruchomego – gotówkę, srebro, złoto, miedź, suknie, konie, bydło oraz dziedziczną wieś Kostiuszki [?] z poddanymi – zostawia w dożywotnie użytkowanie żonie Mariannie wraz z synem Danielem, a po jej śmierci synowi Danielowi; żona ma wypłacić legaty, wynagrodzić sługi i ściągnąć długi; testator oświadcza, że sam nikomu nic nie jest winien, i prosi, by nie krzywdzono poddanych. Egzekutorami i opiekunami wdowy i syna ustanawia Remiana [?] Suryna [?], stolnika żytomierskiego, i Aleksandra Jakubowskiego, porucznika chorągwi pancernej starosty dymirskiego [?]. Testament podpisali testator oraz Klemens Domoradzki [?], archimandryta owrucki, Remian Suryn [?] i Michał Synhajewski.

Transkrypcja

k. 179 (skan 0180, strona prawa)

1Possessya JP. Paszkiewicza [?] do Części wsi Paszkowce [?]

2Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

3Miesiaca Marta Wosmnadcatoho dnia

4Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

5peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom podwoie-

6wodztwa Regentom Khrodzkim Generału Woiewodztwa Kijew-

7skaho i Aktami nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi Sta-

8nowszy Oczewisto Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego i innych

9szlachetny Trochim Duchowski dla Zapisania do xiąg nynieyszych

10Grodz[kich] Kijowskich w moc prawdziwey Rellacyey swoiey iawnie i dobro-

11wolnie zeznał iż on Roku Teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Szostego dnia dzie-

12wiątego Marca na Affektacyą i prawną Rekwizycyą JP. Zacharyasza Paszkiewicza

13Rott[mistrza] Woysk Pols[kich] maiąc przy sobie stronę Szlachty ludzi wiary godnych

14UrJ. Piotra Makowskiego i Dominika Zabierzewskiego [?] był w Dobrach

15Części wsi Paszkowcach [?] w W[oiewódz]twie Kijow[skim] leżącey gdzie będąc wyszmiano-

16waną Część wsi Paszkowiec [?] ze wszystkiemi przynależytościami

17Poddanemi, Rolami, Sadybami, Łozami, Drzewem Bartnym, Chrościami [?]

18Borami, Stawami, Karczmą i całym obwodem przynależnym iako ta

19Część ab Antiquo in suis metis limitibusque Circumstantiis Circum-

20ferentiis w sobie miała i zawierała w realną spokoyną i Aktualną

21vigore prawa spadłą po Oycu JP. Zacharyaszu Paszkiewiczu na Syna

22Zacharyasza iako naturalnego Sukcessora spadłą podał postąpił possessyą –

23Poddanych do Gromady zwoławszy onemu iak Panu Aktualnemu zawiado-

24mił, pełnić posłuszeństwo polecił i na roboty iść rozkazał – w czem Strona Szlachty

25oświadczywszy się odiechał i tu przedemną Urzędem uczynił i zeznał wie-

26czystey Possessyi Rellacyą prosząc eam actis connotari co i otrzymał

27Trochim Duchowski Woźny Pisać nieumieiący –

28[reklamant:] Possessya

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim): „Roku 1706, miesiąca marca 18 dnia, na urzędzie grodzkim w mieście JKMci Owruczu, przede mną Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa, regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, i aktami niniejszymi grodzkimi kijowskimi stanąwszy oczewisto [osobiście] woźny generał…”; dalej relacja po polsku. Na marginesie rok „1706” – pierwszy odpis z tego roku.

Łacina: ab antiquo in suis metis limitibusque, circumstantiis, circumferentiis – z dawna w swoich miedzach i granicach, okolicznościach i obwodach; vigore prawa – mocą prawa; eam actis connotari – aby ją (relację) zapisano do akt.

Woźny generał woj. kijowskiego Trochim DUCHOWSKI – ten sam, co w relacjach z lat 1696–1699 (akty 89–114). Nazwisko rekwirenta w tytule odczytane niepewnie (może „Paszkowskiego”), w tekście wyraźnie „Paszkiewicza”; wieś „Paszkowce” / „Paszkowiec” [?] (formy „w Paszkowcach”, „wsi Paszkowiec”). Według tekstu ojciec i syn noszą to samo imię Zachariasz (może błąd kopisty). Świadkowie: Piotr MAKOWSKI i Dominik ZABIERZEWSKI [?]. Na dole strony reklamant „Possessya” – początek tytułu następnego odpisu.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 9 III 1706, na prawne żądanie Zachariasza Paszkiewicza, rotmistrza wojsk polskich, w obecności szlachty – Piotra Makowskiego i Dominika Zabierzewskiego [?] – był w części wsi Paszkowce [?] w województwie kijowskim i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie tej części, spadłej na niego jako naturalnego sukcesora po ojcu Zachariaszu Paszkiewiczu – z poddanymi, rolami, sadybami, łozami, drzewem bartnym, borami, stawami, karczmą i całym obwodem w dawnych granicach. Zwoławszy gromadę, ogłosił poddanym nowego pana, polecił im posłuszeństwo i wychodzenie na roboty. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 179v (skan 0181, strona lewa)

1Possessya Filliborna [?]

2Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

3Miesiaca Marta Wosmnadcatoho dnia

4Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

5peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom Podwoiewodz-

6twa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho i Kni-

7hami Nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi Stanowszy oczewisto

8Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego i innych Szlachetny Trochim

9Duchowski dla Zapisania do xiąg nynieyszych w moc prawdzi-

10wey Rellacyi swoiey dobrowolnie zeznał iż on Roku Tysiąc

11Siedmset Szostego dnia Szostego Marca na Affektacyą i prawną

12Rekwizycyą JP. Piotra Filliborna [?] Rott[mistrza] Woysk Polskich maiąc

13przy Sobie Stronę Szlachty ludzi wiary godnych UrJ. Remiana

14Zakrzewskiego i Leona Garlinskiego dla lepszey wiary wyższych [?]

15i przysposobionych był w Dobrach Części wsi Zubowszczyzny w W[oiewódz]twie

16Kijowskim Leżącey gdzie będąc tez wyszmianowaną Część

17wsi Zubowszczyzny ze wszystkiemi przyległościami Poddanemi

18Łazami, Sadybami, Chatami, Daniami, daninami, Oczeretami [?]

19i wszystkiem tym co do tey Części przynależało i przynależy

20tak żeby mianowane nie mianowanemu ani nie mianowane mianowa-

21nemu nic nieszkodziło ani ubliżało w realną spokoyną

22Aktualną vigore prawa spadłą podał postąpił Jntromitto-

23wał Poddanym wszelkie posłuszeństwo pełnić nakazał

24i co tylko im kazano natychmiast spełniali – w czem strona

25szlachty oświadczywszy się odiechał tu przedemną Urzędem uczy-

26nił i zeznał wieczystey Possessyi Rellacyą – prosząc eam actis con-

27notari co i otrzymał Trochim Duchowski Woźny pisać nieumieiący –

28[reklamant:] Possessya

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) jak w akcie 203 – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim; relacja tego samego woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO.

Łacina: vigore prawa – mocą prawa; intromittować – wprowadzić w posiadanie; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt. „Tak żeby mianowane niemianowanemu ani niemianowane mianowanemu nic nie szkodziło ani ubliżało” – formuła: wymienione (w akcie) przynależności nie umniejszają niewymienionych i odwrotnie.

Nazwisko rekwirenta „Filliborn” [?] (w tytule „Filliborna”) – odczyt dość wyraźny, ale nietypowy (może Fillibom / Filiborn). Wieś Zubowszczyzna – ta sama, co w akcie 105 (intromisja J. Nowińskiego, 1698). Świadkowie: Remian ZAKRZEWSKI [?] (por. imię Remian w akcie 202) i Leon GARLIŃSKI (por. Michał Garliński [?] w akcie 194). „Oczeretami” [?] – w rkp. „Ozerkezami” / „Czerkezami” (oczerety – szuwary, trzcina). Fragment „dla lepszey wiary wyższych [?] i przysposobionych” – lekcja niepewna. Na dole strony reklamant „Possessya” – początek tytułu aktu 205.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 6 III 1706, na prawne żądanie Piotra Filliborna [?], rotmistrza wojsk polskich, w obecności szlachty – Remiana Zakrzewskiego [?] i Leona Garlińskiego – był w części wsi Zubowszczyzna w województwie kijowskim i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie tej części, spadłej na niego z mocy prawa, ze wszystkimi przyległościami: poddanymi, łazami, sadybami, chatami, daniami i daninami, oczeretami [?] i wszystkim, co do niej należało. Poddanym nakazał posłuszeństwo i natychmiastowe wykonywanie poleceń. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 180 (skan 0181, strona prawa)

1Possessya JP. Mikołaia Kracz-

2kowskiego [?] w Dobra Części wsi

3Brażynki [?] –

4Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

5Miesiaca Marta osmnadcatoho dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy

7Miłosti Owruczu peredomnoiu Michaiłom Synhaiew-

8skim Namiestnikom Podwoiewodztwa Rehentom

9Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho i Knihami ny-

10niszymi Khrodzkimi Kijewskimi Stanowszy ocze-

11wisto woźny Generał Woiewództwa Kijowskiego

12i Jnnych Szlachetny Trochim Duchowski dla zapisania

13do xiąg nynieyszych Grodzkich Kijowskich w moc wierney

14prawdziwey i skuteczney Rellacyey swoiey Jawnie

15ustnie i dobrowolnie zeznał iż on roku Tysiąc Siedmset

16Szostego dnia piętnastego Marca na Affektacyą y

17prawną Rekwizycyą JP. Mikołaia Kraczkowskiego [?] Po-

18rucznika Woysk Polskich maiąc przy sobie Stronę

19szlachty Ludzi wiary godnych UrJ. Teofila Charlewskie-

20go [?] i Stanisława Paszkowskiego był w Dobrach Czę-

21ści wsi Brażynki [?] w Woiewództwie Kijowskim

22Leżącey gdzie będąc vigore prawa spadłe po byciu [?]

23JP. Stanisławie Kraczkowskim [?] na Syna JP. Mikołaia

24Kraczkowskiego [?] iako naturalnego Sukcessora spadłą

25Część wsi Brażynki [?] ze wszystkiemi przynależytościa-

26mi, Poddanemi, Polami, Łazami, Sianożęciami, Pastw[iskami]

27[reklamant:] -wiskami

k. 180v (skan 0182, strona lewa)

1Pastwiskami, Borami, Stawami i Jnnemi wszystkie-

2mi in Genere et specie pożytkami przychodami

3tak żeby mianowane niemianowanemu, a niemiano-

4wane mianowanemu nic nieszkodziło ani ubliżało

5do spokoyney realney Dziedziczney podał postąpił Jn-

6tromittował possessyą oraz pomienioney Części wsi

7Brażynki [?] Poddanych zwoławszy posłuszeństwo

8wszelkie pełnić rozkazał – którzy poddani nic sprze-

9ciwnego [?] niebędąc sprzeciwni posłuszeństwo pełnić Deklarowali

10w czem woźny stroną Szlachty oświadczywszy

11się powrócił i otem te swoią prawdziwą prze-

12demną Urzędem uczynił i zeznał Possessyi Rellacyą –

13prosząc eam actis Connotari co i otrzymał Trochim

14Duchowski [znak krzyża] –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) jak w aktach 203–204 – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim; relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO (nie umiejącego pisać – na końcu znak krzyża „+”).

Łacina: in genere et specie – ogólnie i szczegółowo; vigore prawa – mocą prawa; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Nazwisko rekwirenta i jego ojca w rkp. „Kraczkowski” (może Kraszkowski) – lekcja niepewna; wieś „Brazynki/Brażynki” [?] (może Brażynki / Brazynki). Świadkowie: Teofil CHARLEWSKI [?] i Stanisław PASZKOWSKI. Wyrażenie „spadłe po byciu [?]” – zapewne zniekształcone „po zeyściu” (po śmierci). Wiersz „którzy poddani nic … niebędąc sprzeciwni” odczytany niepewnie (kopista powtórzył wyraz).

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 15 III 1706, na prawne żądanie Mikołaja Kraczkowskiego [?], porucznika wojsk polskich, w obecności szlachty – Teofila Charlewskiego [?] i Stanisława Paszkowskiego – był w części wsi Brażynki [?] w województwie kijowskim i wprowadził go w spokojne, realne i dziedziczne posiadanie tej części, spadłej na niego jako naturalnego sukcesora po zmarłym ojcu Stanisławie Kraczkowskim [?] – z poddanymi, polami, łazami, sianożęciami, pastwiskami, borami, stawami i wszelkimi pożytkami. Zwołani poddani zadeklarowali posłuszeństwo. Relację przyjęto do akt; woźny podpisał się znakiem krzyża.

Transkrypcja

k. 180v (skan 0182, strona lewa)

1Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

2Miesiaca Marta osmnadcatoho dnia

3Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti

4Owruczu peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Na-

5miestnikom podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Gen[erału]

6W[oiewódz]twa Kijow[skaho] i Knyhami nyniszymi Khrodzkimi Kijew-

7skimi Stanowszy oczewiście woźny Generał W[oiewódz]twa Kijow[skiego]

8i Jnnych Szlachetny Trochim Duchowski dla zapisania

9do xiąg nynieyszych w moc prawdziwey Rellacyey swoiey dobro-

10wolnie zeznał iż on roku Tysiąc Siedmset Szostego dnia dziesiątego

11Marca na Affektacyą i prawną Rekwizycyą JP. Mateusza Pisarskie-

12go Rott[mistrza] Woysk Pols[kich] maiąc przy sobie Szlachtę UrJ. Szymona

13Zaklińskiego [?] i Teodora Milewskiego dla lepszey wiary wy-

14ższych i przysposobionych był w Dobrach Części wsi Niżgurcach [?]

15w Woiewództwie Kijowskim Leżącey gdzie będąc też wysz-

k. 181 (skan 0182, strona prawa)

1mianowaną Część wsi Niżgurce [?] ze wszystkiemi przyległo-

2ściami poddanemi Łazami Sadybami Chatami Daniami

3Daninami Sianożęciami Oczeretami [?] Pastwiskami Łazami

4i wszystkiem tym co z dawna dawien do tey Części przyna-

5leżało i przynależy w realną spokoyną Aktualną JP.

6Mateuszowi Pisarskiemu Rott[mistrzowi] W[oysk] P[olskich] vigore prawa spad-

7łą podał postąpił Jntromittował – Poddanych do Gro-

8mady zwoławszy pełnić posłuszeństwo nakazał w czem

9Strona Szlachty Oświadczywszy się odiechał i przedemną

10Urzędem uczynił i zeznał wieczystey Possessyi

11Rellacyą prosząc eam actis Connotari co i otrzy-

12mał Trochim Duchowski Woźny Pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) jak w aktach 203–205 – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim; formularz relacji jak w akcie 204 (te same wyliczenia przynależności).

Łacina: vigore prawa – mocą prawa; intromittować – wprowadzić w posiadanie; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Wieś „Nizgurce” / „w Nizgurcach” [?] – nazwa niepewna (może Niżgurce / Niżhorce). Świadkowie: Szymon ZAKLIŃSKI [?] i Teodor MILEWSKI. Akt nie wskazuje, po kim spadła część wsi („vigore prawa spadłą”). „Oczeretami” [?] – w rkp. „Ozerkezami”, por. akt 204.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 10 III 1706, na prawne żądanie Mateusza Pisarskiego, rotmistrza wojsk polskich, w obecności szlachty – Szymona Zaklińskiego [?] i Teodora Milewskiego – był w części wsi Niżgurce [?] w województwie kijowskim i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie tej części, spadłej na niego z mocy prawa, ze wszystkimi przyległościami: poddanymi, łazami, sadybami, chatami, daniami, daninami, sianożęciami, oczeretami [?], pastwiskami i wszystkim, co do niej z dawna należało. Zwołanej gromadzie poddanych nakazał posłuszeństwo. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 181 (skan 0182, strona prawa)

1Possessya JP. Alexandra Tras-

2kowskiego [!] do Dobr Części

3wsi Hoszczy [?] –

4Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

5Miesiaca Marta osmnadcatoho dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

7peredomnoiu Mychaiłom Synhaiewskim Namiestnikom pod-

8woiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho

9i Knyhami nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi, Stanowszy oczewiście

10Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego i Jnnych Sz[lache]tny Trochim Duchowski dla

11zapisania do xiąg nynieyszych Grodzkich Kijow[skich] w moc skuteczney

12i wierney Rellacyey swoiey iawnie ustnie i dobrowolnie ze-

13znał Jż on roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Szostego Miesiąca Marca dnia

14Czwartego na Affektacyą i prawną Rekwizycyą JP. Alexandra

15[reklamant:] Trzaskowskiego

k. 181v (skan 0183, strona lewa)

1Trzaskowskiego, maiąc przy sobie stronę Szlachty Ludzi wiary godnych

2JJPP. Jana Medyńskiego [?] i Stefana Zalewskiego. Eo maioris ac evidentioris

3testimonii Gratia wziętych był w Dobrach części wsi Hoszczy [?], gdzie będąc też wysz-

4mianowaną Część Hoszczy [?] po wytrzymaniu w długach przez Kredytorów JP.

5Jerzego Oyca tegoż Comparenta Trzaskowskiego i po zakwitowaniu [?] […] przez tychże

6wierzycieli niemniey po ukończonym processie, ze wszystkiemi Poddanemi leż-

7głemi [?] i nieciągłemi, ich powinnościami, poddaństwem, szynszownikami, posłuszeń-

8stwem, daninami miodowemi i pieniężnemi, osadami [?], Siedliskami, ogrodami, polami

9Ornemi i nieornemi, Łazami do tey Części wydzielonemi, Sianożęciami, Młynkiem,

10owszem [?] zgoła ze wszystkiemi in genere et specie iak dawniey do Oyca tegoż JP. Jerze-

11go Trzaskowskiego pożytkami, przychodami i przynależytościami należało – zgoła

12z tym wszystkiem co tylko po śmierci Oyca tegoż Komparenta ta Część w sobie

13miała i zawierała nemine impugnante et Contradicente żadnym nikogo

14nieodzywaiącym się prawem w Realną spokoyną i Aktualną wyż-

15mianowanemu Rekwirentowi Vigore prawa Krwi spadłą po Oycu

16Jerzym, był[ym] Sędzią Kapturowym należną, temuż JP. Alexandrowi

17Trzaskowskiemu podał i postąpił Possessyą – oraz poddanych wszystkich

18do Gromady zwoławszy onemu iak panu teraźnieyszemu Rekwirentowi Alexan-

19drowi Synowi Jerzego Trzaskowskiemu Jako dobrze tey że Gromadzie znanemu

20zaprezentowawszy i oświadczywszy, na roboty im iść, i każde Jego

21rozkazy pełnić przykazał, Jakoż i poddani w niczym sprzeczni nie byli

22i co im rozkazano pełnić chętnie przyobiecali i zaczęli – a tak mia-

23nowany woźny pomienionego Rekwirenta na Possessyą wyżmianowaney

24Części Dóbr wsi Hoszczy [?] Jntromittowawszy się stroną Szlachty oświadczyw-

25szy i otem te swoią Rellacyą uczynił i zeznał, prosząc eam actis Connotari

26co i otrzymał Trochim Duchowski woźny pisać nieumieiący –

27[reklamant:] Dymissya

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) jak w aktach 203–206 – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim; relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO.

Łacina: eo maioris ac evidentioris testimonii gratia – dla większego i oczywistszego świadectwa; in genere et specie – ogólnie i szczegółowo; nemine impugnante et contradicente – bez niczyjego oporu i sprzeciwu; vigore prawa krwi – mocą prawa krwi (dziedziczenia); eam actis connotari – aby ją zapisano do akt. Szynszownicy – poddani płacący czynsz (szynsz); ciągli / nieciągli (w rkp. „leżgłemi [?] i nieciągłemi”) – poddani odrabiający pańszczyznę sprzężajem lub pieszo.

Nazwisko w tytule „Traskowskiego”, w tekście i reklamancie wyraźnie „Trzaskowskiego”. Wieś „Hoszcza” [?] (w rkp. „wsi Hoszczy”, „Część Hoszczy”) – nazwa niepewna. Akt wspomina, że część wsi była przetrzymywana przez wierzycieli (kredytorów) ojca, Jerzego Trzaskowskiego, sędziego kapturowego, i odzyskana po zakwitowaniu i ukończonym procesie. Świadkowie: Jan MEDYŃSKI [?] i Stefan ZALEWSKI. Na dole strony reklamant „Dymissya” – początek tytułu aktu 208.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 4 III 1706, na prawne żądanie Aleksandra Trzaskowskiego, w obecności szlachty – Jana Medyńskiego [?] i Stefana Zalewskiego – był w części wsi Hoszcza [?] i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie tej części, spadłej na niego prawem krwi po ojcu Jerzym, byłym sędzi kapturowym; część ta, przetrzymywana wcześniej przez wierzycieli ojca, wróciła po ich zakwitowaniu i zakończeniu procesu. Intromisja objęła poddanych ciągłych i nieciągłych z ich powinnościami, szynszowników, daniny miodowe i pieniężne, siedliska, ogrody, pola orne i nieorne, wydzielone łazy, sianożęci, młynek i wszelkie pożytki, jakie należały do ojca – bez niczyjego sprzeciwu. Zwołanej gromadzie przedstawił nowego pana, polecił jej chodzić na roboty i wykonywać jego rozkazy; poddani przyrzekli posłuszeństwo. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 182 (skan 0183, strona prawa)

1Dymissya JP. Kocha Synowi swemu dana i Służą[ca]

2Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

3Miesiaca Marta Wosimnadcatoho dnia

4Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti Owru-

5czu peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom

6podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału Woiewodztwa

7Kijewskaho i Knihami nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi

8Comparens Pers[onaliter] JP. Jerzy Koch dla wpisania do xiąg niniey-

9szych Grodzkich Kijowskich tę Dymissyą od siebie zeznawaiącego

10ratione intra Contentorum podawszy, in rem et personam

11JP. Karola Kocha Syna swego przy Swiadkach sporządzoną

12przyznał prosząc mnie Urzędu o przyięcie oney do Akt

13a tak Ja Urząd Annuendo Affectationi przyimuiąc z po-

14czątku aż do Końca przeczytawszy, i ta tak się w sobie ma – Ja

15Jerzy Koch zdrowy będąc na ciele i umyśle odstąpiwszy swey

16własney Jurisd[ykcyi] Juryzdykcyi prawa Forum i Powiatu a pod-

17tem [?] mię [?] Zapis Dymissionis całe się poddaię i wielaię [?]

18w czem wobec i każdemu z osobna komuby o tem wiedzieć

19należało wiadomo czynię Jawnie ustnie benevole przyzna-

20wam – Iż Ja zeznawaiący maiąc własną moią Część Dziedzicz-

21ną wsi Karniówki [?] w Woiewództwie Wołyńskim Sytuowaną De-

22kretem Collokacyinym mnie przysądzoną a będąc z pospolite-

23go prawa moią fortunę własną Secundum bene placitum

24meum rozporządzać i Szafować ani [?] Madversa [?] w maiey Syna

25etate [?] iuż adulta nie mogąc nie widzieć oraz doskonały w

26nim Sposobność ku Rządzeniu persona sua i maiątkiem swo-

27im a przyzwoity albo [?] dla osoby moiey Reverencii doznawszy

28[reklamant:] w Gorze

k. 182v (skan 0184, strona lewa)

1w Gorze wyrażone Dobra z Sianożęciami Pastwiskami Jntratą

2Karczemną do tey Części wydzieloną et cum omnibus pertinen-

3tiis temuż JP. Karolowi Kochowi Synowi moiemu z pod fortuny

4moiey wypuszczam i Dymittuię wolen tedy iest i będzie rzeczony

5Odtąd UrJ. Karol Koch Syn moy pomienioną Część wsi Karniów-

6ki w swoią obiąć władanie a wszystkich dochodów i pożytków

7zażyć [?] Frui [?], vigore niniejszey Dymissyi którą Ja przyznawa-

8iący ziścić i dotrzymać obowiązuię się na co daiem tenże

9niniejszy List Zapis Dymissionis z podpisem ręki moiey

10także JJPP. Przyiaciół rękami własnemi podpisanych Dato

11w Karniówce [?] die Decima Mensis Martii Anno Domini

12Millesimo Septingentesimo Sexto – u tego Zapisu Dymissi-

13onis podpis ręki Jmć Przyznawaiącego tudzież JJPP. Przyiaciół

14następuiący Jerzy Koch – Proszony od Jmć Zeznawaiącego

15ustnie i oczewisto, świadek i pieczętarz podpisuię się Jan Sam-

16sonowicz [?] (MP.) na tey Dymissyi ustnie i oczewisto uproszony

17za Swiadka i pieczętarza podpisuię się Wacław Żurawski

18(MP.) a tak ten Zapis Dymissionis iako się w sobie ma z po-

19czątku aż do Końca pisany wszystek de verbo ad verbum

20do xiąg nynieyszych Grodz[kich] Kijowskich iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–207).

