6ście Stawaiący W. Jan Meleniewski Jmieniem, i na mocy ręczney Plenipotencyi
7od W. Anny z Kremezowiczów [?] Meleniewskiey Demiana Meleniewskiego Reg.
8Ziem. Nowogr. Pozostałey Małżonki Roku teraz bieżącego Dnia Pierwszego Novem-
9bris [!] Veteris Styli w Oblatę wniesioney będąc zdrowy na Ciele i umyśle dobrowolnie
10zeznał: Dekretem Grod: Kijow. Roku teraz bieżącego, Dnia Drugiego Maia Vete-
11ris Styli między Stawaiącego Pryncypałką, to iest Anną Wdową, Matką, Paw-
12łem, Janem, Łukaszem i Antonim Synami, Ewą, Maryanną i Ewdokią Cor-
13kami Meleniewskiemi N. W. Demiana Meleniewskiego Reg. Ziem. Nogr. Suk-
14cessorami z iedney, a WW. Hipolitem i Niceforem Proskurami Skarb. Żytt. Niewier.
15Kmytą [?] Fiszelowiczem z drugiey zapadłym Strony, nakazano zostało: aby Stars. [?]
16Kmyta [?] Fiszelowicz, lub W. Hippolit Proskura, z mocy zaręczenia zá tegoż za
17Tegoż, na Dniu Pierwszym Septembris Veteris Styli. Roku bieżącego przed Xięga-
18mi Grod: Kijow. Zł. Poll. Tysiąc, Trzysta Dwadzieścia Jeden Groszy Piętnaście po-
19trąciwszy Kwity, W. Stawaiącego Pryncypałce lub Jey Plenipotentowi pod WW.
20zapłacili. Gdy na Terminie dzisieyszym Pierwszego Septembris W. Hippolit
21Proskura Chor. Trębowll. z mocy Poręki za Swego Arędarza daney Zł Poll. Pięćset
22Ośmdziesiąt Siedm, Groszy Piętnaście z Kwitów okazanych i Luity Zł Dwadzie-
23ścia Dwa Groszy Dwanaście Dekretem tymże oznaczone do Rąk U. Jana
24Meleniewskiego maiącego do tego Umocowanie wylicza; Przeto Stawaiący
25y Jmieniem Pryncypałki i Sukcessorów z odebranych Zł Pięćset Ośmdzie-
26siąt Siedmiu Groszy Piętnastu, Luity Grzywien Czternastu Tegoż W. Hippo-
27lita Proskurę Chor. Tybll. [!] za Kwitę wypłacaiącego i Jego Mców wiecznemi
28kwituie czasy, i Process w tey Sprawie niszczy, z wolnością tey Summy upom-
29nienia się, u kogo należeć będzie, mocą dobrowolnego zeznania Swego –
30Jan Stetowicz [?] Meleniewski mpa L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 932 = akt 321. Wpis kontynuuje sprawę z aktu 317 (plenipotencja ręczna Anny Meleniewskiej, wdowy po Demianie, regencie ziemskim nowogródzkim [?], dla Jana Meleniewskiego – do odebrania sumy od Żyda Fiszelewicza). „Novembris” w dacie oblaty plenipotencji – tak w rkp.; plenipotencję oblatowano tego samego dnia (akt 317, 1 IX st. st.), zapewne omyłka pisarza zamiast „Septembris”. „Kremezowiczów [?]” – nazwisko rodowe niepewne. „Skarb. Żytt.” = skarbnicy żytomierscy (Hipolit i Nicefor Proskurowie) – odczyt wyraźny; w dopisku do aktu 317 Hipolit „Skarb. Kijow.”. „Stars. [?]” – skrót niejasny, zapewne „Starozakonny” (= Żyd). „Kmyta [?]” – imię Żyda niepewne (w akcie 317 „Kunigty [?]”). „zá tegoż za Tegoż” – powtórzenie w rkp. Hipolit Proskura tytułowany tu „Chor. Trębowll.” (chorąży trembowelski), dalej w tym samym akcie „Chor. Tybll.” – omyłka pisarza. „Luita” (łac. luitio) – kara sądowa, wadium; w jednym miejscu podana jako 22 zł 12 gr, w drugim jako „Grzywien Czternastu” (14 grzywien = ok. 22 zł 12 gr). „mpa” = manu propria. „Jan Stetowicz [?]” – w akcie 317 „Stretowicz [?]”.
Streszczenie
1/12 IX 1794 w grodzie kijowskim (Żytomierz) W. Jan Meleniewski, w imieniu i z plenipotencji W. Anny Meleniewskiej, wdowy po Demianie Meleniewskim, regencie ziemskim nowogródzkim, zeznał: dekretem grodzkim kijowskim z 2 V (st. st.) 1794 w sprawie sukcesorów Demiana Meleniewskiego (wdowa Anna, synowie Paweł, Jan, Łukasz, Antoni, córki Ewa, Maryanna, Ewdokia) c/a WW. Hipolit i Nicefor Proskurowie, skarbnicy żytomierscy, i Żyd Kmyta [?] Fiszelowicz nakazano, by Fiszelowicz albo poręczyciel Hipolit Proskura zapłacił 1 IX (st. st.) 1794 przed aktami grodzkimi 1321 zł 15 gr (po potrąceniu kwitów). Hipolit Proskura, chorąży trembowelski, z mocy poręki za swego arendarza wyliczył do rąk Jana Meleniewskiego 587 zł 15 gr (po kwitach) oraz luitę 22 zł 12 gr (14 grzywien); Meleniewski kwituje go z tej sumy, kasuje proces, zastrzegając sobie prawo dochodzenia reszty u kogo należy.
Akt nr 322
Obll. Dokumentu z Cessyą od U. Kozańskiego Urodzonemu Szatgowskiemu danego
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data2 / 13 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed archiwistą Piotrem Zeleskim); dokument z 4 III 1791 [?], Worobijówka
Karty / skanyk. 734v – 735 (skan 0248, strona lewa – dół: numer i tytuł; strona prawa – góra)
6iący U. Stefan Szatgowski Dokument z Cessyą od U. Kozańskiego Stawaiącemu za
7Konie wzięte dany, Podpisem tak Strony, iako i Przyiaciela przy Pieczęciach Dwoch na
8Laku Czerwonym wyciśnionych stwierdzony, na Papierze Srebrnogr. Poll. napisany
9do Akt Grod: Kijow. w Oblatę podał w te Słowa – Ja niżey na podpisie wyrażony
10zdrowym będąc na Ciele i Umyśle zeznaię niniejszym ręcznym Skryptem moim
11iako dobrowolnie ugodziwszy się z Jmć Panem Stefanem Szatgowskim za Konie odemnie
12wzięte, i odebrawszy zupełnie należytość, żadney Pretensyi do Tegoż Jmć Pa Szat-
13gowskiego niemam, i napotym mieć niebędę, owszem dany Skrypt odemnie
14Jmć Panu Illiczowi Gubernatorowi Chodorkowskiemu Jmć Pa Szatgowskiego na Rubli
15Czterdzieści Cztery, tudzież Cessye na Dworek sytuowany w Chodorkowie kassuię znie-
16ważam tak, ażeby Jmć Pan Illicz żadney Pretensyi niemiał, i mieć niemogł, ani
17do Dworku rzeczonego w Chodorkowie, ani do Jmć Pa Szatgowskiego, biorąc od-
18powiedź na siebie w zachodzących wszelkich Sprawach, i w wynikaiących ztąd
19ukaraniach [!], i iako Dworek rzeczony niepłatny był odemnie Jmć Panu Szatgowskie-
20mu, tak Jmć Pa Szatgowskiego iako do własności dopuszczam, na co przy
21rodowitey Pieczęci własną się podpisuię Ręką – Działo się w Worobijowce dnia
22Czwartego Miesiąca Marca, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Pierwszego [?]
23Roku – P. Kozański (L.S.) Uproszony do tey Cessyi Kwitowey Przyiaciel podpi-
24suię się – J. Werbski (L.S.) Dokument Który w Oblatę podany Słowo w Słowo
25iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod: Kijow. iest wpisany – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 933 = akt 322. „Urodzonemu” – w tytule zapisane „Uro-/dzonemu” (r podobne do w). „Papier Srebrnogr. Poll.” = papier stemplowy srebrnogroszowy polski. „(L.S.)” = locus sigilli (miejsce pieczęci). „ukaraniach” – tak w rkp. (zapewne zam. „ukazaniach” lub „ukaraniach” = karach). Rok wystawienia dokumentu odczytany jako 1791 (wyraz „Pierwszego” na przełomie wierszy niepewny). „Worobijówka” (w rkp. „Worobijowce”) – miejsce wystawienia; „Gubernator Chodorkowski” = rządca dóbr chodorkowskich (Illicz). Pierwsza litera nazwiska wystawcy w podpisie mogłaby być też R (Rozański), w tytule wyraźnie „Kozańskiego”.
Streszczenie
2/13 IX 1794 U. Stefan Szatgowski podał do oblaty w grodzie kijowskim (Żytomierz) dokument (cesję kwitową) wystawiony mu przez U. P. Kozańskiego w Worobijówce 4 III 1791 [?]: Kozański, ugodziwszy się z Szatgowskim za wzięte od niego konie i odebrawszy całą należność, zrzeka się wszelkich pretensji; kasuje swój skrypt dany Illiczowi, gubernatorowi chodorkowskiemu, na 44 rubli długu Szatgowskiego oraz cesje na dworek w Chodorkowie, tak by Illicz nie miał pretensji ani do dworku, ani do Szatgowskiego; bierze na siebie odpowiedzialność w ewentualnych sprawach i dopuszcza Szatgowskiego do własności dworku. Podpisał też jako uproszony przyjaciel J. Werbski.
Akt nr 323
Obll. Extr. z akt Dubień. Kwitu z Cessyą od JW. Jana Nep. Kaniewskiego B. K. N. JW. Krzysz. Kaniewskiemu wydanego
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data4 / 15 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed archiwistą Piotrem Zeleskim); zeznanie w aktach kontraktowych dubieńskich 1 II 1792
9Xiąg tychże – Osobiście przyszedłszy JW. Jan Nepomucen Hrabia Dunin Ka-
10niewski Vice-Brygadier Kawall. Narod. zdrowy będąc na Ciele i Umyśle, odstąpiwszy
11Swey własney należney Ziemskiey Jurysdykcyi, Prawa, Forum, Potti [?] i Wtura [?], a pod
12teraźnieysze dobrowolne zeznanie Swoie, całe się poddaiąc i wcielaiąc wiadomo,
13iawno czyni, ustnie i dobrowolnie zeznaie – Kiedy ieszcze Dobra Klucz Rokitniań-
14ski Dziedziczne JW. Jozefa Kaietana z Skrzynna Hrabi Dunin Kaniewskiego
15podlegały, różne Wsie w Kluczu pomienionym attynencye onego posiadali, z Które-
16go to Dzierżenia dotąd po odprzedaniu nawet JW. Hetmanowi Sprawy z Posiada-
17iącemi niepokończone zostały, iedne zaczęte, drugie zacząć należy; gdy więc JW. Krzysz-
18tof Hrabia Dunin Kaniewski Szeff Pułku Pierwszego Brat JW. Zeznawaiącego docho-
19dzenie Spraw z Posiadaiącemi bierze na siebie obowiązek; Przeto JW. Zeznawa-
20iący Prawa [?] Swoie z Prawa Natury na Niego należne JW. Krzysztofowi Ka-
21niewskiemu odstępuie, dochodzenia moc daie; mocen zatym iest i będzie JW.
