Akty 801–840

Transkrypcja

k. 692 [rkp. 702] (skan 0698, strona prawa – dół)

1Roku tysiąc siedmset trzydziestego pierwszego

2M[ie]s[iąc]a Decembra trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Kr[ólewskiey] M[ości] Żytom[ier]z[u] przedemną

4Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem natenczas Grodz-

5kim Kij: i Xięgami niniejszemi Grodz: Kij: teraz do Żytomierza sprowadzo-

6nemi. Stanowszy Osobiście Woźny Generał Woiew. Kij: i innych Szla-

7chetny Bartłomiey Kozłowski w moc prawdziwey wierney i autentyczney

8Relacyi swoiey iawnie ustnie i dobrowolnie dla zapisania do Xiąg niniejszych

k. 692v [rkp. 702b] (skan 0699, strona lewa)

1zeznał Iż on roku teraźnieyszego tysiąc siedmset trzydziestego pierwszego

2M[ie]s[iąc]a Decembra dwudziestego dziewiątego dnia na affektacyą i prawną

3rekwizycyą Ur. JP. Łukasza Mytowskiego [?] maiąc przy sobie stronę

4Szlachty ludzi wiary godnych Urr. JPP. Andrzeia Sochackiego i Jakóba

5Suzańskiego [?] eo maioris ad evidentionis testimonia gratia sibi ad-

6hibitos był w dobrach wsi Olszanicy [?] w woiewodztwie teraźnieyszym leżą-

7cey, gdzie będąc tak z mocy wyrażoney Dymissyi iakoteż z prawa

8Sukcessyinego po JP. Antonim Mystowskim [?] teraźnieyszego rekwi-

9renta Oycu iure divino et naturali iako Synowi spadłą i należącą tychże

10Dobr połowę wsi Olszanicy [?] z poddanemi natyże połowie osiadły-

11mi, ciągłemi i pieszemi z ich powinnościami, robociżną, polami, ogro-

12dami, Sianożęciami, lasami, rzekami, młynami, pasiekami, arędą kar-

13czemną, wogule ze wszystkiemi in genere et specie antiquo do pomie-

14nionych dobr połowy wsi Olszaniey [?] przynależącemi dochodami i pożytka-

15mi temuż wyżspecyfikowanemu Łukaszowi Mystowskiemu [?] moderno

16rekwirentowi do spokoyney realney i aktualney nemine contradicente

17et impugnante podał i postąpił possessyi, oraz poddanych tamecznych

18zwoławszy o nowym ich panie dziedzicznym zawiadomił, ażeby go

19za pana sobie przyięli i posłuszeństwo wszelkie oddawać [?] pełnili juri-

20dice przykazał. Który poddani niechcąc uczynić [?] sprzeczności żadney

21na chęć teraźnieyszego rekwirenta przyiawszy powinności wszelkie

22onym kazane pełnić zaraz zaczęli. i tak ten woźny ze stroną Szlach-

23ty przytomnie będącą oświadczywszy się z tamtąd powrócił i tu prze-

24demną Urzędem tę swoią prawdziwą possessyi Relacyą zeznał

25prosząc eundem actis connotari co i otrzymał. Bartłomiey

26Kozłowski woźny scribendi ignarus –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 31 XII 1731 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem grodzkim kijowskim, przy księgach grodzkich kijowskich sprowadzonych do Żytomierza; intromisja 29 XII 1731. Ten sam woźny Bartłomiej KOZŁOWSKI co w aktach 779, 789, 796, 800; tym razem formularz inny („iure divino et naturali”, „nemine contradicente et impugnante”). Wwiązanie nastąpiło „z mocy wyrażoney Dymissyi” oraz z prawa sukcesji po ojcu – dymisja nie jest w odpisie bliżej opisana.

Miejsca niepewne: nazwisko rekwirenta – w tytule „My-tołowskiego” [?], w tekście „Mytowskiego” [?], dalej „Mystowskim”, „Mystowskiemu” – zapewne MYSŁOWSKI (ł pisane jak t); nazwa wsi – „Olszanicy”, „Olszaniey” [?] (Olszanica [?]); świadek „Suzańskiego” [?] (początek wyrazu nieczytelny na krawędzi); „oddawać” [?] i „uczynić” [?] – wyrazy niewyraźne. W tekście raz mowa o części wsi (tytuł), raz o połowie wsi.

Łacina: eo maioris ad evidentionis testimonia gratia sibi adhibitos – przybranych przez siebie dla tym większego świadectwa jawności (zniekształcone „evidentioris”); iure divino et naturali – prawem boskim i przyrodzonym; in genere et specie – w ogólności i szczególności; antiquo – (należącymi) z dawna; moderno rekwirentowi – obecnemu żądającemu; nemine contradicente et impugnante – przy niczyim sprzeciwie i oporze; juridice – prawnie; eundem actis connotari – aby ją wpisano do akt; scribendi ignarus – nieumiejący pisać.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 XII 1731 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem grodzkim kijowskim (przy księgach grodzkich kijowskich sprowadzonych do Żytomierza), szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 29 XII 1731 na żądanie Ur. JP. Łukasza Mysłowskiego [?], mając przy sobie szlachtę Andrzeja Sochackiego i Jakuba Suzańskiego [?], był we wsi Olszanica [?] w województwie kijowskim i – na mocy dymisji oraz z prawa sukcesji po ojcu rekwirenta, JP. Antonim Mysłowskim [?] – wwiązał go w spokojną posesję połowy tej wsi z poddanymi ciągłymi i pieszymi, ich powinnościami i robocizną, polami, ogrodami, sianożęciami, lasami, rzekami, młynami, pasiekami, arendą karczemną i wszelkimi dochodami; zwoławszy poddanych, oznajmił im o nowym panu dziedzicznym i nakazał posłuszeństwo, które poddani przyjęli i zaczęli pełnić powinności. Woźny, niepiśmienny, nie podpisał się.

Transkrypcja

k. 692v [rkp. 702b] (skan 0699, strona lewa – dół)

1Roku tysiąc siedemset trzydziestego pierwszego

2M[ie]s[iąc]a Decembra trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Królewskiey Mości Żytom[ierzu] przedemną Marcinem

4Wołanowskim Namiestnikiem Burgrabstwa Grodz. Ży: i Xięgami niniejszemi

5Grodz: Żyt. Comparens p[ersonali]ter Ur. JP. Mikołay Milański ten Zapis Dymissionis od siebie

6Zeznawaiącego uczyniony dla zapisania do Xiąg niniejszych podał który Ja Urząd

k. 693 [rkp. 703] (skan 0699, strona prawa)

1przyimuiąc czytałem i tem tak się w sobie ma. Ja Mikołay Milański zdro-

2wy będąc na ciele i umyśle odstąpiwszy swey własney należney Ziemskiey

3Jurysdykcyi prawa Forum Ptu [Powiatu] i Woiew. a pod teraźnieyszy Zapis moy Dymis-

4sionis cale się poddaiąc y wiedząc świadomo czynię i dobrowolnie zeznaię Iż

5Ja zeznawaiący maiąc dobra moie dziedziczne część wsi Peustomyt [?] w kluczu [?]

6Lubyszym [?] Sytuowaney których będąc mocen iako chcieć rządzić szafować

7i dysponować, komu się zdawać będzie dać darować i na wieczność

8rezygnować, a widząc Syna moiego Ur. Adama Milańskiego ab illo ku

9osobie moiey reverentio oraz niemogąc niewidzieć w nim doskonały

10sposobności ku rządzeniu persona sua i niewątpliwą swoią umysłi [?]

11Tem pomienione dobra te wyżey wspomnianą część wsi Peustomyt [?] z podda-

12nemi do niey należącemi polami rolami Sianożęciami wypasami

13pastwiskami ogrodami chrostami Siedliskami uroczyskami ze wszystki-

14mi ze wszystkim tym co do tey części przynależało i przynależy nic nie

15wyimuiąc ani wyłączaiąc temuż Synowi memu Ur. JP. Adamowi Mi-

16lańskiemu daię daruię i na wieczność dymittuię – Jakoż niniejszym

17zapisem moim Dymissyinym daię daruię i na wieczność dymittuię

18wolen tedy odtąd [iuż – przekreślone] i będzie tenże Syn moy dobrami dziś onemu

19przeze mnie dymittowanemi rządzić szafować i dysponować a Ja zeznawaiący

20żadnego zwrotu odtąd do tych Dobr mieć niebędę zastrzegaiąc tylko aby

21tenże Syn m[ó]y tak nieruchomey [?] części dziś onemu przestąpioney żadnemi dłu-

22gami nieobarczał – i nato daię ten moy list Zapis Dymissionis który się

23ma własną pod uproszonych świadkach i przyiaciołach podpisuię. Dat. w Żyt[omierzu]

24dnia dwudziestego dziewiątego Decembra tysiąc siedemset trzydziestego pierwszego roku

25Mikołay Milański m[anu] p[ro]p[ria] Jako świadek i przyiaciel na tym zapisie Dymis-

26syinym podpisuię się Jan Nowacki [?] m[anu] p[ro]p[ria] Ustnie uproszony świadek do

27tego Zapisu Dymissyinego podpisuię się Jacek Karabski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Za świadka

28i przyiaciela na tym zapisie Dymissyinym podpisuię się Faustyn Strzelec-

29ki [?] – Która to Dymissya za podaniem i oczewistą prośbą wyżey zeznawa-

30iącego za przyięciem [?] mocą urzędową do Xiąg niniejszych iest zin-

31grossowana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 31 XII 1731 w mieście Żytomierzu przed Marcinem WOŁANOWSKIM, namiestnikiem burgrabstwa grodzkiego żytomierskiego (urzędnik znany z odpisów 1729–1730, akty 645, 721 nn.), przy księgach grodzkich żytomierskich; zapis dymisji datowany w Żytomierzu 29 XII 1731. Formularz dymisji ojciec → syn znany z wcześniejszych aktów („odstąpiwszy swey własney … Jurysdykcyi prawa Forum Powiatu i Woiewództwa”, „nie mogąc niewidzieć w nim doskonały sposobności ku rządzeniu persona sua”). Numer ołówkowy 46.

Miejsca niepewne: nazwa wsi „Peustomyt” [?] (dwukrotnie; zapewne Pustomyty); „w kluczu [?] Lubyszym [?]” – wyrazy niewyraźne; „niewątpliwą swoią umysłi [?]” – urwane, niejasne; „nieruchomey [?]”; „za przyięciem [?]”; nazwiska świadków Nowacki [?], Karabski [?], Strzelecki [?] (rkp. „Strele-cki”). W zdaniu „który się ma własną pod uproszonych świadkach … podpisuię” kopista opuścił wyrazy (zapewne „ręką moią i pod podpisami”).

Łacina: Zapis Dymissionis – zapis dymisji (zwolnienia, ustąpienia dóbr); comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ab illo ku osobie moiey reverentio – (z powodu) jego szacunku ku mojej osobie (zniekształcone „reverentia”); persona sua – własną osobą (samodzielnie); dymittować – ustępować, przekazywać; manu propria – własnoręcznie; zingrossowana – wpisana do ksiąg.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 XII 1731 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Marcinem Wołanowskim, namiestnikiem burgrabstwa grodzkiego żytomierskiego, Ur. JP. Mikołaj Milański podał do wpisania swój zapis dymisji, datowany w Żytomierzu 29 XII 1731. Milański, poddając się w tej sprawie jurysdykcji urzędu, zeznał, że mając dziedziczną część wsi Pustomyty [?] (w kluczu [?] Lubyszym [?]), widząc szacunek syna Adama i jego zdolność do samodzielnego rządzenia, daje, daruje i na wieczność ustępuje mu tę część wsi z poddanymi, polami, rolami, sianożęciami, wypasami, pastwiskami, ogrodami, chrustami, siedliskami, uroczyskami i wszelkimi przynależnościami, bez żadnych wyjątków; syn może odtąd nimi rządzić i dysponować, a ojciec zrzeka się wszelkiego zwrotu, zastrzegając jedynie, by syn nie obciążał tej części długami. Zapis podpisali: Mikołaj Milański oraz świadkowie Jan Nowacki [?], Jacek Karabski [?] i Faustyn Strzelecki [?]. Na prośbę zeznającego zapis wciągnięto do ksiąg.

Transkrypcja

k. 693 [rkp. 703] (skan 0699, strona prawa – dół)

1Roku tysiąc siedemset trzydziestego pierwszego

2M[ie]s[iąc]a Decembra trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Królewskiey Mości Żytom[ierzu] przedemną Wawrzyń-

4cem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem natenczas Grodz. Kij. i Xięgami niniey-

5szemi

k. 693v [rkp. 703b] (skan 0700, strona lewa)

1Grodzkiemi Kij. teraz do Żytomierza sprowadzonemi Stanowszy oczewiście Wo-

2źny Generał Woiewodztwa Kij. i Jnnych Szlach. Bartłomiey Kozłowski w moc prawdzi-

3wey wierney i autentyczney Rellacyi swoiey iawnie ustnie i dobrowolnie dla

4zapisania do Xiąg niniejszych zeznał Iż on roku teraźnieyszego tysiąc sie-

5demset trzydziestego pierwszego M[ie]s[iąc]a Decembra dwudziestego dziewiątego dnia

6na affektacyą i prawną rekwizycyą Ur. JP. Karola Pałuskiego [?] maiąc przy sobie

7stronę szlachty ludzi wiary godnych Urr. JPP. Antoniego Ganczyckiego [?] i Stefana

8Zabotowskiego [?] eo maioris ad evidentionis testimonia gratia sibi adhibitos

9był w Dobrach wsi Horbacy [?] w Powiecie [?] tuteyszym leżącey gdzie będąc z

10prawa Sukcessyinego po JP. Romanie Pałuskim [?] teraźnieyszego

11rekwirenta iure divino et naturali iako Syna spadłą i należącą

12Dobr tych połowę wsi Horbacy [?] z poddanemi na tyże połowie osiadłemi

13ciągłemi i pieszemi z ich powinnościami robocizną polami ogrodami

14Sianożęciami lasami rzekami młynami pasiekami arędą kar-

15czemną i dziesięciną pszczelną [?] wogule ze wszystkiemi in genere et specie

16antiquo do pomienionych Dobr połowy wsi Horbacy [?] przynależącemi

17dochodami i pożytkami temuż wyżspecyfikowanemu Karolowi Pałuskiemu [?]

18moderno rekwirentowi do spokoyney realney i aktualney nemine contradi-

19cente et impugnante podał i postąpił possessyi, oraz poddanych tame-

20cznych do gromady zwoławszy o nowym ich panie dziedzicznym zawia-

21domił, i posłuszeństwo wszelkie oddawać [?] pełnić Juridice przykazał który

22poddani niechcąc uczynić [?] sprzeczności żadney zapana swego teraźnieyszego rekwi-

23renta przyiąwszy powinności wszelkie co im kazano pełnić zaraz zaczęli i

24tak ten woźny ze stroną Szlachty przy sobie będącą oświadczywszy się

25z tamtąd powrócił i tu przedemną Urzędem tę swoią prawdziwą pos-

26sessyi rellacyą zeznał prosząc eundem actis connotari co i otrzymał

27Bartłomiey Kozłowski woźny scribendi ignarus –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 31 XII 1731 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem grodzkim kijowskim, przy księgach grodzkich kijowskich sprowadzonych do Żytomierza; intromisja 29 XII 1731. Formularz bliźniaczy z aktem 801 (ten sam woźny, ta sama data intromisji, „iure divino et naturali”, „eo maioris ad evidentionis testimonia gratia sibi adhibitos”) – teksty wzajemnie rozstrzygają formuły.

Miejsca niepewne: nazwisko „Pałuski” [?] (w tytule „Pałuskiego”, w tekście „Pałuskiego”, „Pałuskim”, „Pałuskiemu”) i imię „Karol” (w tekście raz podobne do „Kanda”); nazwa wsi „Horbacy” [?] (forma dopełniacza; mianownik niepewny – Horbacze [?] / Horbace [?]); świadkowie „Ganczycki” [?] i „Zabotowski” [?]; „w Powiecie [?] tuteyszym”; „dziesięciną pszczelną” [?]; „oddawać” [?] i „uczynić” [?] – jak w akcie 801. Tytuł mówi o „części” wsi, tekst – o połowie.

Łacina: zob. akt 801 – eo maioris ad evidentionis testimonia gratia sibi adhibitos – przybranych przez siebie dla tym większego świadectwa jawności; iure divino et naturali – prawem boskim i przyrodzonym; in genere et specie antiquo – w ogólności i szczególności, z dawna; moderno rekwirentowi – obecnemu żądającemu; nemine contradicente et impugnante – przy niczyim sprzeciwie i oporze; juridice – prawnie; eundem actis connotari – aby ją wpisano do akt; scribendi ignarus – nieumiejący pisać.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 XII 1731 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem grodzkim kijowskim (przy księgach grodzkich kijowskich sprowadzonych do Żytomierza), szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 29 XII 1731 na żądanie Ur. JP. Karola Pałuskiego [?], mając przy sobie szlachtę Antoniego Ganczyckiego [?] i Stefana Zabotowskiego [?], był we wsi Horbacze [?] w tutejszym powiecie [?] i wwiązał rekwirenta – z prawa sukcesji po ojcu, JP. Romanie Pałuskim [?] – w spokojną posesję połowy tej wsi z poddanymi ciągłymi i pieszymi, ich powinnościami i robocizną, polami, ogrodami, sianożęciami, lasami, rzekami, młynami, pasiekami, arendą karczemną, dziesięciną pszczelną [?] i wszelkimi dochodami; zwoławszy gromadę, oznajmił o nowym panu dziedzicznym i nakazał posłuszeństwo, które poddani przyjęli. Woźny, niepiśmienny, nie podpisał się.

Transkrypcja

k. 693v [rkp. 703b] (skan 0700, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc Siedemset trzydziestego Pierwszego

2miesiąca Decembra trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości

4Żytomierzu przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkow-

5skim Namiestnikiem natenczas Grodzkim Generału Wo-

6iewodztwa Kijowskiego i Xięgami niniejszemi Grodzkie-

7mi Kijows: teraz do Żytomierza sprowadzonemi – Stanow-

8szy Oczewiście Woźny Generał Woiewodz. Kijow: i innych

9Szl. Bartłomiey Kozłowski w moc prawdziwey wierney

10i skuteczney Rellacyi swoiey iawnie ustnie i dobrowolnie

11dla zapisania do Xiąg niniejszych zeznał – Iż on roku Ty-

12siąc Siedmset Trzydziestego pierwszego dnia dwudziestego

13pierwszego Grudnia na affektacyą y prawną rekwizycyą

k. 694 [rkp. 704] (skan 0700, strona prawa)

1Ur. Józefa Michniewicza maiąc przy sobie Szlach-

2tę ludzi wiary godnych Urr. Jana Skłodowskiego

3i Jakóba Michałowskiego był w Dobrach wsi Szczurzy-

4nie [?] w woiewodztwie Woł. [?] położoney, i tam Części teyże

5wsi z poddanymi polami ornemi y nieornemi

6zasianemi y niezasianemi Lasami Borami

7pastwiskami Sianożęciami y wszelkiemi do tey

8części przynależytościami po Oycu tegoż Rekwi-

9renta JMP. Dominiku Michniewiczu prawem

10naturalnego spadku przyszłą, bez przeszkody

11i spokoyną dał postąpił y wwiązał possessyą – po-

12czem poddanych tey Części zwoławszy do Gro-

13mady o nowym ich Panie i afektancie zawiado-

14mił i posłuszeństwo pełnić zalecił – Które zalece-

15nie taż Gromada we wszystkiem pełnić oświad-

16czyła się – a tak ten woźny ze Stroną Szlachty

17oświadczywszy się z tamtąd powróciwszy o tem

18przedemną Urzędem uczynił i zeznał wiary-

19stey [?] possessyi Rellacyą – prosząc cum actis

20connotari co i otrzymał Bartłomiey Kozłowski

21woźny – pisać nieumieiący +

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 31 XII 1731 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem grodzkim generału województwa kijowskiego, przy księgach grodzkich kijowskich sprowadzonych do Żytomierza; intromisja 21 XII 1731. Formularz bliźniaczy z aktami 796 i 800 (ten sam woźny; „Części teyże wsi z poddanymi polami ornemi y nieornemi …”, „o nowym ich Panie i afektancie zawiadomił”). Brak liczby ołówkowej przy numerze 802. Zmiana ręki: od k. 694 pismo większe, bardziej pochyłe.

Miejsca niepewne: nazwa wsi – w tekście „Szczurzy-nie” [?] (miejscownik; Szczurzyn [?]), w tytule „Szczu[…]-czyn” [?] (wyraz częściowo zniszczony dziurą); „w woiewodztwie Woł.” [?] – skrót „Woll” (wołyńskim [?]); imię w tytule „J[ózef]a” [?] przy dziurze w papierze; „wiary-stey” [?] (zapewne zniekształcone „wierzytey” – por. akty 796, 800).

Łacina: affektacya – żądanie; rekwizycya – wezwanie; afektant – żądający, tu nowy dziedzic; cum actis connotari – wpisać do akt.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 XII 1731 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem grodzkim generału województwa kijowskiego, szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 21 XII 1731 na żądanie Ur. Józefa Michniewicza, mając przy sobie szlachtę Jana Skłodowskiego i Jakuba Michałowskiego, był we wsi Szczurzyn [?] w województwie wołyńskim [?] i wwiązał rekwirenta w spokojną posesję części tej wsi, która przypadła mu z prawa naturalnego spadku po ojcu, JMP. Dominiku Michniewiczu, z poddanymi, polami ornymi i nieornymi, zasianymi i niezasianymi, lasami, borami, pastwiskami, sianożęciami i wszelkimi przynależnościami; zwoławszy gromadę, oznajmił jej o nowym panu i nakazał posłuszeństwo, które gromada przyrzekła. Woźny, niepiśmienny, podpisał krzyżykiem.

Transkrypcja

k. 694 [rkp. 704] (skan 0700, strona prawa – dół)

1Roku tysiąc siedemset trzydziestego pierwszego

2M[ie]s[iąc]a Grudnia trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodz. w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytom[ierzu] przedemną Wa-

4wrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem natenczas Grodzkim

5Kij. i Xięgami niniejszemi Grodz. Kij. teraz do Żytom[ierza] sprowadzo-

6nemi. Stanowszy osobiście Woźny Generał Woiew. Kij. i innych

7Szlachetny Bartłomiey Kozłowski w moc prawdziwey wierney i sku-

8teczney rellacyi swoiey iawnie ustnie i dobrowolnie dla zapisania do

k. 694v [rkp. 704b] (skan 0701, strona lewa)

1Xiąg niniejszych zeznał iż on roku teraźnieyszego tysiąc siedemset trzy-

2dziestego pierwszego M[ie]s[iąc]a Decembra dwudziestego dziewiątego dnia na

3afektacyą i prawną rekwizycyą Ur. JP. Michała Kochańskiego maią-

4c przy sobie Stronę Szlachty ludzi wiary godnych Urr. JPP. Jacen-

5tego Grybowskiego [?] i Jakóba Nowickiego [?] eo maioris ad evidentionis gratia si-

6bi adhibitos był w dobrach wsi Moszczanicy [?] w woiewodztwie tuteyszym

7leżący gdzie będąc z prawa Sukcessyinego po JP. Wojciechu Kochańskim

8Oycu a podstarościm mielnickim [?] lecz [?] Wojciechu Kochańskim dziadu

9teraźnieyszego rekwirenta iure divino et naturali iako Synowi spad-

10łą i należącą Dobr tych połowę wsi Moszczanicy [?] z poddanymi cią-

11głemi i pieszemi z ich powinnościami robocizną polami ogro-

12dami Sianożęciami lasami rzekami młynami pasiekami arędą

13karczemną i dziesięciną pszczelną [?] wogule ze wszystkiemi in genere

14et specie antiquo do pomienionych Dobr przynależącemi dochodami i

15pożytkami wyżspecyfikowanemu JP. Michałowi Kochańskiemu moderno

16rekwirentowi do spokoyney realney i aktualney nemine contradicente

17et impugnante podał i postąpił possessyi oraz poddanych [do] gromady

18zwoławszy o nowym ich panie dziedzicznym zawiadomił i posłuszeń-

19stwo wszelkie onemu a potem Synowi iego nowonarodzonemu Woy-

20ciechowi Kochańskiemu pełnić polecił wszem [?] ogłosiwszy [?] przytomney

21sobie Szlachcie oświadczywszy się z tamtąd odiachał i tu ad acta przybyw-

22szy tę swoią prawdziwą possessyi przedemną Urzędem uczynił rellacyą

23prosząc cum actis connotari co i otrzymał Bartłomiey Kozłowski –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 31 XII 1731 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem grodzkim kijowskim, przy księgach grodzkich kijowskich sprowadzonych do Żytomierza; intromisja 29 XII 1731. Formularz bliźniaczy z aktami 801 i 803 (ta sama data intromisji, „iure divino et naturali”, „dziesięciną pszczelną”, „nemine contradicente et impugnante”). Osobliwość: woźny nakazał poddanym posłuszeństwo rekwirentowi, „a potem Synowi iego nowonarodzonemu” Wojciechowi. Odpis kończy się nazwiskiem woźnego bez dopisku o niepiśmienności. Brak liczby ołówkowej przy numerze 803. Strona k. 694v bardzo blada – odczyt z odejmowaniem tła.

Miejsca niepewne: nazwisko – w tytule „Kochan-skiego” [?] (może „Kochanowskiego”), w tekście „Kochanskiego”, „Kochanskim”, „Kochanskiemu” (Kochański); nazwa wsi – w tytule „Morza-nicy” [?], w tekście „Moszczanicy” [?] (dwukrotnie; Moszczanica [?]); świadkowie „Grybowski” [?] i „Nowicki” [?]; „podstarościm mielnickim [?] lecz [?]” – fragment niejasny (urząd mógł należeć do ojca albo do dziadka); „wszem [?] ogłosiwszy [?]” – wyrazy niewyraźne. „Leżący” – tak w rkp. (zamiast „leżącey”).

Łacina: eo maioris ad evidentionis gratia sibi adhibitos – przybranych przez siebie dla tym większej jawności (formuła skrócona i zniekształcona, por. akty 801, 803); iure divino et naturali – prawem boskim i przyrodzonym; in genere et specie antiquo – w ogólności i szczególności, z dawna; moderno rekwirentowi – obecnemu żądającemu; nemine contradicente et impugnante – przy niczyim sprzeciwie i oporze; ad acta – do akt (do urzędu); cum actis connotari – wpisać do akt.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 XII 1731 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem grodzkim kijowskim (przy księgach grodzkich kijowskich sprowadzonych do Żytomierza), szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 29 XII 1731 na żądanie Ur. JP. Michała Kochańskiego, mając przy sobie szlachtę Jacentego Grybowskiego [?] i Jakuba Nowickiego [?], był we wsi Moszczanica [?] w województwie kijowskim i wwiązał rekwirenta – z prawa sukcesji po ojcu, JP. Wojciechu Kochańskim, i dziadzie, również Wojciechu Kochańskim (jeden z nich – podstarości mielnicki [?]) – w spokojną posesję połowy tej wsi z poddanymi ciągłymi i pieszymi, ich powinnościami i robocizną, polami, ogrodami, sianożęciami, lasami, rzekami, młynami, pasiekami, arendą karczemną, dziesięciną pszczelną [?] i wszelkimi dochodami; zwoławszy gromadę, oznajmił o nowym panu dziedzicznym i nakazał posłuszeństwo jemu, a potem jego nowonarodzonemu synowi Wojciechowi Kochańskiemu; następnie wrócił i złożył relację.

Transkrypcja

k. 695 [rkp. 705] (skan 0701, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Drugiego

2Miesiąca Julii Drugiego Dnia

3Na Urzędzie Grodz. w Zamku Jego Krolewskiey Mości Żytomir-

4skim przedemną Alexandrem Leśnickim [?] Starostą Żytomir-

5skim i Xięgami niniejszemi Grodz. Żytom. Comparens per-

6sonaliter Ur. JPan Gasper Czyżewski [?] ten extrakt Zapi-

7su Divisionis między Urr. Andrzejem i Janem Narol-

8skimi sporządzonego z akt Grodz. Trembo. wydany ad ac-

9ticandum do Xiąg niniejszych podał, którego tenor

10talis: actum in Castro Tremboveliensi die vigesima

11tertia mensis Junii Anno Domini millesimo septin-

12gentesimo vigesimo quinto. Ad officium et Acta prae-

13sentia Castrensia Capitanealia Trembovlensia veniens

14personaliter Generosus Andreas Narolski hunc actum di-

15visionis inter se et fratrem suum subscriptum ad ac-

16ticandum porrexit tenoris sequentis – My Andrzey i Jan

17bracia między sobą rodzeni z Urr. Kazimierza Synowie

18Józefa Podstolego Żydaczews. Wnukowie, a zaś Jana Narol-

19skiego Chorąż. Sanoc. prawnukowie zdrowi będąc na ciele

20y umyśle, powodowani braterskim affektem umy-

21śliliśmy pomiędzy sobą dopełnić rozdziału naszey fortu-

22ny Sukcessorowi [?] następnym. 1mo ponieważ teraźnieysza Sukcess-

23ya nam dotąd [?] nam Jure Successivo po Rodzicach

24naszych śp. Kazimierzu y Teofili z B[…]owskich [?] Narol-

25skich iako to Część wsi Brzezin w Woiewodz. Ruskim Sy-

26tuowaney z Kmieciami, zabudowaniami, Supellectilibus

27y

k. 695v [rkp. 705b] (skan 0702, strona lewa)

1i innemi ruchomościami, nic więcey, ze Stadami Bydła-

2kami [?], tedy wszystko to na połowę rozdzielamy iak o tym

3szerzey osobne Listy opiewaią. 2do Długi też, dobra cię-

4żące wiernemi [?] połowie każdy z nas wypłacić obo-

5wiązuie się, w Jednakowym zaś razie [?] ieden drugiemu odpo-

6wiedzi obowiązuie się y przyrzeka. 3tio Każdy z nas

7stawszy się odtąd dziedzicem własnym [?] swoiey [?]