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; ratione intra contentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; in rem et personam – na rzecz i osobę; annuendo affectationi – przychylając się do żądania; Zapis dymissionis – zapis dymisji (wypuszczenia syna spod władzy ojcowskiej z wydzieleniem majątku); secundum bene placitum meum – według mego upodobania; [in] maiori ... aetate iam adulta – (w wieku) już dorosłym (w rkp. zniekształcone „Madversa w maiey Syna etate iuż adulta” [?]); cum omnibus pertinentiis – ze wszystkimi przynależnościami; frui – używać; Dato … die decima mensis Martii anno Domini millesimo septingentesimo sexto – dano 10 dnia miesiąca marca roku Pańskiego 1706; MP. (manu propria) – ręką własną; de verbo ad verbum – słowo w słowo.

Część wsi „Karniówka” [?] (w rkp. „wsi Karniówki”, „w Karniówce”) w woj. wołyńskim – przysądzona Jerzemu KOCHOWI dekretem kolokacyjnym (o podziale dóbr między wierzycieli). Formularz dymisji ojciec→syn jak w aktach 141, 144, 149, 154–155 („prawa Forum i Powiatu”). Kilka wyrazów (wiersz „a podtem mię Zapis Dymissionis całe się poddaię i wielaię”, „Madversa w maiey Syna etate”, „przyzwoity albo”) odczytano niepewnie. Świadkowie i pieczętarze: Jan SAMSONOWICZ [?] i Wacław ŻURAWSKI.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Jerzy Koch osobiście podał do wpisania i przyznał zapis dymisji wystawiony synowi Karolowi. W zapisie (Karniówka [?], 10 III 1706) Jerzy Koch, zdrowy na ciele i umyśle, poddając się w tej sprawie jurysdykcji sądu każdego powiatu, oświadcza, że posiadając dziedziczną część wsi Karniówka [?] w województwie wołyńskim, przysądzoną mu dekretem kolokacyjnym, i widząc, że syn jest już dorosły i zdolny do samodzielnego zarządzania osobą i majątkiem, a także doznając od niego należnego szacunku, wypuszcza go spod swej władzy i przekazuje mu tę część wsi z sianożęciami, pastwiskami, wydzielonym dochodem karczemnym i wszystkimi przynależnościami; syn może odtąd objąć ją w posiadanie i używać wszelkich dochodów. Zapis podpisali ojciec oraz świadkowie i pieczętarze Jan Samsonowicz [?] i Wacław Żurawski; wpisano go do ksiąg słowo w słowo.

Transkrypcja

k. 182v (skan 0184, strona lewa)

1Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

2Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia –

3Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti

4Owruczu peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestni-

5kom podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału Woie-

6wodztwa Kijewskaho i Knihami nyniszymi Khrodzkimi

k. 183 (skan 0184, strona prawa)

1Kijewskimi Stanowszy Oczewiście Woźny Generał Woiewództwa

2Kijowskiego i innych Szlachetny Trochim Duchowski dla zapisania

3do xiąg nynieyszych Grodzkich Kijowskich w moc wierney praw-

4dziwey i Skuteczney Rellacyey swoiey iawnie ustnie i dobrowol-

5nie zeznał Jż on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmsetnego

6Szostego Miesiąca Marca dnia Szostego na Affektacyą i praw-

7ną Rekwizycyą UrJmćPP. Maryanny z Skarzewskich [?] Dra-

8czewskiey [?] Mat[ki] i Daniela Draczewskiego [?] Syna będąc ofitio

9ze additus [?] maiąc przy sobie stronę Szlachty ludzi wiary go-

10dnych UrJchmćPanów Pawła Hurka i Jana Mikołaia Syna

11Komorskiego Eo maioris ac Evidentioris Testimonii gratia

12wziętych był we wsi Kostiuszkach [?] tu w W[oiewódz]twie Kijowskim

13a Powiecie Owruckim Leżącey gdzie będąc też wyszmianowa-

14ną dobra wieś Kostiuszki [?] ze wszystkiemi przynależytoś-

15ciami poddanemi ciągłemi i nieciągłemi ich powinnościami

16poddaństwem i posłuszeństwem daniami Miodami i pie-

17niężnemi, osadami [?], ich Siedliskami, nawozami [?], ogrodami,

18Polami ornemi, nieornemi, Zaroślami, Oczeretami [?], Borami,

19Łazami, Drzewem bartnym i niebartnym z przezotami [?]

20i bez przezot [?], Sianożęciami, Dąbrowami, Rzekami, Rzeczkami,

21Młynkami, wymiotkami [?], owszem zgoła ze wszystkiemi in genere

22et specie tam się znayduiącemi pożytkami przychodami

23i przynależytościami i całą te Dobra wieś Kostiuszki [?] –

24ab Antiquo in suis metis limitibusque circumstantiis et cir-

25cumferentiis w sobie miała i zawierała nemine im-

26pugnante et contradicente żadnym nikogo nieodzywaią-

27cym się prawem w realną spokoyną i Aktualną wyszmianowanym

28[reklamant:] Rekwi[rentom]

k. 183v (skan 0185, strona lewa)

1Rekwirentom vigore Krwi i Zapisu tymże od zeszłego z tego Świata JmćPana

2Eustachego Draczewskiego [?] na mianowane Dobra wieś Kostiuszki [?]

3służącego na teraźnieyszych Rekwirentów spadły i należące podał

4i Postąpił Possessyą oraz poddanych tameyszych do Gromady zwo-

5ławszy onowych i prawdziwych Panach ich teraźnieyszych Re-

6kwirentach opowiedziawszy na roboty onym iść rozkazał – Jakoż

7cię [!] Poddani niw czem sprzeczni niebyli i co im kazano za-

8raz pełnić poczęli – a tak mianowany Woźny pomienionych

9Rekwirentów w possessyą wyszmianowanych Dóbr intromittowawszy

10tak [?] Stroną Szlachty oświadczywszy się i otym tę swoią Rellacyą

11uczynił i zeznał prosząc eam actis Connotari co i otrzy-

12mał – Trochim Duchowski Woźny Pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) jak w aktach 203–208 – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim; relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO.

Akt bezpośrednio związany z aktem 202 (testament Eustachego DRACZEWSKIEGO [?], 26 IX 1705, oblatowany 24 X 1705): wdowa Marianna (tu „z Skarzewskich” [?]) i syn Daniel zostają wprowadzeni w posiadanie wsi Kostiuszki [?] „vigore krwi i zapisu” (mocą prawa krwi i testamentu). Ten akt podaje położenie wsi: woj. kijowskie, powiat owrucki. Data intromisji (6 III 1706) wcześniejsza niż oblata (18 III 1706).

Łacina: „będąc ofitio ze additus” – zniekształcone „officiose additus” (przydany z urzędu; tak wyraźnie w akcie 215); eo maioris ac evidentioris testimonii gratia – dla większego i oczywistszego świadectwa; in genere et specie – ogólnie i szczegółowo; ab antiquo in suis metis limitibusque, circumstantiis et circumferentiis – z dawna w swoich miedzach, granicach, okolicznościach i obwodach; nemine impugnante et contradicente – bez niczyjego oporu i sprzeciwu; vigore – mocą; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Świadkowie: Paweł HURKO (UrJchmć) i Jan Mikołaj, syn KOMORSKIEGO [?] (lekcja „Jana Mikołaia Syna Komorskiego” niepewna) – w akcie 215 (ta sama sesja, ten sam formularz) świadkami są wyraźnie Paweł HURKO i Jan KOMOROWSKI, więc chodzi zapewne o Jana (Mikołaja?) KOMOROWSKIEGO. „z przezotami i bez przezot” [?] – por. akt 201. „wymiotkami” [?], „nawozami” [?], „osadami” [?] – lekcje niepewne.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 6 III 1706, na prawne żądanie Marianny ze Skarzewskich [?] Draczewskiej [?] i jej syna Daniela, w obecności szlachty – Pawła Hurki i Jana Mikołaja Komorskiego [?] – był we wsi Kostiuszki [?] w województwie kijowskim, w powiecie owruckim, i wprowadził ich w realne, spokojne posiadanie tej wsi, spadłej na nich mocą prawa krwi i zapisu (testamentu) zmarłego Eustachego Draczewskiego [?] – ze wszystkimi poddanymi ciągłymi i nieciągłymi, ich powinnościami, daninami miodowymi i pieniężnymi, siedliskami, ogrodami, polami ornymi i nieornymi, zaroślami, borami, łazami, drzewem bartnym, sianożęciami, dąbrowami, rzekami, młynkami i wszelkimi pożytkami, w dawnych granicach, bez niczyjego sprzeciwu. Zwołanej gromadzie ogłosił nowych panów i polecił chodzić na roboty; poddani przyjęli to bez sprzeciwu. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 183v (skan 0185, strona lewa)

1Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

2Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

3Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

4peredomnoiu Mychaiłom Synhaiewskim Namiestnikom podwoie-

5wodztwa Rehentom Khrodzkim Generału Woiewodz[twa] Kijewskaho

6i Knyhami nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi Stanowszy

7oczewiście Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego i innych Szlachetny

8Trochim Duchowski dla Zapisania do xiąg nynieyszych Grodz[kich] Kijow-

9skich w moc wierney prawdziwey i Skuteczney Rellacyey swoiey

10iawnie ustnie i dobrowolnie zeznał – iż on roku Tysiąc Siedmset

11Szostego Marca piątego dnia na Affektacyą i prawną Rekwizycyą

12JP. Alexandra Felińskiego Rott[mistrza] Woysk Poll[skich] maiąc przy sobie

13stronę Szlachty Ludzi wiary godnych UrJ. Woyciecha Borowskiego

14i Longina Pińskiego [?] był w Dobrach wsi Sobotwinie [?] w W[oiewódz]twie

15[reklamant:] Kijo[wskim]

k. 184 (skan 0185, strona prawa)

1Kijowskim Leżącey i tam Część z Osmiu [?] Poddanych Składaiącą się

2ze wszystkiemi przynależytościami, Polami, Siedliskami, nawozami [?],

3Oczeretami [?], Sianożęciami, Łazem owszem zgoła ze wszystkie-

4mi in genere et specie tam się znayduiącemi pożytkami i przy-

5chodami iako ta Część wsi Sobotwina [?] ab Antiquo in suis me-

6tis limitibusque circumstantiis et circumferentiis w sobie miała i za-

7wierała w realną spokoyną i Aktualną JP. Alexandrowi Feliń-

8skiemu Rotmistrzowi Woysk Poll[skich] vigore prawa spadłą po Oycu

9JP. Janie Felińskim na Syna iako naturalnego S[ukcess]ora podał

10postąpił possessyą – Poddanych onowym ich panie Affektanie za-

11wiadomił – i na roboty iść rozkazał – w czem Stroną Szlachty

12oświadczywszy się tę swoią Rellacyą Possessyi uczynił i zeznał

13prosząc eam actis Connotari co i otrzymał – Trochim Ducho-

14wski Woźny Pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) jak w aktach 203–209 – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim; relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO.

Łacina: in genere et specie – ogólnie i szczegółowo; ab antiquo in suis metis limitibusque, circumstantiis et circumferentiis – z dawna w swoich miedzach, granicach, okolicznościach i obwodach; vigore prawa – mocą prawa; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Wieś „Sobotwina” / „w Sobotwinie” [?] – nazwa niepewna; intromisja dotyczy części wsi „z ośmiu [?] poddanych składającej się” (lekcja „z Osmiu” niepewna). Świadkowie: Wojciech BOROWSKI i Longin PIŃSKI [?]. „Affektanie” – zniekształcone „Affektancie” (żądającym intromisji).

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 5 III 1706, na prawne żądanie Aleksandra Felińskiego, rotmistrza wojsk polskich, w obecności szlachty – Wojciecha Borowskiego i Longina Pińskiego [?] – był we wsi Sobotwina [?] w województwie kijowskim i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie części tej wsi, składającej się z ośmiu [?] poddanych, z polami, siedliskami, oczeretami [?], sianożęciami, łazem i wszelkimi pożytkami w dawnych granicach, spadłej na niego jako naturalnego sukcesora po ojcu Janie Felińskim. Poddanych powiadomił o nowym panu i kazał im chodzić na roboty. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 184 (skan 0185, strona prawa)

1Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

2Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

3Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti

4Owruczu peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom

5podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału Woiewodztwa

6Kijewskaho i Knyhami nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi

7Stanowszy oczewiście Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego i innych

8Szlachetny Trochim Duchowski dla zapisania do xiąg nynieyszych

9w moc prawdziwey Rellacyi swoiey iawnie i dobrowolnie zeznał

10Jż on Roku Tysiąc Siedmset Szostego dnia Siódmego Marca

11na Affektacyą i prawną Rekwizycyą JP. Marcina Józefa dwoyga [?]

12Jmion Jakubowskiego Chor[ążego] W[oysk] Pan[cernych] [?] maiąc przy sobie stronę

13Szlachty

k. 184v (skan 0186, strona lewa)

1Szlachty ludzi wiary godnych UrJ. Szymona Śliwickiego [?] i Stefana

2Szymańskiego był w Dobrach Części wsi Jakubowcach [?] w W[oiewódz]twie Kijow-

3skim Leżącey gdzie będąc te wyżmianowane Część wsi Jakubowce [?]

4ze wszystkiemi przynależytościami Poddanemi polami Sadyba-

5mi, Łazami Oczeretami [?] Daniami Daninami, Karczmą i całym

6obwodem iako ta Część miała i zawierała w realną spokoyną

7Aktualną vigore prawa spadłą po Oycu Dominiku Jaku-

8bowskim na Syna Marcina Józefa Jakubowskiego iako natu-

9ralnego Sukcessora spadłą podał postąpił Jntromittował

10possessyą Poddanych do Gromady zwoławszy onowym ich Panie

11Affektancie zawiadomił i pełnić posłuszeństwo polecił – w czem

12Stroną Szlachty oświadczywszy się odiechał i tu przedemną

13Urzędem uczynił i zeznał wieczystey Possessyi Rellacyą

14prosząc eam Actis Connotari co i otrzymał Trochim Du-

15chowski Woźny Pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) jak w aktach 203–210 – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim; relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO.

Łacina: vigore prawa – mocą prawa; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt. „Marcina Józefa dwoyga Jmion” – Marcina Józefa „dwojga imion”. Urząd zapisany skrótem „Chor. W. Pan.” [?] – może „chorążego wojsk pancernych” (lub „chorążego W[ojewództwa] …”); lekcja niepewna.

Wieś „Jakubowce” [?] (w rkp. „w Części wsi Jakubowcach”, „Część wsi Jakubowce”; nazwa zbieżna z nazwiskiem właścicieli). Świadkowie: Szymon ŚLIWICKI [?] i Stefan SZYMAŃSKI.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 7 III 1706, na prawne żądanie Marcina Józefa Jakubowskiego, chorążego [?], w obecności szlachty – Szymona Śliwickiego [?] i Stefana Szymańskiego – był w części wsi Jakubowce [?] w województwie kijowskim i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie tej części – z poddanymi, polami, sadybami, łazami, oczeretami [?], daniami i daninami, karczmą i całym obwodem – spadłej na niego jako naturalnego sukcesora po ojcu Dominiku Jakubowskim. Zwołanej gromadzie przedstawił nowego pana i polecił posłuszeństwo. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 184v (skan 0186, strona lewa)

1Zapis JP. Macieja Olszewskiego Żonie i Synowi

2Piotrowi na Część wsi Za[…]tyny [plama] [Zahotyny ?] –

3Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

6peredomnoiu Mychaiłom Synhaiewskim Namiestnikom Podwoiewodztwa

7Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho i Knihami nyniszymi

8Khrodzkimi Kijewskimi, Comparens Personaliter JP. Maciey Olsze[w]ski

9Podsędek [?] Lidzki Poseł [?] Powiatu tegoż ten Zapis Simplicis debiti

10z podpisem ręki swey własney Jakoteż z podpisami rąk JJPP. Przy-

11iaciół in rem et personam JP. Katarzyny Olszewskiey Żony, Jako

12też Piotra Syna swego dany i służący dla Zapisania do xiąg nynieyszych

k. 185 (skan 0186, strona prawa)

1libere przyznał który Ja Urząd ad acticandum przyimuiąc czy-

2tałem i temi iest Jngrossowany słowy – Ja Maciey Olszewski

3Pod[sędek] Lidz[ki] P[oseł] P[owiatu] Lidz[kiego] [?] – zdrowy będąc na ciele i umyśle odstąpiwszy

4swey własney należney Ziemskiey Juryzdykcyi Prawa Forum

5i W[oiewódz]twa a pod teraźnieyszy Dobrowolny Zapis moy Simplicis

6Debiti cale się poddaiąc zeznaię iż Ja maiąc Część moią Dzie-

7dziczną we wsi Zahotyni [?] z Dwonastu Poddanych Składaiącą się

8prawem spadku po Antecessorach moich do mnie przypadaiącą

9dzierżawy na którey Żonie moiey Katarzynie z Kołanowskich [?]

10Olszewskiey Talarów bitych Dziewięćdziesiąt pięć wyprawę [?] przezemnie

11oney ubespieczyłem, a maiąc wolność fortuną moią iak chcieć

12rozporządzić umyśliłem pomienioną Część wsi Zahotyny [?] z Poddane-

13mi Polami Łazami Borami do tey Części przynależnemi JP. Ka-

14tarzynie z Kołanowskich [?] Olszewskiey miłey Mał[żonce] moiey w dożywo-

15cie zapisuię i Posag tey że Małżonki moiey Katarzyny z Kołanowskich [?]

16Thalarów bitych Dziewięćdziesiąt pięć upewniam, obowiązuiąc ią

17naypierwszey [?] Synowi memu JP. Piotrowi teraz Małoletniemu z tąż

18Małżonką spłodzonemu, przyzwoitą dała Edukacyą a po Smierci

19zaś Żony moiey ta Część na kogo innego spadać nie ma iak tylko

20na tegoż Syna mego Piotra Olszewskiego, wolna tedy Mał[żonka] moia

21pomienioną Część obiąć w swoie władanie, rządzić, szafować, i swoim

22prawem Komu chcieć [?] puścić i ku naylepszemu swemu pożytkowi

23obrócić a Ja raz zrzekłszy się do pomienioney Części żadnego Prawa

24sobie niezostawuię na co daię ten Zapis Simplicis Debiti z podpi-

25sem Ręki mey własney iakoteż uproszonych JJPP. Przyiaciół – Działo się

26w Zahotyni [?] roku Tysiąc Siedmset Szostego dnia Dwodziestego

27Stycznia – podpisy takowe, Maciey Olszewski Pod[sędek] Lidz[ki] Pos[eł] tegoż P[owiatu] [?] –

k. 185v (skan 0187, strona lewa)

1Jako przyiaciel i Swiadek na tym Zapisie podpisuię się Michał

2Czerwiński – Jako uproszony od JP. Macieia Olszewskiego podpi-

3suię się – Jan Nepomucen Szczygliński – Którynto Zapis

4za podaniem i oczewistym zeznaniem a za moim Urzędowym

5przyięciem z początku aż do Końca słowo w słowo iak się w sobie

6ma do xiąg nynieyszych wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–211); zakończenie „którynto zapis … do xiąg nynieyszych wpisany”.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; zapis simplicis debiti – zapis prostego długu (tu: zabezpieczenie posagu i dożywocia); in rem et personam – na rzecz i osobę; libere – dobrowolnie; ad acticandum – do zaktykowania (wpisania do akt); ingrossowany – wpisany (do księgi); Forum – sąd.

Tytuł urzędu Macieja OLSZEWSKIEGO zapisany skrótami: „Podsędek Lidzki Poseł Powiatu tegoż”, „Pod. Lidz. P. P. Lidz.”, „Pod. Lidz. Pos. tegoż P.” – lekcja „podsędek lidzki, poseł powiatu lidzkiego” [?] niepewna (może „podstoli lidzki”, „pisarz powiatu”). Wieś „Zahotyn” [?] (w rkp. „we wsi Zahotyni”, „Części wsi Zahotyny”, „w Zahotyni”; w tytule nazwa pod plamą) – nazwa niepewna. Część wsi z 12 poddanymi, odziedziczona po antecesorach. Posag żony – 95 talarów bitych. Syn Piotr – małoletni. Świadkowie: Michał CZERWIŃSKI i „Jan Nepomucen” SZCZYGLIŃSKI – imię „Jan Nepomucen” w 1706 r. jest anachronizmem (św. Jan Nepomucen kanonizowany 1729; por. podobne anachronizmy w aktach 111, 135, 139, 141, 153), co wskazuje na późne pochodzenie odpisu lub falsyfikat.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Maciej Olszewski, podsędek lidzki [?], osobiście przyznał zapis wystawiony żonie Katarzynie i synowi Piotrowi. W zapisie (Zahotyn [?], 20 I 1706) Olszewski oświadcza, że na swej dziedzicznej części wsi Zahotyn [?], złożonej z 12 poddanych i odziedziczonej po przodkach, zabezpieczył żonie Katarzynie z Kołanowskich [?] posag 95 talarów bitych; teraz zapisuje jej tę część wsi z poddanymi, polami, łazami i borami w dożywocie, potwierdzając posag, i zobowiązuje ją do dania należytego wychowania małoletniemu synowi Piotrowi, na którego po śmierci matki część ta ma przejść. Żona może dobra objąć, rządzić nimi i używać ich, a zapisujący zrzeka się do nich wszelkich praw. Zapis podpisali Olszewski oraz świadkowie Michał Czerwiński i Jan Nepomucen [!] Szczygliński.

Transkrypcja

k. 185v (skan 0187, strona lewa)

1Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

2Miesiaca Marta osmnadcatoho dnia

3Na Uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

4peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom Podwo-

5iewodztwa Rehentom Khrodzkim Heneratu W[oiewódz]twa Kijewskaho i Kny-

6hami Nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi Stanowszy oczewiście

7Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowsk[iego] i Jnnych Szlachetny Trochim Du-

8chowski dla Zapisania do xiąg nynieyszych Grodz[kich] Kijowskich

9w moc wierney prawdziwey i Skuteczney Rellacyey swoiey

10Jawnie ustnie i dobrowolnie zeznał iż on Roku te[raź]nieyszego [plama]

11dnia Dziesiątego Marca na Affektacyą i prawną Rekwizycyą

12JP. Antoniego Syna Jana Dobrowolskiego Chorążego Woysk Polskich y

13Magdaleny z Kołowickich [?] Żony tegoż Dobrowolskiey maiąc

14przy sobie Stronę Szlachty Ludzi wiary godnych UrJ. Marka

15Papenka [?] i Antoniego Piaskowskiego był w Dobrach Części wsi

16Haliawki [?] w W[oiewódz]twie Kijowskim Leżącey vigore prawa od JJPP.

17Woyciecha i Jana Synów Alexandra Łowczego wił[komierskie]go [?] Mokonowmego [?]