22Krzysztof Kaniewski S. P. P. Sprawy pomienione iedne zaczęte Kontynuować,
23drugie zaczynać, A cokolwiek z tego Interessu uzyska, to powracać JWiell.
24Zeznawaiącemu i Jego Nrom [?] niebędzie powinien, nawzaiem ieśliby co z praw-
25nością takowy szkodował, Bonifikacyi żadney od JW. Zeznawaiącego pretendo-
26wać niepowinien; że zaś Sprawa zaczęta o attynencyą Klucza Rokitniań-
27skiego Kahorlik zwaną z Przyległościami; Przeto tą tylko Sprawę z pod teraź-
28nieyszego ustępstwa JW. Zeznawaiący wyłącza, i te Dobra Kahorlik aby
29do Rozdzielenia równego należały ostrzega – mocą dobrowolnego zeznania
30Swoiego – Jan Dunin Kaniewski z Których Xiąg i ten wypis pod Pieczęcią
31Herbu Koronnego iest wydany, pisany, w Dubnie – Legi cum Inducta Kozu-
32bowski [?] – Chamiec (L.S.) Który Extrakt Kwitu z Cessyą, w Oblatę podany Sło-
33wo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod: Kijow. iest wpisany – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 934 = akt 323. „B. K. N.” = brygadier (wicebrygadier) kawalerii narodowej (w tekście „Vice-Brygadier Kawall. Narod.”). „S. P. P.” = szef pułku pierwszego (w tekście „Szeff Pułku Pierwszego”); Krzysztof Dunin Kaniewski – generał major, strona aktu zjazdowego w Rokitnej (akt 312). „Komor. Ziem. Nowogr.” = komornik ziemski nowogródzki (Adam Chamiec, regent akt kontraktowych dubieńskich). Formuła „Prawa, Forum, Potti [?] i Wtura [?]” – wyrazy niepewne (zwykle „forum, poli et loci”). „Jego Nrom [?]” – skrót niejasny (może „Sukcessorom”). „Legi cum Inducta” (łac.) = czytałem wraz z wpisem (formuła kolacjonowania). „z Skrzynna” = z Skrzynna (przydomek rodowy Duninów). „JW. Hetman” = Franciszek Ksawery Branicki, hetman wielki koronny, nabywca klucza rokitniańskiego (por. akt 312). Kahorlik (dziś Kaharłyk) – attynencja klucza rokitniańskiego wyłączona z cesji.
Streszczenie
4/15 IX 1794 U. Józef Drabowicz podał do oblaty w grodzie kijowskim (Żytomierz) wypis z akt kontraktowych dubieńskich z 1 II 1792: przed Adamem Chamcem, komornikiem ziemskim nowogródzkim, regentem tych akt, JW. Jan Nepomucen hr. Dunin Kaniewski, wicebrygadier kawalerii narodowej, zeznał, że z czasów, gdy klucz rokitniański należał do JW. Józefa Kajetana hr. Dunin Kaniewskiego, pozostały – także po sprzedaży klucza hetmanowi – nieukończone sprawy z posiadaczami wsi i attynencji klucza; ponieważ brat jego Krzysztof hr. Dunin Kaniewski, szef 1. pułku, bierze na siebie ich prowadzenie, Jan Nepomucen ustępuje mu swoje prawa i daje moc dochodzenia (bez obowiązku zwrotu uzyskanych korzyści i bez prawa do bonifikacji w razie szkody), wyłączając jedynie sprawę o attynencję Kahorlik z przyległościami, która ma podlegać równemu podziałowi.
Akt nr 324
Kwit WW. Nowickich WW. Szczeniowskim z wypłacenia Summy Zł. 1472 dany
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data4 / 15 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed archiwistą Piotrem Zeleskim)
Karty / skanyk. 735v – 736 (skan 0249, strona lewa – dół: numer i tytuł; strona prawa – góra)
12niowskiemi Braćią, na Gruncie Dóbr Wsi Krzywca Roku teraźnieyszego dnia
13Pierwszego Czerwca podług Nowego Stylu, a podług Ruskiego Kalendarza Dwu-
14dziestego Pierwszego Maia zapadły nakazał: aby U. Onufry Szczeniowski na
15Dniu dzisieyszym zaprzysiągł na to: iako Summy Złł Poll. Trzysta Sześćdzie-
16siąt Sześć od Moszka Arędarza Chodorowskiego w Roku Pierwszym Possessyi
17U. Nowickiego niebrał, i iako Summy powtórney Złł. Czterysta Dwadzieścia od Arę-
18darza Hrehorowskiego [?] niewziął, a zaś po wykonaniu Przysięgi na tym Terminie
19przez U. Stefana Nowickiego na należność Summy Złł Poll. Tysiąca Czterechset,
20Siedmdziesiąt Dwóch, aby te WW. Szczeniowscy UU. Zeznawaiącym wypła-
21cili pod WW. Któremu to Dekretowi czyniąc dosyć WW. Szczeniowscy, ponieważ
22ieden z tych to iest: Onufry Szczeniowski na Rothę wyżey Dekretem przepisa-
23ną przysiągł, i Summę przez U. Stefana Nowickiego zaprzysiężoną Złł Poll.
24Tysiąc, Czterysta Siedmdziesiąt, Dwa, do Rąk Zeznawaiących wypłacił;
25Przeto UU. Zeznawaiący z uczynioney Dekretowi tyle razy wspomnionemu
26Satysfakcyi, i z odebraney tey że Summy Tychże WW. Zeznawaiących [!] Kwitu-
27ią – mocą dobrowolnego zeznania Swoiego – Stefan Nowicki. Józef Nowicki – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 935 = akt 324. „Gntt. adiutt. Krola Jmci Poll.” = generał adiutant króla JMci polskiego (por. akt 325, gdzie ta sama tytulatura Xawerego Szczeniowskiego). „Podsęd. Ziem. Bracł.” = podsędek ziemski bracławski. „Por. Kawall. Nard.” = porucznik kawalerii narodowej. „Potti i Wtura [?]” – ta sama formuła co w akcie 323 (zwykle „forum, poli et loci”). „pod WW.” = pod winami (karami). „na Rothę … przepisaną” = na rotę przysięgi przepisaną dekretem. „Tychże WW. Zeznawaiących Kwituią” – tak w rkp. (powinno być: Szczeniowskich). „Krzywca” – wieś Krzywiec w województwie bracławskim, dobra Jana Zaleskiego, pisarza ziemskiego żytomierskiego (akt 325) – miejsce wydania dekretu kompromisarskiego. „Arędarz Chodorowski” – arendarz z Chodorowa (klucz chodorowski Szczeniowskich, akt 325); „Hrehorowskiego [?]” – odczyt niepewny. Pełny tekst dekretu – akt 325. Suma 1472 zł zgodna z tytułem.
Streszczenie
4/15 IX 1794 UU. Stefan i Józef Nowiccy, bracia, zeznali w grodzie kijowskim (Żytomierz): dekret kompromisarski wydany na gruncie wsi Krzywiec 1 VI n. st. (21 V st. st.) 1794 w ich sprawie z WW. braćmi Szczeniowskimi – Xawerym, generałem adiutantem króla, Onufrym, podsędkiem ziemskim bracławskim, i Piotrem, porucznikiem kawalerii narodowej – nakazał, by Onufry Szczeniowski przysiągł, że nie brał 366 zł od arendarza Moszka w pierwszym roku posesji Nowickiego ani 420 zł od innego arendarza, a po przysiędze Stefana Nowickiego na należność 1472 zł Szczeniowscy mieli tę sumę zapłacić. Ponieważ Onufry złożył przysięgę według roty, a Szczeniowscy wypłacili 1472 zł, Nowiccy kwitują ich z satysfakcji dekretowi i z odebranej sumy.
Akt nr 325
Obll. Dekretu Kompr. między UU. Nowickiemi Braćią a WW. Szczeniowskiemi Braćią następionego
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data4 / 15 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed archiwistą Piotrem Zeleskim); dekret kompromisarski na gruncie wsi Krzywiec, 1 VI n. st. (21 V st. st.) 1794 i n.