8będzie wziąć Jntromissyą przez Woźnego w swoiey

9połowie, czego drugi brat nulla protestatione et salvo [?]

10wzbraniać pod Szkodami żadnemi nie będzie. Który to też

11Dział ostatni [?] na nas spadłey rękami naszemi włas-

12nemi przy Jchmości Panach pieczętarzach [?] i Świadkach

13podpisuiemy się. Dattum w Brzezinach dnia Siód-

14mego Aprilis Tysiąc Siedmset dwudziestego piątego

15Roku. Andrzey Narolski m[anu] p[ro]p[ria] (L.S.) Jan Narolski m[anu] p[ro]p[ria]

16(L.S.) Jako oczewisty świadek na tym Zapisie Divisi-

17onis podpisuię się Stefan Szypniewicz [?] m[anu] p[ro]p[ria] (L.S.) Za świad-

18ka i przyiaciela na tym Zapisie divisionis podpisuię się

19Tadeusz Grosz [?] m[anu] p[ro]p[ria] (L.S.) Correxi Joannes Brzeski [?] Reg[ens]

20actorum (L.S.) Lect[a] cum actis Ciani [?] – Który to Extrakt

21rozdziału [?] iak się w sobie ma do Xiąg niniejszych

22iest zingrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim przed Aleksandrem LEŚNICKIM [?], „Starostą Żytomirskim” (tytuł zapewne zniekształcony – może podstarości lub namiestnik), przy księgach grodzkich żytomierskich; podał Gasper CZYŻEWSKI [?]. Oblatowano ekstrakt z ksiąg grodzkich trembowelskich (oblata 23 VI 1725, podał Andrzej NAROLSKI) z zapisem działu z 7 IV 1725 (Brzeziny). PIERWSZY ODPIS Z 1732 R.; przy numerze 804 ołówkiem „3” – numeracja ołówkowa od nowa (zapewne dla roku 1732). Zmiana ręki: kaligraficzna, z ozdobnymi pętlami.

Por. akt 85 (oblata 1690 ekstraktu trembowelskiego – intromisja Kazimierza NAROLSKIEGO w drugą część wsi Brzeziny, ziemia lwowska, 1688). Genealogia według aktu: Andrzej i Jan – synowie Kazimierza i Teofili z B[…]owskich [?], wnukowie Józefa, podstolego żydaczewskiego, prawnukowie Jana, chorążego sanockiego.

Miejsca niepewne: „Leśnicki” [?], „Czyżewski” [?]; nazwisko panieńskie matki – „z B[…]owskich” (wyraz poprawiany, nieczytelny); „fortuny Sukcessorowi [?] następnym” i „Sukcessya nam dotąd [?] nam” – zdania zniekształcone przez kopistę; „ze Stadami Bydła-kami [?]” – niejasne (może „bydłem”, „bydlętami”); „wiernemi [?] połowie”, „w Jednakowym zaś razie [?]”, „dziedzicem własnym [?] swoiey [?]”, „nulla protestatione et salvo [?]”, „Dział ostatni [?]”, „pieczętarzach [?]”; świadkowie Szypniewicz [?], Grosz [?]; regent Joannes Brzeski [?]; „Lecta cum actis Ciani [?]” (może „Castrensibus”).

Łacina: ad acticandum – do wpisania do akt; tenor talis – brzmienie takie; actum in Castro Tremboveliensi die vigesima tertia mensis Junii Anno Domini millesimo septingentesimo vigesimo quinto – działo się w zamku trembowelskim dnia 23 czerwca roku Pańskiego 1725; Ad officium et Acta praesentia Castrensia Capitanealia Trembovliensia veniens personaliter Generosus Andreas Narolski hunc actum divisionis inter se et fratrem suum subscriptum ad acticandum porrexit tenoris sequentis – przybywszy osobiście do urzędu i niniejszych akt grodzkich starościńskich trembowelskich, urodzony Andrzej Narolski podał do wpisania ten akt działu między sobą a swoim bratem, podpisany, następującego brzmienia; Jure Successivo – prawem sukcesji; supellectilibus – sprzętami; 1mo, 2do, 3tio – po pierwsze, po drugie, po trzecie; nulla protestatione – bez żadnego sprzeciwu; Zapis Divisionis – zapis działu; L.S. (locus sigilli) – miejsce pieczęci; Correxi Joannes … Regens actorum – poprawiłem, Jan …, regent akt; Lecta cum actis – czytano (porównano) z aktami.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim, przed Aleksandrem Leśnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JPan Gasper Czyżewski [?] podał do wpisania ekstrakt z ksiąg grodzkich trembowelskich, w którym 23 VI 1725 Andrzej Narolski oblatował akt działu z bratem. W zapisie (Brzeziny, 7 IV 1725) bracia rodzeni Andrzej i Jan Narolscy, synowie Kazimierza, wnukowie Józefa, podstolego żydaczewskiego, prawnukowie Jana, chorążego sanockiego, dzielą po połowie odziedziczoną po rodzicach, śp. Kazimierzu i Teofili z B[…]owskich [?] Narolskich, część wsi Brzeziny w województwie ruskim z kmieciami, zabudowaniami, sprzętami, ruchomościami i inwentarzem żywym: (1) wszystko dzielą na połowy według osobnych listów; (2) długi ciążące na dobrach każdy spłaca w połowie i bracia ręczą sobie wzajemnie; (3) każdy jako dziedzic swojej połowy może wziąć intromisję przez woźnego, czego drugi nie będzie bronił. Podpisali: Andrzej i Jan Narolscy oraz świadkowie Stefan Szypniewicz [?] i Tadeusz Grosz [?]; ekstrakt poprawił regent Jan Brzeski [?]. Ekstrakt wciągnięto do ksiąg.

Transkrypcja

k. 695v [rkp. 705b] (skan 0702, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego Dnia.

3Na Urzędzie Grodz. w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żyto. i Xięgami niniejszemi

k. 696 [rkp. 706] (skan 0702, strona prawa)

1Grodzkiemi Żytomirskiemi Comparens p[ersonali]ter Ur. JPan Walenty

2Pawłowski ten Zapis perpetuae Donationis od siebie zeznan[y]

3iemu [?] in rem et personam Ur. JP. Jana Piotrowskiego uczy-

4niony dla zapisania do Xiąg niniejszych przyznał [?]. który to Zapis

5Ja Urząd ad acticandum przyimuiąc czytałem i tenże się w sobie

6ma. Ja Walenty Pawłowski zdrowy będąc na ciele i umyśle

7odstąpiwszy swey własney należney Ziemskiey Jurysdykcyi

8prawa forum Powiatu i Woiew., a pod teraźnieyszy Zapis

9moy perpetuae Donationis cale się poddaiąc i wiedząc świa-

10domie iawnie czynię ustnie i dobrowolnie zeznaię Iż Ja ze-

11znawaiący maiąc Dobra moie dziedziczne Części [?] Wsi

12Witkowszczyzny w Woiewodztwie Kijows. leżące, maiąc też

13wolność zupełną iako chcieć rządzić szafować i dy-

14sponować, Umyśliłem zatem Dobra te ze wszystkie-

15mi Poddanemi, Ciągłemi i nieciągłemi, Polami, Rolami,

16Lasami, Borami, Pastwiskami, Sianożęciami, Zarosłami [?],

17Ogrodami, Zabudowaniami, i ze wszystkiemi innemi

18mianowanemi i niemianowanemi pożytkami przy-

19chodami i przynależytościami, Ur. JPanu Janowi Piotrowski-

20mu potomkom i Sukcessorom iego dać, darować i tym Zapisem

21moim wieczności czasy ustąpić, Jakoż niniejszym przyznaiąc [?]

22Zapisem moy Zawiozł [?] do skutku wieczne Dobra Części

23Wsi Witkowszczyzny Ur. JPanu Janowi Piotrowskiemu

24Daię daruię, i ustępuię – wolen tedy odtąd iuż iest i będzie

25Ur. JP. Jan Piotrowski wyż pomienionemi dobrami

26iako swemi własnemi rządzić szafować i dyspono-

27wać pożytkami przywłaszczać – Ja zaś zeznawaiący wyrzekam [?]

28się raz z prawa własnego, żadnego prawa powrotu

29do wyż wspomnionych [?] Dobr sobie ani Sukcessorom [?]

30Synom moim Janowi i Antoniemu Pawłowskim nie zo-

31stawuię

k. 696v [rkp. 706b] (skan 0703, strona lewa)

1ale pod zakładami [?] Ziemskiemi […] przy-

2sięgi [?] cielesney zawarowaniem [?]. J na to daię ten moy

3list Zapis perpetuae Donationis który ręką moią

4własną przy uproszonych świadkach i przyiaciołach

5podpisuię. Dattum w Żytomierzu [?] dnia dwunastego

6M[ar]ca [?] Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

7Roku. Walenty Pawłowski m[anu] p[ro]p[ria] Jako świadek i

8przyiaciel na tym Zapisie perpetuae Donationis

9podpisuię się Alexander Turczewski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Za świadka

10i przyiaciela na tym Zapisie perpetuae Donationis

11podpisuię się Jakub Zwoliński [?] m[anu] p[ro]p[ria] Świadek przy-

12tomny uczynienia tego Zapisu podpisuię się Michał [?]

13Bernatowicz m[anu] p[ro]p[ria] Który to Zapis za podaniem

14i prośbą a za moim Urzędowym przyięciem do

15Xiąg niniejszych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?] (tu „Lesnickim”, w akcie 806 „Leśnickim”), „Starostą Żytomierskim” (tytuł zapewne zniekształcony), przy księgach grodzkich żytomierskich. Formularz darowizny wieczystej z formułą poddania się jurysdykcji („odstąpiwszy swey własney należney Ziemskiey Jurysdykcyi prawa forum Powiatu i Woiew.”). Brak liczby ołówkowej przy numerze 805. Por. odpisy z 16 II 1717 (akty 364–371): posesja W. PAWŁOWSKIEGO – Witkowszczyzna [?].

Miejsca niepewne: „zeznan[y] iemu [?]”, „przyznał [?]” (może „podał”); „Części [?]”; „Zarosłami [?]”; zdanie „Jakoż niniejszym przyznaiąc [?] Zapisem moy Zawiozł [?] do skutku wieczne” – zniekształcone przez kopistę; „wyrzekam [?] się raz”; „wspomnionych [?]”; „Sukcessorom [?]”; początek k. 696v („ale pod zakładami [?] Ziemskiemi […] przysięgi [?] cielesney zawarowaniem [?]”) – blady, niejasny; miejsce i miesiąc wystawienia („w Żytomierzu [?]”, „M[ar]ca [?]” – może skrót „Mca” = miesiąca bez nazwy); świadkowie Turczewski [?], Zwoliński [?], Michał [?] Bernatowicz. Strona k. 696v bardzo blada – odczyt z odejmowaniem tła.

Łacina: Zapis perpetuae Donationis – zapis wieczystej darowizny; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; ad acticandum – do wpisania do akt; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JPan Walenty Pawłowski przyznał i podał do wpisania swój zapis wieczystej darowizny na rzecz Ur. JP. Jana Piotrowskiego. Pawłowski, poddając się w tej sprawie jurysdykcji urzędu, zeznał, że swoje dziedziczne dobra – część wsi Witkowszczyzna w województwie kijowskim – ze wszystkimi poddanymi ciągłymi i nieciągłymi, polami, rolami, lasami, borami, pastwiskami, sianożęciami, zaroślami [?], ogrodami, zabudowaniami i wszelkimi pożytkami daje, daruje i na wieczność ustępuje Janowi Piotrowskiemu, jego potomkom i sukcesorom; Piotrowski może nimi odtąd rządzić jak własnymi, a darczyńca nie zostawia sobie ani synom Janowi i Antoniemu Pawłowskim żadnego prawa powrotu, pod zakładami ziemskimi [?]. Zapis, datowany w Żytomierzu [?] 12 [III ?] 1732, podpisali: Walenty Pawłowski oraz świadkowie Aleksander Turczewski [?], Jakub Zwoliński [?] i Michał [?] Bernatowicz. Na prośbę zeznającego zapis wpisano do ksiąg.

Transkrypcja

k. 696v [rkp. 706b] (skan 0703, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey

4Mości Żytomierzu przedemną Alexandrem

5Lesnickim Starostą Żytt. i Xięgami niniejszemi

6Grodz. Żyto. Comparens p[ersonali]ter Ur. JP. Jan Piskorski

7ten Zapis perpetuae Donationis od siebie zezna-

8waiącego in rem et personam Ur. JP. Dominika

9Bayłowskiego [?] uczyniony, dla zapisania do Xiąg

10niniejszych podał wyrazy temi: Ja Jan Piskorski

k. 697 [rkp. 707] (skan 0703, strona prawa)

1Skarbnik Potocki [?] zdrowym będąc na ciele i Umyśle

2odstąpiwszy swey własney należney Ziemskiey

3Jurysdykcyi, prawa Forum, Powiatu i Woiew. a pod

4niniejszy Zapis moy wieczystey darowizny cale się

5poddaiąc i wiedząc świadomo iawno czynię ustnie

6i dobrowolnie zeznaię – Iż Ja zeznawaiący będąc mocen

7własności swoiey iako chcieć rządzić, szafować

8i dysponować, komu chcieć dać, darować i na wieczność

9Rezygnowania, używaiąc przeto tey wolności prawem

10dozwoloney, a maiąc Dobra swoie własne Dziedziczne

11Części Wsi Stoypowa [?], Umyśliłem zatem Dobra te iako

12po Oycu moim śp. Jakobie Piskorskim [nad wierszem:] Stolniku Sandomir. vigore juris et naturalis [w wierszu:] na mnie

13spadła, ze wszystkiemi do niey należącemi Poddanemi,

14ciągłemi i nieciągłemi, Lasami, Polami, Sianożęciami,

15Dąbrowami, Gaiami, Ostrowami, Uroczyskami,

16pasieczyskami, stawami, Jeziorami, Ogrodami

17nawozami [?], słowem ze wszystkiemi innemi miano-

18wanemi i niemianowanemi pożytkami dochodami

19i Jntratami, Ur. JPanu Dominikowi Bayłowskiemu [?]

20potomkom i S[ukcess]orom onego dać, darować i na wieczność

21Rezygnować – J tak więc przywodząc takowy moy

22zamiar do skutku wyżey przerzeczone Dobra Ur. JPanu

23Bayłowskiemu [?] daię daruię i na wieczność odstępuię

24Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie wspomniony

k. 697v [rkp. 707b] (skan 0704, strona lewa)

1JmćPan Dominik Bayłowski [?] Dobrami temi iako

2swemi własnemi rządzić szafować i dysponować

3komu chcemu dać, darować, i na wieczność Rezy-

4gnować, Ja zaś zeznawaiący żadnego zwrotu

5do rzeczonych Dobr sobie samemu potomkom

6i S[ukcess]orom moim, niezostawuię. J na to daię ten moy

7Zapis wieczystey darowizny, Który Ręką moią

8własną przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach

9podpisuię – Działo się w Żytomierzu Tysiąc Siedmset

10trzydziestego drugiego Roku, dnia pierwszego Julii –

11Jan Syn Jakoba Piskorski Skarbnik Podolski m[anu] p[ro]p[ria] Jako

12świadek i przyiaciel przytomny uczynienia tego

13Zapisu podpisuię się Józef Żołtowski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Świadek

14oczewisty uczynienia tego Zapisu podpisuię

15się Julian Pruszyński m[anu] p[ro]p[ria] Za świadka i przyia-

16ciela na tym Zapisie perpetuae Donationis pod-

17pisuię się Stanisław Tarczewski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Który to

18Zapis za podaniem i prośbą JmćPana

19podawaiącego a za moim Urzędow-

20nym przyięciem, słowo w słowo iak

21się w sobie ma do Xiąg niniejszych Grodz-

22kich Żytomirskich iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „Starostą Żytomierskim” (por. akty 806–807), przy księgach grodzkich żytomierskich; zapis datowany w Żytomierzu 1 VII 1732. Formularz darowizny wieczystej jak w akcie 807 (poddanie się jurysdykcji „prawa Forum, Powiatu i Woiew.”).

Urząd darczyńcy: w pierwszym wierszu k. 697 „Skarbnik Potocki” [?], w podpisie wyraźnie „Skarbnik Podolski” – zapewne skarbnik podolski. Dopisek nad wierszem: ojciec Jakub był stolnikiem sandomierskim, a dobra przypadły „vigore juris et naturalis”.

Miejsca niepewne: nazwisko obdarowanego „Bayłowski” [?] (rkp. „Bayłowskiemu”, „Bayłowski”, „Bayłowskiego”; może Bajkowski); nazwa wsi „Stoypowa” [?] (dopełniacz; Stoypów [?]); „nawozami” [?]; świadkowie „Żołtowski” [?] (rkp. „Zołtowski”) i „Tarczewski” [?]. „Komu chcemu dać” – tak w rkp. (zamiast „komu chce”).

Łacina: Zapis perpetuae Donationis – zapis wieczystej darowizny; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; vigore juris et naturalis – mocą prawa i (prawa) przyrodzonego; S[ukcess]orom – sukcesorom (spadkobiercom); manu propria – własnoręcznie; Jngrossowany – wpisany do ksiąg.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JP. Jan Piskorski podał do wpisania swój zapis wieczystej darowizny na rzecz Ur. JP. Dominika Bayłowskiego [?]. Piskorski, skarbnik podolski, syn Jakuba, poddając się w tej sprawie jurysdykcji urzędu, zeznał, że swoje dziedziczne dobra – część wsi Stoypów [?], odziedziczoną po ojcu, śp. Jakubie Piskorskim, stolniku sandomierskim – ze wszystkimi poddanymi ciągłymi i nieciągłymi, lasami, polami, sianożęciami, dąbrowami, gajami, ostrowami, uroczyskami, pasieczyskami, stawami, jeziorami, ogrodami i wszelkimi pożytkami, dochodami i intratami daje, daruje i na wieczność ustępuje Dominikowi Bayłowskiemu [?], jego potomkom i sukcesorom; obdarowany może nimi rządzić jak własnymi, a darczyńca nie zostawia sobie ani potomkom żadnego prawa zwrotu. Zapis, sporządzony w Żytomierzu 1 VII 1732, podpisali: Jan Piskorski oraz świadkowie Józef Żołtowski [?], Julian Pruszyński i Stanisław Tarczewski [?]. Na prośbę podającego zapis wpisano słowo w słowo do ksiąg grodzkich żytomierskich.

Transkrypcja

k. 698 [rkp. 708] (skan 0704, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego Dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości

4Żytomierzu przedemną Alexandrem Lesnickim Sta[rostą]

5Żytomirs. i Xięgami niniejszemi Grodz. Żyto. Comparens p[ersonali]ter

6Ur. JP. Jan Morawski ten Kwit od siebie i braci swoich rodzonych

7Samuela Teodora i Józefa Morawskich Ur. Sebastyanowi Mi-

8cińskiemu [?] dany i służący dla zapisania do Xiąg niniejszych

9podał, prosząc mnie Urzędu, aby takowy przyięty i w Xięgi

10wpisany był, a tak Ja Urząd pomieniony Kwit ad

11acticandum przyimuiąc czytałem i ten tak się w sobie ma.

12My Jan, Samuel, Teodor i Józef Synowie Samuela Wnukowie

13Piotra, Prawnukowie Alexandra, praprawnukowie Parfena,

14prapraprawnukowie Piotra, nadprawnukowie Stanisława

15nadpraprawnukowie Antoniego, nad prapraprawnukowie

16Rafała Rotmistrza Białego Pułku [?] Litewskiego Woysk Polskich, Mo-

17rawscy, Bracia między sobą rodzeni Morawscy zdrowi będąc

18na ciele i Umyśle odstąpiwszy należney Jurysdykcyi, Prawa

19Forum, Powiatu i Woiew. a pod niniejszy Zapis Kwitowy

20cale się poddaiąc i wiedząc Jawnie czyniemy ustnie

21i dobrowolnie zeznawamy, Iż my zeznawaiący maiąc Summę

22Złotych Polskich Tysiąc u Ur. Sebastyana Syna Piotra Micin-

23skiego [?] Miecznika Lubomelskiego [?] na Części Jego zastawney

24Wsi Mochowicze [?] Ewikcyą [?] lokowaną [?], po Oycu naszym Ur. Samuelu

25Morawskim na nas Zapisaną, z którey w rozwagę [?] Cztery Części

26po Złotych dwieście pięćdziesiąt każdemu podnieść przychodziło [?],

27i całą Summę Złotych Tysiąc, a każdy w Części po Złotych Polskich

28Dwieście pięćdziesiąt do Rąk naszych od tegoż Ur. Sebastyana

29Micinskiego [?] podnosiemy i zupełnie odliczamy kwituiemy

30tegoż Ur. Sebastyana Micinskiego [?] i Jego S[ukcess]orów wraz z naszemi

31Sukcessorami wiecznemi Kwitami [?] czasy mocą

32dobrowolnego naszego zeznania kwitowego. Jan Morawski,

33Samuel Morawski, Teodor Morawski, Józef Morawski

34Któryto Kwit iak się w sobie ma do Xiąg

35niniejszych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–808), przy księgach grodzkich żytomierskich; podał Jan MORAWSKI w imieniu własnym i braci. Kwit nie ma daty wystawienia ani podpisów świadków.

Rodowód wystawców – fantastycznie rozbudowany (syn, wnuk, prawnuk, praprawnuk … aż do „nad prapraprawnuków” Rafała, „Rotmistrza Białego Pułku [?] Litewskiego Woysk Polskich”) – i nazwa formacji wojskowej są anachronizmami wskazującymi na późne (XIX-wieczne) pochodzenie odpisu (por. nota o źródle – ocena O. Rosowieckiego).

Miejsca niepewne: nazwisko „Miciński” [?] (rkp. „Micinskiemu”, „Micinskiego”; w nagłówku oblaty „Mi-cińskiemu”); „Miecznika Lubomelskiego” [?]; nazwa wsi „Mochowicze” [?] (rkp. „Wsi Mochowicze”); „Ewikcyą [?] lokowaną [?]”; „w rozwagę [?]” (może „w rozdziale”); „przychodziło [?]”; „Białego Pułku [?]” (rkp. podobne do „Piątki”); „wiecznemi Kwitami [?] czasy” (zapewne zniekształcone „wiecznemi czasy”).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ad acticandum – do wpisania do akt; S[ukcess]orów – sukcesorów.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JP. Jan Morawski podał do wpisania kwit wystawiony przez siebie i braci rodzonych – Samuela, Teodora i Józefa Morawskich – dla Ur. Sebastiana Micińskiego [?]. Bracia, synowie Samuela (z rozbudowanym rodowodem sięgającym Rafała, rotmistrza „Białego Pułku [?] Litewskiego Wojsk Polskich”), zeznali, że mieli u Sebastiana Micińskiego [?], syna Piotra, miecznika lubomelskiego [?], sumę 1000 zł pol. zabezpieczoną na części jego zastawnej wsi Mochowicze [?], zapisaną im przez ojca Samuela Morawskiego, z której każdemu z czterech przypadało po 250 zł; całą sumę 1000 zł (każdy po 250 zł) odebrali do rąk i kwitują dłużnika i jego sukcesorów na wieczne czasy. Kwit podpisali Jan, Samuel, Teodor i Józef Morawscy; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 698v [rkp. 708b] (skan 0705, strona lewa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żytom. i Xięgami niniey-

5szemi Grodzkiemi Żytomier. Stanowszy oczewiście Woźny Generał Woiew.

6Kijows. y innych Szlachetny Bartłomiey Kozłowski w moc prawdziwey

7wierney y skuteczney Rellacyi swoiey iawnie ustnie y dobrowolnie

8dla zapisania do Xiąg niniejszych zeznał Iż on roku teraźnieyszego Ty-

9siąc Siedmset trzydziestego drugiego dnia dwudziestego trzeciego Junii

10na affektacyą y prawną rekwizycyą Ur. JmćPani Izabelli de domo No-

11wickiey [?] z Daniela Janowicza Wosinskiego Rotmistrza Znaku pancernego

12Consortis, wdowa y Sukcessorowie z tymże spłodzonych Kornelego i Jakóba

13Wosinskich Rekwirentów maiąc przy sobie stronę Szlachty Ludzi wiary godnych

14Urr. JmćPanów Tadeusza Kowalskiego y Antoniego Bartnickiego [?] eo maioris

15ad evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos był w Części Wsi Woso-

16szki [?] w Województwie Kijows. sytuowaney gdzie będąc vigore juris naturae

17tę Dobra Części Wsi Wososzki [?] z poddanymi y ich powinnościami, dania-

18mi czynszami, Polami, rolami, zaroślami, olszynami [?], drzewem barte-

19nym, pszczołami [?], stawem ezeorami [?], Sianożęciami, pastwiskami, y

20innemi wszystkiemi y wszelkiemi mianowanemi i nie mianowa-

21nemi w tey Części naydującemi się pożytkami, intratami

22y dochodami nic na mnogo [?] inszego nie wyimuiąc ani też

23wyłączaiąc, ale całą tą Część z dawnych czasów in suis metis

24limitibus circumferentiis miała y zasiadała [?], y teraz ma [?] i Zawsze [?]

25wspomnianym Ur. Izabelli Matce y Jey Synom Kornelemu y

26Jakóbowi Wosinskim nemine impugnante contradicente w rea-

27lną spokoyną y aktualną post fata Ur. JmćPana Daniela Jano-

28wicza Wosinskiego Rotmistrza Znaku pancer. podał, postąpił, y officiose

29intromittował dziedziczną Possessyą oraz poddanych do Gromady zwo-

30ławszy o nowych ich dziedzicach zawiadomiwszy pełnić posłu-

31szeństwo kazał, a tak on mianowany Woźny Urr. Rekwirentów

32przy spokoyney zostawiwszy Possessyi taż Stroną Szlachty przy

33sobie będącą oświadczywszy się, ztamtąd nazad odiechawszy tu [?]

34tę swoią prawdziwą przedemną Urzędem uczynił i zeznał Rellacyą

35Possessyi, prosząc cum actis praesentibus connotari, co y otrzymał

36Woźny pisać nie umieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 2 VII 1732 w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–809), przy księgach grodzkich żytomierskich; intromisja 23 VI 1732. Ten sam woźny Bartłomiej KOZŁOWSKI co w aktach 779–805 (1731), tu z formułą łacińską jak w aktach 801, 803, 805 („eo maioris ad evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos”, „nemine impugnante contradicente”). Pismo bardzo drobne i gęste.

Miejsca niepewne: nazwisko panieńskie wdowy „de domo No-wickiey” [?]; świadek „Bartnicki” [?]; nazwa wsi – w tekście „Woso-szki”, „Wososzki” [?], w tytule „Wosińszczyzny” [?]; „olszynami [?]”, „pszczołami [?]”, „stawem ezeorami [?]” (zapewne „stawem, jeziorami”); „nic na mnogo [?] inszego”; „miała y zasiadała [?], y teraz ma [?] i Zawsze [?]” – fragment niewyraźny; „odiechawszy tu [?]”. Imię „Kornely” – Korneliusz.

Łacina: Consortis – małżonki (tu: wdowa po); eo maioris ad evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych przez siebie dla tym większego i jaśniejszego świadectwa; vigore juris naturae – mocą prawa przyrodzonego; in suis metis limitibus circumferentiis – w swoich kopcach, granicach i obwodach; nemine impugnante contradicente – przy niczyim oporze i sprzeciwie; post fata – po śmierci; officiose intromittował – urzędowo wwiązał; cum actis praesentibus connotari – wpisać do niniejszych akt.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 23 VI 1732 na żądanie Ur. JmćPani Izabeli z Nowickich [?], wdowy po Danielu Janowiczu Wosińskim, rotmistrzu znaku pancernego, oraz spłodzonych z nim synów Korneliusza i Jakuba Wosińskich, mając przy sobie szlachtę Tadeusza Kowalskiego i Antoniego Bartnickiego [?], był w części wsi Wososzki [?] w województwie kijowskim i – po śmierci Daniela Janowicza Wosińskiego – wwiązał matkę i synów w spokojną dziedziczną posesję tej części wsi z poddanymi, ich powinnościami, daninami i czynszami, polami, rolami, zaroślami, drzewem bartnym, stawem, sianożęciami, pastwiskami i wszelkimi pożytkami, w dawnych granicach; zwoławszy gromadę, oznajmił o nowych dziedzicach i nakazał posłuszeństwo. Woźny, niepiśmienny, nie podpisał się.

Transkrypcja

k. 698v [rkp. 708b] (skan 0705, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytt.

4przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żyto. i Xięgami

5niniejszemi Grodzkiemi Żytomierskiemi Comparens p[ersonali]ter

k. 699 [rkp. 709] (skan 0705, strona prawa)

1Ur. JPan Stanisław Syn Pawła Dobrzański sanus mente

2et corpore existens palam publice ac personaliter recognovit

3iż on maiąc Dobra swoie Część Wsi Jankowice w Woiewodztwie

4Kijowskim sytuowaną iure Successionis po Rodzicu Compa-

5rentis Ur. JmćPanu Pawle Dobrzańskim na siebie przypadłą

6widząc zaś w Synie swoim Andrzeju szczerą applikacyą

7i prawdziwe Synowskie przywiązanie iakoteż nie leniwą

8chęć do pracy onemu rzeczoną Część Wsi Jankowice z Ziemią

9i Poddanemi zgoła z całowitym tytułem Pańskim i własnością

10Dymittuię vigore praesentis recognitionis meae Stanisław

11Działosza [?] Dobrzański m[anu] p[ro]p[ria]

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–810), przy księgach grodzkich żytomierskich. Odpis bardzo skrócony: po łacińskiej formule zeznania („sanus mente et corpore existens palam publice ac personaliter recognovit”) tekst przechodzi w pierwszą osobę („Dymittuię … recognitionis meae”) i kończy się podpisem, bez formuły wpisu do ksiąg i bez świadków. Brak liczby ołówkowej przy numerze 809.

Miejsca niepewne: drugi człon podpisu „Działosza” [?] (może przydomek herbowy lub zniekształcenie).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; sanus mente et corpore existens palam publice ac personaliter recognovit – będąc zdrów na umyśle i ciele, jawnie, publicznie i osobiście zeznał; iure Successionis – prawem sukcesji; Rodzicu Comparentis – rodzicu zeznającego; applikacya – pilność, przykładanie się; vigore praesentis recognitionis meae – mocą niniejszego mojego zeznania; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, stawił się Ur. JPan Stanisław Dobrzański, syn Pawła, i zdrów na umyśle i ciele zeznał jawnie i osobiście, że mając część wsi Jankowice w województwie kijowskim, przypadłą mu prawem sukcesji po ojcu, Ur. JmćPanu Pawle Dobrzańskim, a widząc u syna Andrzeja pilność, prawdziwe synowskie przywiązanie i chęć do pracy, ustępuje mu (dymituje) tę część wsi z ziemią i poddanymi, z pełnym tytułem pańskim i własnością. Podpisał: Stanisław Działosza [?] Dobrzański.

Transkrypcja

k. 699 [rkp. 709] (skan 0705, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żyto.

4przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żyto i Xięgami ni-

5nieyszemi Grodzkiemi Żytomierskiemi Comparens p[ersonali]ter

6Ur. JPan Tadeusz Siniński [?] ten rozdział [?] fortuny między

7Urr. JmćPanami Ziembickiemi nastąpiony dla zapisania do Xiąg

8niniejszych podał – Który Ja Urząd przyimuiąc czytałem, i ten

9tak się w sobie ma – My Jakoto: Józef i Piotr bracia między sobą

10Rodzeni Ziembiccy Synowie Jana ab una i Ja Anastazya

11Ziembicka Ur. Gaspra Sawickiego Małżonka parte ab altera

12sani mentibus et corporibus zawarliśmy w niżey opisanym

13sposobie ugodliwą Tranzakcyą czyli Dział primo. Iż my

14osiągnąwszy [?] w Sukcessyi po Rodzicu naszym Ur. JP. Janie

15Ziembickim Część hereditarną Wsi Ułanik [?] w Woiewodztwie Wo-

16łyńskim sytuowaną z Poddanymi ruchomościami i innemi

17suppellectilibus celem braterskiego poiednania się takową Część

18na dwie równe połowy, a nas [?] zatem [?] rozdzielamy i iak o tym oso-

19bne Listy działowe specifice okazuią, do których zaapplikowawszy

20zarówno długi i onera fundi, każdy z nas z fortuny Oyczy-

21stey dla siostry naszey Ur. JPani Anastazyi Sawickiey Czwar-

22tą Część po Złotych Pol. dwieście wypłacić prawa sufficienti

23evictione per maritum assekurata obowiązuiemy się. Secundo

24Jeżeliby który Kredytor regulował się do całowitey fortuny w spad-

25ku nam przyszłey nie akceptuiąc niniejszego rozdziału

k. 699v [rkp. 709b] (skan 0706, strona lewa)

1tedy o tyle brat Bratu wzaiem bonifikatę przyrzeka gdyż [?] po-

2tem [?], będąc do inney schedy zregulowany, prowentu ze schedy dru-

3giey spartycypuie; w czem Brat Bratu ewikcyą zapisuie.

4Tertio. Tym sposobem ustanowiwszy rozdział powyższey

5fortuny wzięcia Jntromissyi per ministerialem Regni nawza-

6iem sobie dozwalamy. Jakowę to ugodliwą umowę czyli Roz-

7dział przy Jchmość Panach przyiaciołach i pieczętarzach Rękoma

8własnemi podpisuiemy – Dattum w Ułanikach [?] dnia dziewiątego

9Januarii Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego Roku. Józef

10Ziembicki m[anu] p[ro]p[ria] Piotr Ziembicki m[anu] p[ro]p[ria] Anastazya z Ziembic-

11kich i Gasper Sawiccy m[anu] p[ro]p[ria] Jako świadek i pieczętarz na tym

12Rozdziale podpisuię się Adam Żytyński [?] m[anu] p[ro]p[ria] (L.S.) Oczewisty [?]

13proszony na tym Rozdziale iako świadek i pieczętarz

14podpisuię się Stefan Sobolski [?] m[anu] p[ro]p[ria] (L.S.) Jako proszony za

15świadka i pieczętarza na tym rozdziale fortuny podpi-

16suię się Jgnacy Zawistowski m[anu] p[ro]p[ria] (L.S.) Któryto Dział za

17podaniem i prośbą, a za moim Urzędownym przy-

18ięciem do Xiąg niniejszych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–811), przy księgach grodzkich żytomierskich; podał Tadeusz SINIŃSKI [?]; zapis działu datowany w Ułanikach [?] 9 I 1732. Por. akt 760 (intromisja E. KORCIŃSKIEGO w część wsi Ułanik [?], woj. kijowskie, 1730) – tu wieś umieszczona w województwie wołyńskim.

Treść ugody: bracia dzielą odziedziczoną część wsi na dwie równe połowy (według osobnych listów działowych), przyjmując po równo długi i ciężary gruntowe; każdy z nich wypłaci siostrze po 200 zł pol. jako jej czwartą część z fortuny ojczystej, za dostatecznym zabezpieczeniem ewikcji przez jej męża; jeśli wierzyciel nie uzna działu i obciąży jedną ze schedy, bracia wyrównają sobie szkodę; każdy może wziąć intromisję przez woźnego.

Miejsca niepewne: „Siniński” [?]; „rozdział” [?]; „osiągnąwszy” [?]; nazwa wsi „Ułanik” [?] i „w Ułanikach” [?]; „a nas [?] zatem [?]”; „gdyż [?] potem [?]”; świadkowie „Żytyński” [?], „Sobolski” [?]; „Oczewisty” [?].

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ab una … parte ab altera – z jednej … z drugiej strony; sani mentibus et corporibus – zdrowi na umysłach i ciałach; primo, secundo, tertio – po pierwsze, po drugie, po trzecie; hereditarna – dziedziczna; supellectilibus – sprzętami; specifice – szczegółowo; onera fundi – ciężary gruntu; sufficienti evictione per maritum assekurata – za dostateczną ewikcją (zabezpieczeniem) daną przez męża; bonifikata – wynagrodzenie (szkody); per ministerialem Regni – przez woźnego Korony; L.S. (locus sigilli) – miejsce pieczęci; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JPan Tadeusz Siniński [?] podał do wpisania dział fortuny między rodzeństwem Ziembickich. W ugodzie (Ułaniki [?], 9 I 1732) bracia rodzeni Józef i Piotr Ziembiccy, synowie Jana, z jednej strony, oraz ich siostra Anastazja, żona Gaspra Sawickiego, z drugiej, postanowili: (1) odziedziczoną po ojcu, Ur. JP. Janie Ziembickim, część wsi Ułanik [?] w województwie wołyńskim z poddanymi, ruchomościami i sprzętami bracia dzielą na dwie równe połowy według osobnych listów działowych, przyjmując po równo długi i ciężary, a każdy z nich wypłaci siostrze po 200 zł pol. jako jej czwartą część fortuny ojczystej, przy zabezpieczeniu ewikcji przez jej męża; (2) gdyby wierzyciel nie uznał działu i dochodził należności z całej fortuny, bracia wyrównają sobie wzajemnie szkodę; (3) każdy może wziąć intromisję przez woźnego. Podpisali: Józef i Piotr Ziembiccy, Anastazja z Ziembickich i Gasper Sawiccy oraz świadkowie Adam Żytyński [?], Stefan Sobolski [?] i Ignacy Zawistowski. Dział wpisano do ksiąg.

Transkrypcja

k. 699v [rkp. 709b] (skan 0706, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset Trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żyto-

4mierzu przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żyt. i Xięga-

5mi niniejszemi Grodz. Żytomier. Stanowszy oczewisto Woźny Ge-

6nerał W[oiewódz]twa Kij. i innych Szlachetny Bartłomiey Kozłowski

7w moc prawdziwey wierney i skuteczney Rellacyi swoiey iawnie

8ustnie i dobrowolnie dla zapisania do Xiąg niniejszych zeznał

9iż on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

10dnia dwudziestego Czwartego Junii na affektacyą i prawną Rekwizy-

11cyą Ur. JP. Michała Ograna [?] maiąc przy sobie stronę Szlachty

12Ludzi wiary godnych Urr. Jana Węgiera [?] i Adama Czopowskiego

13eo maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos był w Części

14Wsi Kłosowki [?] w W[oiewódz]twie Kij. sytuowaney gdzie tęż [nad wierszem:] pomienioną Część [w wierszu:] vigore juris

k. 700 [rkp. 710] (skan 0706, strona prawa)

1et naturali po Oycu affektanta Ur. JP. Janie Ogranie [?] na

2niegoż spadła z Poddanemi ich powinnościami, daniami, czynsza-

3mi, Polami, Rolami, zaroślami Olszynami [?], Jeziorami, ostrowami

4Uroczyskami Lasami, Borami, i ze wszystkiemi innemi mia-

5nowanemi i nie mianowanemi pożytkami, dochodami i Jn-

6tratami wyż rzeczonemu Rekwirentowi Ur. JP. Michałowi

7Ogranowi [?] w realną spokoyną i aktualną dziedziczną podał

8postąpił i Jntromittował Possessyą, w czem stroną Szlachty

9przy sobie będącą oświadczywszy się z tamtąd odiechał i tu

10przedemną Urzędem uczynił i zeznał Possessyi [nad wierszem:] Rellacyą [w wierszu:], prosząc

11cum actis praesentibus connotari co i otrzymał. Woźny

12pisać nie umieiący – Bartłomiey Kozłowski –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 2 VII 1732 w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–812), przy księgach grodzkich żytomierskich; intromisja 24 VI 1732. Formularz bliźniaczy z aktem 810 (ten sam woźny, „eo maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos”, „vigore juris et naturali”, wyliczenie „daniami, czynszami, Polami, Rolami, zaroślami …”). Wyraz „Rellacyą” dopisany nad wierszem.

Miejsca niepewne: nazwisko „Ogran” [?] (rkp. „Ograna”, „Ogranie”, „Ogranowi”); nazwa wsi „Kłosowki” [?] (Kłosówka [?]); świadek „Węgier” [?] (rkp. „Wegiera”); „Olszynami” [?].

Łacina: eo maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych przez siebie dla tym większego i jaśniejszego świadectwa; vigore juris et naturali – mocą prawa i (prawa) przyrodzonego; cum actis praesentibus connotari – wpisać do niniejszych akt.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 24 VI 1732 na żądanie Ur. JP. Michała Ograna [?], mając przy sobie szlachtę Jana Węgiera [?] i Adama Czopowskiego, był w części wsi Kłosówka [?] w województwie kijowskim i wwiązał rekwirenta w spokojną dziedziczną posesję tej części, przypadłej mu po ojcu, Ur. JP. Janie Ogranie [?], z poddanymi, ich powinnościami, daninami i czynszami, polami, rolami, zaroślami, jeziorami, ostrowami, uroczyskami, lasami, borami i wszelkimi pożytkami. Woźny, niepiśmienny, złożył relację.

Transkrypcja

k. 700 [rkp. 710] (skan 0706, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu przedemną

4Alexandrem Lesnickim Starostą Żyt. i Xięgami niniejszemi Grodzk. Żytomier.

5Comparens p[ersonali]ter Ur. JPan Jan Sankowski ten Zapis wieczystey przedaży od siebie

6zeznawaiącego in rem et personam Ur. JPana Konstantego Zabokrzyckiego uczy-

7niony dla zapisania do Xiąg niniejszych przyznał, a tak Ja Urząd pomieniony

8Zapis ad acticandum przyimuiąc czytałem i ten tak się w sobie ma. Ja Jan

9Sankowski swem i Synów swoich Jana i Kondrata Sankowskich Jmie-

10niem czyniący zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy swey włas-

11ney należney Ziemskiey Jurysdykcyi prawa forum Powiatu i W[oiewódz]twa a pod

12teraźnieysze dobrowolne zeznanie swoie cale się poddaiąc i wiedząc

13wiadomo iawno czynię ustnie i dobrowolnie zeznaię: Iż Ja zeznawaiący

14maiąc Dobra moie dziedziczne Części wsi Nehrebyszcz w W[oiewódz]twie Kijows.

k. 700v [rkp. 710b] (skan 0707, strona lewa)

1sytuowane po Oycu moim z Ur. JPanu Stanisławie Sankowskim prawem

2naturalnego spadku na mnie spadłe, któremi według prawa pospolitego

3będąc mocen iako swoią własnością rządzić szafować i dysponować komu

4Chcieć dać, darować i na wieczność Rezygnować, używaiąc przeto tey wolności

5prawem dozwoloney, umyśliłem pomienione Dobra Części Wsi Nehrebyszcz

6ze wszystkiemi Poddanemi, Polami, Rolami, Lasami, Sianożęciami, ogrodami

7Uroczyskami, Stawami, Rzeczkami, wypasami, zaroślami, nic nie

8wyimuiąc ani też Excypuiąc ale wszystko ogółem i pospolicie zaymuiąc

9tak aby mianowane nie mianowanemu, a nie mianowane mianowanemu

10w niczem nie ubliżało ani uszkadzało Ur. JPanu Konstantemu Zabokrzy-

11ckiemu potomkom i S[ukcess]orom Jego, dać darować i na wieczność Rezygnować,

12Jakoż w dniu dzisieyszym przywodząc takowy móy Zamiar do skutku wyżey

13nadmienione Dobra Części Wsi Nehrebyszcz Ur. JPanu Konstantemu Zabo-

14krzyckiemu daię daruię i Rezygnuię, a to za Summę Szacunkową do-

15browolnie umówioną trzynaście tysięcy pięćset osmdziesiąt Złotych

16Polskich, z odebrania którey niniejszym Zapisem moim kwituię.

17Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie Ur. JPan Konstanty Zabokrzycki

18wyżey przerzeczonemi Dobrami iako swemi własnemi, rządzić, szafo-

19wać, i dysponować pożytków sobie przywłaszczać, a Ja zeznawaiący

20żadnego odtąd prawa do pomienioney Części ani sobie ani Sy-

21nom moim wyżey nadmienionym Janowi i Kondratowi San-

22kowskim niezostawuię, a to pod szkodami Ziemskiemi z dawna krom [?]

23przysięgi cielesney oszacowanemi, J na to daię ten moy List Zapis wie-

24czystey darowizny Który dla lepszey wiary i waloru Ręką moią

25własną przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach podpisuię. Dzia-

26ło się w Żytomierzu dnia dwudziestego Czerwca Tysiąc Siedmset

27trzydziestego drugiego Roku. Jan Syn Stanisława Sankowski m[anu] p[ro]p[ria]

28Swiadek przytomny spisania i podpisania tego Zapisu wieczystey

29Rezygnacyi podpisuię się Grzegorz Wisłocki [?] m[anu] p[ro]p[ria] Jako przytomny Swia-

30dek temu Zapisowi podpisuię Jan Czarnecki m[anu] p[ro]p[ria] Jako Swiadek i przy-

31iaciel na tym Zapisie podpisuię się Dominik Baranowski – Któryżeto

32Zapis za podaniem i oczewistym przyznaniem Jmci zeznawaiącego, a za

33moim Urzędownym przyięciem do Xiąg niniejszych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–813), przy księgach grodzkich żytomierskich; zapis datowany w Żytomierzu 20 VI 1732. Dokument nazwany w tytule darowizną wieczystą, w treści – „Zapis wieczystey przedaży” i „Rezygnacya”; Sankowski kwituje odbiór sumy szacunkowej 13 580 zł pol. Brak liczby ołówkowej przy numerze 812.

Por. akt 59 (roczki owruckie 1684 – dymisja A. SANKOWSKIEGO, Nehrebyszcz) oraz nazwisko ZABOKRZYCKICH w aktach 57–61 (Dymitr na Zabokrzycach ZABOKRZYCKI [?], podwojewodzi 1684).

Miejsca niepewne: „krom [?] przysięgi”; świadek „Wisłocki” [?]. „Po Oycu moim z Ur. JPanu Stanisławie Sankowskim” – tak w rkp.

Łacina: Zapis perpetuae Donationis – zapis wieczystej darowizny; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; ad acticandum – do wpisania do akt; Excypować – wyłączać; S[ukcess]orom – sukcesorom; manu propria – własnoręcznie; Jngrossowany – wpisany do ksiąg.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JPan Jan Sankowski przyznał i podał do wpisania swój zapis wieczystej sprzedaży (darowizny) na rzecz Ur. JPana Konstantego Zabokrzyckiego. Sankowski, działając w imieniu własnym i synów Jana i Kondrata, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznał, że odziedziczoną po ojcu, Ur. JPanu Stanisławie Sankowskim, część wsi Nehrebyszcz w województwie kijowskim ze wszystkimi poddanymi, polami, rolami, lasami, sianożęciami, ogrodami, uroczyskami, stawami, rzeczkami, wypasami i zaroślami, bez żadnych wyłączeń, daje, daruje i rezygnuje Konstantemu Zabokrzyckiemu, jego potomkom i sukcesorom za dobrowolnie umówioną sumę szacunkową 13 580 zł pol., której odbiór kwituje; nabywca może odtąd rządzić tymi dobrami jak własnymi, a sprzedający nie zostawia sobie ani synom żadnego prawa, pod szkodami ziemskimi. Zapis, sporządzony w Żytomierzu 20 VI 1732, podpisali: Jan Sankowski, syn Stanisława, oraz świadkowie Grzegorz Wisłocki [?], Jan Czarnecki i Dominik Baranowski. Wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 701 [rkp. 711] (skan 0707, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żyt[omierzu]

4przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żyt. i Xięgami

5niniejszemi Grodzkiemi Żytomierskiemi Comparens p[ersonali]ter

6Ur. JP. Antoni Witwicki ten Zapis perpetuae Donationis od

7Ur. Woyciecha Szatkowskiego sobie zeznawaiącemu [?] dany i służący

8dla zapisania do Xiąg niniejszych podał, a tak Ja Urząd

9wspomniony Zapis ad acticandum przyimuiąc czytałem

10i ten tak się w sobie ma. Ja Woyciech Syn Jana Szatkowski

11zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy swey własney

12należney Ziemskiey Jurysdykcyi prawa forum Powiatu

13i W[oiewódz]twa, a pod ten Zapis moy wieczystey przedaży cale

14się poddaiąc i wiedząc wiadomo iawno czynię ustnie

15i dobrowolnie zeznaię: Iż Ja zeznawaiący maiąc Dobra

16moie dziedziczne Części Wsi Chiżyńce [?] w W[oiewódz]twie Kij. sytuowane

17po Oycu moim z Ur. Janie Szatkowskim na mnie spadłe Któ-

18remi mocen zatem [?] iako swoią własnością rządzić szafować

19i dysponować, Umyśliłem przeto te wyżey wspomnione

20Dobra Części Wsi Chiżyńce [?] ze wszystkiemi Poddanemi

21Polami, Rolami, Lasami, Sianożęciami, Ogrodami, Uroczyskami,

22nawozami i ze wszystkim tym co do tey Części przynależało y

23przynależy Ur. JP. Antoniemu Witwickiemu dać, darować i na

24wieczność Rezygnować, Jakoż niniejszym Zapisem moim wie-

25czystey przedaży daię, daruię i na wieczność Rezygnuię, a to

26za Summę Szacunkową dwanaście tysięcy pięćset Złotych

k. 701v [rkp. 711b] (skan 0708, strona lewa)

1Polskich, z odebrania którey niniejszym Zapisem moim

2Kwituię. Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie Ur. Antoni

3Witwicki wyraz [?] wspomnionemi Dobrami iako swoią

4własnością rządzić szafować, dysponować komu chcieć

5dać, darować, zastawić i ku naylepszemu swemu po-

6żytkowi obrócić, a Ja zeznawaiący żadnego prawa do odprze-

7danych Dobr ani sobie ani też Synom moim teraz mało-

8letnim Krzysztofowi, Sebastyanowi i Woyciechowi Szatkow-

9skim za którychże pokoy i dotrzymanie ręczę nie zostawuię.

10J na to daiem ten moy List Zapis perpetuae Resignatio-

11nis, Który Ręką moią własną przy uproszonych Swiad-

12kach i przyiaciołach podpisuię. Dattum w Żytomierzu

13dnia dwudziestego piątego Junii Tysiąc Siedmset

14trzydziestego drugiego Roku – Woyciech Szatkowski m[anu] p[ro]p[ria]

15Jako Swiadek i przyiaciel na tym Zapisie wieczystey

16przedaży podpisuię się Józef Chamętowski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Swiadek przy-

17tomny uczynienia tego Zapisu wieczystey przedaży pod-

18pisuię się Leon Gurski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Za świadka i przyiaciela

19na tym Zapisie perpetuae Resignationis podpisuię

20się Wawrzyniec Dymczyński [?] – Który to Zapis za po-

21daniem i prośbą, a za moim Urzędownym przyięciem

22do Xiąg niniejszych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–814), przy księgach grodzkich żytomierskich; podał nabywca Antoni WITWICKI; zapis datowany w Żytomierzu 25 VI 1732. Formularz bliźniaczy z aktem 814 (ta sama struktura: darowizna nazwana w treści „wieczystą przedażą” i „Resignatio”, suma szacunkowa, wyłączenie małoletnich synów). Ołówkiem „1732” u góry karty.

Por. akt 152 (relacja woźnego P. ROMAŃSKIEGO – intromisja Jana SZATKOWSKIEGO [?] po ojcu Wojciechu w Chyżyńce [?], 1700) – te same imiona (Jan, Wojciech) i ta sama wieś.

Miejsca niepewne: „sobie zeznawaiącemu [?]” (zapewne zniekształcone); nazwa wsi „Chiżyńce” [?] (Chyżyńce [?]); „mocen zatem [?]”; „wyraz [?] wspomnionemi” (może „wyraźnie”); świadkowie „Chamętowski” [?], „Gurski” [?], „Dymczyński” [?].

Łacina: Zapis perpetuae Donationis – zapis wieczystej darowizny; Zapis perpetuae Resignationis – zapis wieczystego zrzeczenia się; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ad acticandum – do wpisania do akt; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JP. Antoni Witwicki podał do wpisania zapis wieczystej darowizny (sprzedaży) wystawiony mu przez Ur. Wojciecha Szatkowskiego. Szatkowski, syn Jana, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznał, że odziedziczoną po ojcu, Ur. Janie Szatkowskim, część wsi Chyżyńce [?] w województwie kijowskim ze wszystkimi poddanymi, polami, rolami, lasami, sianożęciami, ogrodami, uroczyskami i przynależnościami daje, daruje i na wieczność rezygnuje Antoniemu Witwickiemu za sumę szacunkową 12 500 zł pol., której odbiór kwituje; nabywca może odtąd tymi dobrami rządzić, dysponować, darować i zastawiać, a sprzedający nie zostawia żadnego prawa sobie ani małoletnim synom Krzysztofowi, Sebastianowi i Wojciechowi, za których spokój ręczy. Zapis, sporządzony w Żytomierzu 25 VI 1732, podpisali: Wojciech Szatkowski oraz świadkowie Józef Chamętowski [?], Leon Gurski [?] i Wawrzyniec Dymczyński [?]. Wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 701v [rkp. 711b] (skan 0708, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2miesiąca Julii drugiego dnia –

k. 702 [rkp. 712] (skan 0708, strona prawa)

1Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey

2Mości Żytomierzu przedemną Alexandrem Lesnickim

3Starostą Żytomierskim i Xięgami niniejszemi

4Grodzkiemi Żytomierskiemi – Stanowszy oczewisto

5Woźny Jenerał Woiewodz. Kijows. i innych Szla-

6chetny Bartłomiey Kozłowski w moc prawdzi-

7wey wierney i skuteczney rellacyi swoiey iawnie

8ustnie y dobrowolnie dla zapisania do Xiąg

9niniejszych zeznał iż on roku teraźnieyszego

10Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego dnia dwu-

11dziestego Junii na affektacyą i prawną rekwi-

12zycyą Ur. Tomasza Buderaskiego [?] maiąc

13przy sobie Stronę Szlachty ludzi wiary god-

14nych Urr. Michała Szpakowskiego [?] y Jana

15Swirkowskiego [?] maioris ac evidentioris testimonii

16gratia sibi adhibitos był w Dobrach Wsi Hondyr-

17owe [?] Małe w Woiewodz. Kijows. sytuowaney gdzie

18będąc pomienioną Wieś vigore juris et natura-

19li po Oycu affektanta Ur. Janie Buderaskim [?]

20na niegoż spadłą z poddanemi ich powinno-

21ściami, daniami, czynszami, polami, rola-

22mi, Jeziorami, ostrowami, lasami, borami

23i ze wszystkiemi innemi mianowanemi

24i niemianowanemi pożytkami dochodami

25i intratami wyż rzeczonemu rekwirento-

26wi Ur. JP. Tomaszowi Buderaskiemu [?] w re-

27alną y spokoyną dziedziczną podał po-

28stąpił i Jntromittował possessyą, w czem Stroną

29Szlachty przy sobie będącą oświadczywszy się

30z tamtąd odiechał i tu przedemną Urzędem uczy-

31nił i zeznał possessyi Rellacyą, prosząc cum actis

32praesentibus connotari co i otrzymał. Woźny

33pisać nieumieiący Bartłomiey Kozłowski –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 2 VII 1732 w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–815), przy księgach grodzkich żytomierskich; intromisja 20 VI 1732. Formularz bliźniaczy z aktami 810 i 813 (ten sam woźny; „maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos”, „vigore juris et naturali”). Strona k. 702 brunatna, z rysą i przebitką – odczyt z odejmowaniem tła.

Por. akt 251 (sprzedaż J. BUDERACKIEGO [?] – Horodyszcze [?], 1710).

Miejsca niepewne: nazwisko „Buderaski” [?] (rkp. „Buderaskiego”, „Buderaskim”, „Buderaskiemu”; w tytule „Bude-raskiego”; imię w tytule nieczytelne); nazwa wsi „Hondyrowe Małe” [?] (w tytule „Hondy-rowe”, w tekście „Hondyr-owe”); świadkowie „Szpakowski” [?], „Swirkowski” [?].

Łacina: maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych przez siebie dla większego i jaśniejszego świadectwa; vigore juris et naturali – mocą prawa i (prawa) przyrodzonego; cum actis praesentibus connotari – wpisać do niniejszych akt.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 20 VI 1732 na żądanie Ur. Tomasza Buderaskiego [?], mając przy sobie szlachtę Michała Szpakowskiego [?] i Jana Swirkowskiego [?], był we wsi Hondyrowe [?] Małe w województwie kijowskim i wwiązał rekwirenta w spokojną dziedziczną posesję tej wsi, przypadłej mu po ojcu, Ur. Janie Buderaskim [?], z poddanymi, ich powinnościami, daninami i czynszami, polami, rolami, jeziorami, ostrowami, lasami, borami i wszelkimi pożytkami. Woźny, niepiśmienny, złożył relację.

Transkrypcja

k. 702v [rkp. 712b] (skan 0709, strona lewa)

1Roku tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey

4Mości Żytomierzu przedemną Alexandrem Lesni-

5ckim Starostą Żytomierskim i Xięgami niniejsze-

6mi Grodzkiemi Żytomierskiemi – Comparens per-

7sonaliter Ur. JPan Jan Kulpiński Chor. Kawaleryi Na-

8rodowey Sanus mente et corpore existens foro

9suo quovis competenti omisso palam publice ac

10benevole recognovit – Iż on iure naturali i pra-

11wem spadku z Oyca y dziada posiadaiąc Część

12wsi Bererny [?] w Woiewodztwie Kijows. sytuowaną

13upatrzywszy w tym Dobro swoie, a maiąc z prawa

14pospolitego wolność dysponowania swoią własnością

15podług upodobania swego, rzeczoną Część Wsi

16Bererny [?] Ur. JmćPanu Mikołaiowi Obrembskiemu

17odprzedać, Jakoż niniejszym Zapisem wieczystey

18Donacyi przerzeczoną Część swoią dziedziczną te-

19muż Ur. JPanu Obrembskiemu, iego Sukcessorom

20i następcom z całowitym prawem Państwem

21tytułem własności, wszystkiemi dochodami, attyne-

22ncyami pertynencyami granicami zabu-

23dowaniami polami łąkami zaroślami, podda-

24nymi ich powinnościami, daniami, dziesięcinami [?]

25i ze wszystkiemi do tey Części przynale-

26żytościami nic na siebie Sukcessorów i potomków

27swoich niezostawuiąc ani excypuiąc, daię daruię

28i na wieczność odstępuię a to za Summę do-

29browolnie umówioną Złotych Polskich Siedm

30tysięcy pięćset z wypłaty którey tegoż Ur. JPana

31Mikołaia Obrembskiego kwituię, a […] [?]