18Giżyckich [?] za prawami od tychże JJPP. Antoniemu i Magdalenie

19z Kołowickich [?] Dobrowolskim Mat[ce] w Roku przeszłym nadanemi

20tez Część wsi ze wszystkiemi do niey przynależytościami Poddane-

21[reklamant:] mi

k. 186 (skan 0187, strona prawa)

1Poddanemi Dziewięciu, Polami, Łazem do tey Części oznaczonym

2pastwiskami, Stawkiem, Młynkiem [?] i Jnnemi wszystkiemi

3Generaliter Specie pożytkami przychodami Jnwentarzem Map-

4pą odgraniczenie wskazuiącą, tak aby mianowane niemia-

5nowanemu, a niemianowane mianowanemu nic nieszkodziło

6i do spokoyney Realney Dziedziczney podał postąpił Jntro-

7mittował Possessyi oraz pomienioney Części wsi Haliawki [?] Pod-

8danych zwoławszy posłuszeństwo wszelkie iuż niebyłym onych

9Dawnym Dziedzicom JJPP. Woyciechowi i Janowi Giżyckim [?]

10lecz teraźnieyszemu Rekwirentowi JP. Antoniemu Dobrowolskiemu

11i Matce tegoż JP. Magdalenie z Kołowickich [?] pełnić rozkazał

12którzy poddani wniczem niebędąc sprzeczni posłuszeństwo za-

13deklarowali i pełnić poczęli – a tak ów Woźny Stroną Szlachty

14oświadczywszy się zostawiwszy w posiadaniu spokoynym tychże

15JJPP. Dobrowolskich z tamtąd powrócił i otem tę swoią praw-

16dziwą przedemną Urzędem uczynił i zeznał Possessyi Rellacyą

17prosząc eam actis connotari co i otrzymał Trochim Duchowski podpi-

18sany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–212). Rok intromisji zakryty plamą („Roku te[raź]nieyszego”), dzień – 10 marca.

Łacina: vigore prawa – mocą prawa; generaliter [et in] specie – ogólnie i szczegółowo; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Rekwirenci: Antoni, syn Jana DOBROWOLSKIEGO, chorążego wojsk polskich (z tekstu nie wynika jednoznacznie, czy chorążym jest Jan, czy Antoni), i jego matka Magdalena z KOŁOWICKICH [?] (w rkp. „z Kołwickich/Kołowickich”). Część wsi (9 poddanych, łaz, pastwiska, stawek, młynek [?], z inwentarzem i mapą granic) nabyta w poprzednim roku od braci Wojciecha i Jana GIŻYCKICH [?], synów Aleksandra, łowczego [?] („Łowczego wił[komierskie]go Mokonowmego” [?] – urząd niepewny). Nazwa wsi: w tytule „Haliowski” [?], w tekście „Haliawki/Haliawli” [?] – lekcja niepewna. Świadkowie: Marek PAPENKO [?] i Antoni PIASKOWSKI. W zakończeniu „Trochim Duchowski podpisany” – inaczej niż w poprzednich relacjach („pisać nieumiejący”).

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 10 III [1706], na prawne żądanie Antoniego, syna Jana Dobrowolskiego, chorążego wojsk polskich, i jego matki Magdaleny z Kołowickich [?], w obecności szlachty – Marka Papenki [?] i Antoniego Piaskowskiego – był w części wsi Haliawka [?] w województwie kijowskim, nabytej przez nich w poprzednim roku na mocy praw (dokumentów) wydanych przez braci Wojciecha i Jana Giżyckich [?], synów Aleksandra, łowczego [?], i wprowadził ich w spokojne, realne i dziedziczne posiadanie tej części – z dziewięcioma poddanymi, polami, wydzielonym łazem, pastwiskami, stawkiem, młynkiem [?] i wszelkimi pożytkami, zgodnie z inwentarzem i mapą granic. Zwołanym poddanym polecił okazywać posłuszeństwo już nie dawnym dziedzicom Giżyckim, lecz Dobrowolskim; poddani zadeklarowali posłuszeństwo. Relację przyjęto do akt.

Transkrypcja

k. 186 (skan 0187, strona prawa)

1Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

2Miesiaca Marta osmnadcatoho dnia

3Na uradie Khrodzkom w Mieście EHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

4peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom Podwoiewodztwa

5Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijowskiego i Knyhami Ny-

6niszymi Khrodzkimi Kijowskimi Stanowszy oczewiście woźny

7Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego i Jnnych Szlachetny Trochim Duchowski

8dla zapisania do xiąg nynieyszych w moc prawdziwey Rellacyi

9swoiey Jawnie i Dobrowolnie zeznał Jż on roku Tysiąc Siedmset

k. 186v (skan 0188, strona lewa)

1Szostego dnia Siódmego Marca na Affektacyą i prawną Rekwizycyą

2JP. Stefana Syna Antoniego Łasockiego [?] maiąc przy sobie stronę

3Szlachty ludzi wiary godnych UrJ. Piotra Surymowicza [?] i Jana

4Chmielewskiego był w Dobrach Części wsi Jarowce [?] w W[oiewódz]twie Kijowskim

5Leżącey gdzie będąc też wyszmianowaną Część wsi Jurowkę [?]

6ze wszystkiemi przyległościami poddanymi polami Sadybami

7Łazami Stawem Sianożęciami i wszystkim tym co z dawna

8dawien do tey Części przynależało i przynależy nic na nikogo

9niewyłączaiąc ani Exceypuiąc w realną spokoyną Aktualną Vi-

10gore prawa spadłą po JP. Antonim Łasockim [?] Oycu na Syna

11Stefana Jako naturalnego S[ukcess]ora spadłą podał postąpił possessyą

12poddanych do Gromady zwoławszy onowym ich Panie i Affektancie

13zawiadomił i pełnić posłuszeństwo polecił w czem stroną

14Szlachty oświadczywszy się odiechał i tu przedemną Urzędem

15uczynił i zeznał wieczystey Possessyi Rellacyą prosząc eam actis

16Connotari co i otrzymał Trochim Duchowski Woźny Pisać

17nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–213); relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO.

Łacina: vigore prawa – mocą prawa; excypować – wyłączać; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Nazwisko rekwirenta w tytule i tekście „Łasocki/Łasockiego” [?] (w rkp. „Lasoc[ki]ego”; ł zapisywane jak L) – lekcja niepewna. Nazwa wsi niejednolita: „Części wsi Jarowce” [?] i „Część wsi Jurowkę” [?] – może Jurówka / Jurowce. Świadkowie: Piotr SURYMOWICZ [?] i Jan CHMIELEWSKI.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 7 III 1706, na prawne żądanie Stefana Łasockiego [?], syna Antoniego, w obecności szlachty – Piotra Surymowicza [?] i Jana Chmielewskiego – był w części wsi Jurówka [?] (Jarowce [?]) w województwie kijowskim i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie tej części – z poddanymi, polami, sadybami, łazami, stawem, sianożęciami i wszystkim, co do niej z dawna należało, niczego nie wyłączając – spadłej na niego jako naturalnego sukcesora po ojcu Antonim Łasockim [?]. Zwołanej gromadzie przedstawił nowego pana i polecił posłuszeństwo. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 186v (skan 0188, strona lewa)

1Possessya Pana Mikołaia Dąbrowskiego do Dóbr

2wsi Pawłowiczów [?] –

3Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Myłosti Owruczom

6peredomnoiu Michaiłom Synhaiewskim Namiestnikom podwo[ie]wództwa

7Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kij[ewskaho] i Knyhami nyniszymi Khrodz[kimi]

8Kijow[skimi] Stanowszy Comparens Woźny Generał Woiewództwa Kijow[skiego] i innych Szla-

9chetny Trochim Duchowski dla zapisania do xiąg nynieyszych Grodz[kich] Kij[owskich] w moc

10wierney prawdziwey i skuteczney Rellacyi swoiey iawnie ustnie i dobro-

11wolnie zeznał iż on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Szostego Mie-

12siąca Marca Dziesiątego dnia na Affektacyą i prawną Rekwizycyą

k. 187 (skan 0188, strona prawa)

1UrJP. Mikołaia Dąbrowskiego Cześnika Owruckiego będąc officiose additus

2maiąc przy sobie stronę Szlachty Ludzi wiary godnych UrJJPP. Pawła Hurka

3i Jana Komorowskiego eo maioris ac evidentioris Testimonii gratia wziętych

4był we wsi Pawłowiczach [?] tu w W[oiewódz]twie Kij[owskim] a powiecie Owruckim Leżącey, gdzie

5będąc też wyżmianowane Dobra wieś Pawłowicze [?] ze wszystkiemi ich

6przynależnościami poddanemi ciągłemi i nieciągłemi ich powinnościami Da-

7niami miodami i ich Siedliskami nawozami [?] ogrodami Polami oranemi

8i nieoranemi zaroślami Oczeretami [?] Borami Łazami drzewem Bartnym i nie-

9bartnym, ze przezotami [?] i bez przezot [?] Sianożęciami Dąbrowami Rzeka-

10mi Rzeczkami Młynami wymiotkami [?] Rudniami [?] owszem zgoła ze wszyst-

11kiemi i wszelakiemi in genere et specie tam się znayduiącemi pożytkami

12przychodami i przynależnościami i iako te Dobra wieś Pawłowicze [?] ab

13antiquo in suis metis limitibusque circumstantiis et circumferentiis w sobie

14miała i zawierała nemine impugnante et contradicente żadnym nikogo

15nieodzywaiącego się prawem, w realną spokoyną i Aktualną wyżmia-

16nowanego Rekwirenta UrJP. Mikołaia Dąbrowskiego Cześn[ika] Owr[uckiego] iako

17Legitime należącego Sukcessora po zeszłym z tego Swiata UrJPanu

18Bazylim Dąbrowskim Kijowskim [?] Oycu tegoż Rekwirenta, vigore iuris

19naturalis na mianowane Dobra wieś Pawłowicze [?] służącego podał i po-

20stąpił Possessyą, oraz poddanych tameyszych o nowym i prawdziwym

21Panie ich teraźnieyszym Rekwirencie opowiedziawszy na roboty im iść

22rozkazał – Jakoż cię [!] poddani niwczem sprzeczni, co im kazano zaraz

23pełnić poczęli a tak mianowany Woźny pomienionego Rekwirenta w Possessyą wyżmiano-

24wanych Dóbr intromittowawszy tąż Stroną Szlachty oświadczywszy się, i otem tę swoią

25Rellacyą uczynił i zeznał prosząc eam actis connotari co i otrzymał Trochim Duchowski Woźny pisać nie-

26umieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–214); formularz relacji jak w akcie 209 (te same wyliczenia przynależności i ci sami świadkowie).

Łacina: officiose additus – przydany z urzędu; eo maioris ac evidentioris testimonii gratia – dla większego i oczywistszego świadectwa; in genere et specie – ogólnie i szczegółowo; ab antiquo in suis metis limitibusque, circumstantiis et circumferentiis – z dawna w swoich miedzach, granicach, okolicznościach i obwodach; nemine impugnante et contradicente – bez niczyjego oporu i sprzeciwu; legitime – prawnie; vigore iuris naturalis – mocą prawa naturalnego; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Świadkowie Paweł HURKO i Jan KOMOROWSKI – ci sami co w akcie 209, gdzie nazwisko drugiego odczytano „Jana Mikołaia Syna Komorskiego” [?]; tu wyraźnie „Jana Komorowskiego”. Wieś „Pawłowicze” [?] (w rkp. „wsi Pawłowiczach”, „wieś Pawłowicze”, w tytule „wsi Pawłowiczów”) w woj. kijowskim, pow. owruckim – lekcja niepewna (może Pawłowicze / Pawlowicze). Ojciec rekwirenta „Bazyli Dąbrowski Kijowski” [?] – wyraz „Kijowskim” może być skrótem urzędu (np. „cześnik kijowski”). „Rudniami” [?] (rudnie – kuźnice rudy darniowej), „wymiotkami” [?] – lekcje niepewne.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 10 III 1706, na prawne żądanie Mikołaja Dąbrowskiego, cześnika owruckiego, przydany z urzędu, w obecności szlachty – Pawła Hurki i Jana Komorowskiego – był we wsi Pawłowicze [?] w województwie kijowskim, w powiecie owruckim, i wprowadził go, jako prawnego sukcesora po zmarłym ojcu Bazylim Dąbrowskim, w realne, spokojne posiadanie tej wsi – z poddanymi ciągłymi i nieciągłymi, ich powinnościami i daninami miodowymi, siedliskami, ogrodami, polami ornymi i nieornymi, zaroślami, borami, łazami, drzewem bartnym, sianożęciami, dąbrowami, rzekami, młynami, rudniami [?] i wszelkimi pożytkami, w dawnych granicach, bez niczyjego sprzeciwu. Poddanym ogłosił nowego pana i kazał chodzić na roboty; poddani posłuchali. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 187v (skan 0189, strona lewa)

1Possessya JP. Stefana Karasiewicza Do-

2bra Części wsi Horodyszcz [?] wzięta

3Roku Tysiacza Siemsot Szestaho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia –

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

6peredomnoiu Michaiłom Synhajewskim Namiestnikom podwoiewodztwa

7Rehentom Khrodzkim Generału Woiewodztwa Kijewskaho i Knyhami

8nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi – Stanowszy Oczewiście woźny

9Generał Woiewództwa Kijowskiego i innych Szlachetny Trochim Du-

10chowski dla Zapisania do xiąg nynieyszych Grodz[kich] Kijowskich w moc

11prawdziwey Rellacyi swoiey iawnie i dobrowolnie zeznał, iż on Roku

12teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Szostego dnia iedynastego Marca

13na affektacyą i prawną Rekwizycyą JP. Stefana Karasiewicza

14Rotmistrza Kawaleryi Narodowey maiąc przy sobie stronę Szlachty

15ludzi wiary godnych UrJ. Jana Zakrzewskiego i Faustyna Żabicki[ego] [?]

16był w Dobrach wsi Horodyszcz [?] gdzie będąc Część tey wsi ze

17wszystkiemi przynależytościami, poddanemi, polami, Sa[dyb]ami [plama] Łazami,

18Sianożęciami Karczmą i całym obwodem przynależnym iako ta

19Część ab antiquo in suis metis limitibus circumstantiis et circumfe-

20rentiis w sobie miała i zawierała w Realną spokoyną i Akt[ualną] [plama] vi-

21gore prawa spadku po Oycu JP. Stefana Karasiewicza Janie, na niego

22iako naturalnego Sukcessora spadłą postąpił possessyą, Poddanych do

23Gromady zwoławszy o nowym ich Panie Affektancie zawiadomił

24pełnić posłuszeństwo polecił, i na roboty iść rozkazał, w czem stroną

25Szlachty oświadczywszy się, odiechał i tu przedemną Urzędem uczynił i zeznał wieczystey

26Possessyi Rellacyą prosząc eam actis Connotari co i otrzymał – Trochim Duchowski Woźny pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–215); relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO.

Łacina: ab antiquo in suis metis limitibus, circumstantiis et circumferentiis – z dawna w swoich miedzach, granicach, okolicznościach i obwodach; vigore prawa spadku – mocą prawa spadku; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt.

Tytuł „Rotmistrz Kawaleryi Narodowey” – anachronizm (kawaleria narodowa jako formacja – od reformy 1776 r.); por. akt 153 („Porucznik Kawaleryi Narodowey”) i inne anachronizmy w odpisach (akty 111, 135, 139, 141, 212). Wieś „Horodyszcz” [?] (w rkp. „wsi Horodyszcz”, może Horodyszcze; por. Horodyszcze w aktach 137, 151, 165) – województwo nie podane. Świadkowie: Jan ZAKRZEWSKI i Faustyn ŻABICKI [?] (nazwisko częściowo poza krawędzią/ucięte).

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 11 III 1706, na prawne żądanie Stefana Karasiewicza, rotmistrza kawalerii narodowej (anachronizm), w obecności szlachty – Jana Zakrzewskiego i Faustyna Żabickiego [?] – był we wsi Horodyszcze [?] i wprowadził go w realne, spokojne posiadanie części tej wsi – z poddanymi, polami, sadybami, łazami, sianożęciami, karczmą i całym obwodem w dawnych granicach – spadłej na niego jako naturalnego sukcesora po ojcu Janie. Zwołanej gromadzie ogłosił nowego pana, polecił posłuszeństwo i chodzenie na roboty. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 188 (skan 0189, strona prawa)

1Zapis perpetuae Donationis UrJP.

2Jana Stanisława Tokarzewskiego P[odstolego] H[alickiego]

3UrJ. Wincentemu Janiszewskiemu uczyniony

4Roku Tysiacza Siemsot Szestoho

5Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Myłosti

7Owruczom peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim

8Namiestnikom Podwoiewodztwa Rehentom Khrodz-

9kim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho i Knyhami nynisz-

10nymi Khrodzkimi Kijewskimi – Comparens Pers[onaliter]

11UrJP. Jan Stanisław dwoich Jmion Tokarzewski

12Podstoli Halicki ten Zap[is] perpetuae Donatio-

13nis od siebie zeznawaiącego in rem et personam

14UrJP. Wincentego Janiszewskiego dany i służący

15dla wpisania do xiąg nynieyszych podał, który

16Ja Urząd przyimuiąc czytałem i tenże się w sobie

17ma – Ja Jan Stanisław dwoich Jmion Tokarzewski

18Podstoli Halicki JP. Antoniego Tokarzewskiego

19Chor[ążego] Chorągwi Czerwoney Syn zdrowy będąc na ciele

20i umyśle odstąpiwszy swey własney należney

21Ziemskiey Juryzdykcyi prawa Forum Ottho [?]

22i W[oiewódz]twa a pod teraźnieyszy Zapis moy

23perpetuae Donationis cale się poddaiąc i wcielła-

24iąc wiadomo iawno czynię ustnie i dobrowolnie

25zeznaię iż Ja zeznawaiący maiąc moc z prawa

26pospolitego własnością swoią iako chcieć rządzić

27szafować i dysponować, Komu chcieć dać darować

28i ku Naylepszemu pożytkowi swemu obrócić maiąc

29tez dobra moie Dziedziczne Części wsi Chomencz [?]

30umyśliłem inne dobra te ze wszystkiemi do niey

31[reklamant:] należącemi

k. 188v (skan 0190, strona lewa)

1należącemi Polami, Rolami, Łazami, Wodami

2Rzekami, Sianożęciami, Pastwiskami, wygonami,

3także z poddanemi ich powinnościami daniami

4daninami i ze wszystkiem tym co od naydaw-

5nieyszych czasów do pomienioney Części przynale-

6żało i przynależy UrJP. Wincentemu Synowi

7Jana Januszewskiemu [?] dać, darować i rezygno-

8wać, iakoż tym Zapisem moim perpetuae

9Donationis daię, daruię i zapisuię – wolen tedy

10odtąd iuż iest i będzie UrJP. Wincenty Syn Jana

11Januszewski [?] takowemi dobrami dziś przezemnie

12darowanemi i odrezygnowanemi rządzić szafować

13i dysponować, Komu chcieć dać, darować i ku

14naylepszemu pożytkowi swemu obrócić, a Ja

15zeznawaiący żadnego prawa powrotu mieć

16nie będę, a to pod szkodami Ziemskiemi

17stawnie oszacowanemi – i na to daię ten

18Zapis moy perpetuae Donationis z podpisem

19Ręki mey własney i JJPP. Przyiaciół – Działo się w

20Chomenkach [?] Tysiąc Siedmset szóstego Roku, dnia

21Dziesiątego Lutego – u tego Zapisu perpetuae Do-

22nationis podpisy Rąk tymi słowy – Jan Stani-

23sław Tokarzewski Podstoli Halicki mp. Jako Swiadek

24i przyiaciel na tym Zapisie perpetuae Donationis

25podpisuię się Jan Adamowski [?] mp. – Jako Ustnie uproszony

26za Swiadka i przyiaciela na tym Zapisie perpetuae Donationis

27podpisuię się Adam Domanowski [?] mp. Ustnie uproszony od JP. Toka-

28rzewskiego na tym Zapisie za Swiadka i przyiaciela podpi-

29suię się Onufry Wołkanowski [?] – Kotory-

30[reklamant:] -yi

k. 189 (skan 0190, strona prawa)

1Kotoryi żeto Zapis za podaniem

2i prozbou i za moim uradowym

3pryniatiem do knyh nyniszych iest

4wpisan –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–216); zakończenie: „który to zapis za podaniem i prośbą, i za moim urzędowym przyjęciem, do ksiąg niniejszych jest wpisany”.

Łacina: zapis perpetuae donationis – zapis wieczystej darowizny; comparens personaliter – stawający osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; Forum – sąd (w rkp. „prawa Forum Ottho [?] i W[oiewódz]twa” – zapewne zniekształcone „Forum Powiatu i Województwa”, por. akty 141, 208); mp. (manu propria) – ręką własną.

Darczyńca: Jan Stanisław „dwojga imion” TOKARZEWSKI, podstoli halicki, syn Antoniego TOKARZEWSKIEGO, chorążego „chorągwi czerwonej” (por. „chorąży chorągwi Czerwonego [?]” w akcie 167). Obdarowany: Wincenty, syn Jana – w tytule „Janiszewski”, w tekście dwukrotnie „Januszewski” [?]. Wieś „Chomenki” [?] (w rkp. „Części wsi Chomencz [?]”, „w Chomenkach”) – nazwa niepewna, województwo nie podane. Klauzula „pod szkodami ziemskimi stawnie oszacowanemi” [?] – zabezpieczenie zapisu karą (lekcja niepewna). Świadkowie: Jan ADAMOWSKI [?], Adam DOMANOWSKI [?] i Onufry WOŁKANOWSKI [?] (por. Antoni WOŁKANOWSKI [?] w akcie 196) – nazwiska świadków odczytane niepewnie.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Jan Stanisław Tokarzewski, podstoli halicki, osobiście podał do wpisania zapis wieczystej darowizny wystawiony Wincentemu Januszewskiemu [?] (w tytule Janiszewskiemu). W zapisie (Chomenki [?], 10 II 1706) Tokarzewski, syn Antoniego, chorążego chorągwi „czerwonej”, zdrowy na ciele i umyśle, oświadcza, że swoją dziedziczną część wsi Chomenki [?] – z polami, rolami, łazami, wodami, rzekami, sianożęciami, pastwiskami, wygonami, poddanymi z ich powinnościami i daninami oraz wszystkim, co od dawna do niej należało – daje, daruje i zapisuje wieczyście Wincentemu, synowi Jana Januszewskiego [?], który może odtąd nią rządzić i rozporządzać jak własną; darczyńca zrzeka się prawa powrotu pod rygorem odszkodowania. Zapis podpisali Tokarzewski oraz świadkowie Jan Adamowski [?], Adam Domanowski [?] i Onufry Wołkanowski [?]; wpisano go do ksiąg grodzkich kijowskich.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 189 (skan 0190, strona prawa)

1Kwit UUJJ. Bazylego i Konstantego

2Anzelma dwoich Jmion [nad wierszem:] Tuczapskich [?] UrJ. Ignacemu Ko-

3narskiemu dany i służący –

4Roku Tysiacza Siemsot szestoho

5Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy

7Myłosti Owruczu peredomnoiu Mychaiłom Synhajew-

8skim Namiestnikom Podwoiewodztwa Rehentom Khrod[zkim]

9Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho i Knyhami nyniszymi

10Khrodzkimi Kijewskimi – Comparens Per[sonaliter] UUJJPP. Bazyli

11i Konstanty [nad wierszem:] Anzelm dwoiga Jmion Tuczapscy [?] [nad wierszem:] bracia rodzeni kwit od siebie

12zeznawaiących UrJ. Ignacemu Synowi Jana Konarskiemu

13służący dla wpisania do xiąg nynieyszych przyznali pro-

14sząc aby był przyięty i do xiąg zapisany, a tak Ja Urząd

15pomieniony kwit ad acticandum przyimuiąc czytałem

16i ten tak się w sobie ma – Ja Konstanty Anzelm dwoich

17Jmion [nad wierszem:] Tuczapski [?] i Ja Bazyli [nad wierszem:] Tuczapski [?] i Synów swoich Jana

18i Andrzeia [nad wierszem:] Tuczapskich [?] Jmieniem czyniące – zdrowy będąc na ciele

19i umyśle odstąpiwszy swoiey własney należney Ziemskiey

20Juryzdykcyi prawa Forum Powiatu i Woiewództwa

21a pod teraźnieysze dobrowolne Zeznanie swoie [nad wierszem:] kwit [?]