8prawiaiąc w tey mierze Sentencyą Tegoż Urzędu Ziazdowego całkowicie od WW. Szcze-
9niowskich dla Strony U. Nowickiego należeć determinuie, iakoteż Złł Trzysta Pięć-
10dziesiąt, przez Popów Dyzunitów za Pretensye do WW. Szczeniowskich miane, z pomo-
11cą Exekucyi od Arędarza wymożone, a przez U. Nowickiego w Racie przyięte, i za Pasie-
12ki Pni Sto Sześćdziesiąt Osim i Ulów Trzydzieści przez WW. Szczeniowskich nawet przed
13Processem przemocnie U. Nowickiemu zabraney, szacuiąc Pień Pszczół po Złł. Dziesięć
14a Ul Jeden po Złotemu. Summę Złł. Tysiąc, Siedmset, Dziesięć dla Tychże UU. Nowic-
15kich przysądza, i nad to gdy Inkwizycya o nadsiewie w Ulanikach zostawionym naucza,
16oraz o Zasiewie Jarzynnym w Chodorowie przez U. Nowickiego zrobionym upewnia; Prze-
17to Sąd po wyszłym Terminie Possessyi za Ziarno tylko Ceną przez Sąd umiarkowaną
18i do Złł. Dwóchset Pięćdziesiąt Siedmiu wyrachowaną Stronie U. Nowickiego przy-
19znaie, za nadsiew zaś w Ulanikach zostawiony Złł Sto z umiarkowania Sądowego dla
20UU. Nowickich wynayduie. A rezolwuiąc Pretensye osobne z Strony UU. Nowickich unie-
21sione, Regestrem w czasie Ziazdu w Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt, Dziewiątym
22w Rzyszczowie odprawuiącego się wyż wspomnionego przez N. U. Nowickiego podpisanym
23z oświadczeniem zaprzysiężenia onego złożonym okazane, iakoto: o powrócenie wydatków
24Podróżnych na Dwukrotne ieżdżenie do Janowa Złł. Trzysta Dwadzieścia Pięć, Groszy Dzie-
25więtnaście, na drogę do Generała Lizandra, i na więcey Osób przy nim będących Złł Cztery-
26sta Czterdzieści Osim, na drogę do Stuchowa dwukrotną, Złł Siedmset Siedm także wróco-
27nych Arędarzowi Falkowi Złł Sto Czterdzieści, na podobnąż do Stuchowa Podróż wyłożonych,
28tudzież na drogę do JW. Generała Marszałka Romanzowa z expedycyą od W. Starosty
29Trechtemir. Złł. Trzysta Dziewięćdziesiąt Dwa, Kupcowi za W. Starościnę Trechtemir. wy-
30płaconych Złł. Dwieście Sześćdziesiąt Dwa, Groszy Piętnaście, na więcey Officyera za Fura-
31żem wysłanego Złł. Siedmdziesiąt, ogółem Złł. Dwa Tysiące Trzysta Czterdzieści Pięć wy-
32noszących, gdy dla zaszłey Śmierci U. Nowickiego offiarowane przez niego zaprzysiężе-
33nie rzetelności tych Summ za istotny dowód brane być niemoże; przecież zupełnie po-
34stanowioney Pretensyi nieoddala, i owszem Inkwizycya dowodzi: że W. Nowicki Sam
35Furażami zatrudniaiąc się, Ludzi do tego utrzymywać, i Koszta na Podroże łożyć był
36przymuszony, z Kwitów zaś na opłaconą Intratę Dóbr służących i Listów osobno
37złożonych okazuie się: że W. Nowicki do Stuchowa ieździł, i Posłańców w Interessach
k. 743 (skan 0256, strona prawa)
1W. Starosty Szczeniowskiego posyłał; Przeto Sąd szukaiąc środka Sprawiedliwości wspomnio-
2ną dopiero Summę przez połowę przecinaiąc do Złł. Tysiąca Stu Siedmdziesiąt Dwóch Groszy Pięt-
3nastu zniżywszy, tę Kwotę dla Tychże UU. Nowickich przysądza. A co do Pretensyów o niedobrane
4Arędy nayprzód Chodorowskiey, z Którey w Pierwszym Roku Possessyi U. Nowickiego W. Onufry Szcze-
5niowski Złł. Trzysta Sześćdziesiąt Sześć od Moszka Arędarza wybrał, a W. Nowicki tę Kwotę
6rzeczonemu Arędarzowi w Racie potrącić musiał, powtórnie Złł. Czterysta Dwadzieścia z przy-
7czyny Listu W. Onufrego Szczeniowskiego Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt, Trzeciego, Dnia
8Dwudziestego Piątego Octobris w Rzyszczowie datowanego na Arędarzu Hrehorowskim, przez
9niedopuszczenie Exekucyi od Tegoż Arędarza w tymże Roku Złł Czterysta Dwadzieścia W. Igna-
10cy Nowicki nieodebrał, gdy Tenże W. Ignacy Nowicki teraz przez Śmierć Swoią w rzetelności
11tey że Pretensyi zaprzysiądz niemoże. W. zaś Onufry Szczeniowski iako żyiący, dotąd dostatecznie
12u Siebie przekonany, o rzetelności tey Pretensyi być może; Przeto Sąd W. Onufrego Szczeniow-
13skiego do odprzysiężenia się na niesłuszność pretendowanych wyżey wyrażonych Summ uzna-
14ie, i nakazuie: aby W. Onufry Szczeniowski na tę Rothę, iako Summy Złł Trzysta Sześćdziesiąt
15Sześć od Moszka Arędarza Chodorowskiego w Roku Pierwszym Possessyi U. Nowickiego nie-
16brał, i iako powtórney Summy Złł Czterysta Dwadzieścia od Arędarza Hrehorowskiego niewziął,
17i do odebrania tey że Summy W. Nowickiemu żadney niedał przyczyny. Którą Przysięgę Tenże
18W. Szczeniowski wykonać powinien będzie, a w przypadku niezaprzysiężenia, do zapłacenia
19tey że Summy dla UU. Nowickich będzie obowiązany. Wreszcie co do Arędy Hrehorowskiey
20z przyczyny obięcia tey Wsi przez W. Gołaiwińskiego [?] w Roku ostatnim przez N. U. Nowickiego
21niewybraney, gdy z Inkwizycyi widoczny iest ślad: iż W. Gołaiwiński [?] Rathę od Arędarzów od-
22bierał, ale wielość oney odkryta nie iest; Przeto Sąd U. Stefana Nowickiego wówczas iuż
23Lata zupełne i w Possessyach tych Udział maiącego, do zaprzysiężenia na to: iako przez
24odebranie Dóbr Hrehorowki i Innych przez W. Gołaiwińskiego [?] Arędy z tych Dóbr należącey
25Złł. Tysiąc, Czterysta Siedmdziesiąt Dwa Oyciec Jego niedobrał, i ten niedobór sprawiedliwie
26od WW. Szczeniowskich do powrócenia należy obowiązuie – Którą przysięgę na Terminie ni-
27żey wyrażonym U. Nowicki ieśli chce tę Summę odzyskać, wykonać będzie powinien. –
28A w przypadku niewykonania wolnemi od tey Pretensyi WW. Szczeniowscy zostaną. –
29Względem zaś pretendowanego ukarania za Prepedycyą, iakoby przez WW. Szczeniowskich
30czynioną, Inkwizycyami niedowiedzioną, Sąd Tychże WW. Szczeniowskich wolnemi czy-
31ni, nawzaiem od WW. Szczeniowskich względem Posiadania Dóbr po wyszłym Kontrakcie
32Arędownym iakoby przez pół Roku, iako podobnież Inkwizycyami nieodkrytey, uwalnia,
33oraz inne wszelkie Pretensye od Stron, do Stron miane, Manifestami i Terminami obu-
34stronnemi zaszłe, a Inkwizycyami przez Sąd Swóy czytanemi niepoparte, i niedowie-
35dzione Sąd niszczy, i umarza, i wolnemi od odpowiedzi wzaiemney Sobie czyni, A tak
36obliczywszy Pretensye od Strony do Strony miane gdy należytości dla WW. Szczeniow-
37skich od UU. Nowickich przyznane Złł. Sześćdziesiąt Dziewięć Tysięcy Czterdzieści Dzie-
k. 743v (skan 0257, strona lewa – góra)
1więć, Groszy Cztery wynoszą, a zaś należytości dla UU. Nowickich wynaleziona Złł Sześćdziesiąt
2Dziewięć Tysięcy Dwadzieścia Trzy, Groszy Dwa czyni; Przeto Sąd potrąciwszy nawzaiem resztu-
3iącą Kwotę, Złł. Dwadzieścia Sześć Groszy Dwa, UU. Stefan i Józef Nowiccy Bracia nieodwo-
4łuiąc się Jeden do Drugiego odtąd przed Aktami Grod: Kijow. na Dniu Piętnastym Września
5podług Łacinskiego, a podług Ruskiego Czwartego Września w Roku Teraźnieyszym Ty-
6siąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartym do Rąk i za Kwitem WW. Szczeniowskich, lub
7Umocowanego od nich pod WW. przy Manifeście ogłoszeniu podległą zapłacili. Niem-
8niey ieśli W. Szczeniowski Podsęd. Ziem. Bracł. wyż nakazaney Przysięgi niewykona, a U.
9Stefan Nowicki Jurament Sobie przepisany wypełni; tedy WW. Szczeniowscy obydwie te Sum-
10my, lub iedną z nich ewinkowaną, podobnież nieodwołuiąc się Jeden do Drugiego na
11tymże Terminie, i pod iednakowymże Rygorem do Rąk i za Kwitem UU. Nowickich Braci
12lub od nich Umocowanie maiących zapłacić powinni będą, i Inkwizycyą obydwa Ro-
13tuły WW. Szczeniowskim, Którzy wolne u Gromad Pretensyów upomnienie się ostrzeżone
14maią, oraz Kwity Furażowe Sąd oddać po nastąpioney Satysfakcyi na tymże Terminie
15WW. Nowickim nakazuie. mocą Aktu niniejszego – Jan Zaleski Pisarz Ziem. Zytt.
16Super-arbiter mpria. Który to Dekret Kompromissarski Słowo w Słowo iak się w so-
17bie ma do Xiąg Niniejszych Grod: Kijowskich iest wpisany – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 936 = akt 325; akt bardzo długi (k. 736–743v), odczytywany w trzech sesjach (S1627, S1642). Oblata dekretu sądu kompromisarskiego (polubownego) wydanego na gruncie wsi Krzywiec w woj. bracławskim, w dobrach Jana Zaleskiego, pisarza ziemskiego żytomierskiego (super-arbitra), 1–3 VI n. st. 1794, z arbitrami Mikołajem Polanowskim, burgrabią grodzkim kijowskim (ze strony Nowickich), i Dionizym Krzeniowskim [?], komornikiem ziemskim bracławskim (ze strony Szczeniowskich). Podstawa: zapis kompromisarski z 26 IX 1792 (akta konfederacji warszawskiej [targowickiej?]) i limita z 13 I 1794 w Dubnie. Przedmiot: rozliczenia z dzierżawy (arendy, posesji) klucza rzyszczowskiego i chodorowskiego (dziedzicznych Szczeniowskich) oraz starostwa trechtymirowskiego (w dożywociu Stanisława Szczeniowskiego) przez Ignacego Nowickiego w latach ok. 1771–1774, w czasie wojny rosyjsko-tureckiej, gdy dobra obciążano dostawami furażu (mąka, owies, krupy) dla magazynów rosyjskich („podrady” – kontrakty dostawcze: Lizandrowski przez Żyda Gecla, „Paletowy [?]” przez p. Joefera [?]). „Czetwertnia” – miara zboża (ćwierć), „czetweryk” – jej część, „garniec”; „à Flor.” = po florenie (złotym). „Liwrant” – dostawca; „liwrantować” – dostarczać przez dostawców. „Podrad” (ros. podriad) – kontrakt na dostawę; „podradczyk” – dostawca. „Słoboda” – osada na wolniźnie, dokąd zbiegali chłopi. „Popi dyzunici” – duchowni prawosławni. „Prepedycya” – przeszkoda w posesji. „Loch Dwie” – dwie lochy (maciory). „Ziazd” – zjazd (komisja graniczno-rozliczeniowa) w Rzyszczowie 1779. „Romanzow” – feldmarszałek Piotr Rumiancew. Arytmetyka: suma zboża z wyliczenia wsi (963 czetwertnie mąki) zgodna; „ogółem” 35 430 zł 5 gr (k. 741v) – przy dodawaniu 27 634 zł 20 gr + 7798 zł 15 gr wychodzi 35 433 zł 5 gr (może pominięte „Trzy”); „ogółem” 24 002 zł 14 gr (k. 742) – z wyliczonych pozycji wychodzi 23 002 zł 14 gr (tak w rkp. – „Dwadzieścia Cztery Tysiące”). Saldo: należności Szczeniowskich 69 049 zł 4 gr, Nowickich 69 023 zł 2 gr – Nowiccy dopłacają 26 zł 2 gr. Dalsze sumy warunkowe: 366 i 420 zł (przysięga Onufrego Szczeniowskiego) oraz 1472 zł (przysięga Stefana Nowickiego) – por. akt 324 (kwit z 4/15 IX 1794 na 1472 zł, po przysiędze Onufrego). „Hrehorowski” w akcie 324 = arendarz z Hrehorówki (tu: „na Arędarzu Hrehorowskim”). Nazwy niepewne: Gołaiwiński [?] (zajął Hrehorówkę), Hołub [?], Zalenski/Zalinski, Skrypka [?], Ulaniki [?], Mastowka [?], Makiedany [?]. „Potti i Wtura [?]” – formuła jak w aktach 323–324; rozwiązanie: „Powiatu i Województwa” (por. akty 326, 328). „Ussini [?]” – podkreślony wyraz nad każdą stroną (jak w aktach poprzednich).