32[reklamant:] Dozwala

k. 703 [rkp. 713] (skan 0709, strona prawa – góra)

1Dozwala którey ani sam przez się ni też przez su-

2bordynowane osoby przeszkadzać nie będzie owszem

3od wszelkich Jmpetycyi prawnych i nie prawnych

4wszelakiego Stanu i płci osób tegoż Ur. JPana Obreb-

5skiego bronić zastępować i ewinkować w każdym

6Sądzie i Urzędzie obowiązuie się vigore praesentis

7perpetuae Donationis suae Jan Kulpiński Chor. Ka-

8waleryi Narodowey m[anu] p[ro]p[ria]

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–816), przy księgach grodzkich żytomierskich. Zeznanie w formule łacińskiej („sanus mente et corpore existens foro suo quovis competenti omisso palam publice ac benevole recognovit”, jak w akcie 811), dalej po polsku, z przejściem z 3. osoby na 1. i z powrotem; bez daty wystawienia, bez świadków i bez formuły wpisu.

Anachronizm: „Chorąży Kawaleryi Narodowey” (formacja z 2. połowy XVIII w.) – por. akty 153, 266, 694, 703 i nota o źródle. Por. akt 676 (intromisja KULPIŃSKICH – Rożki [?], 1729).

Miejsca niepewne: nazwa wsi „Bererny” [?] (dwukrotnie; może Berezna); „dziesięcinami” [?] (wyraz pod plamą); koniec k. 702v („a […]”) nieczytelny; nazwisko nabywcy – w rkp. „Obrembski”, „Obrebski” (Obrębski). Strona k. 702v ciemnobrązowa, z przebitką – odczyt z odejmowaniem tła.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; sanus mente et corpore existens foro suo quovis competenti omisso palam publice ac benevole recognovit – będąc zdrów na umyśle i ciele, z pominięciem wszelkiego właściwego sobie sądu, jawnie, publicznie i dobrowolnie zeznał; iure naturali – prawem przyrodzonym; attynencye, pertynencye – przynależności; excypować – wyłączać; impetycye – roszczenia, napaści prawne; ewinkować – bronić (ewikcja); vigore praesentis perpetuae Donationis suae – mocą niniejszej swojej wieczystej darowizny; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 VII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JPan Jan Kulpiński, chorąży „kawalerii narodowej”, zdrów na umyśle i ciele, zeznał jawnie i dobrowolnie, że posiadaną prawem przyrodzonym i z prawa spadku po ojcu i dziadzie część wsi Bererny [?] w województwie kijowskim postanowił odprzedać Ur. JmćPanu Mikołajowi Obrębskiemu; niniejszym zapisem wieczystej donacji daje, daruje i na wieczność ustępuje mu tę część z pełnym prawem, tytułem własności, dochodami, przynależnościami, granicami, zabudowaniami, polami, łąkami, zaroślami, poddanymi, ich powinnościami i daninami, bez żadnych wyłączeń, za dobrowolnie umówioną sumę 7500 zł pol., z której wypłaty kwituje; zobowiązuje się nie przeszkadzać nabywcy ani sam, ani przez inne osoby, i bronić go przed wszelkimi roszczeniami w każdym sądzie i urzędzie. Podpisał Jan Kulpiński.

Transkrypcja

k. 703 [rkp. 713] (skan 0709, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc Siedemset Trzydziestego Drugiego

2miesiąca Julii pierwszego Dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Zamku Jego Krolewskiey Mości Żyto-

4mierzu przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żyto-

5mirskim i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi Żytomirskiemi Com-

6parens personaliter Ur. JP. Woyciech Węgleński ten Za-

7pis Dymmissionis od siebie Zeznawaiącego in rem et per-

8sonam JPP. Józefa Antoniego i Jana Węgleńskich Synów

9swoich zeznał prosząc mnie Urzędu o przyięcie i do Xiąg

10zapisanie który ia Urząd przyimuiąc czytałem którego

11tenor sequitur talis – Ja Woyciech Syn Jerzego Węgleński

12zdrowy będąc na ciele i umyśle odstąpiwszy swey własney

13należney Ziemskiey Jurysdykcyi, prawa, forum, Powiatu

14i Woiewództwa, a pod teraźnieyszy Zapis Dymmissionis

15cale się poddaiąc i inkorporuiąc świadomo iawno czynię

16ustnie i dobrowolnie zeznawam iż ia Zeznawaiący ma-

17iąc Dobra moie dziedziczne Część Wsi Kruszyńce [?] po

18Oycu moim Jerzym Węgleńskim Sukcessyonalnie na

19mnie spadłą i dotąd w mey dzierżawie zostaiącą, a bę-

20dąc mocen fortuną moią własną secundum bene

21voluntatem meam iak chcieć rozporządzić i szafować

22widząc różne potrzeby Synów moich doświadczywszy

23przytem ab illos dla osoby moiey reverencyi, umyśli-

24łem pomienioną Część JPP. Józefowi, Antoniemu

25i Janowi tymże Synom moim Węgleńskim przypuścić [?],

26Jakoż przywodząc takowy móy Zamiar do skutku

27pomienioną Część Wsi Kruszyńce [?] z poddanemi [?]

28[Ro]lami, Polami, Lasami, Pastwiskami, Sianożęciami

29Zaroślami, stawami, sadzawkami, w nich łowy rybnemi

30i w lasach bicia Zwierza i ze wszystkiemi do tych Dobr

31przyległościami i attynencyami nic na siebie ani po-

32tomnych nie wyimuiąc i nie excypuiąc, ale wszystko ca-

33łe zostawiaiąc tymże JmćSynom moim z pod

34władzy moiey wypuszczam i dymmittuię, wolni

35[reklamant:] tedy

k. 703v [rkp. 713b] (skan 0710, strona lewa)

1tedy odtąd są i będą wspomnioną Część objąwszy w

2swoie władanie rządzić, szafować, dysponować

3pewnem prawem komu chcieć odprzedać lub ieden

4drugiemu spuścić z tym aby dług przez Oyca moiego

5Jerzego Węgleńskiego Ur. JP. Łukaszowi Tomaszkie[wiczowi] [?]

6obligiem w roku [?] Tysiąc Siedemset piątym w[ydanym] [?]

7Talarów bitych Osmdziesiąt pięć zawiniony i dotąd

8należny Sukcessorom onego iako z prawa natury

9przychodzi będą był uiszczony, a ia Zeznawaiący

10od daty niniejszego Zapisu żadnego prawa nie

11mam i mieć nie będę, na co daię ten moy List

12Zapis Dymmissyonis podpisany ręki mey własney

13świadczony – Datum w Ławrowie [?] Roku Tysiąc

14Siedemset trzydziestego Drugiego dnia Dwudzie-

15stego Siódmego Maia – Wojciech Syn Jerzego Wę-

16gleński m[anu] p[ro]p[ria] Któryto Zapis Dymmissyonis za po-

17daniem i oczewistym zeznaniem wyż wyrażoney

18osoby a za moim Urzędowym przyięciem słowo w słowo [?]

19do Xiąg niniejszych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 1 VII 1732 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–817), przy księgach grodzkich żytomierskich; zapis dymisji datowany 27 V 1732 (miejsce niepewne). Po odpisie reszta k. 703v pusta (ok. 3/5 strony). Strony ciemnobrązowe, z przebitką i plamami – odczyt z odejmowaniem tła.

Synowie zostają zobowiązani do spłaty długu ojca wystawcy, Jerzego Węgleńskiego: 85 talarów bitych z obligu z 1705 r. na rzecz Ur. JP. Łukasza Tomaszkiewicza [?] i jego sukcesorów.

Miejsca niepewne: nazwisko w tytule „Węglin-skiego”, w tekście „Węgleński” (Węgleński); nazwa wsi „Kruszyńce” [?]; „przypuścić” [?]; „z poddanemi [?] [Ro]lami” – początek wiersza niewyraźny; nazwisko wierzyciela „Tomaszkie[wicz]” [?] (rkp. podobne do „Siomaszkie”); „obligiem w roku [?] … w[ydanym] [?]”; miejsce wystawienia „w Ławrowie” [?]; „słowo w słowo” [?]. Formuła „secundum bene voluntatem meam” – zapewne zniekształcone „secundum bene placitum” / „voluntatem meam”; „ab illos … reverencyi” – zniekształcone.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; Zapis Dymmissionis – zapis dymisji (ustąpienia dóbr); in rem et personam – na rzecz i osobę; tenor sequitur talis – brzmienie następuje takie; inkorporować się – poddawać się (jurysdykcji); secundum bene voluntatem meam – według mojej woli; ab illos (ab illis) – z ich strony; attynencye – przynależności; excypować – wyłączać; dymmittować – ustępować, uwalniać spod władzy; obligiem – skryptem dłużnym; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 1 VII 1732 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JP. Wojciech Węgleński zeznał i podał do wpisania swój zapis dymisji na rzecz synów Józefa, Antoniego i Jana Węgleńskich. Węgleński, syn Jerzego, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznał, że mając dziedziczną część wsi Kruszyńce [?], przypadłą mu sukcesyjnie po ojcu Jerzym Węgleńskim, a widząc potrzeby synów i ich szacunek dla siebie, ustępuje im tę część z poddanymi, rolami, polami, lasami, pastwiskami, sianożęciami, zaroślami, stawami, sadzawkami, prawem połowu ryb i polowania oraz wszelkimi przynależnościami, bez żadnych wyłączeń, i wypuszcza ich spod swojej władzy; synowie mogą odtąd tą częścią rządzić, sprzedać ją lub odstąpić jeden drugiemu, pod warunkiem spłaty długu dziada Jerzego – 85 talarów bitych z obligu z 1705 r. – Ur. JP. Łukaszowi Tomaszkiewiczowi [?] i jego sukcesorom; ojciec zrzeka się wszelkiego prawa. Zapis, datowany w Ławrowie [?] 27 V 1732, podpisał Wojciech Węgleński, syn Jerzego. Wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 704 [rkp. 714] (skan 0710, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Zamku Jego Krolewskiey Mości Żytomirskim

4przedemną Alexandrem Lesnickim Starostą Żytom. i Xięgami niniey-

5szemi Grodzkiemi Żytomirskiemi Comparens p[ersonali]ter Ur. JmćP. Jan Wojcie-

6chowski Chorąży Chorągwi Słuszarskiey [?], ten Zapis perpetuae donationis z

7podpisami ręki własney zeznawaiącego i z podpisami ręk JPP. przyiaciół

8od zeznawaiącego in rem et personam WJP. Andrzeia Trzciaka [?]

9Cześnika Żydacz. sporządzony i służący coram Actis praesentibus Żytom.

10Castr. Capitan. ustnie i oczewiście zeznał, prosząc mnie Urzędu

11aby przyięty i w Xięgi wpisany był, którego affectatione Ja Urząd annuen-

12do Zapis ten przed sobą czytać kazałem, i tak się w sobie pisany ma. Ja

13Jan Wojciechowski z śp. WJPP. Marcina i Zofii z Górskich Wojciechowskich

14Rotmistrzów Kaw. Nar. Syn a z śp. Stanisława i Maryi z Krzyżanowskich

15Wojciechowskich [?] Wnuk, zdrowy na ciele i Umyśle odstąpiwszy mey włas-

16ney i należney Ziemskiey Jurysdykcyi, Prawa, Forum, Powiatu i Woiew.

17a pod teraźnieysze dobrowolne zeznanie moie una cum posteris ac Successoribus

18meis poddaiąc się i całkowicie inklinuiąc [?], iawno i oczewiście

19czynię ustnie i dobrowolnie zeznaię, iż Ja zeznawaiący maiąc do-

20bra moie dziedziczne Część trzecią Baskakow [?] w W[oiewódz]twie Kijowskim

21a Powiecie Żytom. leżące po Antecessorach moich prawem Bożym

22i Ludzkim na mnie zeznawaiącego spadłe i należące, a maiąc z prawa

23pospolitego wolność dobrami moiemi iako chcieć rządzić, szafować, dy-

24sponować, przedać, dać, darować i ku naylepszemu pożytkowi swemu obró-

25cić, umyśliłem dobra takowe odprzedać i na wieczność rezygnować WJP.

26[reklamant:] Andrzeiowi

k. 704v [rkp. 714b] (skan 0711, strona lewa)

1Andrzeiowi Trzciakowi [?] Cześn. Żydacz., czegoż na dniu dzisieyszym

2przywodząc takową wolą moią do skutku, niebędąc do tego ni od kogo na-

3mówiony, ani przymuszony, ale z dobrey woli moiey i poradziwszy się krew-

4nych i przyiaciół dobra te wyż pomienione należt [?] trzecią Część Ba-

5skakow [?] daię daruię, i na wieczność rezygnuię WJP. Andrzeiowi Trz-

6ciakowi [?]. Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie W. Andrzey Trzciak [?] dobra-

7mi temi, wszedszy do nich ex nunc intromissyą rządzić, szafować

8i ku naylepszemu pożytkowi swemu obrócić Komu inszemu dać, przedać,

9darować i na wieczność rezygnować – A Ja raz tytułu dziedzictwa

10tych Dobr się pozbywszy żadney przeszkody w posiadaniu WJP. Trzciakowi [?]

11potomkom i Sukcessorom Jegomości czynić i zadawać niemam i niepo-

12winien będę, a ponnie [?] Sukcessorowie moi nie maią i nie powinni będą, owszem

13od wszelkich impedimentów prawnych i nieprawnych bronić i Ewinkować

14W. Andrzeia Trzciaka [?] Potomków i S[ukcess]orów Jegomości mam i powinien

15będę, a to pod szkodami Ziemskiemi z dawna krom przysięgi

16cielesney oszacowanemi, o którcto szkody Ziemskie forum generali

17w każdym Sądzie Ziemskim Grodz. i Trybunale Koronnym Lubelskim

18a w czasie (czego Boże) Bezkrólewia w Sądach Kapturowych i termi-

19num peremptoryum sobie i potomkom moim naznaczam i prefiguię,

20i na to się własną moią ręką przy uproszonych świadkach i przyiaciołach

21podpisuię – Działo się w Żytomierzu dnia trzydziestego pierwszego Junii

22Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego roku – U tego Zapisu perpetuae dona-

23tionis podpisy rąk tak samego zeznawaiącego iakoteż i JmćPP. przyiaciół

24temi słowy – Jan Wojciechowski m[anu] p[ro]p[ria] Proszony do tego Zapisu perpetuae dona-

25tionis świadek i przyiaciel podpisuię się Roman Krzesimowski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Ustnie

26i oczewiście

k. 705 [rkp. 715] (skan 0711, strona prawa – góra)

1Ustnie i oczewiście proszony do tego Zapisu donationis od Jmci zeznawaiącego

2świadek i przyiaciel podpisuię się Zenon Niewęgłowski [?] – Ustnie i oczewiście

3proszony do tego Zapisu od Jmci zeznawaiącego świadek i przyiaciel pod-

4pisuię się Mikołay Bejarski [?] – Któryto Zapis perpetuae donationis

5za podaniem i prośbą wyż mianowaney osoby, a za moim

6Urzędownym przyięciem słowo w słowo do Xiąg niniejszych iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–818), przy księgach grodzkich żytomierskich, datowana „31 Julii 1732”; zapis datowany w Żytomierzu „31 Junii 1732” – data niemożliwa (czerwiec ma 30 dni). Przy numerze 817 ołówkiem „2” – w odpisach z 1732 r. ołówkowa numeracja zaczyna się od nowa (por. akt 806 – „3”); kolejność odpisów nie jest chronologiczna. Pismo duże, staranne, z cieniem (przebitką) tekstu z drugiej strony karty.

Anachronizm: rodzice wystawcy, Marcin i Zofia z Górskich Wojciechowscy, nazwani „Rotmistrzami Kaw[alerii] Nar[odowej]” – formacja z 2. połowy XVIII w.; por. akt 817. Por. akt 86 (bar. Antoni DECONTI – Baskaków, 1690) i akt 82 (Buchaków [?]).

Miejsca niepewne: nazwisko nabywcy „Trzciak” [?] (rkp. „Trzciaka”, „Trzciakowi”, „Trzciakowi”; może „Trzeciak” – por. akty 329, 344–348, 357–362: Jan TRZECIAK, wojski kijowski, 1717); „Chorągwi Słuszarskiey [?]” (wyraz niejasny); „z Krzyżanowskich Wojciechowskich [?]”; „inklinuiąc [?]” (zapewne „inkorporuiąc”); nazwa wsi „Baskakow” [?] (Baskaków [?]); „należt [?]”; „a ponnie [?]”; świadkowie Krzesimowski [?], Niewęgłowski [?], Bejarski [?].

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; Zapis perpetuae donationis – zapis wieczystej darowizny; in rem et personam – na rzecz i osobę; coram Actis praesentibus Żytomiriensibus Castrensibus Capitanealibus – przed niniejszymi aktami grodzkimi starościńskimi żytomierskimi; affectatione … annuendo – przychylając się do żądania; una cum posteris ac Successoribus meis – wraz z moimi potomkami i spadkobiercami; ex nunc – od teraz; impedimenta – przeszkody; Ewinkować – bronić (ewikcja); forum generali – w każdym sądzie (powszechnie); terminum peremptoryum … prefiguię – wyznaczam termin zawity; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 VII [?] 1732 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JmćP. Jan Wojciechowski, chorąży chorągwi [?], zeznał i podał do wpisania swój zapis wieczystej darowizny na rzecz WJP. Andrzeja Trzciaka [?], cześnika żydaczowskiego. Wojciechowski – syn Marcina i Zofii z Górskich (nazwanych rotmistrzami „kawalerii narodowej”), wnuk Stanisława i Marii z Krzyżanowskich – poddając się jurysdykcji urzędu wraz z potomkami, zeznał, że odziedziczoną po przodkach trzecią część wsi Baskaków [?] w województwie kijowskim, powiecie żytomierskim, z dobrej woli, po naradzie z krewnymi i przyjaciółmi, daje, daruje i na wieczność rezygnuje Andrzejowi Trzciakowi [?]; nabywca może od razu wejść w posiadanie i rozporządzać nią dowolnie, a darczyńca i jego sukcesorzy zobowiązują się nie czynić przeszkód i bronić go przed wszelkimi roszczeniami pod szkodami ziemskimi, z poddaniem się wszystkim sądom (ziemskim, grodzkim, Trybunałowi Lubelskiemu, a w bezkrólewiu – kapturowym). Zapis, sporządzony w Żytomierzu „31 VI” 1732, podpisali: Jan Wojciechowski oraz świadkowie Roman Krzesimowski [?], Zenon Niewęgłowski [?] i Mikołaj Bejarski [?]. Wpisano go słowo w słowo do ksiąg.

Transkrypcja

k. 705 [rkp. 715] (skan 0711, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

2Miesiąca Julii pierwszego Dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Zamku Jego Krolewskiey Mości

4Żytomierskim przedemną Alexandrem Lesnickim Sta-

5rostą Żytomir. i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi

6Żytomir. Comparens p[ersonali]ter Ur. JP. Jan Michalski ten

7Zapis wieczystey darowizny od siebie zeznawaiącego

8in rem et personam Ur. Piotra Zaborowskiego

9uczyniony dla wpisania do Xiąg niniejszych Grodz.

10Kijows. [?] powtórzy [?] ustnie i oczewiście przyznał, pro-

11sząc mnie Urzędu aby przyięty i w Xięgi wpisany

12był, Który affectationis Ja Urząd annuendo po-

13mieniony Zapis przyimuiąc czytałem i tak się

14w sobie ma – Ja Jan Michalski odstąpiwszy swey

15własney należney Ziem. Jurysdykcyi prawa forum

16Powiatu i W[oiewódz]twa, a pod teraźnieyszy Zapis móy

17wieczystey darowizny cale się poddaiąc i wiedząc

18zdrowy będąc na ciele i Umyśle wiadomo iawno

19czynię i dobrowolnie zeznaię iż Ja zeznawaiący

20niebędąc ni od kogo namówiony ani przymuszony

21ale z dobrego i uważnego rozsądku mego, maiąc tę

k. 705v [rkp. 715b] (skan 0712, strona lewa)

1wolność z prawa pospolitego Dobrami memi iako

2chcieć rządzić i dysponować, zatem Dobra moie Dzie-

3dziczne prawem Boskim i przyrodzonym po

4antecessorach moich na mnie spadłe Część wsi

5Werełowskow [?] w W[oiewódz]twie Kijows. leżący ze wszystkiemi

6w niey będącemi poddanemi, Polami, Rolami, Sianożęciami,

7Kaszarami [?], Rzekami, Ostrowami, Borami, Ostro-

8wami, drzewem bartnym i niebartnym z pszczo-

9łami i bez pszczoł, Lasami, gaiami, Dąbrowami

10i innemi wszystkiemi pożytkami i dochodami

11tak iako się te Dobra w swoich ugodach [?], grani-

12cach [?] i okolicznościach z dawnych czasów miały i za-

13siedziały nic się Excypuiąc ani wyimuiąc, Ur. JP.

14Piotrowi Zaborowskiemu Synowi Piotra, daię daruię

15i Rezygnuię za dobrowolnie umówioną Sum-

16mę dziesięć [?] tysięcy pięćset Złotych Polskich – Wolno

17tedy iuż iest i będzie pomienionemu Piotrowi

18Zaborowskiemu wyż pomnione Dobra Posse-

19syą swoią obiąwszy onemi iako iuż swemi własne-

20mi rządzić szafować i dysponować, a Ja zeznawa-

21iący odtąd żadnego regressu reiessu [?] ani prerogatyw

22do pomienionych Dobr mieć niebędę, owszem od

23wszelkich Jmpetycyi prawnych i nieprawnych

24bronić mam i powinien będę i na to daię ten

25moy List Zapis perpetuae Donationis który Ręką

26własną przy świadkach i przyiaciołach podpisuię. Dat.

27w Żytomierzu Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego drugiego

28dnia drugiego Junii – U tego Zapisu perpetuae Donationis

29podpisy Rąk temi słowy – Jan Michalski – Jako świadek i przyiaciel

30na tym Zapisie podpisuię się Jakob Owsiński [?] – Swiadek

31i przyiaciel na tym Zapisie wieczystey darowizny podpisuię się

32Seweryn Łatyszewski [?] – Któryżeto Zapis za podaniem i prośbą a za

33moim Urzędownym przyięciem do Xiąg niniejszych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 1 VII 1732 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim przed Aleksandrem LESNICKIM [?], „starostą żytomierskim” (por. akty 806–819), przy księgach grodzkich (raz „Grodz. Kijows.” [?]); zapis datowany w Żytomierzu 2 VI 1732. Przy numerze 818 ołówkiem „3” (por. akt 819 – „2”, akt 806 – „3”). Strona k. 705v ciemnobrązowa z przebitką – odczyt z odejmowaniem tła.

Miejsca niepewne: „Grodz. Kijows. [?] powtórzy [?]” – fragment niejasny; nazwa wsi „Werełowskow” [?] (rkp. podobne do „Werelowskow”; jedna wzmianka); „Kaszarami [?]”; „w swoich ugodach [?], granicach [?]”; suma „dziesięć [?] tysięcy pięćset” (pierwszy wyraz częściowo nieczytelny); „regressu reiessu [?]” (zapewne „regressu, recessu”); świadkowie „Owsiński” [?] (rkp. podobne do „Onsiński”), „Łatyszewski” [?] (rkp. podobne do „Latrzewski”). W wyliczeniu „Ostrowami” powtórzone.

Łacina: Zapis perpetuae Donationis – zapis wieczystej darowizny; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; affectationi annuendo – przychylając się do żądania; Excypować – wyłączać; regressus, recessus – prawo powrotu, odstąpienia; impetycye – roszczenia.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 1 VII 1732 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim, przed Aleksandrem Lesnickim [?], starostą [?] żytomierskim, Ur. JP. Jan Michalski ustnie i osobiście przyznał zapis wieczystej darowizny na rzecz Ur. Piotra Zaborowskiego i prosił o wpisanie go do ksiąg. Michalski, poddając się jurysdykcji urzędu, zdrów na ciele i umyśle, nieprzymuszony, zeznał, że odziedziczoną po przodkach część wsi Werełowskowo [?] w województwie kijowskim ze wszystkimi poddanymi, polami, rolami, sianożęciami, rzekami, ostrowami, borami, drzewem bartnym z pszczołami i bez, lasami, gajami, dąbrowami i wszelkimi pożytkami, w dawnych granicach, bez żadnych wyłączeń, daje, daruje i rezygnuje Piotrowi Zaborowskiemu, synowi Piotra, za dobrowolnie umówioną sumę 10 500 zł [?] pol.; nabywca może objąć posesję i rządzić dobrami jak własnymi, a darczyńca zrzeka się wszelkiego prawa powrotu i zobowiązuje się bronić go przed roszczeniami. Zapis, datowany w Żytomierzu 2 VI 1732, podpisali: Jan Michalski oraz świadkowie Jakub Owsiński [?] i Seweryn Łatyszewski [?]. Wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 706 [rkp. 716] (skan 0712, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset Trzydziestego drugiego

2Miesiąca Decembra Trzydziestego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości

4Żytomierzu przedemną Janem Walewskim Lewkowskim Na-

5miestnikiem natenczas Podwoiewództwa Grodz. Generał Woie-

6wództwa Kijowskiego y Xięgami niniejszemi Grodzkiemi Kijows. Com-

7parens personaliter Ur. JP. Floryan Jan Grineberg Griner

8Ten Konsens ad tenendum Dobr wsi Popławki od JO. Xięcia

9Alexandra Sanguszka Marszałka Nadwornego [?] Wielkiego

10Xięstwa Litewskiego sobie Approbantowi [?] i Synowi swemu

11z podpisem Ręki przy pieczęci na Laku Czerwonym przyci-

12śnioney ratione Jurium Contentorum dany y służący, ad

13Acta praesentia Kijoviensia per oblatum podał de tenore

14eius modi. Alexander na Ciatym [?] Kowlu, Smolanach, Ra-

15kowie, Zasławiu, y Ostrogu Xiążę Lubartowicz Sanguszko

16Hrabia na Wiśniczu, Tarnowie, Jarosławiu, Marszałek

17wielkiego Xięstwa Litewskiego, oznaymuię komu o tem

18będzie wiedzieć należało, iż Assentiendo spontaneam

19requisitionem JP. Jana Krupskiego [?] pozwalam niniey-

20szym Consensem moim na dobra Służne [?] nazwane

21Popławka z poddanymi in personas Urr. JPP. Floryana

22Jana y Klemensa Syna Jego Grineberg Grinerów uczy-

23nić Cessyą praw swoich, których to Jchmościowie prawa

24Juridica Cessionis in castro Owrucensi [?] desertas [?]

25na tym Consensem moim faciendo wspomnianey Pos-

26sessyi

k. 706v [rkp. 716b] (skan 0713, strona lewa)

1w teyże Cyrcumferencyi y ograniczeniu iako przez

2Urr. Jana Grzymały Turczyńskiego y Józefa Sawarzeń-

3skiego [?] Towarzysza Znaku Pancer. zażywane były, ze

4wszystkiemi pożytkami ad Vitae Sua Tempora zachowane

5być maią, na też dobra Summ ani długów żadnych

6zaciągać y w Lewkow [?] Prawa tego na inne osoby krew-

7nych, lub nemotianem [?] sine Speciali Consensu mego

8sub nullitate prawa tego bonorumque privatione

9czynić niebędą, nieli mocy. Których oboyga [?] Possessorów

10na też tym in Ea quantitate et qualitate odby-

11wać maią post sera fata obudwuch Possessorów Suk-

12cessorowie onych ullam pretensionem z okazyi dzierżawy

13Emergentem rości wynaydywać niebędą mogli, owszem

14dobra wolne y żadnemi pretensyami nie onerowane

15do Dyspozycyi moiey lub Sukcessorów moich plene

16et integre devolvant. Na co dla lepszego waloru

17Ręką się własną podpisuię. – Działo się w Zasławiu

18dnia dziesiątego Nowembra Tysiąc siedmset Trzy-

19dziestego drugiego roku. – Podpis JO. Xięcia JMości

20w te słowa. Alexander Xiąże Sanguszko Ordynat

21Ostrog. Marszałek Wielkiego Xięstwa Litewskiego

22(L.S.) Który to Konsens za podaniem i prośbą a

23za moim przyięciem słowo w słowo do Xiąg niniey-

24szych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 30 XII 1732 w mieście Żytomierzu przed Janem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, przy księgach grodzkich kijowskich; podał Florian Jan GRINEBERG GRINER. Konsens wystawiony w Zasławiu 10 XI 1732 przez „Aleksandra” księcia SANGUSZKĘ, ordynata ostrogskiego, marszałka wielkiego (w tytule i w nagłówku oblaty – nadwornego [?]) litewskiego. Tytulatura „na … Kowlu, Smolanach, Rakowie, Zasławiu i Ostrogu … Lubartowicz … Hrabia na Wiśniczu, Tarnowie, Jarosławiu” odpowiada Sanguszkom-ordynatom ostrogskim (w 1732 r. ordynację i laskę marszałkowską litewską dzierżył Paweł Karol Sanguszko) – imię „Aleksander” w odpisie może być błędem kopisty; ustalenie wymaga sprawdzenia w źródłach.