22się poddaiąc i wcielaiąc wiadomo iawno czyniemy

23i dobrowolnie zeznawamy – iż My zeznawaiące wa-

24[…] Summę naszą własną Złotych Polskich [Dwa]tysiące [?]

25Dziewięćset [?] Czterdzieści [?] Pięć [?] u UrJP. Ignacego Syna

26Jana [plama] Wnuka Stanisława Konarskiego będącą i od[…]

27[…] przez niego Oycu naszemu y S[…] Andrzeiowi

28Synowi Antoniego Tuczapskiemu wydanym zapisem [?] […]

29mianą [?] – którą [nad wierszem:] Konarski po przewiedzionym processie

30tenże Ignacy Syn Jana a Wnuka Stanisława

31[wiersz drobnym pismem, nieczytelny:] […] naszey […] przez nas […] y zeznawaiących […]

32Konarski i […] i Ja Bazyli i Synów moich Jana

33i Andrzeia Tuczapskich [?] Jmieniem kwituiemy [?] i żadney

34[…] ani sobie ani nikomu niezostawuiemy [?]

35[…] było dobrowolnego kwitowania naszego zeznania

36Bazyli i Jan [?] Andrzej a Wnuk [?] Antoniego Tuczapscy [?] […]

37Konstanty Anzelm Syn Andrzeia Wnuk Antoniego Tuczapski [?] […]

38eam actis connotari mnie Urzędu prosili co i otrzymali –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–217).

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; ad acticandum – do zaktykowania (wpisania do akt); Forum – sąd; eam actis connotari – aby go zapisano do akt.

Strona skrajnie blada, odczyt częściowy (#PARTIAL). Nazwisko kwitujących dopisane nad wierszami („Tuczapski/Tuczapscy” [?]) – lekcja niepewna. Kwitujący: bracia rodzeni Bazyli i Konstanty Anzelm (dwojga imion) Tuczapscy [?], Bazyli działa także w imieniu synów Jana i Andrzeja. Przedmiot: suma (kwota odczytana bardzo niepewnie – może 2945 zł) przechowywana u Ignacego KONARSKIEGO, syna Jana, wnuka Stanisława, wypłacona po przeprowadzonym procesie; wzmiankowany Andrzej, syn Antoniego, Tuczapski [?] (ojciec kwitujących?). Genealogia w końcowych wierszach (wnukowie Antoniego) – niepewna. Daty wystawienia kwitu nie odczytano.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, bracia rodzeni Bazyli i Konstanty Anzelm Tuczapscy [?] osobiście przyznali kwit wystawiony Ignacemu Konarskiemu, synowi Jana i wnukowi Stanisława. W kwicie bracia – Bazyli również w imieniu swych synów Jana i Andrzeja – oświadczają, poddając się jurysdykcji sądu każdego powiatu i województwa, że po przeprowadzonym procesie odebrali od Ignacego Konarskiego swoją sumę (kwota niepewna, ok. 2945 [?] zł), związaną z zapisem wydanym ich ojcu (Andrzejowi, synowi Antoniego Tuczapskiego [?]), i kwitują go z niej, nie zostawiając sobie ani nikomu żadnych pretensji. Kwit przyjęto do akt. (Strona bardzo blada – odczyt częściowy.)

Transkrypcja

k. 189v (skan 0191, strona lewa)

1Possessya UrJPana Mateusza Ja-

2worskiego w Dobra Części wsi Hejowicze [?]

3Roku Tysiacza Siemsot szestoho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy

6Myłosti Owruczu peredomnoiu Mychaiłom Synha-

7jewskim Namiestnikom Podwoiewodztwa Rehen-

8tom Khrodz[kim] Generału W[oiewódz]twa Kijow[skaho] i Knyhami

9nyniszymi Khrodzkimi Kijewskimi Stanowszy ocze-

10wiście woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowsk[iego] i innych Szlachetny

11Trochim Duchowski dla zapisania do xiąg nynie[y]-

12szych Grodz[kich] Kijowsk[ich] w moc prawdziwey Rellacyi swoiey

13iawnie i dobrowolnie zeznał, iż on Roku teraźniey-

14szego Tysiąc Siedmset Szostego dnia Szóstego Marca

15na affektacyą i prawną Rekwizycyą UrJP. Mateusza

16Jaworskiego maiąc przy sobie stronę szlachty ludzi

17godnych wiary UUJJPP. Pawła Abrahamowskiego [?] i An-

18toniego Bzika [?] był w Dobrach wsi Hejowiczach [?]

19w W[oiewódz]twie Kijowsk[im] sytuowaney, gdzie będąc Część

20tey wsi ze wszystkiemi Poddanemi, Polami, Łazami,

21Sianożęciami, wypasami, zaroślami, oczeretami [?]

22i ze wszystkiem tym co do pomienioney Części

23przynależało i przynależy nic niewyłączaiąc

24ni też Excypuiąc, w realną spokoyną i aktualną vi-

25gore iure et naturale [!] na teraźnieyszego Rekwirenta

26po Oycu Jego JP. Józefie Jaworskim spadłą i na-

27leżącą, podał postąpił i officiose Jntromittował, a za-

28tem poddanych do Gromady zwoławszy o nowym ich

29Panie teraźnieyszym Rekwirencie opowiedział

30i pełnić posłuszeństwo przykazał, w czem stroną

31szlachty

k. 190 (skan 0191, strona prawa)

1szlachty przy sobie będącą oświadczywszy się

2z tamtąd tu ad acta przybywszy przedemną

3Urzędem wierną swoią czynności uczynił

4i zeznał Rellacyą, prosząc eam actis Connotari

5co i otrzymał – Trochim Duchowski woźny pisać nieumie-

6iący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–218); relacja woźnego Trochima DUCHOWSKIEGO. Strona 189v blada.

Łacina: vigore iure et naturale [!] – zniekształcone „vigore iuris naturalis” (mocą prawa naturalnego); officiose – z urzędu; ad acta – do akt; eam actis connotari – aby ją zapisano do akt; excypować – wyłączać.

Wieś „Hejowicze” [?] (w tytule „Części wsi Hejowicze”, w tekście „w Dobrach wsi Hejowiczach”) – nazwa niepewna. Świadkowie: Paweł ABRAHAMOWSKI [?] i Antoni BZIK [?] (lekcje niepewne). „Oczeretami” [?] – w rkp. „ozerkezami”, por. akty 204, 206.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał, że 6 III 1706, na prawne żądanie Mateusza Jaworskiego, w obecności szlachty – Pawła Abrahamowskiego [?] i Antoniego Bzika [?] – był we wsi Hejowicze [?] w województwie kijowskim i wprowadził go z urzędu w realne, spokojne posiadanie części tej wsi – ze wszystkimi poddanymi, polami, łazami, sianożęciami, wypasami, zaroślami, oczeretami [?] i wszystkim, co do niej należało, niczego nie wyłączając – spadłej na niego mocą prawa naturalnego po ojcu Józefie Jaworskim. Zwołanej gromadzie ogłosił nowego pana i nakazał posłuszeństwo. Relację przyjęto do akt; woźny nie umiał pisać.

Transkrypcja

k. 190 (skan 0191, strona prawa)

1Dymissya UrJP. Michała Smoleńskiego [?]

2Synowi swemu Andrzejowi służąca

3Roku Tysiacza Siemsot szestoho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

5Na Uradie Khrodz[kom] w Mieście JeHo Korolewskoy Myłosti Owruczu peredo-

6mnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom podwoie-

7wództwa Rejentom Khrodzkim Generału Woiewództwa

8Kijewskaho i Knyhami nyniszymi Khrodz[kimi] Kijow[skimi] Comparens

9pers[onaliter] JP. Michał Smoleński [?] ten Zapis Dymissyonis od siebie

10zeznawaiącego in rem et personam UrJP. Andrzeja Smoleń-

11skiego [?] Syna swego z podpisem swey Ręki własney tudzież

12z podpisami Rąk JJPP. przyiaciół do podpisu tego Zapisu

13uproszonych, ratione intro contentorum dla wpisania do

14xiąg nynieyszych podawszy libere ac benevole zeznał

15De tenore tali – Ja Michał Smoleński [?] z UrJ. Dominika Smo-

16leńskiego [?] [plama] Syn zdrowy będąc na ciele i umyśle odstąpiwszy

17swey własney należney Ziemskiey Juryzdykcyi, prawa,

18forum Powiatu i W[oiewódz]twa a pod teraźnieyszy dobrowolne

19zeznanie swoie Zapis Dymissyonis cale się poddaiąc

20i wcielaiąc, iawnie ustnie i dobrowolnie dla zapisania do

21xiąg nynieyszych zeznaię, i każdemu komuby otem wiedzieć

22należało oznaymuię: Iż Ja zeznawaiący maiąc Dobra moie Dzie-

23dziczne po przodkach i Antecessorach mnie spadłe i nale-

24żące, a maiąc z prawa pospolitego wolność dobrami swemi

25iako chcieć rządzić, szafować, dysponować, i ku naylepsze-

26mu swemu pożytkowi obrócić, będąc sam przychylny [?]

27ku schyłkowi wieku mego, a widząc naypokornieyszego [?]

28Syna mego UrJP. Andrzeia Smoleńskiego [?] w dorosłych

29Latach doznawszy zas [?] odniego affektu i poszanowania

30Synowskiego, chcąc tedy za życia ieszcze mego żyiącego [?]

k. 190v (skan 0192, strona lewa)

1Jego zapewnić umyśliłem Dobra moie dziedziczne

2w W[oiewódz]twie Kijow[skim] sytuowane wieś Krzewińce [?] ze wszyst-

3kiemi poddanemi ciągłemi, pieszemi gruntami, Polami, Wodami

4Łazami, zabudowaniami cum omnibus attynentiis pertinen-

5tiisque nic na siebie ani na kogo innego nie wyłączaiąc ani

6excypuiąc pomienionemu Synowi moiemu UrJP. Andrze-

7iowi Smoleńskiemu [?] dymittować, iakoż ex nunc pomienione

8Dobra moie wieś Krzewińce [?] z posiadania mocnego wypusz-

9czam – Wolen tedy odtąd iest i będzie UrJP. Andrzey Smoleński [?]

10pomienione Dobra wieś Krzewińce [?] sobie Dymittowane

11w posiadanie swoie obiąwszy onemi Dobrami szafować

12dysponować i ku naylepszemu pożytkowi swemu obrócić komu

13zechce dać, przedać, darować, a Ja od nynieyszego Zapisu

14Dymissyonis żadnego prawa recursu i regressu do po-

15mienionych Dóbr sobie ani innym potomkom i Sukcesso-

16rom moim niezostawuię, żadnych przeszkód ani perpedycyi czy-

17nić niemam, owszem od wszelkich przeszkód prawnych i nie

18prawnych bronić i zastępować Syna mego obowiązuię

19się, a to pod szkodami Ziemskiemi słownie [?] krom przysię-

20gi własney oszacowanemi, o które szkody Forum generale

21et terminum peremptorium naznaczam i prefiguię –

22J na to daiem ten moy List Zapis Dymissyonis który

23przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach Ręką

24moią własną podpisuię – Działo się w Żytomierzu [?]

25dnia pierwszego Marca Tysiąc Siedmset szóstego Roku –

26u tego Zapisu Dymissyonis podpisy Rąk tymi słowy –

27Michał Smoleński [?] – Ustnie i oczewisto proszony przyia-

28ciel od JP. Smoleńskiego [?] zeznawaiącego do podpisu tego Za-

29pisu Dymissyonis – Michał Jastrzębiec Kozłowski mp. –

30Ustnie i oczewiście proszony od JP. Smoleńskiego [?] Swiadek

31i przyiaciel na tym Zapisie Dymissyonis podpisuię się

32Joachim Jermołowski [?] mp. – Ustnie i oczewiście od JmćPana

33zeznawaiącego proszony do podpisu tego Zapisu Dymissy-

34onis Swiadek i przyiaciel podpisuię się Rob[ert] [?] Żurowski – Kotoryiżeto

35Zapis Dymissyonis za podaniem i prozbou, a za moim Ura-

36dowym pryniatiem do knyh nyniszych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–219); zakończenie: „który to zapis dymisji za podaniem i prośbą, a za moim urzędowym przyjęciem, do ksiąg niniejszych jest wpisany”.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; zapis dymissyonis – zapis dymisji (wypuszczenia syna spod władzy ojcowskiej z wydzieleniem majątku); in rem et personam – na rzecz i osobę; ratione intro contentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; libere ac benevole – dobrowolnie i życzliwie; de tenore tali – tej treści; cum omnibus attinentiis pertinentiisque – ze wszystkimi przyległościami i przynależnościami; ex nunc – od teraz; recursus et regressus – prawo powrotu i odwołania; Forum generale et terminum peremptorium naznaczam i prefiguię – wyznaczam sąd powszechny i termin zawity; perpedycye – zapewne zniekształcone „praepedycye”, przeszkody; mp. (manu propria) – ręką własną.

Nazwisko „Smoleński” [?] (w rkp. „Smoleński/Smolenski”; ojciec dymitującego – Dominik). Wieś „Krzewińce” [?] (w rkp. „Krzewince/Krzewińce”) w woj. kijowskim – nazwa niepewna. Miejsce wystawienia zapisu „w Żytomierzu” [?] – lekcja niepewna („w Zytomierzu”). Świadkowie: Michał Jastrzębiec KOZŁOWSKI (herb Jastrzębiec), Joachim JERMOŁOWSKI [?], Robert [?] ŻUROWSKI (w rkp. „Rob. Żurowski” – imię skrócone). Wiersz „będąc sam przychylny ku schyłkowi wieku mego” i „chcąc … za życia ieszcze mego żyiącego” – lekcje częściowo niepewne.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Michał Smoleński [?] osobiście podał do wpisania i przyznał zapis dymisji wystawiony synowi Andrzejowi. W zapisie (Żytomierz [?], 1 III 1706) Michał, syn Dominika Smoleńskiego [?], zdrowy na ciele i umyśle, poddając się jurysdykcji każdego sądu, oświadcza, że chyląc się ku schyłkowi życia i doznając od dorosłego syna Andrzeja synowskiego przywiązania i szacunku, chce go jeszcze za życia zabezpieczyć: wypuszcza mu (dymituje) swoją dziedziczną wieś Krzewińce [?] w województwie kijowskim z poddanymi ciągłymi i pieszymi, gruntami, polami, wodami, łazami, zabudowaniami i wszelkimi przynależnościami. Syn może ją objąć i rozporządzać nią dowolnie (dać, sprzedać, darować); ojciec zrzeka się prawa powrotu dla siebie i potomków i zobowiązuje się bronić syna przed wszelkimi przeszkodami pod rygorem odszkodowania, wyznaczając w tej sprawie sąd powszechny i termin zawity. Zapis podpisali Michał Smoleński [?] oraz świadkowie Michał Jastrzębiec Kozłowski, Joachim Jermołowski [?] i Robert [?] Żurowski.

Transkrypcja

k. 191 (skan 0192, strona prawa)

1Dymissya UrJPana Marcina Kohutnickiego [?]

2Synowi swemu Filipowi dana i służąca –

3Roku Tysiacza Siemsot szestoho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti

6Owruczu peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Na-

7miestnikom podwoiewodztwa Rehentom Khrodz[kim] Generału

8W[oiewódz]twa Kij[ewskaho] i Knyhami nyniszymi Khrodz[kimi] Kijewskimi

9Comparens pers[onaliter] UrJP. Marcin Kohutnicki [?] ten Zapis Dy-

10missyonis od siebie zeznawaiącego in rem et personam

11Syna swego UrJP. Filipa Kohutnickiego [?] dany i służący

12dla zapisania do xiąg nynieyszych przyznał, który Ja

13Urząd przyimuiąc czytałem i ten tak się w sobie ma – Ja

14Marcin Syn Jana Kohutnicki [?] zdrowy będąc na ciele

15i umyśle odstąpiwszy swey własney należney Ziemskiey

16Juryzdykcyi prawa Forum i W[oiewódz]twa a pod teraźnieyszy

17Zapis moy Dymissyonis cale się poddaiąc i wcielaiąc

18wiadomo iawno czynię ustnie i dobrowolnie zeznawam

19Jż Ja zeznawaiący maiąc Dobra moie Dziedziczne Części

20wsi Rzeszczowa [?] w W[oiewódz]twie Kij[owskim] leżące po Oycu moim

21na mnie spadłe, którem i mocen iestem z prawa pospo-

22litego iako chcieć rządzić szafować i dysponować, a widząc

23Syna mego Filipa ku osobie mey rzetelnego [?] oraz

24niemogąc niewidzieć w nim doskonałey sposobności ku

25rządzeniu persona sua i maiątkiem swoim zatem Dobra

k. 191v (skan 0193, strona lewa)

1te wyżey wspomnioną Część ze wszystkiemi Polami, Rolami,

2Łazami, Borami, Wodami, Ostrowami, Sianożęciami tudzież ze

3wszystkiemi innemi mianowanemi i nie mianowanemi

4pożytkami, dochodami, i intratami temuż Synowi memu

5UrJ. Filipowi Kohutnickiemu [?] dać, darować i nawieczność Dy-

6mittować umyśliłem, iakoż nynieyszym Zapisem moim Dymis-

7syinym daię, daruię i Dymittuię – Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie

8UrJPan Filip Kohutnicki [?] Syn moy wyżey wyrażonemi Dobrami

9dziś przezemnie onemu darowanemi i dymittowanemi iako swoią

10własnością rządzić szafować i dysponować, a Ja zeznawaiący żad-

11nego prawa do powrotu onych mieć niebędę – i na to daię ten moy

12List Zapis Dymissyonis z podpisem Ręki mey własney i z pod-

13pisami Rąk JJPP. przyiaciół – Dattum w Rzeszczowie [?] dnia [?]

14Marca Tysiąc Siedmset Szóstego Roku – Marcin Kohutnicki [?] mp.

15Jako Swiadek przyzwany temu Zapisowi podpisuię się Jan

16Tarczewski [?] mp. Za Swiadka i przyiaciela na tym Zapisie

17Dymissyinym podpisuię się Adam Witwicki – Ustnie upro-

18szony Swiadek do tego Zapisu Dymissyinego podpisuię się

19Wawrzyniec Przeborowski mp. – Kotoryiżeto Zapis Dymissyiny

20za podaniem i prozbou, a za moim Uradowym pryniatiem

21do Knyh nynisznych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – ta sama sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–220).

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; zapis dymissyonis – zapis dymisji (wypuszczenia syna spod władzy ojcowskiej z wydzieleniem majątku); in rem et personam – na rzecz i osobę; persona sua – swoją osobą; Forum – sąd; mp. (manu propria) – ręką własną.

Nazwisko „Kohutnicki” [?] (w rkp. „Kohutnicki/Kohutnickiego”, w nagłówku „Kohutnickiego”) – lekcja niepewna. Wieś „Rzeszczów” [?] (w rkp. „Części wsi Rzeszczowa”, „w Rzyszczowie” [?]) w woj. kijowskim – nazwa niepewna. Dzień wystawienia zapisu zakryty (przekreślony/poprawiony wyraz). Świadkowie: Jan TARCZEWSKI [?], Adam WITWICKI, Wawrzyniec PRZEBOROWSKI. Formularz dymisji jak w aktach 208 i 220.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Marcin Kohutnicki [?] osobiście przyznał zapis dymisji wystawiony synowi Filipowi. W zapisie (Rzeszczów [?], … marca 1706) Marcin, syn Jana Kohutnickiego [?], zdrowy na ciele i umyśle, oświadcza, że posiadając odziedziczoną po ojcu część wsi Rzeszczów [?] w województwie kijowskim i widząc w synu Filipie oddanie oraz zdolność do samodzielnego zarządzania osobą i majątkiem, daje, daruje i dymituje mu na wieczność tę część wsi – z polami, rolami, łazami, borami, wodami, ostrowami, sianożęciami i wszelkimi pożytkami i dochodami; syn może nią rządzić jak własnością, a ojciec zrzeka się prawa powrotu. Zapis podpisali Marcin Kohutnicki [?] oraz świadkowie Jan Tarczewski [?], Adam Witwicki i Wawrzyniec Przeborowski; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 191v (skan 0193, strona lewa)

1Dymissya od UrJP. Stanisława Rostockiego Synowi

2swemu Kazimierzowi Rostockiemu dana i służąca –

3Roku Tysiacza Siemsot Szestoho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia –

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

k. 192 (skan 0193, strona prawa)

1peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom podwoiewodz-

2twa Rehentom Khrodz[kim] Generału W[oiewódz]twa Kij[ewskaho] i Knyhami nynisznymi

3Khrodzkimi Kijewskimi Comparens pers[onaliter] UrJP. Stanisław Rosto-

4cki ten Zapis Dymissyonis od siebie zeznawaiącego in rem et perso-

5nam Syna swego Ur. Kazimierza Rostockiego uczyniony dla

6zapisania do xiąg nynieyszych przyznał, który Ja Urząd ad actican-

7dum przyimuiąc czytałem i ten tak się w sobie ma – Ja Stanisław

8Syn Michała Rostocki zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy

9swey własney należney Juryzdykcyi prawa, Forum, Powiatu i W[oiewódz]twa,

10a pod nynieyszy List czyli Zapis Dymissyonis cale się poddaiąc y

11incorporuiąc wiadomo iawno czynię ustnie i dobrowolnie zeznawam

12Jż Ja maiąc Dobra moie dziedziczne Części Wsi Miratyniec [?] w

13Województwie Kijowsk[im] sytuowaną, gdy z przyczyny podeszłego wieku

14moiego, nadto przez affekt ku Synowi memu Ur. Kazimie-

15rzowi Rostockiemu widząc onego Kreacyą, pomienioną Część Dobr Wsi

16Miratyniec [?] cało moią własną maiąc prawo rządzić szafować i dy-

17sponować, temuż Synowi memu Ur. Kazimierzowi Rostockiemu

18Umyśliłem dać, darować i dymittować, iakoż nynieyszym Zapisem moim

19daię, daruię i Dymittuię – Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie W[ielmożny] Pan

20Kazimierz Rostocki Syn moy w Gorze wyrażonemi Dobrami cało

21swoią własnością rządzić szafować i dysponować, komu się zda-

22wać będzie dać, darować i nawieczność Rezygnować, a Ja zezna-

23waiący [ż]adnego prawa odtąd do tych Dobr mieć niebędę – i na to

24daię ten moy List Zapis Dymissyonis który Ręką moią własną

25przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach podpisuię – Dattum w Ow-

26ruczu dnia Siedmnastego Marca Tysiąc Siedmset Szóstego

27Roku – Stanisław Rostocki mp. – Jako Swiadek i przyiaciel na

28tym Zapisie Dymissyinym podpisuię się Ludwik Korzewski [?] mp.

29Swiadek przyproszony uczynienia [?] tego Zapisu Dymissyonis podpi-

30suię się Władysław Zwoliński mp. – Ustnie uproszony

k. 192v (skan 0194, strona lewa)

1Za Swiadka i przyiaciela na tym Zapisie Dymissyonis pod-

2pisuię się Jan Koniecpolski [?] – Który to Zapis Dymissyonis za po-

3daniem i prozbą, a za moim Urzędowym przyięciem do xiąg nynieyszych iest ingrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–221). Zakończenie aktu po polsku („do xiąg nynieyszych iest ingrossowany”), nie jak zwykle ruszczyzną.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; ad actitandum (w rkp. „ad acticandum”) – do wpisania do akt; Forum – sąd; incorporuiąc – wcielając; mp. (manu propria) – ręką własną. „Kreacyą” – tu zapewne: wychowanie, ułożenie (syna). „Uczynienia [?]” (w rkp. „uczyniema”) – zapewne: przy uczynieniu (zapisu).