Streszczenie
4/15 IX 1794 U. Józef Nowicki podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) dekret kompromisarski wydany 1–3 VI n. st. 1794 we dworze wsi Krzywiec (woj. bracławskie) przez super-arbitra Jana Zaleskiego, pisarza ziemskiego żytomierskiego, z arbitrami Mikołajem Polanowskim i Dionizym Krzeniowskim [?], w sporze braci Stefana i Józefa Nowickich, synów zmarłego Ignacego, z braćmi Xawerym (generałem adiutantem króla), Onufrym (podsędkiem ziemskim bracławskim) i Piotrem (porucznikiem kawalerii) Szczeniowskimi, synami Stanisława, starosty trechtymirowskiego. Spór dotyczył rozliczeń z dzierżawy klucza rzyszczowskiego, chodorowskiego i starostwa trechtymirowskiego przez Ignacego Nowickiego (od 1771), obciążonej furażami dla wojsk i magazynów rosyjskich, i wcześniejszych wyroków zjazdu w Rzyszczowie (1779), sądu grodzkiego kijowskiego i Trybunału lubelskiego. Sąd, rozważywszy inkwizycje (zeznania świadków) i dokumenty, ustalił m.in.: Nowicki wybrał od gromad (Rzyszczów, Chodorów, Ulaniki [?], Lipowy Róg, Bukryn Wielki i Mały, Hrehorówka, Romaszki, Trechtymirów, Zarubińce) 963 czetwertnie mąki, 464 owsa, krupy i 9901 zł 24 gr gotówką na furaże i odstawił je do magazynów rosyjskich; zabierał też mienie zbiegłych chłopów; Szczeniowscy zatrzymali jego pasiekę i bydło. Zatwierdził należność Szczeniowskich za dzierżawę (47 913 zł 20 gr), przyznał Nowickim zwrot zapłaconej arendy (29 583 zł 2½ gr), niedoborów, pasieki (1710 zł), zasiewów, połowy kosztów podróży (1172 zł 15 gr) i sum zapłaconych za podrady furażowe (35 430 zł 5 gr), zarazem obciążając Nowickiego na rzecz gromad sumą 24 002 zł 14 gr (do potrącenia, z obowiązkiem Szczeniowskich zaspokojenia gromad). Sumę 2982 zł według rachunku Ignacego Nowickiego przyznał Szczeniowskim po przysiędze Xawerego. Nakazał przysięgę Onufrego Szczeniowskiego co do 366 i 420 zł arendy i Stefana Nowickiego co do 1472 zł arendy hrehorowskiej, a inne pretensje umorzył. Po obliczeniu (69 049 zł 4 gr dla Szczeniowskich wobec 69 023 zł 2 gr dla Nowickich) Nowiccy mają zapłacić 26 zł 2 gr 4/15 IX 1794 w grodzie kijowskim; Szczeniowscy mają zapłacić sumy warunkowe, jeśli przysięgi wypadną na korzyść Nowickich; inkwizycje i kwity furażowe mają być wydane stronom.
Akt nr 326
Kwit U. Stef. Nowickiego U. Józef. Nowickiemu z Pretensyi o Substancyą po Oycu Tychże
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data4 / 15 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed archiwistą Piotrem Zeleskim)
6waiący U. Stefan Nowicki zdrowy będąc na Ciele i Umyśle, odstąpiwszy Swey własney nalez-
7ney Ziemskiey Jurysdykcyi Prawa, Forum, Potti i Wttwa, a pod teraźnieysze dobrowolne ze-
8znanie całe się poddaiąc i wcielaiąc, wiadomo, iawno czyni, ustnie i dobrowolnie zeznaie:
9Iż lubo U. Józef Nowicki Brat móy młodszy Rodzony, za życia N. U. Ignacego Nowic-
10kiego Oyca mego w Małoletnim wieku będący, doszedłszy Lat zupełnych, rozpoczęte
11przez Tegoż U. Ignacego Nowickiego Oyca, tak z Zapozwów, iakoteż i różnych odpozwów
12Processa, a szczególniey maiącą ślad winney od WW. Szczeniowskich należytości Sub-
13stancyą przez N. W. Stanisława Sty Trechtemir. Oyca, Xawerego Gntt adiutt Krola
14JmcI Poll. Onufrego Podsęd. Ziem. Bracł. i Piotra Synów Szczeniowskich zagarnio-
15ną, po różnych Subselliach, iakoteż i Trybunale Lubell. własnym Staraniem i znaczną
16expensą z Swego własnego Dorobku bez żadnego odemnie przyłożenia się po
17zgasłym Życiu Oyca Swego toczyć windykował, i też Processa, a szczególniey z WW.
18Szczeniowskiemi ciągle toczony przez Kompromiss ukończył, w Które to Processa po-
k. 744 (skan 0257, strona prawa – góra)
1mimo Manifest przezemnie w Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt, Osmym w Grodzie Kijowskim
2zaniesiony niepartycypacya Substancyi po N. U. Ignacym Nowickim Oycu moim być mo-
3gącey oświadczaiący, widząc pozór zostawioney należytości z affektu Braterskiego za Powoda
4wsiadł [?], i Imieniem moim czynił, przez co Ślad do upomnienia się windykowaney po niegdy
5U. Ignacym Nowickim Oycu Substancyi mnie i Sukcessorom moim zostawił; gdy iednak
6złożonemi Processami i Dekretami widocznie i istotnie przekonywa: że Ogromney [?] Expensie
7łożoney przez Tegoż U. Józefa Nowickiego Brata mego niewyrównywa; Przeto Ja ile nie-
8przykładaiący się w niczym do Expensy z tychże Przysądów żadnego udziału niepreten-
9duiąc, owszem też na Satysfakcyą łożonych wydatków przy Bracie moim U. Józefie
10Nowickim zostawuiąc, Tegoż U. Józefa Nowickiego Brata mego rodzonego Kwituie,
11i żadney Pretensyi Sobie i Sukcessorom moim do upomnienia się o Substancyą po
12N: U. Ignacym Nowickim Oycu niezostawuie, mocą dobrowolnego zeznania moie-
13go Stefan Nowicki mpria L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 937 = akt 326. Bezpośrednio po oblacie dekretu kompromisarskiego Nowiccy c/a Szczeniowscy (akt 325) i kwicie dla Szczeniowskich (akt 324). „Prawa, Forum, Potti i Wttwa” – skróty: „Powiatu i Województwa” (por. „Grod. Wttwa Potti Kijow.” = Województwa Powiatu Kijowskiego w aktach 328–330); w aktach 323–324 odczytywane jako „Potti i Wtura [?]”. „Subsellia” – sądy (instancje); „Trybunał Lubell.” – Trybunał Koronny lubelski. „niepartycypacya” – nieuczestniczenie (Stefan w manifeście z 1778 oświadczył, że nie będzie uczestniczył w procesach o majątek ojca). „za Powoda wsiadł [?]” – odczyt niepewny; sens: wystąpił jako powód także w imieniu brata. „Ogromney [?] Expensie” – odczyt niepewny. „Przysądy” – sumy przysądzone. W akcie 326 Ignacy Nowicki nazwany „U.” (urodzony), w akcie 325 także „N. W.”.
Streszczenie
4/15 IX 1794 U. Stefan Nowicki zeznał w grodzie kijowskim (Żytomierz), że jego młodszy brat rodzony Józef, małoletni za życia ojca Ignacego, po dojściu do pełnoletności i po śmierci ojca własnym staraniem i kosztem prowadził rozpoczęte przez ojca procesy (pozwy i odpozwy) przed różnymi sądami i Trybunałem lubelskim, zwłaszcza o majątek zagarnięty przez Stanisława Szczeniowskiego, starostę trechtymirowskiego, i jego synów Xawerego, Onufrego i Piotra, a proces ze Szczeniowskimi zakończył kompromisem. Choć Stefan w 1778 zaniósł w grodzie kijowskim manifest, że nie będzie uczestniczył w tych sprawach, Józef z braterskiej życzliwości występował także w jego imieniu, zachowując mu prawo do spadku. Ponieważ jednak przysądzone sumy nie pokrywają kosztów poniesionych przez Józefa, Stefan zrzeka się udziału w tych sumach, pozostawia je bratu na pokrycie wydatków i kwituje go, nie zostawiając sobie ani sukcesorom żadnych pretensji do majątku po ojcu.
Akt nr 327
Obllta Memoryału W. Sochaczewskiego do JW. Grocholskiego Vice-Guber. Zasław. z Rezolucyą
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data4 / 15 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed archiwistą Piotrem Zeleskim); memoriał podany w Zasławiu (dat. 29 XII 1793 [?], odebrany 20 XII), rezolucja z 20 XII 1793 st. st., Zasław
6ście Stawaiący W. Antoni Sochaczewski Memoryał od Siebie Stawaiącego do JW.
7Grocholskiego Vice-Gubernatt Zasławskiego podany, z Rezolucyą Tegoż na Papierze or-
8dynaryinym napisany, z przyszytym Arkuszem Papieru Stęplowanego do Akt Grod.
9Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa: Memoryał. odebrano Dnia Dwudziestego De-
10cembris. – Do Prześwietney Kommissyi Skarbu Koronnego Nayiaśnieyszey Imperatoro-
11wy Jmci Pani Naszey Nayłaskawszey, od Kontrahencyi M. W. Korsunia w czasie
12Kalkulacyi Kontrahentów Podatku Konsumpcyinego czynioney, podany, Dnia Dwu-
13dziestego Dziewiątego Decembris, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego w Za-
14sławiu – Ukaz Przeświett Kommissyi zobowiązał Kontrahentów czynienia Kalkulacyi przed
15Sobą, Temu dosyć czyniąc, z gotowością wykonania oney przybyłem, ale iako Nayiaś-
16nieyszey Imperatorowy Pani Naszey Miłościwey Narodom przyłączonym z dobroczyn-
17ności Swey darowała Podatku tego opłatę, tak i Ja Poddany Jey, a z zaszczyconym Na-
18wem [?] Kontrahenta, utrzymywania onego uchylonym od Tey, przy Rządowniczey Nayśw. [?]
19dobrodzieia [?] możności względach, na przeszkody miane od Jurysdykcyi mieyscowey
20i niewykonawczości Officyalistów Skarbowych, że umieszczonym będę z Prawa, i
21Sprawiedliwości nadzieię pokładam – – I tak Prawo o Podatek Konsumpcyonalny
22zapadłe, na Którego mocy, Possessorami onego Kontrahenci z Koronnym Skarbem
k. 744v (skan 0258, strona lewa)
1Kontrakty do Lat Trzech zawarłszy, warowało Tymże Kontrahentom dotrzymania onych.