Treść konsensu: na prośbę Jana Krupskiego [?] książę pozwala mu scedować prawa do dóbr Popławka z poddanymi na rzecz Floriana Jana Grineberga Grinera i jego syna Klemensa; dobra mają być trzymane dożywotnio (ad vitae sua tempora) w granicach, w jakich używali ich Jan Grzymała TURCZYŃSKI i Józef SAWARZEŃSKI [?], towarzysz znaku pancernego; posesorzy nie mogą zaciągać na nich długów ani cedować praw na inne osoby bez specjalnej zgody księcia, pod nieważnością i utratą dóbr; po śmierci obu posesorów ich sukcesorzy nie mogą wnosić żadnych pretensji, a dobra wracają wolne do dyspozycji księcia lub jego sukcesorów.

Miejsca niepewne: „Marszałka Nadwornego [?]”; „Approbantowi [?]”; „na Ciatym [?] Kowlu” (zapewne „na Ołyce [?]” lub zniekształcenie); „Krupskiego” [?]; „dobra Służne [?]”; „in castro Owrucensi [?] desertas [?]”; „Sawarzeńskiego” [?]; „w Lewkow [?]”, „nemotianem [?]” (zapewne zniekształcone łacińskie wyrażenie), „oboyga [?]” – zdanie zniekształcone przez kopistę.

Łacina: ad tenendum – do trzymania (dzierżenia); ratione Jurium Contentorum – z racji praw w nim zawartych; ad Acta praesentia Kijoviensia per oblatum podał de tenore eiusmodi – podał przez oblatę do niniejszych akt kijowskich, w brzmieniu takim; Assentiendo spontaneam requisitionem – przychylając się do dobrowolnej prośby; in personas – na osoby; Juridica Cessionis – prawne (akty) cesji; ad Vitae Suae Tempora – do końca życia; sine Speciali Consensu – bez szczególnej zgody; sub nullitate prawa tego bonorumque privatione – pod nieważnością tego prawa i utratą dóbr; in ea quantitate et qualitate – w tej ilości i jakości; post sera fata – po późnej śmierci; ullam pretensionem … emergentem – żadnej wynikającej pretensji; plene et integre devolvant – niech w pełni i całkowicie przejdą (wrócą); L.S. (locus sigilli) – miejsce pieczęci.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 30 XII 1732 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Janem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, Ur. JP. Florian Jan Grineberg Griner podał do oblaty konsens księcia Aleksandra [?] Sanguszki, ordynata ostrogskiego, marszałka wielkiego litewskiego, wystawiony dla niego i jego syna, z podpisem i pieczęcią na czerwonym laku. W konsensie (Zasław, 10 XI 1732) książę, na prośbę JP. Jana Krupskiego [?], pozwala mu scedować prawa do dóbr Popławka z poddanymi na Floriana Jana i jego syna Klemensa Grineberg Grinerów; mają oni trzymać te dobra dożywotnio w granicach, w jakich używali ich Jan Grzymała Turczyński i Józef Sawarzeński [?], towarzysz pancerny, nie mogą ich obciążać długami ani cedować bez zgody księcia pod utratą prawa, a po śmierci obu posesorów dobra wracają wolne od pretensji do dyspozycji księcia lub jego sukcesorów. Konsens wpisano słowo w słowo do ksiąg.

Transkrypcja

k. 707 [rkp. 717] (skan 0713, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego

2Miesiąca Nowembra Dwudziestego dziewiątego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu przedemną

4Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem natenczas podwoiewództwa

5Grodzkiego Generału Woiewództwa Kijowskiego, i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi

6Kijowskiemi Comparens p[ersonali]ter Woźny Generał Woiewództwa Kijowskiego i innych

7Szlachetny Bartłomiey Kozłowski in vim suae verae ac fidelis Rellationis

8palam publice libereque recognovit – iż on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedm-

9set trzydziestego trzeciego dnia dwudziestego piątego Nowembra ad affectationem

10iuridicamque requisitionem Urr. JPP. Franciszka i Szymona Braci między sobą

11rodzonych Pudłowskich maiąc też przy sobie stronę Szlachty Ludzi wiary

12godnych Urr. JPP. Józefa Kamińskiego i Rafała Didkowskiego eo maioris

13evidentiorisque testimonii gratia ad hunc actum sibi adhibitos, był w Dobrach

14Części wsi Pawłowki tu w W[oiewódz]twie Kijows. sytuowaney gdzie będąc też Dobra

15vigore iuris naturalis et Successive post fata Ur. JP. Józefa Pudłowskiego

16Oyca teraźnieyszych Rekwirentów ze wszystkiemi poddanemi ciągłemi

17i nieciągłemi ad praesens znayduiącemi się, i zbiegłemi ich Polami, Łąkami

18Sianożęciami, Lasami, zapustami, zaroślami, Stawami, rzekami, Rzeczkami

19Młynami, Karczmami, Bortami [?], dworem, zabudowaniami, chroustami [?]

20ogrodami oraz wszelkiemi innemi tych Dobr attynencyami, pertynency-

21ami, i Cyrkumferencyami tak iako się w sobie oddawnych czasów miały i za-

22żywali tymże Urr. JPP. Rekwirentom iako Sukcessorom rzeczonego Ur. JPana

23Józefa Pudłowskiego Oyca swoiego Sukcessorów w aktualną spokoyną dziedziczną

k. 707v [rkp. 717b] (skan 0714, strona lewa – góra)

1podał i postąpił Possessyą, a tak pomieniony Woźny w spokoyney prze-

2rzeczoney Części wsi Pawłowki dziedziczney zostawiwszy Rekwirentów

3Urr. JPP. Franciszka i Szymona Braci Pudłowskich Jntromissyi, Szlachtę

4wyż wyrażoną tamże na ten czas będącą oświadczywszy się stamtąd

5odiechał, a przybywszy przedemną Urzędem wierną i prawdziwą

6swey czynności uczynił i zeznał Rellacyą, prosząc cum actis Con-

7notari co i otrzymał. Bartłomiey Kozłowski woźny Pisać nieumieiący –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie 29 XI 1733 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, przy księgach grodzkich kijowskich; intromisja 25 XI 1733. PIERWSZY ODPIS Z 1733 R. Ten sam woźny Bartłomiej KOZŁOWSKI co w aktach 779–816 (1731–1732). Por. akt 119 (dymisja M. PUDŁOWSKIEGO dla syna Józefa – Pawłówka [?], 1700) – zapewne ta sama rodzina i wieś.

Miejsca niepewne: „Bortami [?]” (rkp. podobne do „Bzarianii”), „chroustami [?]”. Wieś w rkp. „Pawłowki” (ł wyraźne w akcie; w akcie 119 „Pawtowka”).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in vim suae verae ac fidelis Rellationis palam publice libereque recognovit – w moc swojej prawdziwej i wiernej relacji jawnie, publicznie i swobodnie zeznał; ad affectationem iuridicamque requisitionem – na żądanie i prawne wezwanie; eo maioris evidentiorisque testimonii gratia ad hunc actum sibi adhibitos – przybranych przez siebie do tego aktu dla tym większego i jaśniejszego świadectwa; vigore iuris naturalis et successive post fata – mocą prawa przyrodzonego i sukcesyjnie po śmierci; ad praesens – obecnie; attynencye, pertynencye, cyrkumferencye – przynależności i obwody; cum actis connotari – wpisać do akt.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 29 XI 1733 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, szlachetny Bartłomiej Kozłowski, woźny generał województwa kijowskiego i innych, zeznał, że 25 XI 1733 na żądanie Urr. JPP. braci rodzonych Franciszka i Szymona Pudłowskich, mając przy sobie szlachtę Józefa Kamińskiego i Rafała Didkowskiego, był w części wsi Pawłówka w województwie kijowskim i wwiązał rekwirentów – z prawa przyrodzonego i sukcesji po ojcu, Ur. JP. Józefie Pudłowskim – w spokojną dziedziczną posesję tej części z poddanymi ciągłymi i nieciągłymi (obecnymi i zbiegłymi), polami, łąkami, sianożęciami, lasami, zapustami, zaroślami, stawami, rzekami, młynami, karczmami, dworem, zabudowaniami, ogrodami i wszelkimi przynależnościami w dawnych granicach; następnie wrócił i złożył relację. Woźny, niepiśmienny, nie podpisał się.

Transkrypcja

k. 707v [rkp. 717b] (skan 0714, strona lewa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego

2Miesiąca Nowembra Dwudziestego dziewiątego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żyto. przedemną Wawrzyń-

4cem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem natenczas Podwoiewództwa Grodz. Gtłu W[oiewódz]twa

5Kij. i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi Kijowskiemi Comparens p[ersonali]ter JP. Jgnacy Bereżecki [?] ten

6Testament przez Ur. JP. Józefa Suszka z rozporządzeniem substancyi całey opisany podpisem

7Ręki tegoż JP. Józefa Suszka i JPP. przyiaciół przy pieczęciach Czterech na Laku Czerwo-

8nym wyciśnionych zatwierdzony do akt Grodz. Kij. podał de tenore tali. Niech będzie po-

9chwalona Swięta i nierozdzielna Troyca teraz i na wieki Amen. Z Rozrządzenia [?] wyroków

10Boskich gdy każdy człowiek z osobna umierać musi i zbliża się do momentu Końca

11Żywota swego więc i Ja widząc się zupełnie zbliżony do tego momentu a Xiędza

12by mnie wygotowego [?] zastać niemogł, przeto postanowiłem następuiące woli moiey

13uczynić postanowienie. a Naprzód Dzięki wszechmocnemu Stwórcy, iż mnie pozwolił

14przeżyć na tym Swiecie Szczęśliwie do dnia dzisieyszego Lat pięćdziesiąt pięć w takowym

15Czasie z Ur. Alexandrą z Popowskich nieboszczką Małżonką moią mieszkaiąc, która Roku

16przeszłym z wyroku Boskich opuściła Swiat i małe Dzieci Synów trzech z nią

17spłodzonych osierociła po takiey stracie ubolewam że i mnie wszechmocna Ręka do-

18tknęła ciężka i niebespieczną chorobą z którey muszę nanowo dzieci osierocić małoletnie

19[reklamant:] pawtore [?]

k. 708 [rkp. 718] (skan 0714, strona prawa)

1pawtore [?] Synowie moi dziś małoletni Alexander Teodor i Michał których oddaię

2pod opiekę Brata Żony mey Ur. Sylwestra Popowskiego którego Proszę obowiązuię

3i zaklinam na miłość Boga aby o moich Dzieciach miał naytroskliwsze

4dozorowanie i staranie pewny będąc że Jako Brat mey Żony JP. Sylwester

5Popowski pomnięc na moią Ku niemu przychylność którą po śmierci

6Oyca Jego miałem porę ieno okazać [?], będzie wzaiemnie szczerym i przychylnym

7opiekunem Oycem i Dobrodzieiem dla moich Dzieci i tych do szkoł na nauki

8oddawać będzie Gospodarstwo moie sprzęty domowe, Ruchomości różne Bydło

9stada, Pszczoły, chleb i inne wszelkie rzeczy niezostawuiąc onych żadnego opisania

10wszczam [?] to wszystko oyczywiście [?] onemu i na Jego Sumieniu polegam iż to wszyst-

11ko nanic innego nie obróci tylko na wychowanie i Edukacyą moich Dzieci i po-

12tym ich nie skrzywdzi. Summa moia trzy tysiące Sześćset Złotych u JP. Nepomu-

13cena Nowickiego ze sprzedaży onemu przezemnie Dobr Części Wsi Suszek

14tak Sukcessyonalney po śp. Alexandrze Suszku Stryiu moim Palestrancie

15Lubelskim namnie spadłey iakoteż swoiey własney innego będącey ma

16zostawać u tegoż lub u kogo innego na procencie i konserwowana być ma

17do Lat dorosłych moich dzieci, z którey procentu tak na Edukacyą Synów

18moich iakoteż na utrzymanie się tymże JP. Sylwester Popowski dyspono-

19wać według potrzeby będzie – Którym każdemu po równey części w Części

20należytym po doyściu Lat dorosłych odebrawszy one wypłacić upraszam –

21Ośmiu [?] Dziatki moie nayłyższey Opatrzności zostawiam ich Bożego

22błogosławieństwo aby zawsze Szczęśliwi byli, wszystkich przyiaciół i znaiomych

23oraz wszystkich sług moich żegnam i oprzebaczenie oraz upraszam Exe-

24kutorami tego Testamentu stanowię i upraszam Urr. Felicyana Księżyckiego [?]

k. 708v [rkp. 718b] (skan 0715, strona lewa – góra)

1i Wawrzyńca Stepanowskiego [?] których obligiuię we wszystkich zastosować

2się do powyższey [nad wierszem:] wyrażoney [w wierszu:] rzeczy. Dattum w Suszkach dnia Dwudziestego Maja

3Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego Roku Józef Suszko m[anu] p[ro]p[ria] (L.S.) Jako

4świadek i przyiaciel na tym Testamencie podpisuię się Jgnacy Bereżecki [?] m[anu] p[ro]p[ria]

5(L.S.) Ustnie i oczewisto uproszony Swiadek do tego Testamentu podpi-

6suię się Adam Janiszewski (L.S.) Jako Ustnie uproszony Swiadek

7na tym Testamencie podpisuię się Jan Gołyzowski [?] (L.S.) Któryto Te-

8stament słowo w słowo iak się w sobie ma do Xiąg niniejszych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 29 XI 1733 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału („Gtłu”) województwa kijowskiego, przy księgach grodzkich kijowskich; podał Ignacy BEREŻECKI [?] (zarazem świadek testamentu). Testament datowany w Suszkach [?] 20 V 1733, zatwierdzony czterema pieczęciami na czerwonym laku. Ołówkiem przy numerze 821 – „6”.

Por. akt 121 (1700): intromisja J. SUSZKA [?] po stryju Aleksandrze, palestrancie lubelskim – Suszki [?]. Tu testator Józef Suszko wymienia również stryja Aleksandra, palestranta lubelskiego, i część wsi Suszki – nazwisko i nazwa wsi potwierdzają lekcję aktu 121. Anachronizm: imię „Nepomucen” (Jan Nepomucen kanonizowany w 1729 r.; imię upowszechniło się później) – por. akty 135, 496, 540, 212.

Miejsca niepewne: nazwisko podającego i świadka „Bereżecki” [?] (rkp. podobne do „Berezicki”, „Bereziski”); „Z Rozrządzenia [?]”; „wygotowego [?]” (zapewne „gotowego”); „pawtore [?]” (początek k. 708 – może „przeto”); „porę ieno okazać [?]”; „wszczam [?] to wszystko oyczywiście [?]” (może „zdaię”, „oyczowsko”); „Ośmiu [?] Dziatki” (zapewne „Oddawszy”); „Księżycki” [?], „Stepanowski” [?], „Gołyzowski” [?] (rkp. podobne do „Gołyzowski”, „Gołyrowski”); „Dattum w Suszkach” – nazwa miejscowości pewna mimo bladego atramentu. Testator nazwany w tytule i w podpisie „Suszko” (dopełniacz „Suszka”).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; de tenore tali – w takim brzmieniu; obligiować – zobowiązywać; manu propria – własnoręcznie; L.S. (locus sigilli) – miejsce pieczęci; Jngrossowany – wpisany do ksiąg.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 29 XI 1733 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, JP. Ignacy Bereżecki [?] podał do akt testament Ur. JP. Józefa Suszki, podpisany przez testatora i świadków, z czterema pieczęciami. Testator, przeżywszy 55 lat, wdowiec po Aleksandrze z Popowskich (zmarłej w ubiegłym roku), dotknięty ciężką chorobą, oddaje swych trzech małoletnich synów – Aleksandra, Teodora i Michała – pod opiekę szwagra Ur. Sylwestra Popowskiego, prosząc go o troskliwą opiekę i oddanie dzieci do szkół; powierza mu bez spisu gospodarstwo, sprzęty, ruchomości, bydło, stada, pszczoły i zboże na wychowanie i edukację synów. Suma 3600 zł, należna od JP. Nepomucena Nowickiego za sprzedaż części wsi Suszki (odziedziczonej po stryju Aleksandrze Suszce, palestrancie lubelskim, oraz własnej), ma być przechowywana na procencie do pełnoletności synów, a z procentu opiekun pokrywa ich utrzymanie i naukę; po osiągnięciu pełnoletności każdy syn otrzyma równą część. Dzieci poleca Opatrzności, żegna przyjaciół i sługi, prosi o przebaczenie; egzekutorami ustanawia Felicjana Księżyckiego [?] i Wawrzyńca Stepanowskiego [?]. Testament (Suszki, 20 V 1733) podpisali: Józef Suszko oraz świadkowie Ignacy Bereżecki [?], Adam Janiszewski i Jan Gołyzowski [?]. Wpisano go słowo w słowo do ksiąg.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 708v [rkp. 718b] (skan 0715, strona lewa – dół)

1[R]oku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego [?]

2[M]iesiąca Nowembra dwudziestego dziewiątego [?] dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem

5natenczas Podwoiewództwa Grodz. Gtłu W[oiewódz]twa Kij. i Xięgami

6niniejszemi Grodz. Kij. Comparens p[ersonali]ter Ur. JPP. Franciszek

7i Jan Bracia między sobą rodzeni Synowie Pawła [?] Hlinickiego [?]

8[…] […] zdrowi na ciele i umyśle odstąpiwszy […]

9[…] […] należney Ziemskiey Jurysdykcyi prawa […]

10forum Powiatu i W[oiewódz]twa a pod teraźnieyszy […] […]

11[…] […] […] cale się poddaiąc i inkorpo[ruiąc]

12wiadomo iawno czyniemy ustnie i dobrowolnie zezna-

13wamy [?] […] […] Jż My zeznawaiący maiąc Sum-

14mę naszą własną […] […] u WJP. Benedykta Ka-

15zimierskiego [?] […] po Oycu naszym […] […] [z] odpisem [?] na

16Dobrach […] wsi Werbetyczach [?] przez Oyca naszego śp. Pawła

17Hlinickiego [?] onemu powierzoną, którą gdy oneyże [?] […] […]

18[…] wyrażoną Summę na dniu dzisieyszym […] […]

19[…] […] Jchmości […] […] […]

20[…] […] mocą dobrowolnego zeznania naszego

21Franciszek Kulmowicz [?] Hlinicki [?] – Jan Kulmowicz [?] Hlinicki [?] m[anu] p[ro]p[ria]

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie (zapewne 29 XI 1733, jak w aktach 822–823) w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, przy księgach grodzkich kijowskich. Atrament na dolnych 3/5 k. 708v NIEMAL CAŁKOWICIE WYBLAKŁY (ślady pisma widoczne tylko po silnym odejmowaniu tła) – odczyt fragmentaryczny; liczne wyrazy nieczytelne (oznaczone […]). Rodzaj aktu (kwit) wnioskowany z formuł końcowych i z tytułu („… dany”); pierwsza część tytułu nieczytelna.

Miejsca niepewne: rok i dzień oblaty; imię ojca „Pawła” [?]; nazwisko „Hlinicki” [?] (w podpisach przed nim drugi człon – „Kulmowicz” [?]); nazwisko adresata „Kazimierski” [?] (rkp. podobne do „Benedyktowi Kazimierskiemu”, „Benedykta Ka-…”); nazwa wsi „Werbetyczach” [?]; „z odpisem [?]”; „oneyże [?]”; wysokość sumy nieczytelna.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; inkorporować się – poddawać się (jurysdykcji); manu propria – własnoręcznie.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

Późniejszy odpis; odczyt częściowy (atrament niemal całkowicie wyblakły). W listopadzie 1733 [?] na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, stawili się Ur. JPP. bracia rodzeni Franciszek i Jan, synowie Pawła [?] Hlinickiego [?], i – poddając się jurysdykcji urzędu – zeznali, że mieli własną sumę (wysokość nieczytelna) u WJP. Benedykta Kazimierskiego [?], powierzoną mu przez ich ojca, śp. Pawła Hlinickiego [?], z zabezpieczeniem na dobrach wsi Werbetycze [?]; sumę tę na dniu dzisiejszym odebrali i (zapewne) kwitują dłużnika mocą dobrowolnego zeznania. Podpisali: Franciszek i Jan Kulmowicz [?] Hliniccy [?].

Transkrypcja

k. 709 [rkp. 719] (skan 0715, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego

2Miesiąca Augusta Dwudziestego drugiego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiest. natenczas

5podwoiewództwa Grodzkim Generału W[oiewódz]twa Kij. i Xięgami niniejszemi

6Grodz. Kijowskiego Comparens personaliter WJP. Jerzy Oksza [?] Tyszkiewicz

7ten Zapis perpetuae Donationis z podpisem Ręki swey własney i z podpi-

8sami Rąk JPP. przyiaciół ustnie i oczewiście od JPana zeznawaiącego

9do podpisu tego Zapisu uproszonych in rem et personam WJPana

10Nikodema Kazimierza Bartkowskiego Chor. Owruc. dany i służący, ratione

11intro contentorum dla wpisania do Xiąg niniejszych Grodz. Kijow. podawszy

12libere ac benevole zeznał, którego ustnym i oczewistym zeznaniem swoim

13stwierdziwszy i zmocniwszy prosił mnie Urzędu aby ten Zapis do Akt

14przyięty i w Xięgi wpisany był. a tak Ja Urząd annuendo affektationi Jmci

15zeznawaiącego pomieniony Zapis ad acticandum przyimuiąc czytałem

16i tak się [w sobie] ma. Ja Jerzy Oksza [?] Tyszkiewicz z śp. WJP. Stefana Okszy [?]

17Tyszkiewicza Pisarza Sądu Ziemskiego Żytomir. Syn, a zaś z śp. WJP.

18Wasyla Okszy [?] Tyszkiewicza Skarbnika Łomżyńskiego [?] Wnuk, zdrowy

19będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy moiey własney należney Ziemskiey

20Jurysdykcyi prawa Forum Powiatu i W[oiewódz]twa, a pod teraźnieyszy List

21dobrowolny Zapis moy perpetuae Donationis i iego wszystkie niżey

22wyrażone Kondycye punkta Klauzuły i Ligamenta, cum posteris

23ac Successoribus meis cale się poddaiąc i wiążąc wiadomo iawno czynię

24dobrowolnie zeznawam i oznaymuię każdemu komu by o tem wie-

25[reklamant:] dzieć

k. 709v [rkp. 719b] (skan 0716, strona lewa)

1dzieć należało teraz i na potomne czasy iż Ja zeznawaiący

2Dobra moie dziedziczne Wieś Krasnorodkę [?] w Woiewództwie Kijows.

3powiecie Owruckim leżące, mnie zeznawaiącemu iure divino et naturali

4po wyż mianowanych Antecessorach moich przypadłe, a maiąc wolność

5z prawa pospolitego dobrami memi własnemi iako chcieć rządzić szafo-

6wać dysponować, komu chcieć dać darować ustąpić i ku naylepszemu

7pożytkowi swemu obrócić, umyśliłem też dobra moie Wieś

8Krasnorodkę [?] ze wszystkiemi do niey przynależnościami osobliwie

9z Gruntami polami Lasami Borami, Zaroślami, Łąkami drze-

10wem bartnym i niebartnym ze pszczołami i bez pszczoł Młynami

11Stawami i Stawiszczami, poddanemi, ciągłemi i nieciągłemi Arendami

12Jntratami Karczemnemi czynszami daniami oraz zgoła ze wszyst-

13kiemi in genere et specie mianowanemi i niemianowanemi pożytkami

14tak iako się te Dobra Wieś Krasnorodka [?] zdawna dawnych w swoich

15miedzach granicach i obychodzkach miały i zawierały, i teraz maią

16i zawieraią nic a nic na siebie potomków i S[ukcess]orów moich nie wyimu-

17iąc ani zostawuiąc, pomienionemu WJPanu Nikodemowi Kazimie-

18rzowi Bartkowskiemu Chor. Owruc. wiecznemi i nieodzownemi czasy

19dać darować i ustąpić, iakoż niniejszym Zapisem perpetuae

20Donationis też Dobra wyraz [?] pomianowane temuż WJPanu

21Chorążemu daię daruię i wiecznemi czasy ustępuię i zapisuię

22Wolen tedy iest i będzie WJPan Nikodem Kazimierz Bart-

23kowski pomienione Dobra Wieś Krasnorodkę [?] od dzi-

24[reklamant:] siey

k. 710 [rkp. 720] (skan 0716, strona prawa)

1siey [?] dnia teraz wieczyście ustąpione w Possessyą swoią, którey iu

2mnie dopuszczam, obiąwszy onemi iako swemi własnemi

3rządzić szafować dysponować, komu chcieć dać darować zastawić

4i ku naylepszemu pożytkowi swemu obrócić, a Ja iuż zeznawaiący

5od aktu teraźnieyszego Zapisu mego wieczystego [nad wierszem:] żadney [w wierszu:] przeszkody, trudności

6i Jmpedimentu czynić i zadawać niemam i niepowinien będę

7a po mnie potomkowie i Sukcessorowie Dobr moich niemaią i nie-

8powinni będą, owszem od wszelakich Jmpedimentów prawnych

9i nieprawnych od kogo kolwiek oto wieś [?] zachodzących bronić zastępować

10i ewinkować mam i powinien będę, a po mnie potomkowie i S[ukcess]orowie

11moi maią i powinni będą, a to pod szkodami Ziemskiemi dawnie [?]

12krom przysięgi cielesney oszacowanemi, o które in casu contraventionis

13forum ubiquinarium [?] et terminum peremptoryum we wszelakim

14Sądzie i Urzędzie Grodz. Ziem. i Głownym Trybunale Koronnym Lu-

15belskim, a w czasie bezkrólewia w Sądzie Kapturowym, amputatis

16omnibus beneficiis juris quot quot sobie i S[ukcess]orom moim do odpowiada-

17nia naznaczam i na to daiem ten Zapis wieczystey Darowizny

18z podpisem Ręki mey własney i z podpisami Rąk Jchmościów Panów przyia-

19ciół ode mnie do podpisu uproszonych. Działo się w Żytomierzu Roku

20Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego dnia Dwudziestego Augusta

21U tego Zapisu perpetuae Donationis podpisy Rąk temi słowy.

22Jerzy Oksza [?] Tyszkiewicz m[anu] p[ro]p[ria] Ustnie proszony przyiaciel od

23Jmci zeznawaiącego do podpisu tego Zapisu perpetuae Donatio-

k. 710v [rkp. 720b] (skan 0717, strona lewa – góra)

1Donationis podpisuię się Wojciech Zanigrodzki [?] Starosta Kisielin. [?] m[anu] p[ro]p[ria]

2Jako proszony przyiaciel do tego Zapisu wieczystey darowizny podpi-

3suię się Jgnacy Woronicz m[anu] p[ro]p[ria] Któryżeto Zapis za podaniem

4i prośbą wyż mianowanego JPana zeznawaiącego, a za moim Urzę-

5downym przyięciem wszystek z porządkiem aż do końca do

6Xiąg niniejszych iest inserowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 22 VIII 1733 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, przy księgach grodzkich kijowskich; zapis datowany w Żytomierzu 20 VIII 1733. Ołówkiem przy numerze 823 – „8”. Kolejność odpisów niechronologiczna (akty 822–824: XI 1733; akt 825: VIII 1733).

Miejsca niepewne: przydomek „Oksza” [?] (rkp. „Okija”, „Okszija” – może „Ościk”, „Okszyc”); urząd dziada „Skarbnika Łomżyńskiego” [?] (rkp. podobne do „Łomżyńskiego”, „Łomzyńskiego”); nazwa wsi „Krasnorodka” [?] (rkp. „Krasnorodkę”, „Krasnorodka”; może Krasnorudka); „wyraz [?] pomianowane”; „siey [?]”; „oto wieś [?]”; „dawnie [?]”; „forum ubiquinarium [?]” (zapewne „ubiquitarium”); świadek „Zanigrodzki” [?], „Starosta Kisielin.” [?] (może „kisielinski”). Formuła „wszystek z porządkiem aż do końca … inserowany” – wyjątkowa.

Łacina: Zapis perpetuae Donationis – zapis wieczystej darowizny; comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; ratione intro contentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; libere ac benevole – swobodnie i dobrowolnie; annuendo affektationi – przychylając się do żądania; ad acticandum – do wpisania do akt; cum posteris ac Successoribus meis – wraz z moimi potomkami i spadkobiercami; iure divino et naturali – prawem boskim i przyrodzonym; in genere et specie – w ogólności i szczególności; impedimentum – przeszkoda; ewinkować – bronić (ewikcja); in casu contraventionis – w razie naruszenia; forum ubiquitarium – sąd wszędzie właściwy; terminum peremptoryum – termin zawity; amputatis omnibus beneficiis juris quot quot – z odcięciem wszelkich dobrodziejstw prawa, ile ich jest; manu propria – własnoręcznie; inserowany – wpisany.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 22 VIII 1733 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, WJP. Jerzy Oksza [?] Tyszkiewicz podał i ustnie zeznał swój zapis wieczystej darowizny na rzecz WJPana Nikodema Kazimierza Bartkowskiego, chorążego owruckiego. Tyszkiewicz, syn Stefana, pisarza ziemskiego żytomierskiego, wnuk Wasyla, skarbnika łomżyńskiego [?], poddając się jurysdykcji urzędu wraz z potomkami, zeznał, że swoje dziedziczne dobra – wieś Krasnorodka [?] w województwie kijowskim, powiecie owruckim – ze wszystkimi przynależnościami, gruntami, polami, lasami, borami, zaroślami, łąkami, drzewem bartnym, młynami, stawami, poddanymi ciągłymi i nieciągłymi, arendami, intratami karczemnymi, czynszami i daninami, w dawnych granicach, bez żadnych wyłączeń, daje, daruje i na wieczne czasy ustępuje Bartkowskiemu; nabywca może od zaraz objąć posesję i rozporządzać dobrami, a darczyńca i jego sukcesorzy zobowiązują się nie czynić przeszkód i bronić go przed wszelkimi roszczeniami pod szkodami ziemskimi, z poddaniem się wszystkim sądom (grodzkim, ziemskim, Trybunałowi Lubelskiemu, w bezkrólewiu – kapturowym) i zrzeczeniem się wszelkich dobrodziejstw prawa. Zapis, sporządzony w Żytomierzu 20 VIII 1733, podpisali: Jerzy Oksza [?] Tyszkiewicz oraz świadkowie Wojciech Zanigrodzki [?], starosta kisieliński [?], i Ignacy Woronicz. Wpisano go w całości do ksiąg.