Wieś „Miratyniec” [?] (w rkp. „Części Wsi Miratyniec”) – zapewne ta sama co „Miratyńce”/Mirotyńce [?] w aktach 123 i 127. Nazwiska świadków Korzewski [?] (może Korczewski) i Koniecpolski [?] – lekcje niepewne. Formularz dymisji jak w aktach 208, 220, 221.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Stanisław Rostocki osobiście przyznał zapis dymisji wystawiony synowi Kazimierzowi. W zapisie (Owrucz, 17 marca 1706) Stanisław, syn Michała Rostockiego, zdrowy na ciele i umyśle, oświadcza, że z powodu podeszłego wieku i z miłości do syna Kazimierza daje, daruje i dymituje mu swoją dziedziczną część wsi Mirotyńce [?] (Miratyniec) w województwie kijowskim; syn może nią rządzić jak własnością, darować i rezygnować komu zechce, a ojciec zrzeka się do niej wszelkiego prawa. Zapis podpisali Stanisław Rostocki oraz świadkowie Ludwik Korzewski [?], Władysław Zwoliński i Jan Koniecpolski [?]; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 192v (skan 0194, strona lewa)

1Dymissya UrJ. Jana Koracińskiego [?] Synowi

2swemu Jakobowi dana i służąca –

3Roku Tysiacza Siemsot Szestoho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczu peredomnoiu

6Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim

7Generału Wojewodztwa Kijewskaho y Knyhami nynisznymi Khrodz[kimi] Kijewskimi

8Comparens pers[onaliter] Ur. Jan Koraciński [?] ten Zapis Dymissyonis od siebie zeznawaiącego

9in rem et personam Ur. Jakoba Koracińskiego [?] Syna swego uczyniony dla Zapisa-

10nia do xiąg nynieyszych podał, który Ja Urząd przyimuiąc czytałem i tak się w sobie

11ma Ja Jan Syn Mikołaia Koraciński [?] zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstąpi-

12wszy swey własney należney Juryzdykcyi prawa Forum Powiatu i Woiewództwa, a pod

13nynieyszy Zapis moy Dymissyonis cale się poddaiąc i wcielaiąc iawno czynię ustnie

14i dobrowolnie zeznawam, Jż Ja zeznawaiący maiąc Dobra moie dziedziczne Części wsi

15Ułanki [?] w W[oiewódz]twie Kij[owskim] sytuowaną, któremi według prawa pospolitego będąc mocen cało

16chcieć rządzić szafować i dysponować, zatem dobra te wyżey wspomnioną Część

17ze wszystkiemi granicą należącemi Polami, Rolami, Stawami, Rzekami, Łą-

18zami, Sianożęciami, wygonami, tudzież Poddanemi na Gruncie znayduiącemi

19się i zbiegłemi ich powinnościami intratami dochodami i pożytkami nic

20na nikogo nie zostawuiąc ani excypuiąc, ale wszystko ogołem i pospolicie

21zawieraiąc Synowi memu Ur. Jakobowi Koracińskiemu [?] z pod [władzy?] moiey

22wypuszczam y Dymittuię – Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie [...] Syn moy

23Ur. Jakob Koraciński [?] Dobrami temi cało chcieć rządzić szafować y dysponować

24a [?] na żadney prepedycyi [?] czynić nie mam i niepowinien będę – Y na to daię ten

25Zapis moy Dymissyonis który Ręką moią własną przy uproszonych Swiadkach

26i przyiaciołach podpisuię – Działo się w Żytomierzu Roku Tysiąc Siedmset Szostego

27dnia piętnastego Marca – u toho Zapisu Dymissyinoho podpisy R[ąk] [...] takowy

28Jan Syn Mikołaia Koraciński [?] mp. Swiadek ustnie uproszony do podpisania

29tego Zapisu Dymissyinego podpisuię się Wincenty Udymowski [?] – Będąc przyproszo-

30nym uczynienia [?] tey Dymissyi podpisuię się Jan Szczawiński [?] mp. Za Swiadka

31y przyiaciela na tym Dymissyinym Zapisie podpisuię się Piotr Obiedziński [?] –

32Kotoryiżeto Zapis Dymissyonis za podaniem i prozbou, a za moim

33Uradowym pryniatiem do Knyh nynisznych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–222).

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; Forum – sąd; excypuiąc (excipere) – wyłączając; mp. (manu propria) – ręką własną. „Prepedycya” (praepeditio) – przeszkoda; sens zdania: ojciec nie będzie czynić synowi żadnych przeszkód. „Z pod [władzy?] moiey wypuszczam” – wyraz niepewny, kontekst dymisji (wypuszczenia syna spod władzy ojcowskiej).

Nazwisko „Koraciński” [?] – w rkp. „Koracinski/Koroinskiego/Korainski” (pismo drobne, wyblakłe); w podpisie „Jan Syn Mikołaja Koraciński”. Wieś „Ułanki” [?] (w rkp. „ulanki”) – lekcja niepewna. Świadkowie Wincenty UDYMOWSKI [?], Jan SZCZAWIŃSKI [?], Piotr OBIEDZIŃSKI [?] – lekcje niepewne. Zapis sporządzono w Żytomierzu 15 III 1706, oblata w Owruczu 18 III 1706.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Jan Koraciński [?] osobiście podał do ksiąg zapis dymisji dla syna Jakuba. W zapisie (Żytomierz, 15 marca 1706) Jan, syn Mikołaja Koracińskiego [?], zdrowy na ciele i umyśle, oświadcza, że swoją dziedziczną część wsi Ułanki [?] w województwie kijowskim – z polami, rolami, stawami, rzekami, łąkami, sianożęciami, wygonami, poddanymi (także zbiegłymi), ich powinnościami i wszelkimi dochodami, niczego nie wyłączając – wypuszcza i dymituje synowi Jakubowi; syn może nią rządzić jak własnością, a ojciec nie będzie mu czynić przeszkód. Zapis podpisali Jan Koraciński [?] oraz świadkowie Wincenty Udymowski [?], Jan Szczawiński [?] i Piotr Obiedziński [?]; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 192v (skan 0194, strona lewa)

1Possessya UU. Czaykowskich w Części W[si]

2Domanowa służąca –

3Roku Tysiacza Siemsot Szestoho

4Miesiaca Marta Osmnadcatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owru-

6czu peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom

k. 193 (skan 0194, strona prawa)

1podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kij[ewskaho]

2y Knyhami nynisznymi Khrodz[kimi] Kijewskimi Compa-

3rens pers[onaliter] Wozny Generał W[oiewódz]twa Kij[ewskaho] i innych Szlachetny

4Trochim Duchowski in rem suam vere ac fidelis Relationis

5palam publice libereque recognovit iż on Roku teraźniey-

6szego Tysiąc Siedmset Szostego dnia drugiego Marca na

7affektacyą i prawną Rekwizycyą Ur. JPani Reginy z Sołeckich [?]

8Matki z mocy prawa dożywotniego i Andrzeia Syna mało-

9letniego cało Dziedzica Czaykowskich, maiąc przy sobie

10stronę Szlachty Ludzi wiary godnych UU. Jana Sołtuszyń-

11skiego [?] i Adama Piecha [?] był w Dobrach Części Wsi Domanowa

12w W[oiewódz]twie Kij[owskim] leżący, gdzie będąc według zapisu dożywotniego

13przez Ur. Jana Czaykowskiego uczynionego na Żonę tegoż

14spadłe, a na Syna iako naturalnego i iedynego Sukcessora

15przypadłe, ze wszystkiemi tey Części przynależytościami

16poddanemi polami Rolami Łazami Sianożęciami ogrodami

17nawozami [?] zasiewami [?] zasianemi [?] zaroślami stawami

18stawiszczami ze wszystkiemi wobec co iest w Ziemi i na Ziemi

19nic nie wyimuiąc ani Excypuiąc, w spokoyną dożyw-

20otnią WJPani Reginy z Sołeckich [?] Czaykowskiey, a Ur.

21Andrzeiowi Czaykowskiemu w dziedziczną possessyą podał

22y Intromittował Possessyą zaczym poddanych do

23tey Części należących do Gromady zwoławszy

24i nakazawszy [?] JchM. dożywotnikom i dziedzicznym panom

25uległość i pełne posłuszeństwo zalecił, oczym

26strona Szlachty przy mnie będąca oświadczywszy się

27zemną [?] odiechał i ten przedemną Urzędem uczynił

28i zeznał Rellacyą prosząc onym actis Connotari co

29i otrzymał – Trochim Duchowski woźny pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–223); woźny generał Trochim DUCHOWSKI (jak w aktach 203–219). Brak zwykłego zakończenia formuły oblaty – odpis kończy się podpisem woźnego.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; in rem suam vere ac fidelis relationis palam publice libereque recognovit – zeznał na swoją rzecz prawdziwą i wierną relację jawnie, publicznie i swobodnie; actis connotari – zapisać w aktach; excypuiąc – wyłączając.

Panieńskie nazwisko „z Sołeckich” [?], nazwiska szlachty-świadków „Sołtuszyński” [?] i „Piech” [?] (w rkp. „Pecha”/„Wrocha”) – lekcje niepewne (pismo zatarte). Wieś „Domanów” [?] (w rkp. „Części Wsi Domanowa”) – zapewne ta sama co Domanów [?] w aktach 69, 150 i 153. „Nawozami zasiewami zasianemi” – wyrazy częściowo zatarte. Kolejność: dożywocie dla wdowy (matki), dziedzictwo dla małoletniego syna – według zapisu dożywotniego zmarłego męża Jana Czaykowskiego.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał relację, że 2 III 1706, na prośbę Reginy z Sołeckich [?] Czaykowskiej (matki, z prawa dożywotniego) i jej małoletniego syna Andrzeja (całego dziedzica Czaykowskich), w obecności szlachty Jana Sołtuszyńskiego [?] i Adama Piecha [?], był w części wsi Domanów [?] w województwie kijowskim i – według zapisu dożywotniego zmarłego Jana Czaykowskiego na żonę i z prawa naturalnej sukcesji syna – wprowadził matkę w spokojne dożywotnie, a syna w dziedziczne posiadanie tej części ze wszystkimi przynależnościami (poddanymi, polami, rolami, łazami, sianożęciami, ogrodami, zaroślami, stawami i stawiszczami), niczego nie wyłączając. Zwołanym poddanym nakazał posłuszeństwo nowym dożywotnikom i dziedzicom. Woźny, niepiśmienny, prosił o wpisanie relacji do akt.

Transkrypcja

k. 193 (skan 0194, strona prawa)

1Possessya Ur. Michałowi Smo-

2leńskiemu [?] w Dobra Części

3Wsi Miratyniec służąca –

4Roku Tysiacza Siemsot Szestoho

5Miesiaca Marta Osmnadcatoho [?] dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Koro-

7lewskoy Miłosti Owruczu peredomnoiu

8Michałom Synhajewskim Namiestnikom

9Pod woiewodztwa Rehentom Khrodzkim

10Generała woiewodztwa Kijewskaho i Aktami

11nynisznymi Khrodzkimi Kijewskimi

12Comparens pers[onaliter] Wozny Generał Woie-

13wództwa Kijowskiego i innych Szlachetny Trochim Du-

14chowski [...] dla zapisania do xiąg nynieyszych

15grodzkich Kijowskich swoią prawdziwą [?]

16Rellacyą

k. 193v (skan 0195, strona lewa)

1[ustnie?] iawnie i dobrowolnie zeznał – Jż on

2Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Szostego

3Dnia ośmego [?] Marca na affektacyą i pra-

4wną Rekwizycyą UrJP. Michała Smoleńskie-

5go maiąc przy sobie stronę Szlachty Ludzi wiary

6godnych UUr. Fedora Osieckiego [?] i Marcina Cho-

7mentowskiego był w Dobrach Części Wsi Mira-

8tyńcach w Województwie Kijowskim leżącey

9gdzie będąc wyż wspomnioną Część Wsi Miratyń-

10[ce] [?] ze wszystkiemi przynależytościami

11poddanemi, polami, Sadybami [?], Łazami

12Drzewem bartnym, borami, Stawami, Młynami [?]

13i całym obwodem przynależnym tak iako

14zdawna ab antiquo in suis metis limitibusque

15circumstantiis circumferentiis swoie mieysce [?] i

16[...] zawierało, w realną spokoyną i aktualną

17vigore prawa spadku po Oycu JP. Domini-

18ku Smoleńskim na Syna Michała iako

19naturalnego Sukcessora spadła, podał

20y [wiecznie?] possessyą – poddanych do

21Gromady zwoławszy one JchM.

22Panie [?] zaleciwszy [?] pełnie posłuszeń-

23stwo zalecił i nawołyszy się [?] nazad z

24[Którą?] stroną Szlachty oraz z Dzierżawcy [?]

25się odiechał i ten przedemną Urzędem

26uczynił i zeznał Wieczystey possessyi

27Rellacyą prosząc onym actis conno-

28tari co i otrzymał – Trochim Duch-

29owski Woźny pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – sesja owrucka 18 III 1706 przed Michałem Synhajewskim (akty 203–224); dzień w dacie oblaty („Osmnadcatoho” [?]) słabo czytelny, przyjęty wg sesji. Woźny generał Trochim DUCHOWSKI. Tekst k. 193b bardzo blady (karta przykryta przezroczystą warstwą), dolna 1/3 strony bez tekstu (tylko przebicie z drugiej strony).

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; ab antiquo in suis metis limitibusque circumstantiis circumferentiis – od dawna w swoich granicach, miedzach, okolicznościach i obwodach; vigore – mocą; actis connotari – zapisać w aktach.

Michał SMOLEŃSKI [?], syn Dominika – zapewne ten sam co w akcie 220 (dymisja dla syna Andrzeja – Krzewińce [?]); nazwisko w nagłówku mniej wyraźne. Wieś „Miratyniec”/„Miratyńce” – Mirotyńce [?] (akty 123, 127, 222). Świadkowie Fedor OSIECKI [?] i Marcin CHOMENTOWSKI (por. Chomentowscy w akcie 139). Część zdań w końcówce relacji niepewna.

Streszczenie

18III 1706 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Trochim Duchowski zeznał relację, że w marcu 1706 (zapewne 8 III), na prośbę Michała Smoleńskiego [?], w obecności szlachty Fedora Osieckiego [?] i Marcina Chomentowskiego, był w części wsi Mirotyńce [?] w województwie kijowskim i wprowadził Michała w realne i spokojne posiadanie tej części – z poddanymi, polami, sadybami, łazami, drzewem bartnym, borami, stawami, młynami [?] i całym dawnym obwodem – która z prawa spadku po ojcu Dominiku Smoleńskim przypadła mu jako naturalnemu sukcesorowi. Zwołanym poddanym nakazał posłuszeństwo nowemu panu. Woźny, niepiśmienny, prosił o wpisanie relacji do akt.

Transkrypcja

k. 194 (skan 0195, strona prawa)

1Dymissya JP. Andrzeia Kawalskiego [?]

2PZŻ. [?] Synowi swemu Janowi uczyniona –

3Roku Tysiacza Siemsot Wosmoho

4Miesiaca Septembra Desiatoho dnia

5Na uradie Khrodzkom w Zamku JeHo Korolewskoy Miłosti

6Żytomirskom peredomnoiu Bazylim z Wyhowa Wyhowskim

7Namiestnikom Starostwa Rejentom Khrodzkim Żytomirskim

8i Knyhami nyniszymi Khrodzkimi Żytomirskimi Comparens

9pers[onaliter] WJP. Michał Syn Andrzeia Kawalewski [?] Podsędek Ziem[ski] Żyto[mierski]

10tę Dymissyą od siebie zeznawaiącego ratione intra contentorum

11in rem et personam UrJP. Jana Kawalewskiego [?] Syna swego

12przy Swiadkach sporządzoną podpisem własnoręcznym zezna-

13waiącego i podpisami Rąk UUr. JJPP. Przyiaciół stwierdzoną do Akt

14nynieyszych Grodz[kich] Żyto[mierskich] podawszy ustnie i dobrowolnie przyznał

15prosząc mnie o przyięcie i do xiąg zapisanie – A tak Ja Urząd

16affektationi JP. zeznawaiącego annuendo, z początku aż do

17końca czytać przed sobą kazałem i tak się w sobie pisana

18ma – Ja Michał Syn Andrzeia, a Wnuk Abrahama Kowalewski

19zdrowy będąc na ciele i umyśle odstąpiwszy swey własney

20Ziemskiey Juryzdykcyi prawa Forum Powiatu i Woiewództwa

21a pod ten dobrowolny List moy Zapis dymissyonis cale się

22poddaiąc i wcielaiąc wszem wobec i każdemu z osobna komu by

23o tem wiedzieć należało, wiadomo czynię, iawnie ustnie i do-

24[reklamant:] browolnie

k. 194v (skan 0196, strona lewa)

1i dobrowolnie zeznawam i oznaymuię, iż Ja zeznawaiący od-

2przedawszy Część moią dziedziczną wsi Kowalenek [?] w W[oiewódz]twie

3Kijowskim, a Powiecie Żytomirskim Sytuowany, i z Szacunku

4za tę Część maiąc Summę Sześć tysięcy Siedmset Złotych Polskich

5naprawnie [?] u W. JP. Wawrzyńca Burzaka [?] Abramowicza Stol[nika] Wend[eńskiego]

6lokowaną, a będąc z pospolitego prawa mocen Fortuną moią

7własną cało chcieć rządzić szafować Dysponować, i widząc

8Syna mego Ur. Jana Kowalewskiego aetate iuż adulta, widząc

9przytem w nim doskonałą sposobność rządzenia maiątkiem, a

10doznaiąc ciągłe od niego przysługi dla osoby moiey reverencyi,

11wyż wyrażoną Summę Sześć tysięcy Siedmset Zło[tych] z possiedania

12moiego temuż moiemu Synowi wypuszczam i dymittuię

13z Kondycyą, aby tenże Syn moy Summę tę podniósłszy

14i nie na co innego iey użył, iedno na Kupno Dobr Ziemskich

15w dogodney porze, aby przezto ten wyż wyrażony Fundusz

16i dla siebie i dla swoich Potomków zapewnił na wieczne

17czasy, wolen tedy odtąd iest i będzie Syn moy Ur. Jan Kowa-

18lewski wyż pomienioną Summę podnieść z podniesienia oney

19z należytych [?] prowentów kogo należy będzie zakwitować, a ia

20ani o tę Summę, ani o procenta do nikogo żadney Pretensyi

21recursu resursu [?] i regressu mieć niebędę vigore nynieyszey

22Dymissyi, którą Ja zeznawaiący ziścić i dotrzymać obowiązu-

23ię się – Naco daiem ten nynieyszy List dobrowolny Zapis Dymissy-

24[reklamant:] onis

k. 195 (skan 0196, strona prawa)

1Dymissyonis i ten przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach

2własną moią ręką podpisuię. Datt[um] w Żytomierzu dnia dziewią-

3tego Septembris Tysiąc Siedmset Ósmego Roku – U toho

4Zapisu Dymissyonis podpisy Ruk tymi słowy – Michał Kowalewski mp.

5Ustnie i oczewisto od WJP. zeznawaiącego uproszony do tego

6Zapisu Dymissyonis sporządzonego in rem et personam

7UrJP. Jana Kowalewskiego Swiadek i przyiaciel podpisuię się

8Stefan Michałowski mp. Ustnie i oczewisto proszony do tego

9Zapisu Dymissyonis Swiadek i przyiaciel podpisuię się Konstanty

10Bielski mp. Ustnie i oczewisto proszony Swiadek i

11przyiaciel na tym Zapisie Dymissyonis podpisuię się

12Walenty Zalewski – Kotoryiżeto Zapis Dymissyonis za podaniem

13i Prozboiu wyż mienowanoy zeznawaiuczoy Osoby, a za

14moim uradowym pryniatiem słowo do słowa do nynisz-

15nych Khrodzkich Knyh iest zapisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Nowy rok i nowe miejsce: oblata 10 IX 1708 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim przed Bazylim z Wyhowa WYHOWSKIM, namiestnikiem starostwa i regentem grodzkim żytomierskim (jak w aktach 157, 176, 185–188). Na marginesie ołówkiem „1708”, krzyżyk; obok foliacji przekreślona stara paginacja.

Rozbieżność imion i nazwiska: w nagłówku „Dymissya JP. Andrzeia Kawalskiego [?] PZŻ. [?] Synowi swemu Janowi”, w tekście i w podpisie wystawcą jest Michał, syn Andrzeja, wnuk Abrahama, KOWALEWSKI (w formule oblaty „Kawalewski”), podsędek ziemski żytomierski (skrót „PZŻ.” [?] w nagłówku zapewne = podsędek ziemski żytomierski); syn – Jan. Kopista pomylił w nagłówku imię ojca z imieniem dziada/ojca wystawcy.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; ratione intra contentorum – z racji treści niżej zawartej; in rem et personam – na rzecz i osobę; affectationi … annuendo – przychylając się do żądania; aetate adulta – w wieku dorosłym; reverentia – cześć, uszanowanie; recursus, regressus – zwrot, prawo odwołania (resursu [?] – może zniekształcone „recursu”); vigore – mocą; mp. (manu propria) – ręką własną. „Oczewisto” (rus.) – osobiście.

Przedmiotem dymisji jest nie ziemia, lecz suma 6700 zł polskich ze sprzedaży („z szacunku”) części wsi „Kowalenek” [?] (Kowalenki [?]) w woj. kijowskim, pow. żytomierskim, ulokowana u Wawrzyńca BURZAKA [?] ABRAMOWICZA, stolnika wendeńskiego [?] (nazwisko i skrót urzędu niepewne) – z warunkiem, że syn przeznaczy ją na kupno dóbr ziemskich. Świadkowie: Stefan MICHAŁOWSKI, Konstanty BIELSKI, Walenty ZALEWSKI.

Streszczenie

10IX 1708 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim, przed Bazylim z Wyhowa Wyhowskim, namiestnikiem starostwa i regentem grodzkim żytomierskim, Michał Kowalewski, syn Andrzeja, podsędek ziemski żytomierski, osobiście przyznał i podał do akt zapis dymisji dla syna Jana. W zapisie (Żytomierz, 9 IX 1708) Michał, syn Andrzeja i wnuk Abrahama Kowalewski, oświadcza, że sprzedawszy swoją dziedziczną część wsi Kowalenki [?] w województwie kijowskim, powiecie żytomierskim, i mając z niej sumę 6700 zł polskich ulokowaną u Wawrzyńca Burzaka [?] Abramowicza, stolnika wendeńskiego [?], widząc dorosłość syna Jana, jego zdolność do zarządzania majątkiem i doznając od niego stałych usług i szacunku, wypuszcza i dymituje mu tę sumę – pod warunkiem, że syn podejmie ją i użyje wyłącznie na kupno dóbr ziemskich w dogodnej porze, aby zabezpieczyć fundusz dla siebie i potomków. Syn może sumę podnieść i kwitować, a ojciec zrzeka się do niej i do procentów wszelkich pretensji. Zapis podpisali Michał Kowalewski oraz świadkowie Stefan Michałowski, Konstanty Bielski i Walenty Zalewski; wpisano go słowo w słowo do ksiąg grodzkich.

Transkrypcja

k. 195 (skan 0196, strona prawa)

1Possessya JJPP. Dominika Bartłomieia i Stefana

2Oporzyńskich [?] do Dobr wsiów Diwoczek [?] i Raczek –

3Roku Tysiacza Siemsot Wosmoho

4Miesiaca Nowembra Szestoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczom

6peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom Podwoiewodztwa Rehentom

7Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewsk[aho] i Knyhami nynisznymi Khrod[zkimi] Kijewsk[imi] Stanowszy oczewisto

8Wozny Generał W[oiewódz]twa Kijewsk[aho] i innych Szlachetny Tomasz Semenowski [?] swoiey

9prawdziwey wierney i słuszney Rellacyi swoiey dla zapisania do xiąg ny-

10[reklamant:] nieyszych

k. 195v (skan 0197, strona lewa)

1nynieyszych iawnie ustnie i dobrowolnie zeznał iż on Roku teraźnieysze-

2go dnia trzeciego Nowembra, ad affektationem, iuridicamque requisitionem

3UUr. JJPP. Dominika, Bartłomieia i Stefana Oporzyńskich [?] Podkomorzyców

4braci między sobą rodzonych był w dobrach Wsiach Diwoczkach [?] i Raczkach [?]