2Nakazało Jurysdykcyom mieyscowym pod Karami Prawa, a nadokładnieysze zaś skutecz-
3nienie tey ustawy, to iest: Officyalistów, Pisarzów, i Rewizorów w Dystryktach ograniczonych
4być pomocą oznaczyło. a iako nie tak Panów, iak Rządców Fanatyzm Świętość Praw
5zwykł był gwałcić wogólności, tak tym bardziey te, ile nowe niszczyć, było ich osobli-
6wszym celem ukontentowania, szkodzenia Dochodowi Publicznemu, a Kontrahentom wy-
7naydywania upadku, Officyaliści zaś dosyć hoynie opatrzeni, zawsze wyrażona powin-
8ność, niepomocą Kontrahentów, lecz zgubą, ostatnią maiątku Ich, czyniąc się Prawa
9tego podług Swego widzimisię przeciwnie Tłumaczami, i prywatnych Swych przymileń
10się Jurysdykcyom, bardziey niszczycielami, niżeli Kontrahentom pomocnikami. – Co
11do Jurysdykcyi Mieyscowey Korsunskiey Kommissarz JO. X. Stanisława Poniatowskie-
12go Starostwa Jego JmćPan Jaczewski, Który za Czerwonych Złotych Sto, Podatek ten
13trzymać przyrzekł, a Ja zaś [?] za Złł. Dwa Tysiące Dziewięćset na mocy dobrowolney Prawa
14zalicytował, natychmiast po wzięciu w Possessyą przezemnie Podatku, przedsięwziął
15niszczyć onego Prowent. Nayprzód ze Wsiów Żydom nawożącym do rznięcia Bydła
16różnego w Miasto, opłaty uchronił, daiąc przyczynę mylną: iż Prawo wszystkich
17na Wsiach mieszkaiących od tey uwolniło. Powtóre Rzeźnikowi wyiazdu do Wsiów
18dla rznięcia Żydom Bydła dozwolił, z powodu tego Żydzi nietylko z okolicy Korsunia
19do mey Kontrahencyi należące, lecz i z innych dla uchronienia się w mieyscu Swym
20powinney opłaty rzeź skutecznili, przynaymniey za Cedułami do Rzeźnika odemnie
21branemi – Potrzecie we Wsi Szynderowce [?], gdzie lubo przez administracyą dla De-
22paktacyi [?] Rzeźnikowi noże były zabrane, noże nowe Temuż kupić, Bydło rznąć, mię-
23sa przedawać, pozwolił. O tę irytacyą Kontraktu Roku przeszłego w Decembrze przed
24przybyłym JmćPanem Wierzbickim Pisarzem Obiazdowym, gdym się użalił, Ten dosyć czy-
25niąc obowiązkowi Swemu, podług przepisu, pomoc dać usiłował, Tey gdy się sprzeci-
26wił JmćPan Jaczewski Kommissarz, uporczywie [?] na Delatę wydał do Exakcyi Zytomier-
27skiey. – Ja zaś notę w tey mierze przesłałem do Prowincyi. JmćPan Cybulski Delaty
28i Pieniędzy nieprzyiął, dla prewencyi JmćPana Jaczewskiego, zawsze dążącego na
29zgubę moią, a Prowincya dla przeświadczenia tey Delaty, zesłała na Indagacyą
30JmćPana Uszyńskiego, Ten powierzchownie obowiązek Swóy dla akomodacyi mieys-
31cowey skuteczniąc, pokrzywdzenia za nie postanowił, Delatę uchylił, wolnego
32rznięcia Rzeźnikowi Bydła po Wsiach dozwolił, JmćPana Jaczewskiego winnym
33nieuznawszy, ani opłacie upornych nieobwinił, zapomniawszy Prawa i powin-
34ności Swoiey, a dawszy Rapport niestosowny prawdzie Exekucyą Koni Trzydzie-
35ści Sześć, ostatnich Dni Marca gdym iuż tę oddał do Kassy Pieniędzy sprowadził.
k. 745 (skan 0258, strona prawa)
1Roku Teraźnieyszego tych Samych skutków doznaiący tak od Jurysdykcyi iako JmćPana
2Uszyńskiego nieczułości na Rapporta moie, wyglądałem tey pory, Którey bym mógł mieć
3czas i mieysce przed Kim użalenia się na tak wielkie skrzywdzenia Prawa Kontrak-
4tu i Maiątku mego, do Rządowey Niewsiana [?] Dobroci możności w Lipcu zaniesion
5był prośby. – Naostatek i to niemałym iest skrzywdzeniem moim iż wszyscy opłacie Po-
6datku ulegać powinnemi będąc, ieszcze przed obwieszczeniem względów Nayiaśnieyszey
7Imperatorowy Pani Naszey Miłościwey upornemi się onemu stali, od Których należy-
8tości nieodebrawszy, Swemi teraz wypłacić muszę, Których osobny pokładam pod
9animadwersyą Sumienia Regestr. A iako Podatek ten iest Prowentem Skarbu Impe-
10ratorskiego, tak i Dobrodzieystwa z Prawa iemu służące na występnych i nieposłusz-
11nych onemu wymierzone że będą, spodziewam się, upraszaiąc o wzgląd na Koszt
12utrzymywany tego Prowentu, i Expensa teraz podróżne do Czerwonych Złotych Dwudzie-
13stu bez żadnego Funduszu miane. – Antoni Sochaczewski Kontrahent Podatku Konsum-
14pcyinego Miasta Korsunia cum Attinentiis mpria. Rezolucya. – Ponieważ z Nay-
15wyższey Zwierzchności Kraiowey Woli wydanym od Kommissyi pod Dniem Trzecim Octo-
16bris Veteris Styli uwiadomieniem, każdy przekonanym został, o niezawodnym uiszcze-
17niu się Skarbowi Imperatorskiemu z Podatku Konsumpcyinego, aż do Dnia Pierwszego
18Octobris Veteris Styli; wątpliwości zatym i to niepodpada żadney, iż Kontrahentowi
19należytość z tegoż Podatku wynikaiąca, do tey że Samey wyż rzeczoney pory, opłacona
20być powinna, Gdyby zaś uporczywość Kredytorów takowey oddania zaprzeczała, po-
21moc Dworska i mieyscowa onych zniewolić iest winna. A w przypadku i tey odmówie-
22nia, Kontrahent mocą Prawa, i niniejszey Rezolucyi, ma pozwać do Grodu Właściwe-
23go. o przyznanie nietylko należytości, i strat z tąd wynikłych, ale też i Pięćset Grzy-
24wien Kary, na takowych rozciągaiących się. Co zaś do zarzutu JmćPanu Uszyńskiemu
25Byłemu Pisarzowi Uchylonego Podatku Konsumpcyinego względem parcyalności
26w uchyleniu Regestrem podanych Długów zarzuconey przez niniejszego Podaiące-
27go notę Kontrahenta, o dokazanie tey pozostaie droga Prawa, do Sądu równie
28przyzwoitego udania się, gdzie po przewiedzeniu uczynionego zarzutu, Sprawiedli-
29wość wymierzona bez wątpliwości zostanie. – Datum w Zasławie Dnia Dwudzies-
30tego Decembris Veteris Styli, Millesimo, Septingentesimo, Nonagesimo, Tertio Anno.
31Vice-Gubernator i Kommissyi Prezes. Piotr Grocholski (L. S.) Numero Osimset
32Dwanaście. Który Memoryał z Rezolucyą w Oblatę podany Słowo w Słowo iak
33się w Sobie ma do Xiąg Niniejszych Grodzkich Kijowskich iest wpisany – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 938 = akt 327. Memoriał Antoniego Sochaczewskiego, kontrahenta (dzierżawcy) podatku konsumpcyjnego (czopowego, od uboju bydła i sprzedaży) miasta Korsunia z przyległościami, do Komisji Skarbu Koronnego (rosyjskiej administracji przyłączonych ziem po II rozbiorze) w Zasławiu, z rezolucją wicegubernatora i prezesa Komisji Piotra Grocholskiego. Gubernia zasławska (izjasławska) utworzona przez Rosję w 1793 r. „Narodom przyłączonym” – ludności ziem włączonych do Rosji w 1793 r.; carowa zniosła (darowała) podatek konsumpcyjny, ale kontrahent miał prawo odebrać należności do 1 X st. st. 1793. Data memoriału: w tekście „Dnia Dwudziestego Dziewiątego Decembris 1793 w Zasławiu”, adnotacja „odebrano Dnia Dwudziestego Decembris”, rezolucja z 20 XII st. st. 1793 – niezgodność (może „Dziewiątego” odnosi się do innego dnia lub błąd kopisty). Starostwo korsuńskie należało do ks. Stanisława Poniatowskiego (bratanka króla). „Delata” – donos, skarga o defraudację; „Exakcya Zytomierska” – urząd egzakcyjny (poborczy) w Żytomierzu; „Pisarz Obiazdowy” – pisarz objazdowy (kontroler podatku); „Prowincya” – władza prowincjonalna skarbu; „Indagacya” – śledztwo; „Cedułami” – kwitami (asygnatami) na ubój. „Szynderowce [?]” – może Szenderówka koło Korsunia. „De-paktacyi [?]” – odczyt niepewny (może „defraudacyi”). „a Ja zaś [?]” – w rkp. „a Jazem”. „uporczywie [?]” – w rkp. „upornyd”. „Niewsiana [?]” – odczyt niepewny. „przy Rządowniczey Nayśw. [?] dobrodzieia [?]” – odczyt niepewny (k. 744). „M. W. Korsunia” – może „Miasta [i] Włości”.
Streszczenie
4/15 IX 1794 W. Antoni Sochaczewski podał do oblaty w grodzie kijowskim (Żytomierz) swój memoriał do Komisji Skarbu Koronnego carowej Katarzyny II, złożony w Zasławiu w czasie kalkulacji (rozliczenia) kontrahentów podatku konsumpcyjnego, z rezolucją wicegubernatora zasławskiego Piotra Grocholskiego. Sochaczewski, kontrahent podatku konsumpcyjnego miasta Korsunia z przyległościami (wylicytowanego za 2900 zł na trzy lata), skarżył się, że komisarz starostwa korsuńskiego ks. Stanisława Poniatowskiego, Jaczewski, który sam chciał trzymać podatek za 100 czerwonych złotych, niszczył jego dochód: zwolnił Żydów ze wsi przywożących bydło na ubój do miasta z opłaty, pozwolił rzeźnikowi bić bydło po wsiach (także w Szynderowce [?]), sprzeciwił się pomocy pisarza objazdowego Wierzbickiego i wniósł na Sochaczewskiego delatę do egzakcji żytomierskiej; Cybulski nie przyjął delaty, a wysłany na śledztwo Uszyński stronniczo ją uchylił, pozwolił na ubój po wsiach i przysłał egzekucję 36 koni. Sochaczewski prosił też o pomoc w odzyskaniu zaległych opłat od dłużników, które teraz musi pokrywać sam, i o zwrot kosztów (20 czerwonych złotych). Rezolucja z 20 XII st. st. 1793: należności kontrahenta z podatku do 1 X st. st. 1793 mają być zapłacone, w razie oporu z pomocą władz dworskich i miejscowych, a w razie odmowy kontrahent może pozwać dłużników do właściwego grodu o należność, straty i 500 grzywien kary; zarzut stronniczości wobec byłego pisarza Uszyńskiego ma dochodzić na drodze sądowej.