Transkrypcja

k. 710v [rkp. 720b] (skan 0717, strona lewa – od ok. 1/4)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego

2Miesiąca Septembra Dwudziestego piątego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu przedemną

4Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem natenczas podwoiewództwa

5Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kijows. i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi Kijowskiemi Compa-

6rens person[aliter] WJP. Jan Krzyżanowski ten Kontrakt zastawny trzyletni między

7JPanem Józefem Pokojskim [?] z iedney, a sobą podawaiącym z drugiey strony z pod-

8pisem Rąk strony obudwu, y podpisami rąk JP. przyiaciół do podpisu tego

9Kontraktu uproszonych, ratione intra contentorum dla wpisania do Xiąg

10niniejszych per oblatam podał in tenore sequenti. między JP. Józefem

11Pokojskim [?] dziedzicem pewney części Wołosowa [?] z iedney, a JP. Janem Synem

12Macieja Krzyżanowskim z drugiey strony, stanął pewny i wniczem nieod-

13mienny trzechletny zastawny Kontrakt w ten niżey opisany sposob i oto:

14iż JP. Józef Pokojski [?] wyż wyrażony ku pilney potrzebie swoiey zaciągnął

15Summy Dwa tysiące Złotych Polskich monetae in regno currentis u WJPana

16Jana Krzyżanowskiego, rzetelney i istotney, z ktorey Summy zaciągnioney

17realiter do Rąk swoich wziętey i odebraney, pomieniony JP. Józef Pokojski [?]

18[reklamant:] tegoż

k. 711 [rkp. 721] (skan 0717, strona prawa)

1tegoż JP. Jana Krzyżanowskiego niniejszym Kontraktem zastawnym

2oraz dobra swoie dziedziczne w W[oiewódz]twie Kijows. a powiecie Żytomirskim

3leżące Część pewną we Wsi Wołosowie [?], nikomu żadnem pierwszym, ani

4posledniejszym prawem niezawiedzioną, ze wszystkiemi do teyże części

5się należącemi gruntami, Polami, Lasami, Sianożęciami, Lasami [?] pasie-

6kami, ogrodami, rzekami, rzeczkami, Młynem, Urządami w rzekach

7wolnem łowieniem Ryb i w Lasach biciem zwierza wszelakiego, tudzież

8poddanemi na teyże części znayduiącemi się, iako to: Chwedoryszka [?] z poł płu-

9giem, Olexy z całym pługiem, Petro z poł pługiem, Jendruch [?] z poł pługiem

10Hryhory z pługiem, Jwan pieszy, i Matwiei pieszy, ktorzy poddani

11pługowi po dni trzy, a poł pługowi i piesi każdy powinni po dwa dni

12w każdym tygodniu pańszczyznę robić i inszemi ich powinnościami

13daniami, czynszami, dziesięcinami, iako dziesięciną od szlachty na Gruncie

14do teyże części należącym siedzących, i tegoż Gruntu zażywaiących, i po-

15żytkuiących, oraz zgoła ze wszystkiemi in genere et specie miano-

16wanemi i niemianowanemi do pomienioney części zdawna i teraz

17należącemi się i należeć mogącemi [?] pożytkami, dochodami intratami i przy-

18należnościami tak iako się ta część w swoich miedzach i obychodzkach

19antiquitatus miała i zawierała i teraz ma i zawiera, nic a nic nie

20excypuiąc ani wyimuiąc, ale wszystko ogołem i pospolitością zawieraiąc

21tak iako Sam JP. Pokojski [?] trzymał i zażywał, w trzechletnią zastawną

22temuż JP. Janowi Krzyżanowskiemu praesenti Contractu obligatoris [?] pusz-

23cza i oneruie Possessyą, ktorey Possessyi i tenuty czas i termin zaczyna

24się w Roku teraźnieyszym Tysiąc Siedmset trzydziestym trzecim od dnia

25i Święta Rzymskiego S. Wawrzyńca, a kończyć się ma w Roku tak Zaś [?]

k. 711v [rkp. 721b] (skan 0718, strona lewa)

1przyszłym Tysiąc Siedmset trzydziestym szóstym o takowymże dniu

2i Święcie S. Wawrzyńca, a in quantum by JP. Józef Pokojski [?] na terminie

3expiracyi pomienioney Summy Dwa tysiące Złotych Polskich

4JP. Janowi Krzyżanowskiemu nieoddał, tedy ta zastawa od trzech

5Lat do trzech Lat aż do oddania wyż mianowaney Summy

6iść i trwać ma, awizacya zaś przed expiracyą terminu niniey-

7szego Kontraktu powinna być niedziel dwanaście lub officiose

8lub amicabiliter uczyniona, a po expiracyi rumacyi niedziel sześć

9zamiast [?] cztery [?] JP. Pokojski [?] JP. Janowi Krzyżanowskiemu pozwala. Dwor

10dwor zaś gdzie sam JP. Pokojski [?] mieszkał, z stayniami, Chlewami

11piwnicą i Laberzą [?], tudzież i drzewo na stodołę przygotowane, wiecznemi

12czasy JP. Pokojski [?] JP. Janowi Krzyżanowskiemu ad dispositionem

13eius perenniter daruiąc [?] przelewa. sobie JP. Jan Krzyżanowski casus

14fortuitas [?] osobliwie w czasie rozeyścia się poddanych, ani z okazyi JP. Jana

15Krzyżanowskiego przez coby od udaney Summy żadnego niemiał z tych

16Dobr profitu, mniey reparacyi iżeliby się, iako na pomienioney części

17pokazało, Ktorey się niniejszym Kontraktem pozwala, całość osadzenia pod-

18danych, wystawienie winnicy [?], Karczmy z Szynkiem, Kurzenia Gorzałki,

19lokowania Arendarza, fundowania grobli i inszych, to wszystko za

20uznaniem przyiacielskim JP. Jana Krzyżanowskiego powinno być

21nagrodzono przez JP. Józefa Pokojskiego [?] lub Sukcessorow Jego, sub

22valore possessionis praedictae sortis, z ktorey JP. Jan Krzyżanowski

23[reklamant:] niema

k. 712 [rkp. 722] (skan 0718, strona prawa)

1niema ustąpić, poki niebędzie satisfactum, jeśli [?] stawianie

2na miejscu podobnem wolno JP. Janowi Krzyżanowskiemu przenosić [?]

3co się zaś dotycze Krestowego [?], ponieważ JP. Jan Krzyżanowski

4teraz przy odebraniu Possessyi żadnego zboża in fructum nie ni-

5ma podanego zasiewu i po wykupnie z Dobr części wspomnioney

6JP. Pokojskiemu [?] nie niepowinno podpadać ad usi fruendum i owszem

7praesenti Contractu zboże przez JP. Jana Krzyżanowskiego zasiane

8post exemptionem libere collectio et locatio na gruncie tymże, ut do cy-

9mtamna [?] concedit et qui conservat. wolen tedy iest i będzie WJPan

10Krzyżanowski pomienione dobre [?] części dzierżawą [?] zastawioną od actu

11niniejszego w possessyą swoią obiąwszy ktorey cale mu JP. Pokojski [?]

12dopuszcza, iako swoią własną rządzić dysponować, pożytkami

13sobie przywłaszczać, prawa swego komu chcieć ustąpić, i ku

14naylepszemu pożytkowi swemu obrócić, a JP. Pokojski [?] żadney prepe-

15dycyi [?] quacunque tituli czynić niepowinien i owszem ab omnibus

16impedimentis evincere, tenetur, sub vadio Viniulis [?] Summae. ktory

17Kontrakt dla lepszey wagi Rękami swemi podpisuię. Działo się Roku Tysiąc Siedmset

18trzydziestego trzeciego die octava Augusti. u tego Kontraktu podpisy Rąk temi sło-

19wy. Jozef Pokojski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Jan Krzyżanowski. proszony przyiaciel do podpisania tego

20Kontraktu podpisuię się Antoni Kozłowski m[anu] p[ro]p[ria] Proszony przyiaciel na tym Kon-

21trakcie podpisuię się Stanisław Kraszewski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Ktory zaś Kontrakt za podaniem

22i prośbą wyżmianowaney osoby podawaiącey, a za moim Urzędowym przyięciem wszystek

23z porządku aż do końca słowo w słowo cale [?] tak iako się ma do Xiąg niniejszych iest wpisany

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 25 IX 1733 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; kontrakt zawarty 8 VIII 1733 („die octava Augusti”). Ołówkiem przy numerze 824 – „9”.

Nazwisko zastawiającego w rkp. zmienne: w tytule „Pokojskim”, w tekście „Pohajskim/Pohajski/Pohojski”, raz wyraźnie „Pokojski” (k. 712) – przyjęto Pokojski [?]. Wieś „Wołosów” [?] (rkp. „Wołosowa”, „Wołosowie”). Imiona poddanych: Chwedoryszka [?], Olexy, Petro, Jendruch [?], Hryhory, Jwan, Matwiei; „z poł pługiem” – chłop mający pół sprzężaju (półpłużny), „pieszy” – bez sprzężaju.

Miejsca niepewne: „Lasami [?] pasiekami” (powtórzone „Lasami”), „obligatoris [?]”, „tak Zaś [?]” (zapewne „tak zwanym” / „takowym”), „zamiast [?] cztery [?]”, „Laberzą [?]” (zapewne „lamusem”/„laborą”), „daruiąc [?]”, „casus fortuitas [?]” (= casus fortuitos – przypadki losowe), „winnicy [?]” (może „winnicy” w sensie gorzelni/browaru), „jeśli [?]”, „przenosić [?]”, „Krestowego [?]” (może zboża w krzyżach/kopach – „krzestowego”), „ut do cy-mtamna [?] concedit et qui conservat” (formuła zniekształcona), „dobre [?] części dzierżawą [?]”, „prepedycyi [?]” (praepeditio – przeszkoda), „Viniulis [?]” (zapewne „vinculis” lub „dupli” – wadium całej sumy), „Kraszewski [?]”, „cale [?]”.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ratione intra contentorum – z racji rzeczy w nim zawartych; per oblatam – przez oblatę; in tenore sequenti – w następującym brzmieniu; monetae in regno currentis – monety obiegowej w Królestwie; realiter – rzeczywiście; in genere et specie – w ogólności i szczególności; antiquitatus (antiquitus) – od dawna; praesenti Contractu – niniejszym kontraktem; officiose lub amicabiliter – urzędownie lub przyjacielsko; ad dispositionem eius perenniter – do jego wiecznego rozporządzenia; casus fortuitos – przypadki losowe; sub valore possessionis praedictae sortis – pod wartością posiadania wspomnianej części; satisfactum – uczyniono zadość; in fructum – jako plon; ad usum fruendum – do użytkowania; post exemptionem – po wykupie; libere collectio et locatio – wolny zbiór i złożenie; quacunque tituli – pod jakimkolwiek tytułem; ab omnibus impedimentis evincere tenetur – obowiązany bronić od wszelkich przeszkód; sub vadio – pod wadium; die octava Augusti – dnia ósmego sierpnia; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 25 IX 1733 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, WJP. Jan Krzyżanowski podał do wpisania trzyletni kontrakt zastawny zawarty między nim, synem Macieja, a JP. Józefem Pokojskim [?], dziedzicem części Wołosowa [?]. Pokojski [?], pożyczywszy od Krzyżanowskiego 2000 zł polskich, oddał mu w zastaw swoją dziedziczną część wsi Wołosów [?] w województwie kijowskim, powiecie żytomierskim, wolną od innych zobowiązań, ze wszystkimi gruntami, polami, lasami, sianożęciami, pasiekami, ogrodami, rzekami, młynem, prawem połowu ryb i polowania, z poddanymi (Chwedoryszka [?], Olexy, Petro, Jendruch [?] – z pół pługiem lub pługiem, Hryhory, Iwan i Matwiej – piesi), odrabiającymi po trzy lub dwa dni pańszczyzny tygodniowo, oraz z daninami, czynszami i dziesięciną od szlachty osiadłej na gruncie. Zastaw trwa od św. Wawrzyńca 1733 do św. Wawrzyńca 1736, a w razie niespłacenia – na kolejne trzylecia; wypowiedzenie 12 tygodni przed terminem, rumacja 6 tygodni. Dwór Pokojskiego [?] ze stajniami, chlewami, piwnicą i przygotowanym drzewem na stodołę przechodzi wieczyście na Krzyżanowskiego. Krzyżanowski zastrzega sobie wynagrodzenie szkód z przypadków losowych (zwłaszcza rozejścia się poddanych) oraz zwrot nakładów (osadzenie poddanych, karczma z szynkiem, gorzelnia, lokacja arendarza, groble) według przyjacielskiego oszacowania przed ustąpieniem z dóbr; zasiane przez niego zboże może zebrać po wykupie. Pokojski [?] zobowiązał się nie czynić przeszkód i bronić posesji pod wadium sumy. Kontrakt, zawarty 8 VIII 1733, podpisali strony oraz świadkowie Antoni Kozłowski i Stanisław Kraszewski [?]; wpisano go w całości do ksiąg.

Transkrypcja

k. 712v [rkp. 722b] (skan 0719, strona lewa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego

2Miesiąca Augusta trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem nat[en]-

5czas podwoiewództwa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kijows. i Xięgami ni-

6nieyszemi Grodzkiemi Kijowskiemi Comparens p[erson]al[ite]r JPP. Maciey i Xawery

7Kowalewscy Synowie Stanisława Kazimierza dwoyga Jmion Kowa-

8lewskiego Łowczego Kijowskiego ten Zapis in rem et personam JPana

9Teodora Syna Alexandra Czartowskiego [?] dany z podpisem Ręki swey i przy-

10iaciół stwierdzony dla wpisania do Xiąg niniejszych podali, ktory Ja

11Urząd annuendo affectationi przyimuiąc czytałem ktorego tenor

12sequitur Talis. My Maciey i Xawery Kowalewscy Synowie Stani-

13sława Kazimierza dwoyga Jmion Kowalewskiego Łowczego Kijowskiego

14zdrowi będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy swey własney należney

15Ziemskiey Jurysdykcyi prawa Forum Ott[?] [=Powiatu] i W[oiewódz]twa, a pod teraź-

16nieyszy Zapis cale się poddaiąc i wiążąc wiadomo czyni-

17my ustnie i dobrowolnie zeznawamy, iż my zeznawaiący maiąc

18Wieś Radohoszczę [?] zwaną w W[oiewódz]twie Kij. Powiecie Owr. leżącą iure

19[?] naturali et successive po Oycu naszym Stanisławie Kazimierzu

20dwoyga Jmion Kowalewskim Łowczym Kijowskim nanas spadłą, a maiąc

21prawo pomienioną Wsią iak chcieć rozporządzać, i ku naylepszemu swe-

22mu pożytkowi obrócić, więc za namyśleniem się własnym i po-

23[reklamant:] radą

k. 713 [rkp. 723] (skan 0719, strona prawa)

1i poradą przyiaciół tęż Wieś Radohoszczę [?] zwaną JP. Teodorowi

2Synowi Alexandra Czartowskiemu [?] na wieczne czasy dawamy,

3daruiemy i odprzedawamy [?] Wolen tedy iest i będzie JP. Teodor Czartowski [?]

4pomienioną Wieś Radohoszczę [?] zwaną z Polami Rolami Lasami

5Sianożęciami Sadybami Rzekami, Młynami drzewem bartnym i ze

6wszystkiem co zdawien dawna do tey Wsi przynależało i przynależy

7nic na siebie niezostawuiąc, ani Excypuiąc w wieczystą Possessyą

8obiąć. a my zaś zrzekłszy się pomienioney Wsi Radohoszczy [?] zwaney

9żadnego prawa sobie, ani ja Maciey z Synem i Małoletnim Gabry-

10elem i Xawery z Synem Małoletnim Leonem Kowalewscy nie

11zostawuiemy, owszem od wszelkich Jmpetycyi prawnych i nieprawnych

12bronić i zastępować obowiązuiemy się, na co Rękę własną

13przy uproszonych świadkach i przyiaciołach podpisuiemy Datt

14w Radohoszczy [?] Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego dnia

15Dziesiątego Stycznia. u tego Zapisu per oblatam podanego podpisy ta-

16kowe. Maciey Kowalewski m[anu] p[ro]p[ria] Xawery Kowalewski m[anu] p[ro]p[ria] Jako świa-

17dek i przyiaciel podpisuię się Józef Szabelski [?] m[anu] p[ro]p[ria] Jako świadek

18i przyiaciel podpisuię się Stefan Zerdecki [?] m[anu] p[ro]p[ria] Ktory ten Zapis

19za podaniem i osobistym zeznaniem słowo w słowo iak się

20w sobie ma do Xiąg niniejszych Grodz. Kijow. wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 31 VIII 1733 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; zapis datowany w Radohoszczy [?] 10 I 1733. Ołówkiem przy numerze 825 – zapewne „10” (przy akcie 826 – „9”, przy 828 – „11”).

Ojciec komparentów, Stanisław Kazimierz KOWALEWSKI, łowczy kijowski – por. akt 158 (intromisja w Romanówkę [?] po ojcu Janie, 1701).

Miejsca niepewne: nazwisko obdarowanego (rkp. „Czartowskiego”, „Czartowskiemu”, „Czutowski” – może Czartowski, Czatowski, Czetwertowski); nazwa wsi „Radohoszcza” [?] (rkp. „Radohoszczę”, „Radohoszczy”; może Radohoszcz); „Forum Ott[?]” (skrót zniekształcony, w formułach „Powiatu”); „iure [?] naturali” (zapewne „iure divino et naturali”); „odprzedawamy [?]”; świadkowie „Szabelski” [?], „Zerdecki” [?] (może Żerdecki). Strona k. 712v blada – czytana z odejmowaniem tła.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; in rem et personam – na rzecz i osobę; annuendo affectationi – przychylając się do żądania; tenor sequitur talis – brzmienie jest takie; iure [divino et] naturali et successive – prawem [boskim i] przyrodzonym i z kolei dziedziczenia; excypuiąc – wyłączając; impetycya – roszczenie, napaść prawna; datt[um] – dano; per oblatam – przez oblatę; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 VIII 1733 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, JPP. Maciej i Ksawery Kowalewscy, synowie Stanisława Kazimierza Kowalewskiego, łowczego kijowskiego, podali do wpisania swój zapis dla JPana Teodora Czartowskiego [?], syna Aleksandra. Bracia, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznali, że wieś Radohoszcza [?] w województwie kijowskim, powiecie owruckim, odziedziczona po ojcu, za radą przyjaciół dają, darują i odstępują na wieczne czasy Czartowskiemu [?] – z polami, rolami, lasami, sianożęciami, sadybami, rzekami, młynami, drzewem bartnym i wszystkimi przynależnościami, bez żadnych wyłączeń; nie zostawiają sobie żadnych praw – ani Maciej z małoletnim synem Gabrielem, ani Ksawery z małoletnim synem Leonem – i zobowiązują się bronić nabywcę przed wszelkimi roszczeniami. Zapis, dany w Radohoszczy [?] 10 I 1733, podpisali bracia Kowalewscy oraz świadkowie Józef Szabelski [?] i Stefan Zerdecki [?]; wpisano go słowo w słowo do ksiąg grodzkich kijowskich.

Transkrypcja

k. 713 [rkp. 723] (skan 0719, strona prawa – dół)

1[reklamant:] Roku

k. 713v [rkp. 723b] (skan 0720, strona lewa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego

2Miesiąca Augusta trzydziestego pierwszego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestni-

5kiem natenczas podwoiewództwa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kij.

6i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi Kijowskiemi Comparens p[erson]al[ite]r

7JP. Michał Szybiński zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstą-

8piwszy wszelkiego prawa i Sądu, a pod teraźnieysze dobro-

9wolne zeznanie swoie Kwitowe cale się poddaiąc i wiążąc

10wiadomo iawno czynię ustnie i dobrowolnie zeznawam

11iż Ja zeznawaiący odprzedawszy Dobra moie dziedziczne

12Części Wsi Bahrynowszczyzny [?] WJP. Antoniemu Zawadzkiemu

13pozostała mi należna przy Gruncie tyże części ubespie-

14czona Summa Złotych Polskich dwa tysiące Czterysta dziedzi-

15czna [?] dla okazania się mogących iakowych Długów. Lecz gdy po

16upłynieniu Lat więcey Piętnastu żadnych Długów się nikogo nie-

17okazało się, i takową Summę do Rąk moich własnych tenże wypłacić

18raczył, przeto Ja zeznawaiący z wypłaty takowey Summy

19iako też z całkowitego zaśpokoienia WJP. wypłacaiącego swoim i Sy-

20nów moich małoletnich Gabryela Jakóba dwoimiennego, Andrzeia

21Jmieniem Kwituię i żadnego regressu do wspomnionych Dobr

22ani sobie ani tymże Synom moim niezostawuię. mocą

23dobrowolnego zeznania mego. Michał Szybiński m[anu] p[ro]p[ria]

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata (zeznanie ustne) 31 VIII 1733 w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego. Ołówkiem przy numerze 826 – „11”. Odpis nie ma zwykłej formuły zakończenia oblaty – kończy się podpisem.

Por. akty z 1717 r. (364–371, oblaty żytomierskie 16 II 1717): donacja SZYBIŃSKIEGO dla A. ZAWADZKIEGO – Bahrynowszczyzna [?]; od tej sprzedaży minęło „więcey Piętnastu” lat – zgodnie z datą 1717. Suma 2400 zł zatrzymana na gruncie jako zabezpieczenie na wypadek ujawnienia się długów sprzedającego.

Miejsca niepewne: nazwa wsi „Bahrynowszczyzna” [?] (rkp. „Bahrynowszczyzny”); „dziedzi-czna [?]” (początek wiersza słabo widoczny); imiona synów – „Gabryela Jakóba dwoimiennego, Andrzeia” (może dwóch synów: Gabriel Jakub i Andrzej). Strona z zaciekami.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; regressus – prawo powrotu, roszczenie zwrotne; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 31 VIII 1733 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, JP. Michał Szybiński, poddając się jurysdykcji urzędu, ustnie zeznał, że po sprzedaży WJP. Antoniemu Zawadzkiemu swojej dziedzicznej części wsi Bahrynowszczyzna [?] pozostała przy gruncie tej części zabezpieczona suma 2400 zł polskich na wypadek ujawnienia się jakichś długów. Ponieważ przez ponad piętnaście lat nie zgłosił się żaden wierzyciel, a Zawadzki wypłacił mu tę sumę do rąk, Szybiński w imieniu własnym i swoich małoletnich synów – Gabriela Jakuba i Andrzeja – kwituje go z wypłaty i całkowitego zaspokojenia i nie zostawia sobie ani synom żadnego regresu do tych dóbr. Podpisał Michał Szybiński.

Próba transkrypcji (odczyt częściowy)

k. 714 [rkp. 724] (skan 0720, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego czwartego

2Miesiąca Novembra wtorego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości

4Owruckim przedemną Wawrzyńcem Walewskim

5Lewkowskim Namiestnikiem natenczas podwoiewódz-

6twa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kijows. i Xięgami niniey-

7szemi Grodzkiemi Kijowskiemi stanąwszy oczewiście

8woźny Jeneral W[oiewódz]twa Kijows. i innych, opatrzny Paweł

9Makowiecki in vim suae verae et fidelis Rellationis

10palam publice libereque [?] recogno-

11vit Jż on Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset trzydzie-

12stego Czwartego dnia dwudziestego Miesiąca Octobra

13na affektacyą y prośbę [?] Urodzonych Józefa i Stefa-

14na [?] Jędrzeiewskich [?] oraz wziąwszy z sobą Urodzonych

15maiąc przy sobie strone Szlachty, iako wiary go-

16dnych WWJJPP. Krzysztofa Bogusławskiego i Fausty-

17na Chmielowskiego ex majoris ac evidentioris

18testimonii gratia, iako natenczas byli w Dobrach

19Semenowce [?] w W[oiewódz]twie Kij. a powiecie Owruckim

20[...] [...] część teyże Wsi wyiechał [?]

21iure naturali po Oycu affektantów należącą [?]

22affektantom podał ze wszystkiemi przynależyto-

23ściami Gruntami, Polami, Lasami, zaroślami

24wodami, Błotami, ogrodami, sianożęciami, podda-

25nymi i ich powinnościami daniami czynszami

26czynszami [?] wolnem łowieniem Ryb, w Lasach

27biciem zwierza, oraz zgoła cum omnibus utili-

28tatibus et pertinentiis pomienioną część

29iisdem WWJJPP. Józefowi i Stefanowi Jędrzeio-

30wskim [?], nullo impugnante et contradicente

31do spokoyney Aktualney i realney podał i postąpił

32possessyi Dziedziczney i obiąwszy affektantom

33bez żadney oppugnacyi i kontradycyi de aequo et

k. 714v [rkp. 724b] (skan 0721, strona lewa – górna część)

1justitia w pomienioną część intromisit, i [?] [...]

2oraz poddanych do Gromady zwoławszy [?]

3o [...] nowych [?] dziedzicach [?]

4affektantach, posłuszeństwo i wszelkie powin-

5ności robić przykazał, y o tem pomienio-

6ny woźny z szlachtą sobie przydaną

7[...] [...] przy [?] [...] intromisyi

8[...] ad acta przyięcia [?] tę

9Relacyą przez siebie [?] przedawaną [?] Relacyą

10przedemną Urzędem uczynił i zeznał Pa-

11weł Makowiecki woźny Jeneral W[oiewódz]twa Kij. [?] [...]

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Owruczu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; intromisja 20 X 1734. PIERWSZY ODPIS Z 1734 r. (na górze karty ołówkiem „1734” i krzyżyk). Numer marginalny w rkp. nie jest widoczny (karta innego formatu, nowy arkusz); akt następny ma nr „828”, więc ten – zapewne nr 827.

Odczyt bardzo trudny: k. 714 – papier ciemniejszy, pismo duże, rozmyte, z przebiciem; czytana z odejmowaniem tła. Daty (oblata 2 XI, intromisja 20 X 1734) potwierdza akt 830 – ta sama sesja i ten sam woźny. Nazwisko woźnego – wg aktu 830 (wyraźnie „Paweł Makowiecki Woźny Ignarus Scribendi”). Niepewne: nazwisko intromitowanych (rkp. „Jędrzeiewskich”, „Jerzyiorskim” – może Jędrzejowscy / Jędrzejewscy); imię syna („Stefana” [?]); nazwa wsi („Semenowce” [?] – może Semenówka, por. akt 370 i in.); formuła recognicji (odczytana wg tekstu równoległego – akt 830) i końcowe wiersze relacji (k. 714v góra).

Łacina: in vim suae verae et fidelis Rellationis – mocą swej prawdziwej i wiernej relacji; palam publice libereque – jawnie, publicznie i swobodnie; recognovit – zeznał; ex majoris ac evidentioris testimonii gratia – dla większego i oczywistszego świadectwa; iure naturali – prawem przyrodzonym; cum omnibus utilitatibus et pertinentiis – ze wszystkimi pożytkami i przynależnościami; iisdem – tymże; nullo impugnante et contradicente – nikt się nie sprzeciwiał ani nie zaprzeczał; oppugnacya i kontradycya – opór i sprzeciw; de aequo et justitia – według słuszności i sprawiedliwości; intromisit – wprowadził (w posiadanie); ad acta – do akt.

STRESZCZENIE NIEPEŁNE (tekst odczytany tylko częściowo)

Późniejszy odpis (odczyt częściowy). 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Owruczu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, stanął woźny generał województwa kijowskiego, opatrzny Paweł Makowiecki, i zeznał, że 20 X 1734 na prośbę urodzonych Józefa i Stefana [?] Jędrzejowskich [?], w obecności szlachty – Krzysztofa Bogusławskiego i Faustyna Chmielowskiego – zjechał do dóbr Semenowce [?] w województwie kijowskim, powiecie owruckim, i część tej wsi, należącą do proszących prawem przyrodzonym po ojcu, podał im w spokojne, rzeczywiste posiadanie dziedziczne ze wszystkimi przynależnościami (gruntami, polami, lasami, zaroślami, wodami, błotami, ogrodami, sianożęciami, poddanymi z ich powinnościami, daninami, czynszami, połowem ryb i polowaniem), bez niczyjego sprzeciwu; zwoławszy poddanych do gromady, nakazał im posłuszeństwo i powinności wobec nowych dziedziców. Relację tę złożył i zeznał przed urzędem.

Transkrypcja

k. 714v [rkp. 724b] (skan 0721, strona lewa – od ok. 2/5)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego czwartego

2Miesiąca Novembra wtorego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey

4Mości Żytomierzu przedemną Wawrzyńcem Walew-

5skim Lewkowskim Namiestnikiem natenczas podwoie-

6wództwa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kij. i Xięgami niniey-

7szemi Grodzkiemi Kijowskiemi stanąwszy oczewiście

8woźny Generał W[oiewódz]twa Kij. i innych opatrzny Paweł

9Makowiecki in vim suae verae et fidelis Rellationis

10palam publice libereque recognovit: iż on Roku

11teraźnieyszego Tysiąc Siedmset trzydziestego czwartego

12dnia dwudziestego Októbra na affektacyą i prośbę

13Rekurruiącego WJP. Daniela Gnoińskiego maiąc przy sobie

14stronę szlachty ludzi wiary godnych WWJJPP. Antoniego Kita-

15nowskiego [?] i Jacka Zaręby co maioris ac evidentioris testimo-

16nii gratia sibi adhibitos, był w Dobrach Wsi Hołubney [?]