5tu w W[oiewódz]twie Kij[owskim] a Powiecie Owr[uckim] sytuowanych, gdzie będąc a maiąc stro-

6nę Szlachtę ludzi wiary godnych UUr. JJPP. Teodora Kozińskiego [?] i Ma-

7teusza Lewandowskiego, eo maioris ac evidentioris testimonii gratia

8sibi adhibitos dobra te ze wszystkiemi Poddanymi osiadłymi i nieosiadłymi

9ciągłymi i pieszymi, z ich powinnościami, daniami, dannicami, pod-

10daństwem i posłuszeństwem z całą onych Siemienistością i dobytkiem

11z Domem znayduiącym się w Diwoczkach [?], z Karczmami, Młynami,

12z Polami, Sianożęciami, borami, Lasami, gaiami, z drzewem bartnym

13i niebartnym z pszczołami i bez pszczół, zaroślami czeretami [?], rzeka-

14mi, Jeziorami, ze wszystkiemi innemi dobr tych przynależytościami

15z całą onych Siemienistością, prawem, Pańskiem, tytułem i wła-

16snością, nic niewyimuiąc ani Exypuiąc, tak iako się te Dobra z dawien

17dawna w swoich miedzach i Granicach miały i zawierały i teraz maią

18i zawieraią vigore iuris naturalis et divini po ś[więtey] p[amięci] [?] Lwie Oporzyńskim [?]

19Podkomorzym Kijowskim Oycu teraźnieyszych Rekwirentów spadłe i należące

20w spokoyną realną i aktualną dziedziczną tychże Rekwirentów Intromitto-

21wał Possessyą – Poczem Poddanych do Gromady zwoławszy o nowych ich

22Panach teraźnieyszych Rekwirentach zawiadamił i posłuszeństwo pełnić, oraz dany [?]

23czynsze oddawać przykazał – oczem wszystkim przytomną sobie szlachtę oświad-

24czywszy się, mianowany z tamtąd Woźny odiechał i tu ad acta przybywszy, tey swoiey prawdzi-

25wey dziedziczney Possessyi uczynił i zeznał Rellacyą prosząc o przyięcie

26i do xiąg zapisanie co i otrzymał –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 6 XI 1708 przed Michałem Synhajewskim (jak w aktach 203–225). Nowy woźny generał województwa kijowskiego i innych – szlachetny Tomasz SEMENOWSKI [?] (w rkp. „Tomasz Semenowski”). Odpis kończy się bez podpisu woźnego.

Łacina: ad affectationem iuridicamque requisitionem – na żądanie i prawną rekwizycję; eo maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych dla większego i oczywistszego świadectwa; vigore iuris naturalis et divini – mocą prawa naturalnego i boskiego; ad acta – do akt; Exypuiąc (excipere) – wyłączając. „Siemienistość” – rodzina poddanych (por. akt 114); „podkomorzyc” – syn podkomorzego.

Nazwisko „Oporzyński” [?] (w rkp. „Oporzynskich/Oporzynskim”, w nagłówku „Oporzyńskich”) i nazwy wsi „Diwoczki” [?] (w rkp. „Diwoczkach”, w nagłówku „Diwozek/Biwozek” [?]) i „Raczki” [?] – lekcje niepewne. „Po ś[więtey] p[amięci]” [?] – w rkp. skrót „po zesp.” (por. „po ś. p.” w akcie 228); ojciec – Lew Oporzyński [?], podkomorzy kijowski. Świadkowie: Teodor KOZIŃSKI [?], Mateusz LEWANDOWSKI.

Streszczenie

6XI 1708 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Tomasz Semenowski [?] zeznał relację, że 3 XI 1708, na żądanie braci rodzonych Dominika, Bartłomieja i Stefana Oporzyńskich [?], podkomorzyców, w obecności szlachty Teodora Kozińskiego [?] i Mateusza Lewandowskiego, był we wsiach Diwoczki [?] i Raczki [?] w województwie kijowskim, powiecie owruckim, i wprowadził braci w spokojne, realne i dziedziczne posiadanie tych dóbr, które spadły na nich prawem naturalnym po ojcu Lwie Oporzyńskim [?], podkomorzym kijowskim – z poddanymi osiadłymi i nieosiadłymi, ciągłymi i pieszymi, ich powinnościami i daninami, z dworem w Diwoczkach [?], karczmami, młynami, polami, sianożęciami, borami, lasami, gajami, drzewem bartnym, zaroślami, rzekami i jeziorami, w dawnych granicach. Zwołanym poddanym oznajmił o nowych panach i nakazał im posłuszeństwo oraz oddawanie czynszów; po powrocie zeznał relację do akt.

Transkrypcja

k. 196 (skan 0197, strona prawa)

1Possessya JP. Pawła Suchny Maiewskiego

2w Dobra Części Wsi Horodyszcze wzięta –

3Roku Tysiacza Siemsot Wosmoho

4Miesiaca Nowembra Szestoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miło-

6sti Owruczom peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Na-

7miestnikom Podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału

8W[oiewódz]twa Kijewsk[aho] i Knyhami nynisznymi Khrodzkimi Kijewsk[imi]

9Stanowszy Oczewisto Wozny Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego

10i innych Szlachetny Tomasz Semenowski [?] w moc

11prawdziwey wierney i słuszney Rellacyi swoiey dla zapisa-

12nia do xiąg nynieyszych iawnie ustnie i dobrowolnie ze-

13znał: iż on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Osmego

14dnia Czwartego Nowembra, ad affectationem iuridicamque

15requisitionem UrJP. Pawła Suchna Maiewskiego był w Dobrach

16Wsi Horodyszczach tu w W[oiewódz]twie Kijowskim leżący, gdzie

17będąc, a maiąc przy sobie stronę Szlachty ludzi dobrych

18godnych wiary UUr. Jana Zakorskiego [?] i Prokopa Swięcickiego [?]

19eo maioris ac evidentioris Testimonii gratia sibi ad-

20hibitos Część pewną tey Wsi ze wszystkiemi poddanemi

21ciągłemi i pieszemi z ich powinnościami daniami da-

22ninami poddaństwem i posłuszeństwem z całą onych

23Siemienistością i dobytkiem i ze wszystkiemi do tych Dobr

24[reklamant:] przynależytościami

k. 196v (skan 0198, strona lewa)

1przynależytościami vigore iure naturali po ś[więtey] p[amięci] Roma-

2nie Suchna Maiewskim Oycu teraźnieyszego Rekwirenta

3spadłą i należącą w spokoyną Realną i Aktualną dziedziczną

4tegoż Rekwirenta Intromittował Possessyą poczem Poddanych

5tameczych do Gromady zwoławszy o ich nowym Panie

6teraźnieyszym Rekwirencie zawiadamił i pełnić posłu-

7szeństwo przykazał oczem mianowany Woźny Szlach-

8tę sobie przytomną oświadczywszy się z tamtąd odiechał

9i tu ad acta przybywszy tey swoiey prawdziwey Possessyi

10uczynił i zeznał Rellacyą prosząc o przyięcie i do

11xiąg zapisanie co i otrzymał –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 6 XI 1708 przed Michałem Synhajewskim; woźny generał Tomasz SEMENOWSKI [?] (jak w akcie 227; formularz relacji identyczny).

Łacina: ad affectationem iuridicamque requisitionem – na żądanie i prawną rekwizycję; eo maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych dla większego i oczywistszego świadectwa; vigore iure naturali (błędnie za vigore iuris naturalis) – mocą prawa naturalnego; ad acta – do akt. „Siemienistość” – rodzina poddanych.

Suchna MAJEWSCY – por. dożywocie Suchny Majewskich w oblatach żytomierskich 1664–1665 (akty 37–56). Wieś „Horodyszcze” [?] (w rkp. „Wsi Horodyszcze”, „w Dobrach Wsi Horodyszczach”) – nazwa częsta; por. Horodyszcze [?] w aktach 137, 151, 165, 216 (tożsamość niepewna). Świadkowie Jan ZAKORSKI [?] i Prokop ŚWIĘCICKI [?] – lekcje niepewne.

Streszczenie

6XI 1708 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Tomasz Semenowski [?] zeznał relację, że 4 XI 1708, na żądanie Pawła Suchny Majewskiego, w obecności szlachty Jana Zakorskiego [?] i Prokopa Święcickiego [?], był we wsi Horodyszcze [?] w województwie kijowskim i wprowadził Pawła w spokojne, realne i dziedziczne posiadanie części tej wsi – z poddanymi ciągłymi i pieszymi, ich powinnościami, daninami, rodzinami, dobytkiem i wszelkimi przynależnościami – która spadła na niego prawem naturalnym po ojcu Romanie Suchnie Majewskim. Zwołanym poddanym oznajmił o nowym panu i nakazał posłuszeństwo; po powrocie zeznał relację do akt.

Transkrypcja

k. 196v (skan 0198, strona lewa)

1Possessya JPana Łukasza Raciborzyń-

2skiego w Dobra Części Wsi Korytyszcz –

3Roku Tysiacza Siemsot Wosmoho

4Miesiaca Nowembra Szestoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti

6Owruczom peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Na-

7miestnikom Podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału

8Woiewodztwa Kijewsk[aho] i Knyhami nynisznymi Khrod[zkimi] Kijewsk[imi]

9Stanowszy Oczewisto Wozny Generał Woiewodztwa Kijowskiego

10i innych szlachetny Tomasz Semenowski [?] in rem suam vere

11ac fidelis Relationis, palam publice libereque recognovit: iż

12on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset Osmego dnia trzydziestego

13[reklamant:] Oktobra

k. 197 (skan 0198, strona prawa)

1Oktobra ad affektationem iuridicamque Rekwisitionem

2UrJPana Łukasza Raciborzyńskiego, maiąc przy sobie stronę

3Szlachty Ludzi wiary godnych UUr. JJPP. Trochima Matyńskie-

4go [?] i Pawła Karskiego [?] eo maioris ac evidentioris testimonium

5gratia ad hunc actum sibi adhibitos, był w Dobrach Części

6Wsi Korytyszcz tu w Woiewództwie Kijowskim sytuowany

7gdzie będąc tez Dobra rzeczoną Część Wsi Korytyszcz vigore

8iuris naturalis et Successive post fata UrJPana Jana Racibo-

9rzyńskiego Oyca teraźnieyszego Rekwirenta spadłą i temuż

10Rekwirentowi przynależną ze wszystkiemi Poddanemi ciągłe-

11mi i nieciągłemi ad praesens znayduiącemi się i zbiegłemi, całą

12Jch Siemienistością i wszystkiemi powinnościami, z Polami

13Łąkami Sianożęciami, Lasami, Barciami, pasieczyskami,

14całym [...] ostkiem [?] zabudowaniem, i wszystkiemi in genere et spe-

15cie mianowanemi i niemianowanemi pożytkami, attynencyami

16pertynencyami et circumferencyami, tak iak wzmiankowana

17Część Dobr Wsi Korytyszcz przez Oyca teraźnieyszego Rekwi-

18renta niegdy UrJ. Jana Raciborzyńskiego w swoich miedzach

19i granicach była posiadana i dotąd się ma i zawiera, temuż

20Rekwirentowi UrJmćPanu Łukaszowi Raciborzyńskiemu

21iako iedynemu po rzeczonym Oycu swoim Sukcessorowi

22w aktualną dziedziczną nemine impugnante et contradi-

23cente podał i postąpił Possessyą – Poddanych do Gromady zwo-

24[reklamant:] ławszy

k. 197v (skan 0199, strona lewa)

1zwoławszy o nowym ich dziedzicznym Panie teraźnieyszym

2Rekwirencie obwieścił i wszelkie powinności pełnić zalecił –

3a tak pomieniony Woźny w spokoyney przerzeczoney Części

4Dobr Wsi Korytyszcz dziedziczney zostawiwszy Rekwiren-

5ta UrJmćPana Łukasza Raciborzyńskiego Jntromissyi, szlachtę

6wyż wyrażoną na Gruncie będącą oświadczywszy się z tam-

7tąd odiechał, a przybywszy do Akt przedemną Urzędem uczynił

8i zeznał takowey Possessyi Rellacyą prosząc onym actis

9connotari co i otrzymał –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 6 XI 1708 przed Michałem Synhajewskim; woźny generał Tomasz SEMENOWSKI [?] (jak w aktach 227–228).

Łacina: in rem suam vere ac fidelis relationis palam publice libereque recognovit – zeznał na swoją rzecz prawdziwą i wierną relację jawnie, publicznie i swobodnie; ad affectationem iuridicamque requisitionem – na żądanie i prawną rekwizycję; eo maioris ac evidentioris testimonii (w rkp. „testimonium”) gratia ad hunc actum sibi adhibitos – przybranych do tej czynności dla większego i oczywistszego świadectwa; vigore iuris naturalis et successive post fata – mocą prawa naturalnego i sukcesyjnie po śmierci; ad praesens – obecnie; in genere et specie – ogólnie i szczegółowo; attynencye, pertynencye, circumferencye – przynależności, przyległości, obwody; nemine impugnante et contradicente – bez niczyjego sprzeciwu i zaprzeczenia; actis connotari – zapisać w aktach.

Wieś Korytyszcz [?] – por. akt 168 (dymisja T. ŁUSZCZEWSKIEGO, 1701). Świadkowie Trochim MATYŃSKI [?] i Paweł KARSKI [?] – lekcje niepewne. Wyraz „[...] ostkiem [?] zabudowaniem” zatarty (plama).

Streszczenie

6XI 1708 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Tomasz Semenowski [?] zeznał relację, że 30 X 1708, na żądanie Łukasza Raciborzyńskiego, w obecności szlachty Trochima Matyńskiego [?] i Pawła Karskiego [?], był w części wsi Korytyszcz [?] w województwie kijowskim i bez niczyjego sprzeciwu wprowadził Łukasza – jako jedynego sukcesora – w aktualne dziedziczne posiadanie tej części, która po śmierci ojca Jana Raciborzyńskiego spadła na niego prawem naturalnym, ze wszystkimi poddanymi (obecnymi i zbiegłymi), ich rodzinami i powinnościami, polami, łąkami, sianożęciami, lasami, barciami, pasieczyskami, zabudowaniami i wszelkimi pożytkami, w granicach, w jakich ją posiadał ojciec. Zwołanym poddanym ogłosił nowego pana i nakazał pełnić powinności; po powrocie zeznał relację do akt.

Transkrypcja

k. 197v (skan 0199, strona lewa)

1Zapis perpetuae Donationis od JJPP. Józefa Oyca

2Mikołaia i Dominika Synów Kosińskich

3JP. Piotrowi Hulanickiemu uczyniony –

4Roku Tysiacza Siemsot Wosmoho

5Miesiaca Nowembra Szestoho dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczom

7peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom Podwoiewodztwa

8Rehentom Khrodz[kim] Generału W[oiewódz]twa Kijewsk[aho] i Knyhami nynisznymi Khrodz[kimi]

9Kijewskimi Comparens personaliter JJPP. Józef Kosiński tudzież Mikołay

10i Dominik Synowie tegoż Kosińscy, ten Zapis wieczysty darowizny

11od siebie zeznawaiących in rem et personam UrJP. Piotra na Hulankach

12Hulanickiego uczyniony dla wpisania do xiąg nynieyszych Grodz[kich] Kij[owskich]

13podawszy ustnie i oczewisto przyznali – Którego ustnym i oczewistym

14zeznaniem swoim stwierdziwszy i zmocniwszy, mnie Urzędu pro-

15sili aby przyięty i w xięgi wpisany był – Którego Affektacyi Ja Urząd

16Annuendo pomieniony Zapis wieczystey darowizny przyimuiąc czytałem

17i tak się w sobie ma – Ja Józef Syn Jana a Wnuk Trojana Kosiński

18Oyciec, i My Mikołay i Dominik Kosińscy Synowie odstąpiwszy swey

19własney należney Ziemskiey Juryzdykcyi prawa Forum Powiatu i W[oiewódz]twa,

20[reklamant:] a pod

k. 198 (skan 0199, strona prawa)

1a pod teraźnieyszy Zapis nasz wieczystey darowizny cale się poddaiąc i

2wcielaiąc zdrowi będąc na ciałach i Umysłach, wiadomo iawno czynie-

3my i dobrowolnie zeznawamy – iż My zeznawaiący niebędąc niczyie-

4go namowieni, ani przymuszeni, ale z dobrego i uważnego rozsądku

5naszego, maiąc też wolność z prawa pospolitego dobrami naszemi

6iako chcieć rządzić i dysponować, zatem dobra nasze Dziedziczne

7prawem Bozym i przyrodzonym po Antecessorach naszych na

8nas spadłe Część Wsi Berezyny [?] tu w W[oiewódz]twie Kij[owskim] leżący ze

9wszystkiemi tey Części Poddanemi, Polami Rolami, Sianożęciami,

10Moczarami, Rzekami Młynami, Borami Ostrowami, drzewem

11bartnym i niebartnym ze pszczołami, bez pszczół Lasami Gaj-

12ami Dąbrowami i innemi wszystkiemi pożytkami i dochodami

13tak iako się te Dobra w swoich miedzach granicach i okolicznościach

14z dawnych czasów miały i zawierały nic nie Excypuiąc, ani wyimu-

15iąc UrJPanu Piotrowi na Hulankach Hulanickiemu potomkom

16i Sukcessorom JegoMości dawamy, darowamy i rezygnuiemy – Wolno tedy iuż

17iest i będzie pomienionemu Piotrowi na Hulankach Hulanickiemu

18wyż pomienione Dobra w Possessyą swoią obiąwszy onemi iako

19iuż swemi własnemi rządzić szafować i dysponować, a my zezna-

20waiący odtąd żadnego regressu recessu ani pretexta do pomienionych Dob-

21r mieć niebędziemy, owszem od wszelkich Jmpetycyi prawnych i nieprawnych

22bronić mamy i powinni będziemy – i na to daliśmy ten nasz List Zapis

23perpetuae Donationis który Rękami naszemi przy Swiadkach i przy-

24iaciołach podpisuiemy – Dattum w Owruczym Tysiąc Siedmset Osmego

25Roku dnia dwudziestego Oktobris – U toho Zapisu perpetuae Dona-

26tionis podpisy Ruk tymi słowy – Józef Syn Jana a Wnuk Troiana Kosiński mp.

27Mikołay Kosiński – Dominik Kosiński – Swiadek i przyiaciel na

28tym Zapisie podpisuię się Jan Ogrodzki [?] (L.) – Swiadek i przyiaciel na

29tym Zapisie wieczystey darowizny podpisuię się Antoni Feliczyń-

30ski [?] – Kotoryiżeto Zapis za podaniem i prozbou, a za moim Urado-

31wym pryniatiem do Knyh nynisznych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 6 XI 1708 przed Michałem Synhajewskim (jak w aktach 227–229).

Łacina: perpetuae donationis – wieczystej darowizny; comparens personaliter – stawający osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; affectationi annuendo – przychylając się do żądania; Forum – sąd; excypuiąc – wyłączając; regressus, recessus – powrót, odstąpienie (prawo odwołania); pretext – pretekst; impetycye – napaści, roszczenia; mp. (manu propria) – ręką własną; (L.) – zapewne locus sigilli albo znak pieczęci przy podpisie.

HULANICCY „na Hulankach” – por. pisarz grodzki kijowski Tomasz na Hulankach HULANICKI w roczkach owruckich 1684 (akty 57–61). Wieś „Berezyny” [?] (w rkp. „Części Wsi Berezyny/Bereznny”) – lekcja niepewna. W nagłówku zapisu i w tekście nazwisko darczyńców „Kosiński/Kosińscy” (w nagłówku z kreską „Koźińskich” [?]); dziad Józefa – Trojan. Świadkowie Jan OGRODZKI [?] i Antoni FELICZYŃSKI [?] – lekcje niepewne. Akt bez dzielenia ręką kopisty – wyrazy przenoszone dowolnie.

Streszczenie

6XI 1708 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Józef Kosiński oraz jego synowie Mikołaj i Dominik osobiście przyznali i podali do ksiąg zapis wieczystej darowizny dla Piotra na Hulankach Hulanickiego. W zapisie (Owrucz, 20 X 1708) Józef, syn Jana i wnuk Trojana Kosiński, wraz z synami Mikołajem i Dominikiem oświadczają, że bez niczyjej namowy i przymusu dają, darują i rezygnują Piotrowi Hulanickiemu, jego potomkom i sukcesorom swoją dziedziczną (po przodkach) część wsi Berezyny [?] w województwie kijowskim – z poddanymi, polami, rolami, sianożęciami, moczarami, rzekami, młynami, borami, ostrowami, drzewem bartnym i niebartnym, lasami, gajami, dąbrowami i wszelkimi pożytkami, w dawnych granicach, niczego nie wyłączając. Hulanicki może objąć dobra w posiadanie i rządzić nimi jak własnymi; darczyńcy zrzekają się prawa powrotu i zobowiązują się bronić go przed wszelkimi roszczeniami. Zapis podpisali Józef, Mikołaj i Dominik Kosińscy oraz świadkowie Jan Ogrodzki [?] i Antoni Feliczyński [?]; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 198v (skan 0200, strona lewa)

1Dymissya od JPana Józefa Pińkowskie-

2go [?] na rzecz Synów swych JJana i Pawła

3Pińkowskich [?] uczyniona –

4Roku Tysiacza Siemsot Wosmoho

5Miesiaca Nowembra Szestoho dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti

7Owruczom peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestni-

8kom podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa

9Kijewskaho i Knyhami Nynisznymi Khrodzkimi Kijewskimi

10Comparens pers[onaliter] UrJmćPan Józef Pińkowski [?] tę Dymissyą

11od siebie in rem et personam Synów swych UUr. JJPP. Jana i Paw-

12ła Pińkowskich [?] na pewne Części wsiów Pińkowa [?] i Miratyniec [?]

13inferowaną dla zapisania do xiąg Grodzkich Województwa

14Kijowskiego podał, którą Ja Urząd ad acticandum przyimuiąc

15czytałem i tak się w sobie ma – Ja Józef Pińkowski [?] zdrowym

16będąc na ciele i Umyśle, odstąpiwszy swey własney należney Ju-

17ryzdykcyi, a pod teraźnieyszy moy List czyli Zapis Dymis-

18syonis cale się poddaiąc i incorporuiąc wiadomo iawnie

19czynię ustnie i dobrowolnie zeznaię Jż Ja maiąc Części

20moię Dziedziczne w Dobrach nieruchomych iedną w W[oiewódz]twie

21Ruskim, a Ziemi Halickiey we wsi Pińkowie [?] z podda-

22nych trzech składaiącą się, drugą zas Część we Wsi Mira-

23tyńcach [?] w Województwie Kijowskim sytuowaną rownie

24z trzech Poddanych złożoną, gdyż z przyczyny podesz-

25łego wieku moiego zarządzać tym maiątkiem niemogę:

26nadtę widząc Kreacyą i przyzwoitą applikacyą pomienio-

27nych Synów moich, przeto z powyższych Dobr Część we

28wsi Pińkowie [?] będącą Synowi memu Starszemu UrJP. Janowi

29Pińkowskiemu, a Część we wsi Miratyńcach [?] Synowi

30[reklamant:] memu

k. 199 (skan 0200, strona prawa)

1memu młodszemu UrJmćPanu Pawłowi Pińkowskiemu ze

2wszystkimi Poddanemi Jch, powinnościami, attynencyami

3i użytkami na zawsze odstępuię i Dymittuię – Wolni zatem

4pomienieni oba Synowie moi UUr. JJPP. Jan i Paweł Pińkow-

5scy rzeczone Dobra obiąć w swe władanie, i onemi podług

6woli swoiey rozrządzać, komu chcieć dać, przedać, daro-

7wać i na naylepszy pożytek swoy obrócić, a Ja raz rzeką

8Zrzekam [?] się prawa na rzecz Synów moich UUr. JJPP. Jana

9i Pawła Pińkowskich odtąd żadnego powrotu do po-

10mienionych Dobr Części wsiów Pińkowa i Miratyniec

11nie mam i mieć niebędę – Ynato daiem ten moy List czyli

12Zapis Dymissyonis podpisem Ręki mey własney i przyiaciół

13do tego uproszonych stwierdzony – Dattum w Żytomierzu

14Roku Tysiąc Siedmset Osmego Miesiąca Nowembris

15piątego dnia – u tego Zapisu podpisy Rąk tymi słowy –

16Józef Pińkowski [?] mp. Proszony Za Swiadka i przyia-

17ciela podpisuię się Józef Malicki [?] Podcz[aszy] Sandecki [?] mp. –

18Jako Swiadek i przyiaciel przytomny przy opisaniu

19tey Dymissyi podpisuię się Jan Lewkowski mp. Za Swiad-

20ka na tey Dymissyi podpisuię się Józef Ostrowski mp.