Akt nr 328
Possessya Zastawna w Dworek z Gruntami we Wsi Wilence U. Wołkanowskiemu na Trzy Lata
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data5 / 16 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); intromisja 12 IX n. st. 1794 we wsi Wilenka
Karty / skanyk. 745v (skan 0258, strona prawa – dół: numer i tytuł; skan 0259, strona lewa – góra)
6Stanowszy oczewisto Woźny Gntt Wttwa Kijow. i Jnnych Opatt. [?] Stefan Wilenski dobrowolnie
7zeznał – Iż on Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Dwunastego
8Września Nowego Stylu, z prawnego wezwania U. Michała Wołkanowskiego maiąc przy
9Sobie Stronę Szlachty UU. Ichmć Panów Teodora Rafałowskiego, Jakóba Radzimińskie-
10go, był w Dobrach Wsi Wilence, gdzie będąc na mocy Kontraktu Zastawnego Trzechlet-
11niego między JW. Leonardem Wołczkiewiczem Olizarem Stą [?] Sinickim [?] a U. Rekurren-
12tem Roku idącego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Piętnastego
13Września Nowego Stylu w Wilence zawartego i spisanego Dworek ze wszystkiemi
14Zabudowaniami, do niego należącemi, Ogrodami, Polami, oranemi i nieoranemi,
15zasianemi, i niezasianemi we Trzy Ręce po Dni Czternaście, wolnym wykorczowa-
16niem w Grontach tameyszych, Sianożęciami na Kosany [?] Dwadzieścia, Pańszczyzną
17ciągłą i Pieszą, wolnym wrębem w Lasach tameyszych tak na Zabudowanie iako-
18też i na opał, oraz Młewem w Młynach nayblizszych bez Miarki i czerhy i wszelkie-
19mi użytkami wspomnionym Kontrakcie wyrażonemi w aktualną Trzechletnią Za-
20stawną bez żadney od nikogo przeszkody na rzecz Wzywaiącego podał, postąpił i in-
21tromittował Possessyą, i w tym Szlachta Sobie przytomna zaświadczywszy się
22z tamtąd odiachał, i tu do Akt przybywszy, przedemną Urzędem obwołanie [?] Po-
23sessyi uczynił, i zeznał Relacyą, prosząc oney do Xiąg o zapisanie, co i otrzymał.
24Woźny Który wyżey pisać nieumieiący Krzyżykiem podpisał się + . L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 939 = akt 328. Relacja (zeznanie) woźnego o wwiązaniu (intromisji) w posesję zastawną. „Wttwa Potti Kijow.” – skrót „Województwa Powiatu Kijowskiego”; ta sama para skrótów występuje w formule zeznań „Prawa, Forum, Potti i Wttwa” = „Powiatu i Województwa” (akty 323–326 – tam odczytywane z [?]). „Gntt Wttwa Kijow. i Jnnych Opatt. [?]” – woźny generalny województwa kijowskiego i innych [województw?]. „we Trzy Ręce po Dni Czternaście” – pola w trzech polach (zmianach) po 14 dni (miara gruntu w dniach orki). „Sianożęci na Kosany [?] Dwadzieścia” – łąki na 20 kos (kosarzy?). „Młewo bez Miarki i czerhy” – prawo mielenia bez opłaty miarki i bez kolejki (ukr. czerha). Data kontraktu zastawnego (15 IX n. st. 1794) późniejsza niż data intromisji (12 IX n. st.) – tak w rkp. (może błąd kopisty). Tytuł urzędu Leonarda Olizara niepewny („Mtą/Stą Sinickim [?]”) – może starosta (?); Olizarowie Wołczkiewiczowie – rodzina wołyńsko-kijowska.
Streszczenie
5/16 IX 1794 Stefan Wileński, woźny generalny województwa kijowskiego, zeznał w grodzie kijowskim (Żytomierz), że 12 IX n. st. 1794 na wezwanie U. Michała Wołkanowskiego, w obecności szlachty Teodora Rafałowskiego i Jakuba Radzimińskiego, we wsi Wilenka wwiązał go – na mocy trzyletniego kontraktu zastawnego zawartego w Wilence z JW. Leonardem Wołczkiewiczem Olizarem – w posesję zastawną dworku ze wszystkimi zabudowaniami, ogrodami, polami w trzech zmianach po 14 dni, prawem karczunku, sianożęciami, pańszczyzną sprzężajną i pieszą, wolnym wrębem w lasach na budulec i opał, prawem mielenia w najbliższych młynach bez miarki i kolejki oraz innymi pożytkami wymienionymi w kontrakcie, bez żadnej przeszkody. Woźny, niepiśmienny, podpisał relację krzyżykiem.
Akt nr 329
Kwit W. Heyncza na rzecz W. Michałowskiego z Dwóch Zakładów Starościńskich
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data5 / 16 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
4Na Urzędzie Grod: w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem
5Roszkowskim Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniejszemi
6Grod: Kijow. Stawaiący Osobiście W. Franciszek z Hinnesów Heyncz zdrowy
7będąc na Ciele i Umyśle, dobrowolnie zeznał – Ponieważ Dekretem Grod: Kijow.
8między W. Franciszkiem Heynczem z iedney, a W. Fortunatem Michałow-
9skim Por. W. Poll. z drugiey Strony Roku Teraźnieyszego, Dnia Dwudziestego Piątego
k. 746 (skan 0259, strona prawa – góra)
1Lipca dawnego, a Piątego Sierpnia Nowego Stylu zapadłym nakazano z osobna [?]: aby
2W. Michałowski P. W. Poll. za przyięcie bez attestatum Chłopca Zakładów Starościńskich
3Dwa, na Dniu Szesnastym Września idącego Roku przed Aktami Grod: Kijow. do Rąk Wgo
4Heyncza zapłacił, Któremu Wyrokowi W. Michałowski czyniąc zadosyć gdy pomienio-
5ne Zakładów Starościńskich Dwa, na Dniu dzisieyszym Monetą Rossyiską, Temuż W.
6Heynczowi oddał, i wyliczył; Przeto z wypłaconych Zakładów Dwóch W. Michałowskiego
7P. W. P. i Sukcessorów onego, wraz z Sukcessorami Swoiemi Kwituie, Process w tey mierze za-
8szły niszczy i umarza, żadney Salwy dla Siebie i Sukcessorów Swoich niezostawuiąc, mo-
9cą dobrowolnego zeznania Swoiego – Franciszek z Hinnesów Heyncz mpria. L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 940 = akt 329. „Por. W. Poll.” / „P. W. Poll.” / „P. W. P.” = porucznik Wojsk Polskich. „Zakład starościński” – kara pieniężna (wadium) przysądzana w sądzie grodzkim; dwa zakłady starościńskie. „za przyięcie bez attestatum Chłopca” – za przyjęcie (przetrzymywanie) chłopa (zbiega) bez zaświadczenia (atestatu) – zbiegostwo poddanych. „z osobna [?]” – odczyt niepewny. „Wttwa Pottu Kijow.” = Województwa Powiatu Kijowskiego. Wyrok z 25 VII st. st. / 5 VIII n. st. 1794.
Streszczenie
5/16 IX 1794 W. Franciszek z Hinnesów Heyncz zeznał w grodzie kijowskim (Żytomierz), że dekretem grodzkim kijowskim z 25 VII st. st. (5 VIII n. st.) 1794 w jego sprawie z W. Fortunatem Michałowskim, porucznikiem wojsk polskich, nakazano Michałowskiemu zapłacić mu 16 IX przed aktami grodzkimi kijowskimi dwa zakłady starościńskie za przyjęcie chłopa bez atestatu. Ponieważ Michałowski zapłacił dziś te dwa zakłady monetą rosyjską, Heyncz kwituje go i jego sukcesorów, a proces w tej sprawie niszczy i umarza.
Akt nr 330
Kwit W. Kuczewskiego Burgr. Grod. Kijow. W. Abramowiczowi Podczę. Gostyń. z Zł. 500
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data6 / 17 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
18cza, Potomków i Sukcessorów Jego, z Potomkami i Sukcessorami Swemi, wiecznemi i nigdy
19nieodzownemi Kwituie czasy, Process niszczy, żadney Salwy Sobie i Potomkom Swo-
20im do upomnienia się o Satysfakcyą rzeczonemu Dekretowi niezostawuie. mocą
21dobrowolnego Kwitowego zeznania Swego – Adam Kuczewski Burgr. Grod: Kij. mpria L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 941 = akt 330. „Burgr. Grod. Kijow.” = burgrabia grodzki kijowski. „Podczę. Gostyń.” = podczaszy gostyński. „za wymiar Grontów” – za dokonanie (jako burgrabia) urzędowego wymiaru (rozgraniczenia) gruntów; nazwy gruntów niepewne: „Mecherzynieckich [?] i Błażeiowskich [?]”. „pod Winą Wywołania” – pod karą banicji (wywołania). „Macieia Kaspra dwoch Imion Chodorkowskiego” – Maciej Kasper (dwóch imion) Chodorkowski. Wyrok z 21 VII st. st. / 1 VIII n. st. 1794. „Wttwa Pottu Kijow.” = Województwa Powiatu Kijowskiego.
Streszczenie
6/17 IX 1794 W. Adam Kuczewski, burgrabia grodzki kijowski, zeznał w grodzie kijowskim (Żytomierz), że dekretem grodu kijowskiego z 21 VII st. st. (1 VIII n. st.) 1794 W. Dawid Abramowicz, podczaszy gostyński, został zobowiązany zapłacić mu 500 zł pol. srebrną monetą za wymiar gruntów mecherzynieckich [?] i błażejowskich [?] w terminie 6 IX st. st. przed aktami grodzkimi kijowskimi, pod karą wywołania. Ponieważ Abramowicz zapłacił dziś 500 zł przez U. Macieja Kaspra Chodorkowskiego, Kuczewski kwituje jego, jego potomków i sukcesorów na wieczne czasy i niszczy proces.
Akt nr 331
Obll. Assygnacyi od JW. Młodeckiego na Zł. 800 Wu Jasieńskiemu daney
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data6 / 17 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); asygnacja z 18 I 1794, Dubno
3Stawaiący U. Florian Jasieński Assygnacyą od JW. Młodeckiego na Złł. Osimset, Wu
4Jasieńskiemu daną, na Papierze prostym z przyszytym Dziesięciokopikowym Arkuszem na-
5pisaną, Podpisem Ręki Tegoż JW. Młodeckiego zatwierdzoną, do Akt Grod: Kijow. dla
6zapisania podał, w te Słowa – Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Osim-
7nastego Januarii. Zwierzchność Zamku Korzowackiego [?], za odebraniem tey Assyg-
8nacyi, wypłaci W. Woyciechowi Jasieńskiemu S. N. [?] Possessorowi Wsi Antonowki Pro-
9wizyi roczney, a Die Decima Septima Januarii Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego,
10Trzeciego, ad Diem Decimam Septimam Januarii Roku Teraźnieyszego Tysiąc, Siedm-
11set, Dziewięćdziesiąt, Czwartego z Skarbu mego, za ten Rok wyrażony Złł. Osimset Nu-
12mero Flor. Osimset, a to od Części Summy Złł. Dziesięciu Tysięcy w Kontrakcie Arędow-
13nym Dnia Szesnastego Januarii Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Drugiego o
14Possessyą Antonowki zawartym umieszczoney, i w Skarbie moim będącey – Na co tę
15Assygnacyą podpisuię. Datum ut supra. w Dubnie. Józef M. Młodecki.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 942 = akt 331. Asygnacja (polecenie wypłaty) Józefa M. Młodeckiego z Dubna, 18 I 1794, do „Zwierzchności Zamku Korzowackiego [?]” (zarządu zamku/dóbr – nazwa niepewna), na wypłatę Wojciechowi Jasieńskiemu, posesorowi (dzierżawcy) wsi Antonówka, 800 zł rocznej prowizji (8%) za okres 17 I 1793 – 17 I 1794 od 10 000 zł złożonych w skarbie Młodeckiego na mocy kontraktu arendownego z 16 I 1792 o posesję Antonówki. „Dziesięciokopikowy Arkusz” – arkusz papieru stemplowego za 10 kopiejek (rosyjski papier stemplowy). „S. N. [?]” – skrót niejasny. „Wu Jasieńskiemu” – Wielmożnemu Jasieńskiemu (Wojciechowi); oblatę podał U. Florian Jasieński. Brak końcowej formuły oblaty – bezpośrednio po tekście tytuł wpisu 943.