17tu w W[oiewódz]twie Kij. leżącey gdzie będąc części tey Wsi

k. 715 [rkp. 725] (skan 0721, strona prawa – do ok. 3/4)

1vigore iure et naturali po Oycu affektanta śp. Fran-

2ciszku Kazimierzu Gnoińskim na teraźnieyszego

3Rekurrenta spadłą i należącą ze wszystkiemi Podda-

4nemi ich powinnościami, Czynszami Daninami,

5tudzież z Polami, Rolami, Sianożęciami Lasami

6Sadami, Rzekami, Błotami, wygonami, wyg-

7nami [?] z wszystkiemi onemu mianowanemi i nie-

8mianowanemi w tych Dobrach znayduiącemi

9się pożytkami i przynależytościami WJP. Danie-

10lowi Gnoińskiemu do spokoyney Realney i Aktu-

11alney podał postąpił i Intromittował possessyi

12poczem poddanych do Gromady zwoławszy onemu

13JM Panu teraźnieyszemu Rekurrentowi opowiedział

14i pełne posłuszeństwo przykazał, wczem stronę

15szlachty przy sobie będącą oświadczywszy się

16z szlachtą odiechał i tu ad acta przybywszy tey

17swoiey prawdziwey czynności przedemną

18Urzędem uczynił i zeznał Rellacyą prosząc

19onam actis inscribi [?] co i otrzymał. Paweł Ma-

20kowiecki Woźny Jgnarus Scribendi –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; intromisja 20 X 1734 – ten sam dzień i ten sam woźny co w akcie 829 (tam oblata w Owruczu – w jednym z odpisów miejsce oblaty zapewne pomylone). Od tego aktu numer marginalny rkp. = nr opracowania − 2 (nr 827 nie jest widoczny przy akcie 829).

Miejsca niepewne: nazwa wsi „Hołubna” [?] (rkp. „Hołubney”, „Hotubney” – ł jak t; może Hołubne, Hołubin); „Kitanowskiego” [?]; „wyg-nami [?]” (zapewne powtórzone „wygonami”); „inscribi [?]”. Skrót „W[oy]sk P[olskich]” w tytule – por. noty o „Majorze Wojsk Polskich” (tytulatura późna).

Łacina: in vim suae verae et fidelis Rellationis – mocą swej prawdziwej i wiernej relacji; palam publice libereque recognovit – jawnie, publicznie i swobodnie zeznał; rekurrujący, rekurrent – proszący, wnioskodawca; maioris ac evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych dla większego i oczywistszego świadectwa; vigore iure (iuris) et naturali – mocą prawa przyrodzonego; ad acta – do akt; onam actis inscribi – aby ją wpisano do akt; ignarus scribendi – nieumiejący pisać.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, stanął woźny generał województwa kijowskiego i innych, opatrzny Paweł Makowiecki, i zeznał, że 20 X 1734, na prośbę WJP. Daniela Gnoińskiego, majora wojsk polskich, w obecności szlachty – Antoniego Kitanowskiego [?] i Jacka Zaręby – zjechał do dóbr wsi Hołubna [?] w województwie kijowskim i część tej wsi, przypadłą proszącemu prawem przyrodzonym po ojcu, śp. Franciszku Kazimierzu Gnoińskim, wraz z poddanymi i ich powinnościami, czynszami, daninami, polami, rolami, sianożęciami, lasami, sadami, rzekami, błotami, wygonami i wszystkimi pożytkami podał mu w spokojne, realne i aktualne posiadanie; zwoławszy poddanych do gromady, oznajmił im nowego pana i nakazał pełne posłuszeństwo. Woźny, niepiśmienny, złożył relację i prosił o jej wpisanie, co uzyskał.

Transkrypcja

k. 715 [rkp. 725] (skan 0721, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego

2Miesiąca Nowembra Wtorego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żyto-

4[mierzu] przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem

5pro tunc podwoiewództwa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kij. i Xięgami

6niniejszemi Grodz. Kijows. Comparens personaliter WJPan

7Baltazar Połoczański ten Zapis dymissyonis od siebie ze-

8znawaiącego in rem et personam Syna swego WP. Marcina

k. 715v [rkp. 725b] (skan 0722, strona lewa)

1Połoczańskiego uczyniony dla zapisania do Xiąg niniejszych

2przyniosł prosząc mnie Urzędu aby przyięty i w Xięgi wpisany

3był. a tak Ja Urząd pomieniony Zapis ad acticandum przyimu-

4iąc czytałem i ten tak się w sobie ma. Ja Baltazar Połoczański

5z śp. Jana Połoczańskiego Rotmistrza Chorągwi Pancerney Syn

6zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy swey własney należney

7Ziemskiey Jurysdykcyi prawa Forum Powiatu i Woiewództwa, a pod te-

8raźnieyszy Zapis moy Dymissyonis cale się poddaiąc i wiążąc wia-

9domo iawno czynię ustnie i dobrowolnie zeznaię, iż Ja zezna-

10waiący maiąc Dobra moie dziedziczne Części Wsi Miratyniec [?] tu

11w W[oiewódz]twie Kijows. sytuowaney, maiąc też moc zupełną pospolitego [?]

12własnością swoią iako chcieć rządzić szafować i dysponowac

13używaiąc przeto tey wolności prawem dozwoloney, a doświad-

14czywszy od Syna mego Marcina Połoczańskiego ab illo ku

15osobie moiey reverentyi, Umyśliłem tenże Synowi

16moiemu, wyżey przerzeczoną Część Wsi Miratyniec [?]

17ze wszystkiemi Poddanemi, Polami, Rolami, Lasami,

18Sianożęciami, pastwiskami, Uroczyskami, pasieczyska-

19mi, tudzież zabudowaniami tak dworskiemi iako i chłop-

20skiemi, i ze wszystkiem tym co do tey Części od naydawnie-

21szych czasow przynależało i przynależy, dać darować, i na

22wieczność Rezygnować Jakoż niniejszym Zapisem moim

23dymissyonis daię, daruię i nawieczność odstępuię i Zapisuię

24Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie tenże Syn moy Marcin

25Połoczański takową Część iako swoią własnością rzą-

26dzić szafować i dysponować komu chcieć odprzedać, i

27ku naylepszemu pożytkowi swemu obrocić, a Ja zezna-

28waiący wyzuwszy się z prawa własności do pomienioney

29części mi służącego żadnego prawa mieć niebędę. Jnato

30daię ten moy List Zapis Dymissyonis ktory Ręką moią

31własną przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach

32podpisuię. Dattum w Miratyńcach dnia dziewiętnas-

33tego Oktobra Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego

34Roku. Baltazar Połoczański m[anu] p[ro]p[ria] Ustnie uproszony

35świadek do tey Dymissyi podpisuię się Adam Bykowski [?]

36Jako świadek i przyiaciel będąc przy tem Zapisowi

37podpisuię się Antoni Wiszniowski. Za świadka i przyia-

38ciela na tym Zapisie Dymissyinym podpisuię się Michał

39Berezowski m[anu] p[ro]p[ria] Ktoraż to Dymissya iak się w sobie

40ma do Xiąg niniejszych iest wpisana

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; zapis datowany w „Miratyńcach” 19 X 1734.

Wieś w rkp. „Miratyniec”, „w Miratyńcach” – zapewne Mirotyńce [?] znane z wcześniejszych odpisów 2-1-1 (akty 123, 127, 222, 225, 233 i in.). Miejsca niepewne: „pospolitego [?]” (brak wyrazu „prawa”), „Bykowski” [?] (rkp. „Bykowski”/„Bęklowski”). W tytule urzędu ojca – „Rotmistrz Chorągwi Pancerney”.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; Zapis dymissyonis – zapis dymisji (ustąpienia dóbr synowi); in rem et personam – na rzecz i osobę; ad acticandum – do wpisania do akt; ab illo ku osobie moiey reverentyi – jego szacunku dla mojej osoby; pro tunc – na ten czas; datum – dano; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, WJPan Baltazar Połoczański przyniósł do wpisania swój zapis dymisji na rzecz syna, WP. Marcina Połoczańskiego. Baltazar, syn śp. Jana Połoczańskiego, rotmistrza chorągwi pancernej, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznał, że doświadczywszy od syna szacunku, swoją dziedziczną część wsi Mirotyńce [?] w województwie kijowskim – ze wszystkimi poddanymi, polami, rolami, lasami, sianożęciami, pastwiskami, uroczyskami, pasieczyskami, zabudowaniami dworskimi i chłopskimi oraz wszystkimi przynależnościami – daje, daruje i na wieczność odstępuje Marcinowi, który może nią swobodnie rozporządzać i sprzedać; sam wyzbywa się wszelkich praw do tej części. Zapis, dany w Mirotyńcach [?] 19 X 1734, podpisali Baltazar Połoczański oraz świadkowie Adam Bykowski [?], Antoni Wiszniowski i Michał Berezowski; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 716 [rkp. 726] (skan 0722, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego

2Miesiąca Nawembra Wtorego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem

5pro tunc podwoiewództwa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kijows. i Xięgami

6niniejszemi Grodz. Kij. Stanowszy oczewiście Woźny Generał

7W[oiewódz]twa Kijows. i innych opatrzny Paweł Makowiecki, w moc

8prawdziwey wierney i słuszney Rellacyi swoiey, iawnie ustnie

9i dobrowolnie dla zapisania do Xiąg niniejszych zeznał: Jż on

10Roku teraźnieyszego Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego dnia

11Dziesiątego Septembris na affektacyą i prawną Rekwizycyą

12WWJJmciow PP. Kazimierza i Maryanny z Zapolskich Zaleskich

13Szlubnych Mał[żonków] i małoletniego Jch Syna Macieja Pantalemona

14Dwoyga Jmion Zaleskiego Requirentow maiąc przy sobie stronę

15Szlachtę Ludzi wiary godnych WWJmćPanow Antoniego Załuskiego [?]

16i Tomasza Grzybowskiego co maioris et evidentioris testimonii

17gratia sibi adhibitos był w Dobrach Części Wsi Rudawey [?] w W[oiewódz]twie

18Kijowskim położoney, gdzie będąc vigore iuris naturae post fata

19Ur. Jgnacego Zaleskiego, Rekurrenta Kazimierza Zaleskiego Ro-

20dzica sobie należnego też Dobra Części Wsi Rudawy [?] z podda-

21nemi i Jch powinnościami, daniami, czynszami, polami ornemi

22i nie ornemi, zaroślami, Czertezami, przezołami [?], stawami,

23Jeziorami, Sianożęciami, pastwiskami, i innemi wszelkiemi i wsze-

24lakiemi w tey Części naydujęcemi się, pożytkami Jntratami i do-

25chodami nic na nikogo inszego nie wyimuiąc ani Excypuiąc, ale iako

k. 716v [rkp. 726b] (skan 0723, strona lewa – górna połowa)

1ta Część z dawnych czasow in suis metis limitibus circumferentiis

2miała i zawierała i teraz ma i zawiera wyż rzeczonym WWJmćPP.

3Kazimierzowi i Maryannie z Zapolskich Zaleskim Mał[żonkom] iakoteż

4ich Synowi małoletniemu Maciejowi Pantelemonowi Zaleskiemu

5a tus [?] Jego Rodzicom nemine impugnante, contradicente w realną

6spokoyną i aktualną vigore iuris naturae podał postąpił i offi-

7ciose intromittował Possessyą: oraz poddanych na Gromadę

8zwoławszy o nowych Jch dziedzicach zawiadomił, i pełnie po-

9słuszeństwo rozkazał. a tak on mianowany Woźny WW. Re-

10quirentow przy spokoyney zostawiwszy Possessyi tąż stroną Szlachtą

11sobie przydanną oświadczywszy się z tamtąd nazad odiechawszy

12o tym tę swoią prawdziwą przedemną Urzędem uczynił

13i zeznał Rellacyą Possessyi, prosząc eam actis praesentibus

14Connotari co i otrzymał. Paweł Makowiecki Woźny Jgnarus scribendi –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; intromisja 10 IX 1734 („Dziesiątego Septembris”). Ten sam woźny i ta sama sesja co w aktach 829–830.

Miejsca niepewne: nazwa wsi „Rudawa” [?] (rkp. „Rudawy”, „Rudawey” – może Rudnia, Rudówka); „Załuskiego” [?] (rkp. „Zatuskiego” – ł jak t); „przezołami [?]” (może „przesiekami”); „a tus [?] Jego Rodzicom” (zapewne „a tuż [?]” / „atque”). „Czertezami” – czertieżami, karczowiskami.

Łacina: requirent, rekurrent – proszący (o intromisję); maioris et evidentioris testimonii gratia sibi adhibitos – przybranych dla większego i oczywistszego świadectwa; vigore iuris naturae post fata – mocą prawa natury po śmierci; in suis metis limitibus circumferentiis – w swoich miedzach, granicach i obwodach; nemine impugnante, contradicente – nikt się nie sprzeciwiał ani nie zaprzeczał; officiose – urzędownie; eam actis praesentibus connotari – aby ją zanotowano w niniejszych aktach; ignarus scribendi – nieumiejący pisać.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, stanął woźny generał województwa kijowskiego i innych, opatrzny Paweł Makowiecki, i zeznał, że 10 IX 1734, na prośbę WWJmciów PP. Kazimierza i Maryanny z Zapolskich Zaleskich, małżonków, i ich małoletniego syna Macieja Pantaleona, w obecności szlachty – Antoniego Załuskiego [?] i Tomasza Grzybowskiego – był w dobrach części wsi Rudawa [?] w województwie kijowskim i część tę, należną Kazimierzowi prawem natury po śmierci jego ojca, Ignacego Zaleskiego, z poddanymi i ich powinnościami, daninami, czynszami, polami ornymi i nieornymi, zaroślami, karczowiskami, stawami, jeziorami, sianożęciami, pastwiskami i wszystkimi pożytkami, w dawnych granicach, podał im bez niczyjego sprzeciwu w realne, spokojne i aktualne posiadanie; zwoławszy poddanych na gromadę, oznajmił im nowych dziedziców i nakazał pełne posłuszeństwo. Woźny, niepiśmienny, złożył relację i prosił o jej zanotowanie, co uzyskał.

Transkrypcja

k. 716v [rkp. 726b] (skan 0723, strona lewa – dolna połowa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego

2Miesiąca Nowembra Wtorego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem protunc Podwoie-

5wództwa Grodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijows. i Xięgami niniejszemi Grodzk. Kijows. Com-

6parens p[erson]al[ite]r WJP. Daniel Candry ten Zapis Dymissyonis od siebie zeznawaiącego in rem et

7[nad wierszem:] Syna swego [w wierszu:] personam WJP. Franciszka Candra uczyniony dla zapisania do Xiąg niniejszych, podał

8ktory Ja Urząd przyimuiąc czytałem i ten tak się w sobie ma. Ja Daniel Syn Józefa Candry

9Porucznik Pancerny zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy swey własney należney

10Ziemskiey Jurysdykcyi prawa Forum Powiatu i W[oiewódz]twa, a pod teraźnieyszy Zapis moy

11Dymissyonis cale się poddaiąc i wiążąc wiadomo iawno czynię ustnie i dobrowolnie

12zeznaię, Jż Ja zeznawaiący maiąc Dobra moie dziedziczne Część Wsi Potijowki w

13W[oiewódz]twie Kijows. sytuowane, ktoremi z prawa pospolitego będę mocen iako chcieć

14iako chcieć, rządzić szafować i dysponować komu się [przekreślone: zdawać] [nad wierszem:] dać [?] [w wierszu:] dać, darować y

15nawieczność Rezygnować, a widząc Syna moiego WP. Franciszka Candra

k. 717 [rkp. 727] (skan 0723, strona prawa – górna połowa)

1ab illo ku osobie moiey rewerencyą. oraz niemogąc niewidzieć w nim dosko-

2nałey sposobności ku rządzeniu persona sua i maiątkiem swoim, Umyśliłem przeto

3Dobra te, wyżey nadmienioną Część Dobr Wsi Potijowki ze wszystkiemi Poddanemi

4Polami, Rolami, Lasami Sianożęciami, Ogrodami, nawozami [?], Siedliskami, Uroczys-

5kami, Jeziorami, Rzeczkami, Stawem i ze wszystkiem tym co iest w Ziemi i na Ziemi,

6nic nie wyimuiąc ani Excypuiąc temuż Synowi memu Franciszkowi Candrowi

7dać, darować i nawieczność Dymittować, Jakoż niniejszym Zapisem moim Dymissyi-

8nym daię, daruię i nawieczność Dymittuię. Wolen tedy odtąd iuż iest i będzie tenże

9Syn moy Dobrami dziś onemu przezemnie darowanemi rządzić szafować i dy-

10sponować, a Ja zeznawaiący żadnego zwrotu odtąd do tych Dobr mieć niebędę. Jnato

11daię ten moy List Zapis Dymissyonis Ktory Ręką moią własną przy uproszonych

12Swiadkach i przyiaciołach podpisuię. Dattum w Żytomierzu dnia Czternastego Oktobris

13Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego Roku. u tego Zapisu Dymissyinego podpisy

14Rąk temi słowy. Daniel Candry Porucznik Pancerny m[anu] p[ro]p[ria] Jako Swiadek y przy-

15iaciel na tym Zapisie Dymissyinym podpisuię się Ludwik Waynitowicz [?] m[anu] p[ro]p[ria]

16Ustnie uproszony Swiadek do podpisania tego Zapisu Dymissyinego podpisuię

17się Piotr Daszkowski m[anu] p[ro]p[ria] Za Swiadka y przyiaciela na tym Zapisie Dy-

18missyinym podpisuię się Jan Bernatowski – Ktorato Dymissya za po-

19daniem i prozbą, a za moim Urzędowym przyięciem do Xiąg niniejszych

20Grodzkich Kijowskich iest Jngrossowany. –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; zapis datowany w Żytomierzu 14 X 1734. Formularz dymisji („niemogąc niewidzieć w nim doskonałey sposobności ku rządzeniu persona sua”) – jak w aktach 438–470 i 831.

Nazwisko w rkp. odmieniane „Candry” (mianownik i dopełniacz) i „Candra/Candrowi” – przyjęto Candra; por. Potijówka w aktach 84, 550 (Bogusławscy) i in. Miejsca niepewne: „nawozami [?]”, poprawka nad wierszem „dać [?]” (przekreślone „zdawać”), „Waynitowicz” [?] (może Waynitowicz/Wojnitowicz; por. „Waynitowicz” w akcie 424).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; Zapis dymissyonis – zapis dymisji (ustąpienia dóbr synowi); in rem et personam – na rzecz i osobę; ab illo … rewerencya – jego szacunek; persona sua – osobiście, samodzielnie; dymittować – ustępować (dobra); datum – dano; manu propria – własnoręcznie; ingrossowany – wpisany do ksiąg.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, WJP. Daniel Candra podał do wpisania swój zapis dymisji dla syna, WP. Franciszka Candry. Daniel, syn Józefa, porucznik pancerny, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznał, że widząc szacunek syna i jego zdolność do samodzielnego zarządzania majątkiem, daje, daruje i na wieczność ustępuje mu swoją dziedziczną część wsi Potijówka w województwie kijowskim – ze wszystkimi poddanymi, polami, rolami, lasami, sianożęciami, ogrodami, siedliskami, uroczyskami, jeziorami, rzeczkami, stawem i wszystkim, co jest w ziemi i na ziemi, bez wyłączeń; sam nie zachowuje sobie żadnego prawa zwrotu. Zapis, dany w Żytomierzu 14 X 1734, podpisali Daniel Candra oraz świadkowie Ludwik Waynitowicz [?], Piotr Daszkowski i Jan Bernatowski; wpisano go do ksiąg grodzkich kijowskich.

Transkrypcja

k. 717 [rkp. 727] (skan 0723, strona prawa – dolna połowa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego

2Miesiąca Nowembra Wtorego dnia –

3Na Urzędzie Grodz. w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu przedemną

4Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem protunc podwoiewództwa

5Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kij. i Xięgami niniejszemi Grodz. Kij. Comparens

6p[erson]al[ite]r Ur. Daniel [sic] Mokrzycki ten Zapis wieczystey Rezygnacyi od siebie

7zeznawaiącego na rzecz i osobę Ur. Marcina Budzyńskiego uczyniony

8dla zapisania do Xiąg niniejszych podał, prosząc mnie Urzędu aby

9przyięty i w Xięgi wpisany był. a tak Ja Urząd przyimuiąc czytałem i ten

10temi iest pisany słowy. Ja Dominik Mokrzycki zdrowy będąc na

11ciele i Umyśle odstąpiwszy swey własney należney Ziemskiey Jurys-

12dykcyi prawa, Forum, Powiatu i W[oiewódz]twa. a pod niniejszy dobrowolny Zapis

13moy perpetuae Resignationis cale się poddaiąc i wiążąc wiadomo

14iawno czynię ustnie i dobrowolnie zeznaię. Jż Ja zeznawaiący maiąc

k. 717v [rkp. 727b] (skan 0724, strona lewa)

1Dobra moie dziedziczne Części Wsi Semenowki w W[oiewódz]twie Kij. sytuowane

2ktoremi z prawa pospolitego będąc mocen iako swoią własnością rządzić

3szafować i dysponować, używaiąc przeto tey wolności prawem dozwoloney

4Umyśliłem zatem pomienione Dobra z Poddanemi, Polami, ornemi

5i nie ornemi zasianemi i nie zasianemi, Lasami, Sianożęciami, Ogro-

6dami drzewem bartnym i nie bartnym z pszczołami i bez pszczoł

7oraz ze wszystkiemi innemi w tey Części Wsi Semenowki naydu-

8iącemi się pożytkami przychodami i przynależytościami Ur. Mar-

9cinowi Synowi Woyciecha, a Wnukowi Floryana Woyciecha [?] Budzyńskiemu

10dać, darować i nawieczność Rezygnować, Jakoż tym moim Zapisem

11daię daruię i nawieczność Rezygnuię, za Summę dobrowolnie umo-

12wioną i postanowioną trzynaście tysięcy Ośmset pięćdziesiąt Złotych

13z wypłacenia Ktorey tegoż Ur. Marcina Budzyńskiego Kwituię. Wolen

14tedy odtąd iuż iest i będzie Ur. Marcin Budzyński wyżey wspomnionemi

15Dobrami iako swoią własnością rządzić szafować i dysponować komu

16się zdawać będzie dać, darować i ku naylepszemu swemu własne-

17mu pożytkowi obrocić, a Ja zeznawaiący raz zrzekłszy się prawa

18do wspomnionych Dobr żadnego zwrotu sobie i Potomkom moim

19nie zostawuię. a to pod szkodami Ziemskiemi nateń [?] przedmiot

20opisanemi, J nato dałem ten moy List Zapis wieczystoprze-

21daży, Ktory przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach Ręką

22moią własną podpisuię. Dattum w Żytomierzu dnia dwudzies-

23tego piątego Oktobris Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego

24Roku. Dominik Mokrzycki m[anu] p[ro]p[ria] Przytomny Swiadek uczy-

25nienia tego Zapisu wieczystey Rezygnacyi podpisuię się Jan

26Olszański m[anu] p[ro]p[ria] Jako Swiadek i przyiaciel ustnie uproszony od

27Ur. Dominika Mokrzyckiego do podpisania tego Zapisu pod-

28pisuię się Ludwik Drwizbacki [?] m[anu] p[ro]p[ria] Za Swiadka y przyiaciela

29natym Zapisie wieczystey przedaży podpisuię się Wincenty

30Orłowski m[anu] p[ro]p[ria] Ktory to Zapis za podaniem i prozbą a za moim Urzę-

31downym przyięciem do Xiąg niniejszych iest Jngrossowany. –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; zapis datowany w Żytomierzu 25 X 1734. W formule oblaty komparent omyłkowo „Daniel Mokrzycki” – w tytule, w tekście zapisu i w podpisie „Dominik”.

Miejsca niepewne: imię dziada nabywcy („Floryana Woyciecha” [?] – może „Floryana, Woyciecha” – rodowód dwustopniowy), „nateń [?] przedmiot” (formuła „pod szkodami ziemskimi na ten przedmiot opisanemi”), świadek „Drwizbacki” [?] (rkp. „Drwizbacki”/„Drwiżbaki”). Por. wieś Semenówka w aktach 364–371 (1717) i akt 829 („Semenowce” [?] – może ta sama wieś).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; perpetuae Resignationis – wieczystej rezygnacji (zrzeczenia); datum – dano; manu propria – własnoręcznie; ingrossowany – wpisany do ksiąg.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, Ur. Dominik Mokrzycki (w formule oblaty omyłkowo „Daniel”) podał do wpisania swój zapis wieczystej rezygnacji na rzecz Ur. Marcina Budzyńskiego. Mokrzycki, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznał, że swoją dziedziczną część wsi Semenówka w województwie kijowskim – z poddanymi, polami ornymi i nieornymi, zasianymi i niezasianymi, lasami, sianożęciami, ogrodami, drzewem bartnym z pszczołami i bez oraz wszystkimi pożytkami – daje, daruje i na wieczność odstępuje Marcinowi Budzyńskiemu, synowi Wojciecha, wnukowi Floriana Wojciecha [?], za umówioną sumę 13 850 zł, z której wypłaty go kwituje; nabywca może swobodnie rozporządzać dobrami, a sprzedający nie zostawia sobie ani potomkom prawa zwrotu, pod szkodami ziemskimi. Zapis, dany w Żytomierzu 25 X 1734, podpisali Dominik Mokrzycki oraz świadkowie Jan Olszański, Ludwik Drwizbacki [?] i Wincenty Orłowski; wpisano go do ksiąg.

Transkrypcja

k. 718 [rkp. 728] (skan 0724, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Czwartego

2Miesiąca Novembra drugiego dnia –

3Na Urzędzie Grodzkim w Zamku Jego Krolewskiey Mości Żyto-

4mierzu przedemną Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim Na-

5miestnikiem protunc podwoiewództwa Grodzkim Generału Woie-

6wództwa Kijowskiego y Xięgami niniejszemi Grodzkiemi

7Kijowskiemi – Comparens personaliter Ur. Jmć Pan Kasper [?]

8Czyżewski ten wypis Dobrowolney Umowy między Ur. Domi-

9nikiem Stanisławem dwoch Jmion Michniewiczem Strażni-

10kiem Konińskim [?] a potym Chorążym W.X.L. a Ur. Tomaszem

11Uriembło uczynioney, z akt Grodzkich Grodzieńskich wydany

12ad acticandum do Xiąg niniejszych podał ktorego tenor talis

13Actum in Castro Grodnensi die vigesima tertia Men-

14sis Junii Anno millesimo Septingentesimo Trige-

15simo Tertio. Ad officium et acta praesentia Ca-

16strensia Capitanealia Grodnensia veniens persona-

17liter Generosus Thomas Uriembło hunc actum divisio-

18nis inter se et Michniewiczem ad acticandum

19porrexit tenoris sequentis. Między Ur. Jmć Panem Do-

20minikiem Stanisławem dwoch Jmion Michniewiczem

21Strażnikiem Konińskim [?], a potym Chorążym W.X.L.

22z iedney, a Ur. Tomaszem Uriembło N.S.S. [?] Ur. Jana

23Uriembły Kraycego Oszmiańskiego Synem z drugiey

24Strony stała dobrowolna i w niczym nienaruszenie

25mogąca Umowa w niżey opisany sposob: i to: Jż Ja

26Dominik Stanisław dwoch Jmion Michniewicz Strażnik

27Konińcz. [?] a potem Chor. W.X.L. maiąc dozwolenie za Kon-

28sensem Nayiaśnieyszego Krola Polskiego Augusta

29Drugiego Pana mego Miłościwego w roku Tysiąc

30Siedmset trzydziestym drugim dnia Osmnastego

31Octobra wydanym ustąpić Dobra nieruchome nazwa-

32ne Polance [?] Brzystawanie [?] i dwie włoki Swiatkowszczyz-

33ny [?] in personam Ur. Tomasza Uriembły a widząc

34iakowe Dobra dotąd iescze w mym posiadaniu zostaią

35a maią niektore długi ten maiątek dotykaiące

k. 718v [rkp. 728b] (skan 0725, strona lewa)

1więc umyśliłem na mocy powyższego Konsensu

2Nayiaśnieyszego Krola Polskiego Augusta drugiego

3te Dobra na przyięcie Ur. Tomaszowi Uriemble ustąpić, w

4celu zaspokoienia powyższych długow, a przywodząc to

5do skutku iako z dobrey y rozmyślney woli postanowiono

6iuż Dobra nazwane Polance [?], przystawanie [?] y dwie włoki

7Swiatkowszczyzny [?] w Powiecie Grodzieńskim leżące ustąpił

8Ur. Tomaszowi Uriemble Chor. ktory tym maiątkiem

9władać będzie ad extrema vitae suae tempora – Ur. Zaś

10Tomasz Uriembło z dobrey y rozmyślney woli za po-

11stąpione mu na przyięcie wyż pomianowane Dobra

12natychmiast wypłacił w moc umowioney należytości

13do rąk [?] Ur. Dominika Michniewicza Straż. Konińcz. [?] a potem

14Chor. W.X.L. Talarow Osmdziesiąt pięć z ktorych tenże

15Michniewicz tegoż Uriembłę niniejszą umową kwituie

16resztuiącą zaś należytość za ustąpione Dobra przez

17Michniewicza Ur. Tomaszowi Uriemble Ur. Michniewicz

18podług osobno podaney Tabelli długow swoich rożnym

19osobom winnych do dwiescie pięćdziesiąt Czterech Ta-

20larow zanoszących niniejszą Umową obowiązuie

21Ur. Tomasza Uriembły wypłacić – y Ur. Uriembło Ta-

22belle długow Ur. Michniewicza przyimuiąc podług tey

23wszystkie długi Ur. Michniewicza wypłacić obowiązuie się

24z tym iednak ostrzeżeniem że gdyby iakowe długi inne

25Ur. Michniewicza nad pokazane Tabellą okazały się

26tedy W. Michniewicz z innych funduszow swoich

27takowe uspokoić winien będzie – a maiątek Ur.