21Kotoryito Zapis Dymissyonis Za podaniem i prozboiu

22a Za moim Uradowym pryniatiem do Knyh nynisznych

23Khrodzkich Kijewskich iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 6 XI 1708 przed Michałem Synhajewskim (jak w aktach 227–230). Akt pisany inną, ozdobniejszą ręką (pętlowe „Z”, „J”).

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; ad actitandum (w rkp. „ad acticandum”) – do wpisania do akt; incorporuiąc – wcielając; attynencye – przynależności; mp. (manu propria) – ręką własną. „Kreacya” – wychowanie, ułożenie; „applikacya” – pilność, przyłożenie się.

Nazwisko „Pińkowski” [?] i wieś „Pińków” [?] (w rkp. „Pińkowskiego”, „we wsi Pińkowie”, „wsiów Pińkowa”; może Pieńkowski / Pieńków) – lekcje niepewne. Część w Pińkowie [?] leży w województwie ruskim, ziemi halickiej (3 poddanych), część w Mirotyńcach [?] (w rkp. „Miratyniec”, „we Wsi Miratyńcach”) w woj. kijowskim (3 poddanych) – por. akty 123, 127, 222, 225. Świadek Józef MALICKI [?], „Podcz. Sandecki” [?] (podczaszy sądecki [?]), Jan LEWKOWSKI, Józef OSTROWSKI. „Raz rzeką Zrzekam [?] się” – wyrażenie niepewne.

Streszczenie

6XI 1708 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Józef Pińkowski [?] osobiście podał do ksiąg grodzkich kijowskich zapis dymisji na rzecz synów Jana i Pawła. W zapisie (Żytomierz, 5 XI 1708) Józef Pińkowski [?], zdrowy na ciele i umyśle, oświadcza, że mając dwie dziedziczne części dóbr – jedną we wsi Pińków [?] w województwie ruskim, ziemi halickiej, i drugą we wsi Mirotyńce [?] w województwie kijowskim, każdą z trzema poddanymi – z powodu podeszłego wieku nie może nimi zarządzać, a widząc dobre ułożenie i pilność synów, odstępuje i dymituje na zawsze starszemu synowi Janowi część w Pińkowie [?], a młodszemu Pawłowi część w Mirotyńcach [?], z poddanymi, powinnościami i pożytkami; synowie mogą nimi swobodnie rozporządzać, a ojciec zrzeka się prawa powrotu. Zapis podpisali Józef Pińkowski [?] oraz świadkowie Józef Malicki [?], podczaszy sądecki [?], Jan Lewkowski i Józef Ostrowski; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 199 (skan 0200, strona prawa)

1Patent od JW. Rzewuskiego UrJ. Józefowi

2Heybowiczowi [?] dany i służący

3Roku Tysiacza Siemsot Wosmoho

4Miesiaca Nowembra Szestoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti

k. 199v (skan 0201, strona lewa)

1Owruczom peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom Pod-

2woiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kij[ewskaho] i Knyhami

3nynisznymi Khrodz[kimi] Kij[ewskimi] Comparens pers[onaliter] UrJP. Józef Heybowicz [?]

4ten Patent na szarżę Porucznikostwa od JW. Stanisława Mateusza

5Rzewuskiego Hetmana Wielkiego Kor[onnego] sobie służącemu dany i służący

6dla wpisania do xiąg nynieyszych podał, który Ja Urząd ad actican-

7dum przyimuiąc czytałem i ten tak się w sobie ma – Stanisław

8Mateusz na Rozdole i Rzejowie [?] Rzewuski, Woiewoda Podlaski,

9Hetman Wielki Kor[onny] Starosta Chełmski, Nowosielecki, Lubomlski,

10Drohowyski etc. wszem wobec i każdemu z osobna komu

11otem wiedzieć należy, a mianowicie JWW. JWW. JmćPanom

12Pułkownikom, Maiorom, Kapitanom, Porucznikom, i Chorążym

13Woyska Polskiego Authoramentu cudzoziemskiego do wiado-

14mości podaię – Jż widząc w osobie UrJPana Józefa Heybo-

15wicza [?] Chorążego od przedniey straży Pułku mego, zdolno-

16ść i wielemiłą [?] admilitaris opera ochotę, umyśliłem tegoż UrJP.

17Józefa Heybowicza [?] wynadgrodzić, Jakoż temuż nynieyszym

18Patentem moim Porucznikostwo daię i Konferuię, en virtute

19którego Patentu mego aby odtąd woysko koronne pomienionego

20UrJmćPana za prawdziwego i aktualnego Porucznika

21mieli znali mianowali mieysce tytułu prerogatywy

22tey szarży ustępowali mieć chcę i pilno zalecam, a

23na większy dowód przy pieczęci Woyskowey Ręką się moią

24podpisuię – Dattum w Zamoyscu [?] Roku Tysiąc Siedm-

25set szostego miesiąca Maja dziesiątego dnia – U tego

26Patentu per oblatam podanego podpis Ręki JW. Rzewuskiego

27Hetm[ana] Wiel[kiego] Kor[onnego] przy pieczęci wyrażoney te słowa –

28Stanisław Mateusz Rzewuski Hetm[an] Wiel[ki] Kor[onny] Star[osta]

29Chełm[ski] Nowosiel[ecki] etc. – Kotoryiżeto Patent za podaniem

30y prozbou, a za moim Uradowym pryniatiem

31do Knyh nynisznych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 6 XI 1708 przed Michałem Synhajewskim (jak w aktach 227–231).

Wystawca patentu – Stanisław Mateusz RZEWUSKI (ok. 1662–1728), hetman wielki koronny (od 1706), wojewoda podlaski, starosta chełmski, nowosielecki, lubomelski i drohowyski [?] (w rkp. „Drohowyski”). Przydomek „na Rozdole i Rzejowie [?]” – lekcja niepewna (Rozdół – siedziba Rzewuskich). Miejsce wystawienia „w Zamoyscu” [?] – zapewne Zamość.

Łacina i wojskowość: comparens personaliter – stawający osobiście; ad actitandum (w rkp. „ad acticandum”) – do wpisania do akt; ad militaria opera (w rkp. „admilitaris opera”) – do służby wojskowej; en virtute (zapewne in virtute) – na mocy; per oblatam – przez oblatę; szarża – stopień; „authorament cudzoziemski” – zaciąg cudzoziemski (piechota i dragonia wzorowane na wojskach zachodnich); „chorąży od przedniej straży” – chorąży straży przedniej pułku. „Wielemiłą [?]” – wyraz niepewny (może „niezmierną”).

Nazwisko obdarowanego „Heybowicz” [?] (w rkp. „Heybowiczowi/Heybowicza”) – lekcja niepewna.

Streszczenie

6XI 1708 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Józef Heybowicz [?] osobiście podał do ksiąg patent na stopień porucznika wydany mu przez Stanisława Mateusza Rzewuskiego, hetmana wielkiego koronnego. W patencie (Zamość [?], 10 V 1706) Rzewuski – wojewoda podlaski, hetman wielki koronny, starosta chełmski, nowosielecki, lubomelski i drohowyski [?] – oznajmia pułkownikom, majorom, kapitanom, porucznikom i chorążym wojska polskiego autoramentu cudzoziemskiego, że widząc w Józefie Heybowiczu [?], chorążym straży przedniej swego pułku, zdolność i ochotę do służby wojskowej, nadaje mu porucznikostwo i poleca, by wojsko koronne uznawało go za prawdziwego porucznika i oddawało mu należne tej szarży miejsce, tytuł i prerogatywy. Patent podpisany przez hetmana i opatrzony pieczęcią wojskową wpisano do ksiąg.

Transkrypcja

k. 200 (skan 0201, strona prawa)

1Testament JP. Jana Czarneckiego Cześn[ika] Żyto[mierskiego] na

2rozporządzenie Dobr swoich wszelkich uczyniony –

3Roku Tysiacza Siemsot Dewiatoho

4Miesiaca Sentiabra Dwadcat trethoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczom

6peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom Podwoiewodztwa

7Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho i Knyhami nynisznymi

8Khrodzkimi Kij[ewskimi] Comparens pers[onaliter] Ur. JP. Paliszewski [?] dla zapisania do

9xiąg nynieyszych Testament ostatniey woli JP. Jana Czarneckiego

10Cześn[ika] Żyto[mierskiego] na rozporządzeniu Dobr i Substancyi wszelkiey po

11nim pozostałey, z podpisem Ręki Jego własney, tudzież z podpisami Rąk

12JmćPP. przyiaciół który per oblatam podał, prosząc mnie Urzędu

13o przyięcie i do xiąg wpisanie, który Testament Ja Urząd do xiąg przyi-

14muiąc czytałem i iest tenoris sequentis – W Jmię Boga Oyca i Syna

15i Ducha S[więte]go w Troycy Swiętey Jedynego Amen – pamiętaiąc nato, iż pod Nie-

16bem nienasz nic trwałego ani wiecznego, a nayba[r]dziey natura ludz-

17ka która z Ziemi iest złożona skazitelności i śmiertelności iest podległa

18w Ziemię się obracać musi, przeto Ja Jan Czarnecki Cześn[ik] Żyto[mierski] widząc się być

19śmiertelnym, lubo naten czas od Pana Boga za grzechy moie iestem nawiedzio-

20ny, iednak na Umyśle i przytomnem będąc baczeniu testament i tę ostatnią

21wolę moią tak rozporządzam – Naypierwiey wyznawam się w wierze S[więtey] Kato-

22lickiey zchodzę z tego Swiata – wyznawam Boga w Troycy S[więtey] Jedynego

23stworzyciela i odkupiciela mojego, tegoż Twórcę mojego proszę aby na

24Grzechi i nieprawości moie niepamiętał z miłosierdzia swego S[więte]go za przy-

25czyną przenayświętszey Panny Maryi Boga Rodzicy i wszystkich Swiętych – wszyst-

26kie grzechy moie odpuściwszy duszę moią grzeszną w ręce święte Boskie i do

27Żywota wiecznego przyiąć raczył – Ciało moie grzeszne iako Ziemia Ziemi w Kościele

28Oyców Dominikanów Czarnobylskich niech Syn moy Stanisław pochowa-

29ć ma bez żadney pompy światowey – Małym maiątkiem moim tak rozporządzam –

30[reklamant:] Naypierwiey

k. 200v (skan 0202, strona lewa)

1Naypierwiey za duszę moią tymże Oycom Dominikanom gdzie ciało moie leży

2będzie Złotych Dwieście – Część wsi moią dziedziczną w W[oiewódz]twie Kij[owskim] Pow[iecie] Żyto[mierskim]

3leżącą we wsi Skłodenny [?] ze czterech Chłopów ciągłych i dwóch pieszych składa-

4iącą się po Antecessorach moich na mnie spadłą ze wszystkiemi przy-

5należytościami Łazami, bagnami, Łąkami, łanami, Sianożęciami

6rzekami, stawami, pastwiskami i wszelkiemi pertynencyami cało przod-

7kowie moi używali, tęż Część Synowi moiemu niżeymu Janowi daię daruię

8i zapisuię – a to dla przyzwoitego Jego utrzymania się przychilności Synow-

9skiey – Długi zaś co mam na kartach od rozmaitych Ludzi te tenże Syn moy

10Jan powinien odebrać, duszę moią ratować nabożeństwem, z tych pieniędzy

11Złotych Sto pięćdziesiąt JP. Annie Michałowey [?] szwagierce [?] naszey kilkonastoletniey

12iako i bieliznę Żony niegdy nieboszki Żony moiey, przytem Krowę siwą doyną

13po Smierci moiey oddać powinien – wszystkie zaś Remanenta w Stadach

14Bydle powozach rzeczy i sprzęt znayduiące się do wolnego rozporządzenia temuż

15Synowi moiemu zostawiam – Aby nikt nieprzeczył temu Testamentowi

16i aby Syn moy niżey warunki na niego włożone wypełnił – za Exekutora

17obieram JPana Jana Paliszewskiego [?] który ten Testament zaraz po moiey

18Smierci oblatować ma – A tak rozporządziwszy wszystko żegnam

19lubego Syna moiego i przyiaciół – prosząc ich aby niebronili [?] i nie łamali [?]

20tego moiego Testamentu niedozwolili, który Ja przy podpisie przyiaciół

21przezemnie uproszonych ręką moią własną podpisuię. Działo

22się w Skłodenny [?] Tysiąc Siedmset dziewiątego Roku dnia Dzie-

23siątego Miesiąca Septembra – U toho Testamentu podpisy Ruk temi

24słowy Jan Czarnecki Cześ[nik] Żytom[ierski] ręką własną – Za Ustną prozbą

25od JegoMości Pana Cześnika Żyto[mierskiego] proszony przyiaciel do podpisu

26tego Testamentu podpisuię się Michał z Bork [?] Zborowski [?] mp. Ja Ustnie proszony przyia-

27ciel do tego Testamentu od JP. Jana Czarneckiego C[ześnika] Ż[ytomierskiego] podpisuię się Teofil Zubowicki [?] – Kotory-

28żeto Testament za podaniem i prozboiu JeHo Miłosti podawaiuczoho, a za moim Uradowym pryniatiem do

29Knyh nynisznych Khrodzkich iest zapisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 23 IX 1709 przed Michałem Synhajewskim. Nowy rok: na marginesie ołówkiem „1709”, krzyżyk.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; per oblatam – przez oblatę; tenoris sequentis – następującej treści; pertynencye – przynależności; mp. (manu propria) – ręką własną.

Rozbieżność: w testamencie wymieniony najpierw „Syn moy Stanisław”, który ma pochować ciało, a dziedzicem części wsi jest „Syn moy niżey [młodszy?] Jan” („Synowi moiemu niżeymu Janowi”) – może dwaj synowie albo błąd kopisty. Nazwa wsi „Skłodenna” [?] (w rkp. „we wsi Skłedenny”, „w Skłedenny”) – lekcja niepewna. Podający oblatę i egzekutor – Jan PALISZEWSKI [?] (w rkp. „Paliszewski/Paliszewskiego”). „JP. Annie Michałowey [?] szwagierce [?] naszey kilkonastoletniey” – lekcja niepewna. Świadkowie: Michał z Bork [?] ZBOROWSKI [?] (może „Zberowski”), Teofil ZUBOWICKI [?].

Legaty: 200 zł dla dominikanów czarnobylskich za duszę (u nich pochówek „bez żadnej pompy światowej”); część wsi (4 chłopów ciągłych i 2 pieszych) – synowi Janowi; z długów na kartach (rewersach) – 150 zł, bielizna zmarłej żony i siwa dojna krowa dla Anny Michałowej [?]; remanenty (stada, bydło, powozy, sprzęty) – synowi.

Streszczenie

23IX 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Jan Paliszewski [?] podał do ksiąg testament Jana Czarneckiego, cześnika żytomierskiego. W testamencie (Skłodenna [?], 10 IX 1709) Czarnecki, złożony chorobą, lecz przytomny, wyznaje wiarę katolicką, poleca duszę Bogu i prosi, by syn Stanisław pochował go bez pompy w kościele dominikanów czarnobylskich, którym zapisuje 200 zł. Swoją dziedziczną (po przodkach) część wsi Skłodenna [?] w powiecie żytomierskim województwa kijowskiego (4 chłopów ciągłych i 2 pieszych) ze wszystkimi przynależnościami daje synowi Janowi; syn ma odebrać długi z rewersów, ratować duszę ojca nabożeństwami, wypłacić z nich 150 zł Annie Michałowej [?] i oddać jej bieliznę zmarłej żony testatora oraz siwą krowę; remanenty (stada, bydło, powozy, sprzęty) zostawia synowi. Egzekutorem ustanawia Jana Paliszewskiego [?], który ma oblatować testament. Podpisali: testator oraz przyjaciele Michał z Bork [?] Zborowski [?] i Teofil Zubowicki [?]; testament wpisano do ksiąg.

Transkrypcja

k. 201 (skan 0202, strona prawa)

1Possessya UrJP. Józefa Dobrzańskiego

2w Dobra połowy Wsi Wielkiey Dąbrowy służąca –

3Roku Tysiacza Siemsot Dewiatoho

4Miesiaca Septembra Dwadcat osmoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti

6Owruczom peredomnoiu Michałom Synhajewskim Na-

7miestnikom Podwoiewodztwa Rejentom Khrodzkim Generału

8Woiewództwa Kijowskaho i Knyhami nynisznymi Khrodz-

9kimi Kijowskimi Comparens pers[onaliter] Woźny Generał

10Województwa Kijowskiego i innych szlachetny Samuel

11Trzeszkowski [?] in rem suam vere ac fidelis relationis palam

12ustnie i dobrowolnie zeznał iż on Roku teraźnieyszego

13Tysiąc Siedmset Dziewiątego dnia Szesnastego Septembra

14maiąc przy sobie stronę Szlachtę UUr. JchMciPanów Samu-

15ela Michniewskiego [?] i Jana Wolskiego [?] i innych ad affectatio-

16nem UrJmćPana Józefa Dobrzańskiego a UrJmć Ale-

17xandra Dobrzańskiego Syna, był we wsi Wielkiey

18Dąbrowie w Województwie Kijowskim, a Powiecie Żyto[mierskim]

19gdzie vigore iuris naturalis post fata Rodzica Rekwi-

20renta conzernentis [?] połowę tyże Wsi Wielkiey Dąbrowy

21z połową ogrodów, siedlisk, Gruntów zarosłych i niezarosłych,

22ostrowów, Borow, Łazów, Sianożęci, Drzewem

23bartnym ze pszczołami i bez pszczoł, zrzekami, Rzecz-

24kami, Rzekami [?], Jeziorami, Stawami, Groblami, przy-

25chodami, pożytkami, z Łowy rybnemi, zwierzynnemi,

26ptaszemi, z Karczmą, nabywszy poddanemi i wszelką robo-

27cizną, powinnością i danią pieniężną i miodową

28ze wszystkiemi połowy tych Dobr przychodami, pożyt-

29kami i należnościami, iako to sobie w swoich granicach i ob-

30chodzie z antiquitus zostawało, iako rodzic Rekwirenta

31[reklamant:] zażywał

k. 201v (skan 0203, strona lewa)

1zażywał na rzecz JchMciów Affectanta i Jego

2Sukcessorów podał possessyą i intromittował,

3nemine contradicente, poczem poddanych po-

4mienionych do kupy zwoławszy o panu ich

5nabytym, teraźnieyszym Rekwirencie opowie-

6dział i aby wszelkie powinności Jemu iako komu

7inemu [?] odtąd pełnili, czynsze i danie oddawali, ure-

8dowmie [?] przykazał, iakoż poddani sprzeciwni nie

9byli i to co zdawna obywateli requirenti pełnić

10iako panu swemu ochoczo deklarowali, wszem

11on Woźny Szlachtę sobie przytomną oświad-

12czywszy się i w należytey tych Dobr połowy wielkiey

13Dąbrowy rekwirenta Possessyi zostawiwszy z tamtąd

14odiechał i otem prawdziwą Jntromissyi zeznał

15Rellacyą, prosząc onym actis connotari co i otrzymał –

16Samuel Trzeszkowski [?] Woźny ignarus scribendi –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 28 IX 1709 przed Michałem Synhajewskim. Nowy woźny generał województwa kijowskiego i innych – szlachetny Samuel TRZESZKOWSKI [?] (w rkp. „Trzeszkowski”); „ignarus scribendi” – nie umiejący pisać.

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; in rem suam vere ac fidelis relationis palam … recognovit – zeznał na swoją rzecz prawdziwą i wierną relację jawnie; ad affectationem – na żądanie; vigore iuris naturalis post fata – mocą prawa naturalnego po śmierci; conzernentis [?] – zapewne „concernentem” (dotyczącą) – wyraz niepewny; ab antiquitus (w rkp. „z antiquitus”) – od dawna; nemine contradicente – bez niczyjego sprzeciwu; requirenti – rekwirentowi; actis connotari – zapisać w aktach.

Wieś „Wielka Dąbrowa” [?] (w rkp. „Wsi Wielkiey Dąbrowy”, „we wsi Wielkiey Dąbrowie”) w powiecie żytomierskim – lekcja niepewna. Świadkowie Samuel MICHNIEWSKI [?] i Jan WOLSKI [?] – lekcje niepewne. „Nabywszy poddanemi” – zapewne zniekształcone „z nabytemi poddanemi”; „uredowmie” [?] – zapewne „urzędownie”. Kilka zdań zniekształconych przez kopistę.

Streszczenie

28IX 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Samuel Trzeszkowski [?] zeznał relację, że 16 IX 1709, w obecności szlachty Samuela Michniewskiego [?], Jana Wolskiego [?] i innych, na żądanie Józefa Dobrzańskiego, syna Aleksandra, był we wsi Wielka Dąbrowa [?] w województwie kijowskim, powiecie żytomierskim, i – prawem naturalnym po śmierci ojca rekwirenta – bez niczyjego sprzeciwu wprowadził go w posiadanie połowy tej wsi z połową ogrodów, siedlisk, gruntów, ostrowów, borów, łazów, sianożęci, drzewa bartnego, rzek, jezior, stawów, grobli, łowów rybnych, zwierzęcych i ptasich, z karczmą, poddanymi, robocizną, powinnościami oraz daniną pieniężną i miodową, tak jak tego używał ojciec. Zwołanym poddanym oznajmił o nowym panu i nakazał pełnić powinności oraz oddawać czynsze i daniny; poddani ochoczo zadeklarowali posłuszeństwo. Woźny, niepiśmienny, prosił o wpisanie relacji do akt.

Transkrypcja

k. 202 (skan 0203, strona prawa)

1Possessya JP. Hordyńskiego –

2Roku Tysiacza Siemsot Dewiatoho

3Miesiaca Nowembra Piatoho Dnia

4Na urzędzie Kgrodzkim w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

5peredomnoiu Michaiłom Synhajewskim Namiestnikom podwoiewodz-

6twa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho i Knyhami

7Nynisznymi Khrodzkimi Kijewskimi Stanowszy oczewisto Woźny Generał

8W[oiewódz]twa Kijowskiego i Jnnych Szlachetny Stefan Komar w moc pra-

9wdziwey wierney i słuszney Rellacyi swoiey iawnie ustnie i do-

10browolnie dla Zapisania do xiąg nynieyszych zeznał Jż on na afekta-

11cyą i prawną Rekwizycyą UUr. W. Alexandra i Teofili z Boguckich [?] Hordyńskich

12Cześnikowstwa Drohickich [?] maiąc przy sobie stronę Szlachty UUr. Jana

13Białoszyckiego [?] i Piotra Szockiego [?] dla lepszey wiary użytych i przysposobionych

14Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset dziewiątego dnia trzydziestego

15Października był w Dobrach wsi Potijowie [?] w W[oiewódz]twie Kijowskim

16a powiecie Żytomierskim leżących, gdzie będąc vigore Kontraktu Arendo-

17wnego Requirentom służącego Część tyże wsi ze wszystkiemi pod-

18danemi polami i Sianożęciami do tey Części należącemi wyż wspo-

19mnionym requirentom do spokoyney realney trzechletniey podał

20i postąpił Possessyi wte nazywane [?] dobra nemine impugnante

21et contradicente, oczem szlachtę przy tym sobie przytomną oświad-

22czywszy się z tamtąd powróciwszy otym tey swoiey Rellacyi possessyi

23uczynił i zeznał prosząc o przyięcie do xiąg co i otrzymał. Stefan

24Komar Woźny –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim; w tym akcie „Na urzędzie Kgrodzkim” – forma mieszana) – Owrucz 5 XI 1709 przed Michałem Synhajewskim. Woźny generał Stefan KOMAR (ten sam co w aktach 169–173, tam „Kamar [?]”/„Komar”; tu nazwisko wyraźne, także w podpisie).