Streszczenie
6/17 IX 1794 U. Florian Jasieński podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) asygnację JW. Józefa M. Młodeckiego wystawioną w Dubnie 18 I 1794 (na papierze zwykłym z doszytym arkuszem stemplowym za 10 kopiejek): Młodecki polecił zwierzchności zamku korzowackiego [?] wypłacić W. Wojciechowi Jasieńskiemu, posesorowi wsi Antonówka, 800 zł rocznej prowizji za rok od 17 I 1793 do 17 I 1794 od części sumy 10 000 zł, umieszczonej w kontrakcie arendownym o posesję Antonówki z 16 I 1792 i pozostającej w skarbie Młodeckiego.
Akt nr 332
Obll. Proroga w Sprawie WW. Ponińskich z WW. Komarnickim i U. Pożarzyckim [?]
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data8 / 19 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); prorogacja z 15 IX 1794 (n.s.), Żytomierz
15Poznańską – a W. Komarnickim Ł. W. Poll. [?] i U. Pożarzyckim [?] ferowanych, oraz Pro-
16rogacyi Kilku, a osobliwie ostatniey, Dwa Ziazdy w Antonowce z Dnia Pierwszego
17Września Nowego Stylu, do Dnia Dwudziestego Tegoż Miesiąca Nowego Stylu Roku
18bieżącego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego pozwalaiący, będąc rekwi-
19rowanym gdy
k. 747 (skan 0260, strona prawa – góra)
1rowanym gdy dla ważnych przyczyn na te Ziazdy ziachać niemogę; Przetoż pomienione
2obydwa Ziazdy, z Dnia Dwudziestego Września Nowego Stylu Roku idącego ostatnią Pro-
3rogacyą oznaczone, do Dnia Pierwszego Grudnia Nowego Stylu Roku Tysiąc, Siedmset, Dzie-
4więćdziesiąt, Czwartego odraczam i Proroguię, zachowuiąc Stronom Termin stawienia się za-
5wity, i wolność sprowadzenia Innego Officialisty w przypadku niezjachania mojego – Dan
6w Zytomierzu. Dnia Piętnastego Września nowego Stylu, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdzie-
7siąt, Czwartego Roku. – Tę Prorogacyą, do Dnia Pierwszego Grudnia nowego Stylu pod-
8pisuię – Michał Kamieński K. Z. K. mpd – Która Prorogacya w Oblatę uniesiona Sło-
9wo w Słowo iak się w sobie ma do Xiąg Niniey. Grod: Kijow. iest wpisana – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 943 = akt 332. Prorogacja (list odroczny) komornika ziemskiego kijowskiego Michała Kamieńskiego („K. Z. K.” = Komornik Ziemski Kijowski; „mpd” = manu propria) z 15 IX 1794 n.s.: dwa zjazdy (graniczne) w Antonówce w sprawie między JW. Bierzyńską, kasztelanową żytomierską, obecnie Ponińską, a W. Komarnickim i U. Pożarzyckim [?], wyznaczone na mocy dekretów sądu konfederacji województwa kijowskiego i kilku wcześniejszych prorogacji (ostatnia: z 1 na 20 IX 1794 n.s.), odroczone z 20 IX na 1 XII 1794 n.s. Nazwisko „Pożarzycki” niepewne (w tytule i w tekście ta sama forma: „Po[ż/z]arzyckim”). „Wdową [?] Poznańską” – odczyt niepewny; może skrót tytułu (np. wojewodziną poznańską). „Ł. W. Poll. [?]” – skrót urzędu Komarnickiego niepewny (może łowczy województwa połockiego). „Ussini [?]” – nagłówek strony, odczyt jak w akcie 331. Mimo tytułu „WW. Ponińskich” w tekście występuje tylko Bierzyńska-Ponińska.
Streszczenie
8/19 IX 1794 U. Józef Domański podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) prorogację wydaną przez komornika ziemskiego kijowskiego Michała Kamieńskiego (Żytomierz, 15 IX 1794 n.s., na rosyjskim papierze stemplowym): w sprawie JW. Bierzyńskiej, kasztelanowej żytomierskiej, obecnie Ponińskiej, z W. Komarnickim i U. Pożarzyckim [?] – rozstrzyganej dekretami sądu konfederacji województwa kijowskiego i kilkakrotnie już odraczanej – komornik, nie mogąc z ważnych przyczyn przybyć, odroczył oba zjazdy w Antonówce z 20 IX na 1 XII 1794 n.s., z zachowaniem stronom terminu zawitego i prawa sprowadzenia innego urzędnika, gdyby sam nie przyjechał.
Akt nr 333
Obll. Listu do W. Kondrackiego C. S. od W. Stawki [Stawskiego?] Burg. Piotrk. pisanego – zabezpieczaiącego # 100.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data8 / 19 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); list z 29 IV 1791, Steblów
22iostwa Dobrodziey. lecz że teraz Pieszy iestem zatrudno mi iest. Powtóre ze wstydze[m] [?]
23[wyznaię [?]] przewinienia: że do tey pory należące Czerwonych Złotych Sto nieoddaię. Prze-
24dałem Konie Cztery Podstarostowiczom [?], oddanie za nich Czerwonych Osimdziesiąt,
25Bydź [?] po Sw. Janie naznaczyli, ma i inne Skrypta, ale Pieniędzy nieoddaią,
26Uprosi W. Wuianko
k. 747v (skan 0261, strona lewa – góra)
1Uprosi W. Wuianko Dobrodz. Wgo Wuia Dobrodz. aby mnie zbytecznie nie łaiał [?] tylko [?]
2to przywiązania Swego dla mnie nie cofał, nadeydzie Termin z arendy przed Sw. Ia-
3nem oddam, byle nie był łaiany [?] ten, który był i do Smierci będzie obydwa WW. Wuio-
4stwa Dobrodzieystwa z Serca Kochaiącym Siestrzeńcem, i Nayniższym Sługą J. Sta-
5wski mpd. W. Babuni Dobrodzieyki nogi całuię. Braci i Siostre całuię serdecznie.
6Który List w Oblatę podany Słowo w Słowo iak się w sobie ma do Xiąg Nnieyszych
7Grodzkich Kijowskich iest wpisany
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 944 = akt 333. List prywatny J. Stawskiego (w tytule i w tekście oblaty „W. Stawki” – zapewne skrót nazwiska; podpis „J. Stawski mpd”; „Burgr. Piotrkow.” – burgrabia piotrkowski), pisany z Steblowa 29 IV 1791 do wujenki (żony W. Kondrackiego, cześnika smoleńskiego – „C. S.”, „Cześnik Smoll.”); na kopercie adres do Kondrackiego. Siostrzeniec przyznaje, że nie oddał jeszcze należnych 100 czerwonych złotych (dukatów), tłumaczy się, że sprzedał cztery konie „Podstarostowiczom [?]” za 80 czerwonych złotych płatnych po św. Janie, i obiecuje oddać z arendy przed św. Janem – dlatego list „zabezpiecza” (stanowi dowód długu) 100 czerwonych złotych. Żydowce – miejscowość „w Ukrainie”, w której spędził święta (Wielkanoc 1791). Odczyty „chętnie [?]”, „nadiechał [?]”, „do Xięcia [?]”, „tey dawemni [?] … zatemował [?]”, „ze wstydze[m] [?] [wyznaię [?]]” (plama na początku wiersza), „Podstarostowiczom [?]”, „Bydź [?]” – niepewne. „Wo Podstolego” – zapewne W. Podstolego (wuja/dziadka?). „nie łaiał [?]” / „łaiany [?]” – rękopis „taiał/taiany”, sens wymaga „łaiać” (łajać). Oblatę podał U. Michał Kondracki. Brak daty oblaty – nagłówek jak w akcie 332 (8/19 IX 1794).
Streszczenie
8/19 IX 1794 U. Michał Kondracki podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) list (na zwykłym papierze z doszytym arkuszem papieru rosyjskiego) adresowany pod kopertą do W. Kondrackiego, cześnika smoleńskiego, a pisany 29 IV 1791 ze Steblowa przez J. Stawskiego (burgrabiego piotrkowskiego) do jego wujenki: po świętach spędzonych w Żydowcach przesyła list od dziadka, donosi o zdrowiu rodziny (wyjazd do Warszawy 20 maja, z siostrą Katarzyną), przyznaje się, że dotąd nie oddał należnych 100 czerwonych złotych, bo za sprzedane cztery konie ma otrzymać 80 czerwonych złotych dopiero po św. Janie, prosi o wstawiennictwo u wuja i obiecuje spłatę z arendy przed św. Janem. List zabezpiecza dług 100 czerwonych złotych.
Akt nr 334
Obll. Aktu Publl. na Gruncie Zytomierza z Strony Rob. Semena Szkabaryna i Innych na JWW. Wisłockim i Innych wyciągnioney
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data9 / 20 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); akt zjazdowy z publikatą z 15 VII 1794 v.s., Żytomierz (dworek W. Michała Stębockiego [?])