28Uriembły dziś na przyięcie nabyty i inny od ciężaru

29tych długow wolny iest – iakową dobrowolną umowę

30obie strony pod karami na łamiące dobrowolne opi-

31sy dotrzymać obowiązuią się i powinni będą – w dowod

32czego przy uproszonych Swiadkach i przyiaciołach

33własnemi rękami podpisuią – Dattum w Grodnie

34Tysiąc Siedmset trzydziestego trzeciego roku dnia dwu-

35dziestego drugiego Junii. Dominik Stanisław dwoch

36Jmion Michniewicz Straż. Konińcz. [?] a potem Chor. W.X.L.

k. 719 [rkp. 729] (skan 0725, strona prawa – góra)

1Tomasz Uriembło Chorąży – proszony za Swiadka y przy-

2iaciela do tey Umowy Jan Siemaszko Stolnik Przemys. [?]

3Oczewisty Swiadek y przyiaciel przy podpisaniu tey

4umowy Jozef Bielski m[anu] p[ro]p[ria] przytomny Swiadek y przy-

5iaciel przy zawarciu tey umowy Jgnacy Woynarowski

6Chorąży m[anu] p[ro]p[ria] Correxi Joannes Rzepecki Regent actum

7[L.S.] Legi cum actis Ciski [?] – Ktory to Extrakt Umo-

8wy słowo do słowa iak się w sobie ma do Xiąg niniey-

9szych iest Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w ZAMKU żytomierskim przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; podał Kasper [?] CZYŻEWSKI. Wpis pierwotny: gród grodzieński 23 VI 1733 (wniósł Tomasz URIEMBŁO), umowa datowana w Grodnie 22 VI 1733; konsens Augusta II z 18 X 1732. Kopię poświadczył regent grodzki grodzieński Jan RZEPECKI.

Ojciec Tomasza, Jan URIEMBŁO, krajczy oszmiański – por. akt 108 (darowizna J. URIEMBŁY [?], krajczego oszmiańskiego, dla J. DĘBICKIEGO, 1698).

Miejsca niepewne: imię komparenta („Kasper” [?] – rkp. „Jasper”); urząd Michniewicza (rkp. „Strażnikiem Konińskim”, „Straż. Konińcz.” – może „strażnik kowieński” lub „koniuszy”; brak takiego urzędu ziemskiego); „N.S.S. [?]” (może „nieboszczyka”); nazwy dóbr „Polance” [?], „Brzystawanie/przystawanie” [?] (może nazwa dóbr, może zwykły wyraz), „Swiatkowszczyzna” [?]; „do rąk [?]”; „Stolnik Przemys.” [?]; „Ciski [?]” (podpis sprawdzającego kopię, może „Lecki”). Formuła „władać będzie ad extrema vitae suae tempora” – ustąpienie dożywotnie mimo ogólnego „ustąpić”.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ad acticandum – do wpisania do akt; tenor talis – brzmienie takie; Actum in Castro Grodnensi die vigesima tertia mensis Junii anno millesimo septingentesimo trigesimo tertio – Działo się w zamku grodzieńskim dnia 23 czerwca 1733; ad officium et acta praesentia castrensia capitanealia Grodnensia veniens personaliter generosus Thomas Uriembło hunc actum divisionis inter se et Michniewiczem ad acticandum porrexit tenoris sequentis – przybywszy osobiście do urzędu i do niniejszych akt grodzkich starościńskich grodzieńskich, urodzony Tomasz Uriembło podał do wpisania ten akt działu między sobą a Michniewiczem w następującym brzmieniu; ad extrema vitae suae tempora – do ostatnich dni swego życia; datum – dano; correxi – poprawiłem (sprawdziłem); regens actorum – regent akt; L.S. (locus sigilli) – miejsce pieczęci; legi cum actis – czytałem z aktami (kolacjonowałem); manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, Ur. JmćPan Kasper [?] Czyżewski podał do wpisania wypis z akt grodzkich grodzieńskich (wpis 23 VI 1733, wniesiony przez Tomasza Uriembłę) z dobrowolną umową zawartą w Grodnie 22 VI 1733 między Ur. Dominikiem Stanisławem Michniewiczem, strażnikiem „konińskim” [?], potem chorążym Wielkiego Księstwa Litewskiego, a Ur. Tomaszem Uriembłą, synem Jana, krajczego oszmiańskiego. Michniewicz, mając konsens Augusta II z 18 X 1732 na ustąpienie dóbr nieruchomych zwanych Polanka [?], Przystawanie [?] i dwóch włók Światkowszczyzny [?] w powiecie grodzieńskim, obciążonych długami, ustąpił je Uriemble, który ma nimi władać do końca życia. Uriembło zapłacił od razu 85 talarów (z których Michniewicz go kwituje), a resztę należności przejął w postaci spłaty długów Michniewicza według osobnej tabeli, sięgających 254 talarów; ewentualne inne długi, nieujęte w tabeli, Michniewicz ma spłacić z własnych funduszów, a dobra Uriembły mają być od nich wolne. Strony zobowiązały się dotrzymać umowy pod karami; podpisali ją Michniewicz i Uriembło oraz świadkowie Jan Siemaszko, stolnik przemyski [?], Józef Bielski i Ignacy Woynarowski, chorąży; kopię poświadczył regent Jan Rzepecki. Ekstrakt wpisano słowo w słowo do ksiąg.

Transkrypcja

k. 719 [rkp. 729] (skan 0725, strona prawa – od ok. 1/4)

1Roku Tysiąc Siedemset trzydziestego czwartego

2M[iesią]ca Nowembra drugiego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Zamku Jego Krolew. M[oś]ci Żyto[mierskim] przedemną Wawrzyńcem Wa-

4lewskim Lewkowskim Namiestnikiem protunc podwoiewództwa Grodz. G[enera]łu W[oiewódz]twa Kij.

5i Xięgami niniejszemi Grodz. Kij. Comparens p[erson]al[ite]r Ur. JP. Jan Tychalski ten zapis perpetuae Re-

6signationis od siebie zeznawaiącego in rem et personam Ur. JP. Antoniego Woronicza Sprzacho-

7ry [?] przyniosł ktory Ja Urząd ad acticandum przyimuiąc czytałem i ten tak się w sobie ma

8Ja Jan Tychalski zdrowy będąc na ciele i Umyśle odstąpiwszy prawa Forum i W[oiewódz]twa

9a pod teraźnieyszy zapis cale się poddaiąc i wiążąc wiadomo czynię i dobrowol-

10nie zeznawam Jż Ja maiąc część wsi Podzamcza prawem Sukcessyi po Oycu

11moim JP. Wincentym na mnie spadłą, ktoremi będąc prawo maiącym iako chcieć

12rządzić i komu chcieć rezygnować umyśliłem przeto takową część ze wszystkiemi

13Gruntami polami lasami poddaństwem i wszelkiemi innemi przynależytościami

14nic nie excypuiąc JP. Woroniczowi wieczyście odprzedać a to za Summę Stano-

15wioną [?] Złł. Siedem tysięcy trzysta, z ktorey gdy na dniu dzisieyszym Złł. sześć tysięcy

16trzysta wypłaca przeto tegoż JP. Woronicza kwituię, resztuiący zaś tysiąc Złł. pozo-

17stawiam do czasu odkryć się mogących długow ktore po upłynionym roku za-

18płacę [?] [...] będzie. wolen tedy JP. Nabywaiący [?] tenże Dobrami iako

19swoią własnością rządzić szafować i dysponować a Ja odtąd żadney przeszkody

20w posiadaniu czynić niemam a to pod szkodami Ziemskiemi Stawami [?] krom

21przysięgi cielesney oszacowanemi i nato dałem ten moy list zapis perpetuae Re-

22signationis [?] ktory ręką moią własną przy Swiadkach podpisuię datt w Żytomierzu

23Tysiąc Siedemset trzydziestego czwartego roku dnia drugiego Nowembra Jan Tychalski

24m[anu] p[ro]p[ria] Jako przyiaciel i Swiadek podpisuię się Władysław Rayno [?] ustnie i ocze-

25wisto uproszony za Swiadka i przyiaciela podpisuię się Jerzy Stanurzewski [?]

26m[anu] p[ro]p[ria] Ktory to zapis słowo w słowo iak się w sobie ma do Xiąg niniejszych iest

27Jngrossowany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Oblata 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w ZAMKU żytomierskim przed Wawrzyńcem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego; zapis datowany tego samego dnia w Żytomierzu.

Por. akt 144: dymisja Wincentego TYCHALSKIEGO [?], syna Jakuba, dla syna Jana – część wsi Podzamcze [?] (Żytomierz 31 XII 1700) – ta sama rodzina i wieś (potwierdza lekcję nazwiska i nazwy).

Pismo drobne, ściśnięte, pospieszne – liczne niepewności: przydomek/urząd Woronicza „Sprzacho-ry” [?] (może zniekształcone „podchorążego”); „Stano-wioną [?]” (suma „postanowiona”); „za-płacę [?] [...] będzie” (fragment niejasny); „Nabywaiący [?]”; „Stawami [?]” (zapewne „stanowionemi” / „opisanemi”); „Re-signationis [?]” (może „Donationis”); świadkowie „Rayno” [?] (może Rayski), „Stanurzewski” [?]. Suma: 7300 zł, z czego 6300 zł wypłacone, 1000 zł zatrzymane na rok na wypadek ujawnienia się długów (por. podobny układ w akcie 828).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; zapis perpetuae Resignationis – zapis wieczystej rezygnacji; in rem et personam – na rzecz i osobę; ad acticandum – do wpisania do akt; excypuiąc – wyłączając; datum – dano; manu propria – własnoręcznie; ingrossowany – wpisany do ksiąg.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 2 XI 1734 na urzędzie grodzkim w zamku żytomierskim, przed Wawrzyńcem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem pro tunc podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, Ur. JP. Jan Tychalski przyniósł do wpisania swój zapis wieczystej rezygnacji na rzecz Ur. JP. Antoniego Woronicza. Tychalski, poddając się jurysdykcji urzędu, zeznał, że część wsi Podzamcze, odziedziczoną po ojcu Wincentym, ze wszystkimi gruntami, polami, lasami, poddanymi i przynależnościami, bez wyłączeń, sprzedaje wieczyście Woroniczowi za umówioną sumę 7300 zł; 6300 zł zostało wypłacone tego dnia (z czego go kwituje), a 1000 zł pozostaje u nabywcy do czasu ujawnienia się ewentualnych długów, do zapłaty po upływie roku. Nabywca może swobodnie rozporządzać dobrami, a sprzedający nie będzie czynić przeszkód pod szkodami ziemskimi. Zapis, dany w Żytomierzu 2 XI 1734, podpisali Jan Tychalski oraz świadkowie Władysław Rayno [?] i Jerzy Stanurzewski [?]; wpisano go słowo w słowo do ksiąg.

Transkrypcja

k. 719v [rkp. 729b] (skan 0726, strona lewa)

1[strona pusta – tylko duży ozdobny zakrętas (kreska wypełniająca)]

k. 720 [rkp. 730] (skan 0726, strona prawa)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego piątego

2Miesiąca Septembra trzynastego Dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żyto-

4mierzu przedemną Janem Walewskim Lewkowskim Namiest-

5nikiem podwoiewództwa Grodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijowskiego

6i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi Kijowskiemi Comparens per-

7sonaliter JPP. Jan i Teodor Synowie Antoniego i Alexandry

8z Ruszkowskich Bzurzyńskich [?], Bzurzyńscy [?] Bracia między

9sobą rodzeni zdrowi będąc na ciele i umyśle odstąpiwszy

10Prawa Forum Woiewództwa, a pod teraźnieysze Kwitowe

11zeznanie incorporuiąc się przyznali – Jż my maiąc Summę

12Posagową Talerow Bitych Sześćdziesiąt WJmćPani Alexandry

13z Ruszkowskich Bzurzyńskiey [?] Matce naszey Rodzoney w Roku

14Jeszcze Tysiąc Szeset Dziewięćdziesiąt dziewiątym na części

15W. Józefa Cieszkowskiego Porucznika Woysk Polskich ubespie-

16czoną, i przez tegoż Synowi swemu Franciszkowi Cieszkow-

17skiemu Sędziemu Ziemskiemu Czernichowskiemu Dymitto-

18waną, takową maiąc sobie od W. Nikodema Michała dwoch

19Jmion Syna Franciszka Cieszkowskiego Sędzica Czernichowskie-

20go w dniu dzisieyszym wypłaconą i realizowaną z wypłaty takowey

21iakoteż z [...] Processu oraz Summę Dekretem teraz nasta-

22łym Kompromissarskim zgodnie przez nas przyiętym zasądzo-

23ną tegoż JP. Nikodema Michała Dwoch Jmion Cieszkowskiego

24[reklamant:] Jmieniem

k. 720v [rkp. 730b] (skan 0727, strona lewa – góra)

1Jmieniem swym i Sukcessorow naszych niezostawuiąc żadnego do czy-

2nienia, wiecznemi i nigdy nieodzownemi czasy Kwituiemy – Jan

3Syn Antoniego Bzurzyński [?] m[anu] p[ro]p[ria] Teodor Syn Antoniego Bzur-

4zyński [?] m[anu] p[ro]p[ria] –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie ustne (kwit) 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Janem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego. PIERWSZY ODPIS Z 1735 r.; na marginesie „N 1” i ołówkiem „1” – numeracja od nowa (rkp. nr ciągły 835). Poprzedzająca karta k. 719v pusta, przekreślona dużym zakrętasem.

Por. akt 125: dymisja Jana CIESZKOWSKIEGO, syna Piotra, byłego porucznika pancernego, dla syna Franciszka, dziedzica ziemskiego czernihowskiego – Cieszków [?] (Żytomierz 5 I 1700). Tu ojciec Franciszka to „Józef Cieszkowski, porucznik wojsk polskich” – niezgodność imienia (odpisy niekonsekwentne). Posag Aleksandry z Ruszkowskich zabezpieczony w 1699 r.

Miejsca niepewne: nazwisko braci (rkp. „Bzurzyńskich”, „Bzurzyński”, „Bzarzynski” – może Bzurzyński, Brzeziński, Barzyński); „na części W. Józefa” (brak nazwy wsi – zapewne część Cieszkowa); „z [...] Processu” (wyraz nieodczytany, podobny do „Cadkowskiego”). „Sędzic” – syn sędziego.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; incorporuiąc się – poddając się (jurysdykcji); dymittowana – przekazana (dymisją); realizowana – rzeczywiście wypłacona; manu propria – własnoręcznie.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Janem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, stawili się osobiście JPP. Jan i Teodor Bzurzyńscy [?], rodzeni bracia, synowie Antoniego i Aleksandry z Ruszkowskich, i poddając się jurysdykcji urzędu zeznali, że suma posagowa ich matki – 60 talarów bitych, zabezpieczona w 1699 r. na części (dóbr) Józefa Cieszkowskiego, porucznika wojsk polskich, i przekazana przez niego dymisją synowi Franciszkowi Cieszkowskiemu, sędziemu ziemskiemu czernihowskiemu – została im tego dnia wypłacona przez Nikodema Michała Cieszkowskiego, syna Franciszka, sędzica czernihowskiego. Z tej wypłaty, z procesu oraz z sumy zasądzonej świeżo dekretem kompromisarskim, przyjętym zgodnie przez obie strony, kwitują Cieszkowskiego w imieniu swoim i sukcesorów na wieczne czasy. Podpisali Jan i Teodor Bzurzyńscy [?].

Transkrypcja

k. 720v [rkp. 730b] (skan 0727, strona lewa – od ok. 1/6)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego piątego

2Miesiąca Septembra trzynastego Dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żyto-

4mierzu przedemną Janem Walewskim Lewkowskim Na-

5miestnikiem Podwoiewództwa Grodzkim Generału W[oiewódz]twa Kijows.

6i Xięgami niniejszemi Grodzkiemi Kiowskiemi Comparens P[erson]al[ite]r

7WJP. Józef Błeszyński zdrowy będąc etc. Jż Ja zeznawaiący

8odstąpiwszy części swoiey Dziedziczney wsi Błeszyna [?] w

9Woiewództwie Krakowskim położoney JP. Gabryelowi Strutyńskie-

10mu za prawami odemnie mu wydanemi przy odprzedaniu

11Ktorey pozostałą Summę przy Gruncie Złotych Tysiąc Dwieście

12tenże W. Strutyński dotychczas nieoddał – a Ja maiąc inne

13Jnteressa tu w W[oiewódz]twie Kijows. i niemogąc sam oney odebrać

14więc na mieysce i w osobie swoiey za prawdziwego i nie-

15wątpliwego Specialnego Plenipotenta JP. Brunona Zabie-

16rzycza [?] ad omnes causas zapisuię daiąc temuż Jus Plenariam

17Facultatem omnimodam absolutamque potestatem we wszel-

18kich Sądach tak Grodzkich Ziemskich iako i G[łówny]m Tryb[unale] Lubel[skim] w tey

19sprawie moiey stawać wydawać Kontrowertować Dekreta

20iusti [?] Lata akceptować a minori ad maius Subsellium appello-

21wać Summy Grzywny Lity Dekretami wskazane odbierać i w

22[reklamant:] ugody

k. 721 [rkp. 731] (skan 0727, strona prawa – góra)

1ugody przyiacielskie wchodzić z odebranych nomine recognoscen-

2tis Kwitować – co kolwiek tenże JP. Plenipotent uczyni to

3za Recognoscens pro rato firmo et grato przyiąć Deklaruie

4i Submittuie się – mocą niniejszego zeznania swego – Ktorego

5actis Connotari prosił co i otrzymał –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie ustne 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Janem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego. Ołówkiem przy numerze 836 – „2” (numeracja 1735). Odpis skrócony („zdrowy będąc etc.”).

Por. akt 418: testament M. BŁESZYŃSKIEGO – Błeszyn [?] (1720). Tu część wsi „Błeszyn” [?] położona w województwie krakowskim, sprzedana Gabrielowi STRUTYŃSKIEMU; 1200 zł pozostało przy gruncie (por. podobny układ w aktach 828 i 836).

Miejsca niepewne: nazwa wsi („Błeszyna” [?] – może Błeszyn, Bleszno); „Zabierzycza” [?] (może Zabierzycz, Zabierzewicz); „Dekreta iusti [?] Lata akceptować” i „Summy Grzywny Lity” – odczytane wg tekstu równoległego (akt 839: „Dekreta Justi Lata akceptować”, „Summy Grzywny Lity”).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; ad omnes causas – do wszystkich spraw; jus plenariam facultatem omnimodam absolutamque potestatem – prawo, pełną możność, wszelką i nieograniczoną władzę; kontrowertować – spierać się, wnosić zarzuty; a minori ad maius subsellium appellować – odwoływać się z niższego do wyższego sądu; nomine recognoscentis – w imieniu zeznającego; dekreta iuste lata – dekrety słusznie wydane; lity (lites) – spory, należności sporne; pro rato firmo et grato – za ważne, mocne i miłe; submittuie się – poddaje się (zobowiązuje); actis connotari – zanotować w aktach.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Janem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, WJP. Józef Błeszyński zeznał, że po sprzedaży JP. Gabrielowi Strutyńskiemu swojej dziedzicznej części wsi Błeszyn [?] w województwie krakowskim pozostała przy gruncie suma 1200 zł, której Strutyński dotąd nie oddał. Ponieważ sam, mając sprawy w województwie kijowskim, nie może jej odebrać, ustanawia JP. Brunona Zabierzycza [?] swoim pełnomocnikiem specjalnym ze wszystkimi uprawnieniami: do stawania w sądach grodzkich, ziemskich i w Trybunale Lubelskim, prowadzenia sporu, przyjmowania i zaskarżania dekretów (apelacji do wyższego sądu), odbierania zasądzonych sum, zawierania ugód przyjacielskich i kwitowania; wszystko, co pełnomocnik uczyni, uznaje za ważne. Prosił o zanotowanie zeznania w aktach, co uzyskał.

Transkrypcja

k. 721 [rkp. 731] (skan 0727, strona prawa – od ok. 1/5)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Piątego

2Miesiąca Septembra trzynastego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierzu

4przedemną Janem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem Na-

5tenczas Podwoiewództwa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kijows. i Xięgami

6niniejszemi Grodzkiemi Kijows. Comparens P[erson]al[ite]r JmćPan Jzydor Na-

7wiński Cześn[ik] Przemyski zdrowy będąc na ciele i umyśle odstą-

8piwszy swey własney należney Ziemskiey Jurysdykcyi Prawa

9Forum Powiatu i Woiewództwa a pod teraźnieysze Plenipo-

10tencyine zeznanie cale się poddaiąc i Jncorporuiąc – wiadomo

11Jawno czynię – iż Ja zeznawaiący – odstąpiwszy Części wsi swoiey

12Dziedziczney Bakałow [?] zwaney w Woiewództwie Kijowskim Leżącey

13JmćPanu Józefowi Kadłubiskiemu [?] za prawami poprzedniczemi [?]

14odemnie temuż nadanemi przy odprzedaniu Ktorey pozostałą

15Summę przy Gruncie Złotych Polskich Dwatysiące tenże JP. Kad-

16łubiski [?] dotychczas nieoddał a ia będąc w oddaleniu od pomienio-

17ney wsi i maiąc inne interessa przez zatrudnienie się ktorych

18[reklamant:] niemogąc

k. 721v [rkp. 731b] (skan 0728, strona lewa – do ok. 3/5)

1niemogąc sam oney odebrać więc na mieysce i w Osobie swoiey JP.

2Alexandrowi Szymonowi Nawińskiemu Synowi memu ad omnes

3Causas zapisuię daiąc temuż Synowi memu Plenariam facul-

4tatem omnimodam absolutamque potestatem we wszelkich

5Sądach tak Grodzkich Ziemskich i G[łówny]m Tryb[unale] Lubel[skim] w tey sprawie

6moiey stawać wydawać Kontrowertować Dekreta Justi Lata

7akceptować, a minori ad maius Subselium appellować Summy

8Grzywny Lity Dekretami wskazane odbierać w ugody przyia-

9cielskie wchodzić z odebranych Jmieniem moim Kwitować –

10a cokolwiek tenże JP. Alexander Szymon dwoch Jmion Nawiński

11Syn moy uczyni, to ia Recognoscens pro rato firmo et grato

12przyiąć Deklaruię i Submittuię się mocą niniejszego Pleni-

13potencyinego zeznania swego Jzydor Nawiński Cześn. Przem.

14Ktorego Actis Connotari Prosił co i otrzymał –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie ustne 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Janem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego. Ołówkiem przy numerze 837 – „3”. Formularz bliźniaczy z aktem 838 (plenipotencja do odebrania reszty ceny pozostawionej „przy gruncie” sprzedanej części wsi).

Miejsca niepewne: nazwa wsi („Bakałow” [?] – rkp. „Bakatow”, ł jak t; może Baskaków znany z aktów 86 i 819); nazwisko nabywcy („Kadłubiski” [?] – rkp. „Kadtubiski”, może Kadłubicki); „poprzedniczemi [?]”. „Cześn. Przem.” rozwinięto jako cześnik przemyski.

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; incorporuiąc się – poddając się; ad omnes causas – do wszystkich spraw; plenariam facultatem omnimodam absolutamque potestatem – pełną możność, wszelką i nieograniczoną władzę; dekreta iuste lata – dekrety słusznie wydane; a minori ad maius subsellium appellować – odwoływać się z niższego do wyższego sądu; lity – należności sporne; recognoscens – zeznający; pro rato firmo et grato – za ważne, mocne i miłe; submittuię się – zobowiązuję się; actis connotari – zanotować w aktach.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Janem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, JmćPan Izydor Nawiński, cześnik przemyski, zeznał, że po sprzedaży JmćPanu Józefowi Kadłubiskiemu [?] swojej dziedzicznej części wsi Bakałów [?] w województwie kijowskim pozostała przy gruncie suma 2000 zł polskich, której nabywca dotąd nie oddał. Będąc daleko od tej wsi i zajęty innymi sprawami, ustanawia swego syna, JP. Aleksandra Szymona Nawińskiego, pełnomocnikiem do wszystkich spraw: do stawania w sądach grodzkich, ziemskich i w Trybunale Lubelskim, prowadzenia sporu, przyjmowania i zaskarżania dekretów, odbierania zasądzonych sum i grzywien, zawierania ugód i kwitowania w jego imieniu; wszystko, co syn uczyni, uznaje za ważne. Prosił o zanotowanie zeznania w aktach, co uzyskał.

Transkrypcja

k. 721v [rkp. 731b] (skan 0728, strona lewa – dolne 2/5)

1Roku Tysiąc Siedmset trzydziestego Piątego

2Miesiąca Septembra trzynastego dnia

3Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jego Krolewskiey Mości Żytomierz[u]

4przedemną Janem Walewskim Lewkowskim Namiestnikiem

5Podwoiewództwa Grodz. Generału W[oiewódz]twa Kijowskiego i Xięgami ni-

6nieyszemi Grodzkiemi Kijows. Comparens Personaliter JP.

7Mikołay Paweł dwoimienny Jaworski zdrowy będąc na ciele

8i Umyśle odstąpiwszy swey własney Ziemskiey Jurysdykcyi

9prawa Forum W[oiewódz]twa a pod teraźnieysze dobrowolne Plenipoten-

10cyine zeznanie poddaiąc wiadomo czynię i zeznaię Jż Ja obligiem [?]

k. 722 [rkp. 732] (skan 0728, strona prawa – do ok. 3/5)

1od JP. Konrada Kulikowskiego należy mi Summa Złotych Pol-

2skich Dwatysiące na Dobrach iego Części wsi Kalinowki [?]

3Hipotekowany [?] i gdy ta Summa niezostała mi wypłacona

4a maiąc inne Jnteressa sam wy[...]dygowaniem [?] tey

5Summy zaiąć się niemogę więc na mieysce i osobie swoiey

6za prawdziwego i niewątpliwego Plenipotenta JP. Eliasza

7Jaworskiego Syna mego obieram daiąc temuż Synowi

8memu Plenariam facultatem omnimodam absolutamque

9potestatem we wszystkich Sądach w tey sprawie moiey stawać

10wydawać Kontrowertować Dekreta iuste lata akceptować

11a minori ad maius Subselium appellować Summy Grzywny

12Lity Dekretami wskazane odbierać w ugody przyiacielskie

13wchodzić z odebranych nomine recognoscentis Kwitować a co kol-

14wiek JP. Eliasz Jaworski Syn moy uczyni to ia recognoscens

15pro rato firmo et grato przyiąć Deklaruię i Submittuię

16się mocą niniejszego zeznania mego Mikołay Paweł Jaworski

17Ktory Actis Connotari prosił co i otrzymał –

Objaśnienia i tłumaczenia

Zeznanie ustne 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu przed Janem WALEWSKIM LEWKOWSKIM, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału woj. kijowskiego. Ołówkiem przy numerze 838 – „4”. Formularz bliźniaczy z aktami 838–839 (tu wyraźnie „Dekreta iuste lata akceptować”).

Miejsca niepewne: „obligiem [?]” (koniec k. 721v – może „obligiem”, tj. z obligu); nazwa wsi „Kalinówka” [?] (rkp. „Kalinowki”); „Hipotekowany [?]”; „wy[...]dygowaniem [?]” (zapewne „windykowaniem” – dochodzeniem). Wyraz „Hipotekowany” – termin późny (por. noty o anachronizmach w tej księdze).

Łacina: comparens personaliter – stawiwszy się osobiście; plenariam facultatem omnimodam absolutamque potestatem – pełną możność, wszelką i nieograniczoną władzę; dekreta iuste lata – dekrety słusznie wydane; a minori ad maius subsellium appellować – odwoływać się z niższego do wyższego sądu; nomine recognoscentis – w imieniu zeznającego; pro rato firmo et grato – za ważne, mocne i miłe; actis connotari – zanotować w aktach.

Streszczenie

Późniejszy odpis. 13 IX 1735 na urzędzie grodzkim w mieście Żytomierzu, przed Janem Walewskim Lewkowskim, namiestnikiem podwojewództwa grodzkiego generału województwa kijowskiego, JP. Mikołaj Paweł Jaworski zeznał, że należy mu się od JP. Konrada Kulikowskiego suma 2000 zł polskich, zabezpieczona na jego części wsi Kalinówka [?], dotąd niewypłacona. Ponieważ z powodu innych spraw sam nie może zająć się jej dochodzeniem, ustanawia swego syna, JP. Eliasza Jaworskiego, pełnomocnikiem ze wszystkimi uprawnieniami: do stawania we wszystkich sądach, prowadzenia sporu, przyjmowania i zaskarżania dekretów, odbierania zasądzonych sum i grzywien, zawierania ugód i kwitowania w jego imieniu; wszystko, co syn uczyni, uznaje za ważne. Prosił o zanotowanie zeznania w aktach, co uzyskał.