Łacina: vigore – mocą; nemine impugnante et contradicente – bez niczyjego sprzeciwu i zaprzeczenia. Intromisja nie w dziedzictwo, lecz w trzyletnią posesję z kontraktu arendownego (dzierżawnego).

Panieńskie nazwisko Teofili „z Boguckich” [?] i tytuł „Cześnikowstwa Drohickich” [?] (cześnikostwo drohickie?) – lekcje niepewne. Wieś „Potijów/Potijówka” [?] (w rkp. „we wsi Potijowie”) – por. sumy z Potijówki w testamencie M. MARTYNOWSKIEGO (akt 84). Świadkowie Jan BIAŁOSZYCKI [?] i Piotr SZOCKI [?] – lekcje niepewne. „Wte nazywane [?] dobra” – wyrażenie niepewne (może „w te nazwane dobra”).

Streszczenie

5XI 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Stefan Komar zeznał relację, że 30 X 1709, na żądanie Aleksandra i Teofili z Boguckich [?] Hordyńskich, cześnikostwa drohickich [?], w obecności szlachty Jana Białoszyckiego [?] i Piotra Szockiego [?], był we wsi Potijówka [?] w województwie kijowskim, powiecie żytomierskim, i – na mocy przysługującego im kontraktu arendownego – bez niczyjego sprzeciwu wprowadził ich w spokojne, realne, trzyletnie posiadanie części tej wsi z poddanymi, polami i sianożęciami. Po powrocie zeznał relację do akt.

Transkrypcja

k. 202 (skan 0203, strona prawa)

1Kwit JP. Józefa Syna Jakoba Piotrowicza JP. Ma-

2karemu Sołkaczowi [?] dany –

3Roku Tysiacza Siemsot Dewiatoho

4Miesiaca Nowembra Piatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczu peredomnoiu Mychaiłom

6Synhajewskim Namiestnikom Podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kij[ewskaho] i Knyhami

7nynisznymi Khrodzkimi Kijewskimi Comparens Pers[onaliter] WJP. Józef Piotrowicz zdrowy będąc

8[reklamant:] na

k. 202v (skan 0204, strona lewa)

1na ciele i Umyśle odstąpiwszy swey własney należney Juryzdykcyi prawa Forum

2W[oiewódz]twa, a pod teraźnieysze kwitacyi zeznanie poddaiąc i wcielaiąc wiadomo iawno

3czynię i dobrowolnie zeznaię iż Ja zeznawaiący maiąc moie własne Dobra a szcze-

4golnie połowę wsi Kucharów [?] w W[oiewódz]twie Wołyńskim leżące ze wszystkiemi do tych

5Dobr przynależytościami Poddanemi onych powinnościami, Polami, Rolami, Sia-

6nożęciami, Łazami, Drzewami bartnemi i niebartnemi, i ze wszystkiemi innemi wszel-

7kiemi i wszelakiemi attynencyami i Cyrkumferencyami po Oycu moim WJP. Jakobie

8i Stryiu Antonim Piotrowiczach otrzymaniu [?] się zdarzonych i Successive na

9mnie spadłych, a maiąc wolność maiątkiem swoim iak chcieć rządzić szafować i dy-

10sponować komu chcieć dać, darować i zwyczaiem prawem Rezygnować, umyśli-

11łem pomienione Dobra połowę wsi Kucharów [?] WJP. Janowi Skibickiemu [?] za

12Summę Szacunkową Sześć tysięcy pięćset osmdziesiąt Złotych Polskich odprzedać na co

13zawarta została między nami o wspomnione Dobra Rezygnacyina Tranzakcya [?] Lecz

14gdy WJP. Jan Skibicki [?] w dniu dzisieyszym resztę pozostałey Summy Tysiąc

15Dziewięćset pięćdziesiąt Złotych Polskich do Rąk moich wypłaca i wylicza przeto Ja

16z wypłaty takowey i iuż całkowitey Szacunkowey Summy tegoż JP. Jana Skibic-

17kiego [?] potomków i następców JegoMości kwituię niezostawuiąc żadney mocy ottoniko-

18mu [?] upominania się – mocą Dobrowolnego Kwitowego zeznania moiego Józef Syn Ja-

19kuba Piotrowicz – Który ten Kwit ad acticandum przyięty i wpisany iest –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 5 XI 1709 przed Michałem Synhajewskim. Zakończenie po polsku („Który ten Kwit ad acticandum przyięty i wpisany iest”).

Rozbieżność: w nagłówku kwit „JP. Makaremu Sołkaczowi [?] dany”, w treści kwitowany jest WJP. Jan SKIBICKI [?] (i jego potomkowie), który kupił połowę wsi Kucharów [?] za 6580 zł i dopłacił resztę 1950 zł. Nazwisko w nagłówku („Sołkacz” [?]) i „Skibicki” [?] – lekcje niepewne. Wieś „Kucharów” [?] (w rkp. „połowę wsi Kucharów”) w woj. wołyńskim – por. Kuchary [?] w aktach 112 i 117 (pow. owrucki; tożsamość niepewna).

Łacina: comparens personaliter – stawający osobiście; Forum – sąd; attynencye i cyrkumferencye – przynależności i obwody; successive – sukcesyjnie; ad actitandum (w rkp. „ad acticandum”) – do wpisania do akt. „Otrzymaniu [?] się zdarzonych” – wyrażenie niepewne; „ottonikomu” [?] – zapewne zniekształcone „nikomu”. „Rezygnacyina Tranzakcya [?]” – wyraz drugi niepewny.

Streszczenie

5XI 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Józef Piotrowicz osobiście zeznał kwit (w nagłówku odpisu określony jako dany Makaremu Sołkaczowi [?]). Oświadcza w nim, że posiadając połowę wsi Kucharów [?] w województwie wołyńskim, odziedziczoną po ojcu Jakubie i stryju Antonim Piotrowiczach, sprzedał ją Janowi Skibickiemu [?] za sumę szacunkową 6580 zł polskich na mocy zawartej transakcji rezygnacyjnej; ponieważ Skibicki [?] wypłacił mu tego dnia resztę – 1950 zł – Piotrowicz kwituje go oraz jego potomków i następców z całej sumy, zrzekając się wszelkich dalszych roszczeń. Kwit wpisano do ksiąg.

Transkrypcja

k. 202v (skan 0204, strona lewa)

1Possessya UrJP. Ignacego Sołeckiego

2w Dobra Części Wsi [Zakwitowiec] –

3Roku Tysiacza Siemsot Dewiatoho

4Miesiaca Nowembra piatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti

6Owruczom peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Na-

7miestnikom Podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim

8Generału W[oiewódz]twa Kij[ewskaho] i Knyhami nynisznymi Khrodz[kimi]

9Kij[ewskimi] stanowszy oczewisto Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowsk[iego]

10i innych szlachetny Stefan Komar w moc prawdziwey

11wierney i słuszney Rellacyi swoiey iawnie ustnie i dobro-

12[reklamant:] wolnie

k. 203 (skan 0204, strona prawa)

1Dla zapisania do xiąg nynieyszych zeznał iż on na affektacyą

2i prawną Rekwizycyą UrJP. Ignacego Sołeckiego maiąc

3przy sobie stronę Szlachty UUr. Pawła Uchańskiego [?] i Marcina

4Jerzewskiego [?] dla lepszey wiary użytych i przysposobionych

5Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset dziewiątego dnia

6Dwudziestego dziewiątego Października był w Dobrach Wsi

7Zakwitowce [?] w W[oiewódz]twie Kij[owskim] sytuowaney, gdzie będąc Część

8tey wsi ze wszystkiemi poddanemi, Polami, Rolami, Łąkami

9Wodami, Sianożęciami, wygonami, tudzież ze wszystkie-

10mi zabudowaniami tak Dworskiemi iako i Chłopskiemi

11temuż UrJP. Ignacemu Sołeckiemu teraźnieyszemu

12Rekwirentowi po Oycu Jego UrJP. Augustynie So-

13łeckim Sędzi Grodz[kim] Poznańskim na niego spadłą, do spo-

14koyney realney i aktualney podał postąpił i Jntromittował

15Possessyą – poczem poddanych do Gromady zwoławszy

16o nowym ich Panie opowiedział, i pełnić posłuszeń-

17stwo zalecił, w czem stronę Szlachty przy sobie

18będącą oświadczywszy się z tamtąd tu powrócił

19i o tem tę swoią prawdziwą przedemną Urzędem

20uczynił i zeznał Rellacyą prosząc onym actis in-

21scribere co i otrzymał – Stefan Komar Woźny –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 5 XI 1709 przed Michałem Synhajewskim; woźny generał Stefan KOMAR (jak w akcie 235).

W nagłówku odpisu nazwy wsi brak („w Dobra Części Wsi –”), uzupełniono z tekstu. Wieś „Zakwitowce” [?] (w rkp. „w Dobrach Wsi Zakwitowce”) – lekcja niepewna; zapewne ta sama co „Zakwitówka” w akcie 238. SOŁECCY – por. Regina z Sołeckich [?] Czaykowska (akt 224). Świadkowie Paweł UCHAŃSKI [?] i Marcin JERZEWSKI [?] – lekcje niepewne. Ojciec – Augustyn SOŁECKI, sędzia grodzki poznański (urząd w Wielkopolsce – może przybysz z Wielkopolski albo zniekształcenie kopisty).

Łacina: actis inscribere – wpisać do akt.

Streszczenie

5XI 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Stefan Komar zeznał relację, że 29 X 1709, na żądanie Ignacego Sołeckiego, w obecności szlachty Pawła Uchańskiego [?] i Marcina Jerzewskiego [?], był we wsi Zakwitowce [?] w województwie kijowskim i wprowadził Ignacego w spokojne, realne i aktualne posiadanie części tej wsi – z poddanymi, polami, rolami, łąkami, wodami, sianożęciami, wygonami oraz zabudowaniami dworskimi i chłopskimi – która spadła na niego po ojcu Augustynie Sołeckim, sędzi grodzkim poznańskim. Zwołanym poddanym ogłosił nowego pana i polecił posłuszeństwo; po powrocie zeznał relację do akt.

Transkrypcja

k. 203 (skan 0204, strona prawa)

1Possessya Ur. Elliasza Maszewicza [?] w Części

2Wsi Zakwitowki służąca –

3Roku Tysiacza Siemsot Dewiatoho

4Miesiaca Nowembra piatoho dnia –

5Na Uradie Khrodz[kom] w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczom pere-

6domnoiu Michaiłom Synhajewskim Namiestnikom podwoiewodztwa Rehentom

7Khrodz[kim] G[enera]łu W[oiewódz]twa Kijewsk[aho] i Knyhami nynisznymi Khrodz[kimi] Kijewsk[imi] Stano-

8wszy oczewisto Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijewsk[aho] i innych Szlachetny Stefan

9Komar

k. 203v (skan 0205, strona lewa)

1Komar w moc prawdziwey wierney i słuszney Rellacyi swoiey iawnie ustnie

2i dobrowolnie dla zapisania do xiąg nynieyszych zeznał – Jż on na afek-

3tacyą prawną rekwizycyą Ur. JP. Eliasza Maszewicza [?] maiąc przy so-

4bie Stronę Szlachty Ludzi wiary godnych UUr. Jana Michalskiego i Józefa

5Chuchrowskiego [?] dla lepszey wiary użytych i przysposobionych, Roku teraź-

6nieyszego Tysiąc Siedmset Dziewiątego dnia dwudziestego dziewiątego Paź-

7dziernika był w Dobrach Wsi Zakwitowce [?] w Woiewództwie Kijowskim sy-

8tuowaney, gdzie będąc Część tey Wsi ze wszystkiemi Poddanemi, Pola-

9mi, Rolami, Łazami, Wodami, Sianożęciami, wygonami tudzież ze wszyst-

10kiemi zabudowaniami tak Dworskiemi iako i Chłopskiemi temuż

11Ur. JPanu Eliaszowi Maszewiczowi [?] teraźnieyszemu Rekwirentowi

12po Oycu iego ś[więtey] p[amięci] Feliksie Maszewiczu [?] na niego spadłą do spo-

13koyney Realney i aktualney podał postąpił i Jntromittował Posses-

14syą – Poczem Poddanych do Gromady zwoławszy o nowym ich

15Panie opowiedział i pełne posłuszeństwo zalecił – W czem stronę Szlachty przy

16sobie będącą oświadczywszy się z tamtąd tu powrócił i otym tę swoią

17prawdziwą przedemną Urzędem uczynił zeznał Rellacyą prosząc

18onym actis inscribere co i otrzymał. Stefan Komar Woźny –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 5 XI 1709 przed Michałem Synhajewskim; woźny generał Stefan KOMAR. Formularz relacji i data intromisji (29 X 1709) identyczne jak w akcie 237 (I. Sołecki) – zapewne dwie części tej samej wsi.

W nagłówku wieś „Zakwitówka” („w Części Wsi Zakwitowki”), w tekście „w Dobrach Wsi Zakwitowce” – ujednolicono jako Zakwitowce [?] (por. akt 237). Nazwisko „Maszewicz” [?] (w rkp. „Maszewicza/Maszewiczowi/Maszewiczu”, z dużym zawijasem na początku – może „Mazewicz”) i świadek „Chuchrowski” [?] – lekcje niepewne. Słowo „pełne” dopisane nad wierszem.

Łacina: actis inscribere – wpisać do akt.

Streszczenie

5XI 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego i innych Stefan Komar zeznał relację, że 29 X 1709, na żądanie Eliasza Maszewicza [?], w obecności szlachty Jana Michalskiego i Józefa Chuchrowskiego [?], był we wsi Zakwitowce [?] w województwie kijowskim i wprowadził Eliasza w spokojne, realne i aktualne posiadanie części tej wsi – z poddanymi, polami, rolami, łazami, wodami, sianożęciami, wygonami oraz zabudowaniami dworskimi i chłopskimi – która spadła na niego po ojcu Feliksie Maszewiczu [?]. Zwołanym poddanym ogłosił nowego pana i polecił pełne posłuszeństwo; po powrocie zeznał relację do akt.

Transkrypcja

k. 203v (skan 0205, strona lewa)

1Zapis Cessyonis od UrJP. Pawła Goszczyckiego [?] Ur. Szczęs-

2nemu Goszczyckiemu [?] Bratu swemu dany i służący –

3Roku Tysiacza Siemsot dewiatoho

4Miesiaca Nowembra piatoho dnia

5Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti Owruczu

6peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom podwoiewodztwa

7Rehentom Khrodz[kim] Generału W[oiewódz]twa Kijowsk[aho] i Knyhami nynisznymi

8Khrodz[kimi] Kijewskimi Stanowszy oczewisto JmćPan Paweł Goszczycki [?] Ten

9Zapis Cessyonis od siebie zeznawaiącego in rem et personam Brata

10swego rodzonego Szczęsnego Goszczyckiego [?] uczyniony podpisem włas-

11noręcznym i przyiaciół stwierdzony ad acta praesentia Castr[ensia] Kijows[kie]

12per oblatam podał, który Ja Urząd ad acticandum przyimuiąc

13z początku aż do końca czytałem i ten tak się w sobie ma – Ja Paweł

k. 204 (skan 0205, strona prawa)

1Syn Woyciecha Goszczycki [?], maiąc w równym podziele z Bratem

2moim Szczęsnym Goszczyckim [?] Części Miasteczka Kilikijowa [?]

3sprawą natury po Oycu naszym Woyciechu Goszczyckim [?] na mnie

4w drugiey połowie równey spadłe, a maiąc inne moie proiekta

5i widoki, takową Część przyległą Części Brata rodzonego Szczęs-

6nego, w równey Części z tymże wydzieloną, i przezemnie dzierżaną

7z poddanemi Mieszkańcami, wypasami, czynszami, dziesięcinami

8Polem ornem, Sianożęciami, Karczmami, Młynkiem, teraz do mnie

9należącymi, za Umówioną kwotę i przekazanemi Bratu memu

10Szczęsnemu Goszczyckiemu [?], Kartami ręcznemi przez niego wyda-

11wanemi mnie dziś ustąpionemi temuż Bratu memu Szczęsne-

12mu, ze wszystkiemi wyżey mianowanemi Dobrodzieystwami

13przezemnie używanemi i poddanemi, całkowicie przeustępuię

14za wydaną mi przez tegoż Summę w gotowiźnie Złotych dwa

15tysiące i Kart ręcznych do odebrania takowey dwóch tysięcy Zło[tych]

16Którą Część złączywszy do swoiey połowy wolen i mocen

17będzie tenże JmćP. Szczęsny Goszczycki [?] władać, arędować w

18zastawy wypuszczać, lub komu chcieć dać, darować, i ku

19naylepszemu swemu pożytkowi obrócić, a Ja raz zrzekłszy

20się tytułu prawa sobie służącego, ani sam przez siebie

21ani przez Subordynowane Osoby niteż Syn moy Tomasz

22dziś małoletni za doyściem Lat zupełnych onego żadney opug-

23ny czynić nie będziemy i niepowinniśmy pod Karami

24praw na ten cel zamierzonemi – Dato w Żytomierzu dnia

25drugiego Nowembra Tysiąc Siedmset dziewiątego Roku

k. 204v (skan 0206, strona lewa)

1Paweł Syn Woyciecha Goszczycki [?] mp. (L.S.) Na tym Zapisie

2Cessyonis za Swiadka i przyiaciela podpisuię się Antoni

3Jankowski mp. (L.S.) Ustnie i oczewisto proszony za Swiadka

4na tym Zapisie Cessyinym podpisuię się Łukasz Kostromski [?]

5mp. (L.S.) Ustnie i dobrowolnie proszony za Przyiaciela Mar-

6cin Tchorzewski [?] mp. – Który to Zapis Cessyiny iak się w sobie

7ma, do xiąg nynieyszych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 5 XI 1709 przed Michałem Synhajewskim. Zakończenie po polsku.

Łacina: in rem et personam – na rzecz i osobę; ad acta praesentia castrensia Kijoviensia per oblatam – do niniejszych akt grodzkich kijowskich przez oblatę; ad actitandum (w rkp. „ad acticandum”) – do wpisania do akt; mp. (manu propria) – ręką własną; L.S. (locus sigilli) – miejsce pieczęci. „Opugna” (oppugnatio) – zaskarżenie, sprzeciw; „subordynowane osoby” – osoby podstawione.

Nazwisko „Goszczycki” [?] (w rkp. „Goszczycki/Goszczyckiego/Goszczyckiemu”; może Goszczyński) i nazwa „Miasteczka Kilikijowa” [?] – lekcje niepewne. Paweł odstępuje bratu swoją połowę części miasteczka (odziedziczonej po ojcu Wojciechu) za 2000 zł – w gotówce i rewersach („kartach ręcznych”) do odebrania; zrzeka się roszczeń także w imieniu małoletniego syna Tomasza. Świadkowie: Antoni JANKOWSKI, Łukasz KOSTROMSKI [?], Marcin TCHORZEWSKI [?]. Zdanie o „kartach ręcznych” zawiłe w odpisie.

Streszczenie

5XI 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, Paweł Goszczycki [?] osobiście podał do akt grodzkich kijowskich zapis cesji na rzecz brata rodzonego Szczęsnego Goszczyckiego [?]. W zapisie (Żytomierz, 2 XI 1709) Paweł, syn Wojciecha, oświadcza, że posiadając w równym podziale z bratem części miasteczka Kilikijów [?] odziedziczone po ojcu, a mając inne zamiary, odstępuje bratu całkowicie swoją połowę – przyległą do części brata, z poddanymi mieszczanami, wypasami, czynszami, dziesięcinami, polem ornym, sianożęciami, karczmami i młynkiem – za 2000 zł wypłacone w gotówce i rewersach. Szczęsny może tę część połączyć ze swoją połową i swobodnie nią rozporządzać (arendować, zastawiać, darować); Paweł zrzeka się praw i zobowiązuje, że ani on, ani osoby podstawione, ani jego małoletni syn Tomasz po dojściu do pełnoletności nie będą zapisu zaskarżać, pod karami prawnymi. Zapis podpisali Paweł Goszczycki [?] oraz świadkowie Antoni Jankowski, Łukasz Kostromski [?] i Marcin Tchorzewski [?]; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 204v (skan 0206, strona lewa)

1Possessya UUr. Stanisława Łozińskiego

2i Katarzyny z Łozińskich Zakrzewskiey

3w Dobra Części Wsi Obychodów służąca

4Roku Tysiacza Siemsot dewiatoho

5Miesiaca Nowembra piatoho dnia

6Na Uradie Khrodzkom w Mieście JeHo Korolewskoy Miłosti

7Owruczu peredomnoiu Mychaiłom Synhajewskim Namiestnikom

8podwoiewodztwa Rehentom Khrodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijewskaho

9i Knyhami nynisznymi Khrodz[kimi] Kij[ewskimi] stanowszy oczewisto

10Woźny Generał W[oiewódz]twa Kijowskiego Szlachetny Stefan Komar

11w moc prawdziwey Rellacyi swoiey iawnie ustnie i dobrowolnie

12zeznał: Jż on na prawną Rekwizycyą UUr. JchmciP. Stanisława

13Łozińskiego i Katarzyny z Łozińskich Zakrzewskiey, maiąc przy

14sobie stronę Szlachty Ludzi wiary godnych UUr. Jana Skrzyckiego [?]

15i Piotra Ławickiego [?], Roku teraźnieyszego dnia Dwudziestego piątego

16Oktobris, był w Dobrach Wsi Obychodach [?] w W[oiewódz]twie Kijows[kim] sytuowaney,

17gdzie będąc Część tey wsi z Czterech Poddanych ciągłych

18a dwóch pieszych składaiącą się z Polami, Rolami, Sianożęcia-

19mi, Lasami, i innemi użytkami UUr. Stanisławowi

20Łozińskiemu i Katarzynie z Łozińskich Zakrzewskiey teraź-

21nieyszym Rekwirentom po Oycu ich ś[więtey] p[amięci] UrJP. Jerzym Łozińskim

22na nich spadłą, w spokoyną realną i aktualną podał

k. 205 (skan 0206, strona prawa)

1postąpił i zaintromittował Possessyą, poczem poddanych

2do Gromady zwoławszy o nowych ich dziedzicznych Panach

3obwieścił i bydź im posłusznemi zalecił, w czem szlachtę

4przy sobie będącą oświadczywszy się odiechał i powróciwszy

5otem przed Aktami uczynił i zeznał tey swoiey Possessyi Rellacyą

6prosząc onym actis connotari co i otrzymał – Stefan Komar Woźny –

Objaśnienia i tłumaczenia

Formuła oblaty (ruszczyzna kancelaryjna w alfabecie łacińskim) – Owrucz 5 XI 1709 przed Michałem Synhajewskim; woźny generał Stefan KOMAR (akty 235, 237, 238).

Wieś „Obychodów” [?] (w nagłówku „Części Wsi Obychodów”, w tekście „w Dobrach Wsi Obychodach”) – por. Obychodów [?] w darowiźnie T. ŁOZIŃSKIEGO dla syna Jerzego (akt 87, 1690) – zapewne ten sam Jerzy Łoziński, ojciec rekwirentów. Świadkowie Jan SKRZYCKI [?] (pierwsza litera pod plamą) i Piotr ŁAWICKI [?] – lekcje niepewne.

Łacina: actis connotari – zapisać w aktach.

Streszczenie

5XI 1709 na urzędzie grodzkim w Owruczu, przed Michałem Synhajewskim, namiestnikiem podwojewództwa i regentem grodzkim generału województwa kijowskiego, woźny generał województwa kijowskiego Stefan Komar zeznał relację, że 25 X 1709, na żądanie rodzeństwa Stanisława Łozińskiego i Katarzyny z Łozińskich Zakrzewskiej, w obecności szlachty Jana Skrzyckiego [?] i Piotra Ławickiego [?], był we wsi Obychodów [?] w województwie kijowskim i wprowadził ich w spokojne, realne i aktualne posiadanie części tej wsi (4 poddanych ciągłych i 2 pieszych, z polami, rolami, sianożęciami, lasami i innymi użytkami), która spadła na nich po ojcu Jerzym Łozińskim. Zwołanym poddanym oznajmił o nowych dziedzicznych panach i nakazał posłuszeństwo; po powrocie zeznał relację do akt.