Karty / skanyk. 747v – 749 (skan 0261, strona lewa – dół i strona prawa; skan 0262, strona lewa i strona prawa – góra)
1dzieście i Złł. Poll. Sześciu wraz z Lut[ami] [?] Czworga Czternaście Grzywien do Rąk i za
2Kwitem Strony Powodowey, lub Jey Umocowanego, na Dniu Dwudziestym Paździer-
3nika Veteri Stylo Roku Teraźnieyszego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwarte-
4go pod WW. przymusił, lub Sam zastępnie za onego zapłacił nakazuie, w Skut-
5ku czas dalszy Przepis Dekretu nakazuiącego: aby Strona Pozwana, za sprze-
6ciwienie się Dekretowi poprzedniczemu Zakład Starościński Jeden, i na zniesie-
7nie Publikaty w Roku zeszłym Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzecim, Dnia
8Szesnastego Listopada otrzymaney Lut Cztery [?] Czworga Czternaście Grzywien, na
9Terminie niniejszego Ziazdu do Rąk Strony Powodowey, lub Jey Umocowanego
10pod WW. zapłaciła, gdy zaś Strona Pozwana, na niniejszym Ziezdzie pomienio-
11nych Grzywien niezpłaci, a ztąd sprzeciwiaiąc się nakazowi Dekretu Rygoro-
12wi Winy Wywołania podpada; Przeto Urząd Sprzeciwnicą tęż Stronę Pozwaną
13uznawszy, do obwołania WW. Woźnego przytomnego Gttł. Józefa Dudaren-
14ka przeznacza. Który Woźny w Przytomności UU. Felixa Medwedowskiego i Ja-
15kóba Tałka w mieyscu Jurysdykcyi, Tęż Winę Wywołania na JW. Sewerynie Wi-
16słockim Sttcie Kopaygr. Stas. Jankielu Ickowiczu i U. Stanisławie Kolczyń-
17skim obwołał i publikował, A po obwołaniu Przedemną Urzędem tyże obwo-
18łaney Publikaty zeznał Relacyą, a tak Urząd po Exekucyi tyże Publikaty do
19Urzędu przyzwoitego odsyła. mocą tego Dzieła. Kaietan Wyhowski Vices-Gerent
20Sądowy Grod: Kijow. mpd. – Który to Akt Ziazdowy zaoczny z Publikatą w Obla-
21tę podany, Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod: Kij. iest za-
22pisany – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 945 = akt 334. Akt zjazdowy (zaoczny) wicegerenta grodzkiego kijowskiego Kajetana Wyhowskiego, odbyty 15–17 VII 1794 v.s. w Żytomierzu (we dworku W. Michała Stębockiego [?], wojskiego owruckiego) dla wykonania dekretu sądu zupełnego grodzkiego kijowskiego z 2 V 1794 v.s. (i wcześniejszego z 29 VII 1793). Powodowie: chłopi (roboczy, „poddani”) z Parchomówki (Semen Szkabaryn, Hulko Koziak – brat zmarłego Lewka Hulka) i z Tarhana (Łucko Kondratenko / Kontratiuk), w asystencji swego dziedzica Michała Stębockiego [?]. Pozwani: JW. Seweryn Wisłocki, starosta kopajgrodzki, kawaler Orderu św. Stanisława, oraz Żyd (Stas. = starozakonny) Jankiel Ickowicz, arendarz w Wołodarce (aresztowany), i Stanisław Kolczyński, ekonom wołodarski. Kontrakt z 24 III 1791 w Parchomówce: chłopi mieli 30 podwodami pojechać po rybę nad Don dla Jankiela, pożyczyć mu tam po 15 rubli miedzianych [?] od podwody i przywieźć rybę do dóbr Parchomówki; Jankiel miał płacić po 16 rubli srebrnych za furmankę + zwrot pożyczki (razem 31 rubli od podwody). Chłopi twierdzą, że pożyczyli mu dodatkowo po 6 rubli od wozu, że zmusił ich do wożenia ryby na sprzedaż po innych miejscach i że nie dopłacił 240 rubli i 6 zł; złożyli przysięgę. Urząd nakazał Wisłockiemu przymusić Jankiela do zapłaty 240 rubli srebrnych starych i 6 zł wraz z grzywnami do 20 X 1794 v.s. (albo zapłacić za niego), a za niezapłacenie zakładu starościńskiego i grzywien z publikaty z 16 XI 1793 ogłoszono na pozwanych winę wywołania (publikatę) przez woźnego Józefa Dudarenkę. „Lut Cztery [?] / z Lut[ami] [?] Czworga Czternaście Grzywien” – zapis grzywien niejasny („Czworga Czternaście Grzywien” = 4 × 14 grzywien?). „Stębocki [?]” – nazwisko dziedzica niepewne (może Stempkowski/Stęborski). Ręka pisze „ł” podobnie do „t” (Wistocki, Wotodarski, Michata) – ujednolicono do Wisłocki, Wołodarka, Michał. „Rubli Miednych” – zapewne miedzianych. „Gttł.” – generał (woźny generał).
Streszczenie
9/20 IX 1794 U. Ambroży Wyhowski podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) zaoczny akt zjazdowy z publikatą, sporządzony 15–17 VII 1794 v.s. w Żytomierzu przez wicegerenta grodzkiego kijowskiego Kajetana Wyhowskiego w sprawie chłopów Semena Szkabaryna i Hulka Koziaka z Parchomówki oraz Łucka Kondratenki z Tarhana (poddanych W. Michała Stębockiego [?], wojskiego owruckiego) przeciw JW. Sewerynowi Wisłockiemu, staroście kopajgrodzkiemu, oraz arendarzowi wołodarskiemu Jankielowi Ickowiczowi i ekonomowi wołodarskiemu Stanisławowi Kolczyńskiemu. Na podstawie kontraktu z 24 III 1791 (wyprawa 30 podwód po rybę nad Don dla Jankiela) i po przysiędze powodów urząd uznał, że Jankiel nie dopłacił im 240 rubli srebrnych i 6 zł, nakazał Wisłockiemu przymusić go do zapłaty (lub zapłacić za niego) do 20 X 1794 v.s. wraz z grzywnami, a pozwanych za nieposłuszeństwo dekretom obwołano przez woźnego Józefa Dudarenkę winą wywołania.
Akt nr 335
Obll. Prol. w Sprawie WW. Olędzkich Podcz. Rożańs. z JW. Potockim W. K. i Innemi
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data9 / 20 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); prorogacja z 20 IX 1794 n.s., Żytomierz
6mi Grod: Kijow. Osobiście Stawaiący U. Jan Borkowski archiwista Ziem. Kij.
7Prorogacyą, w Sprawie WW. Olędzkich Podcz. Rożańs. z JW. Potockim W. Kij.
8i Innemi Termin Ziazdu z Dnia Dziesiątego Septembris Veteri Stylo, do Dnia
9Czternastego Novembris Veteri Stylo Roku Teraźnieyszego odraczaiącą, na Pa-
10pierze Dziesięciokopikowym spisaną, Podpisem Urzędu Vices-Ger. Grod: Kijow.
11zatwierdzoną, z Przypiskiem Plenipotenta z Strony JW. Potockiego na tę Proroga-
12cyą zezwalaiącym, do akt Grod: Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa = Nayiaśnieyszey
13Imperatt Mci
k. 749v (skan 0263, strona lewa – góra)
1Imperatorowey Jey Mci Katarzyny Alexiejowny Samowładnącey całą Rossyą Pani. Urząd Grod:
2Kijow. Vices-Ger. oznaymuie niniejszym Listem odwocznym, Komu o tym wiedzieć bę-
3dzie należało, a mianowicie Stronom między Sobą czyniącym: Iż Ja będąc wezwa-
4nym z mocy Dekretu Grod: Kijow. Roku Teraźnieyszego. Dnia Szóstego Augusti podług
5nowego, a Dwudziestego Szóstego Julii podług dawnego Stylu, między WW. Kasprem
6i Brygittą Olędzkiemi Podcz. Rożańs. z iedney, a JW. Protem Potockim W. Kij. Stas.
7Etią [?] i Innemi z drugiey Strony zapadłego, Ziazd na Gront Miasta Zytomierza na
8Dzień Dziesiąty Septembris Veteri Stylo w Roku Teraźnieyszym wskazuiącego, gdy
9dla legalnych przyczyn moich ziachać na ten Dzień, to iest: Dziesiąty Septembris
10Veteri Stylo, niemogę; Przeto ten Termin Dziesiątego Septembris Veteri Stylo, za
11zgodą Stron obydwoch do Dnia Czternastego Novembra dawnego Stylu, Roku bieżą-
12cego, odraczam i proroguię, zachowuiąc Tymże Stronom Termin zawity, i Przyzwo-
13ity [?], oraz zostawuiąc wolność sprowadzenia Innego Officialisty w niezjachaniu moim
14datum w Zytomierzu, Dnia Dwudziestego Września Nowego Stylu – Tysiąc,
15Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku. – Tę Prorogacyą podpisuię. Kaietan
16Wyhowski Vices-Ger. Sądowy Grod: Kijow. mpd. – Na tę Prorogacyą ze Strony JWo
17Potockiego W. Kij. i Eti [?] Żydowski [?] w Sprawie z WWy [?] Pm Olędzkim do Dnia Dwu-
18dziestego Piątego Novembris nowego Stylu – Roku bieżącego, Tysiąc, Siedmset,
19Dziewięćdziesiąt, Czwartego pozwalam – Wincenty Boiakowski [?] mpd – Która to Pro-
20rogacya w Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey.
21Grod: Kijow. iest wpisana
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 946 = akt 335. Prorogacja wicegerenta grodzkiego kijowskiego Kajetana Wyhowskiego (Żytomierz, 20 IX 1794 n.s.): zjazd na grunt miasta Żytomierza, wyznaczony dekretem grodzkim kijowskim z 26 VII / 6 VIII 1794 na 10 IX 1794 v.s. w sprawie WW. Kaspra i Brygidy Olędzkich, podczaszych różańskich, przeciw JW. Protowi (Antoniemu Protazemu) Potockiemu, wojewodzie kijowskiemu, starozakonnemu Etii [?] i innym, odroczony za zgodą stron na 14 XI 1794 v.s. Przypisek plenipotenta Potockiego Wincentego Boiakowskiego [?] – zgoda na odroczenie do 25 XI 1794 n.s. (= 14 XI v.s.). „Stas. Etią [?]” / „i Eti [?] Żydowski [?]” – osoba współpozwana (Żyd?), odczyt niepewny. „Szymi” – rękopis „Niniey Szy-/mi” (= Nnieyszemi). „Przyzwoity [?]” – odczyt „Przyzowy” niepewny. Podał U. Jan Borkowski, archiwista ziemski kijowski.
Streszczenie
9/20 IX 1794 U. Jan Borkowski, archiwista ziemski kijowski, podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) prorogację wicegerenta grodzkiego kijowskiego Kajetana Wyhowskiego z 20 IX 1794: zjazd na grunt Żytomierza w sprawie Kaspra i Brygidy Olędzkich, podczaszych różańskich, przeciw wojewodzie kijowskiemu Protowi Potockiemu, Etii [?] i innym, wyznaczony na 10 IX 1794 v.s., odroczono za zgodą stron na 14 XI 1794 v.s.; plenipotent Potockiego Wincenty Boiakowski [?] przypiskiem zgodził się na odroczenie do 25 XI 1794 n.s.
Akt nr 336
Obll. Aktu Ziazd. w Karabczyiowie zapadłego między W. Czeczelem S. H. a Stas. Manaszkiem Arędarzem Bystrzyckim
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data11 / 22 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); akt zjazdowy sądu ziemskiego kijowskiego z 5/6 IX 1794 n.s. w dobrach Karabczyjów
24iecki Sęd. Ziem. Kijow. mpd. – Który to Dekret Ziazdowy w Oblatę podany,
25Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nnieyszych Grod: Kij. iest wpisany L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 947 = akt 336. Dekret zjazdowy sądu ziemskiego kijowskiego (podpisał sędzia ziemski kijowski Hilary Lubicz Chojecki), wydany 5–6 IX 1794 n.s. w dobrach Karabczyjów na mocy dekretu sądu zupełnego z 24 III / 4 IV 1794 (zjazd odraczany prorogacjami komornika z 17/28 V i sądu – do 25 VIII v.s. i 5 IX n.s.), w sprawie W. Piotra Czeczela, starosty hajsyńskiego (dzierżawcy/posesora Karabczyjowa i Bystryka), i U. Stanisława Jodłowskiego, pisarza prowentowego, z arendarzem bystryckim Manaszkiem (Żydem, aresztowanym); pozwany także JW. Prot Potocki, wojewoda kijowski (dziedzic, zwierzchnik arendarza). Rozliczenia arendy z 1791 r.: reszta 276 zł, sól ze składu dworskiego (sól w „husakach/hiwakach [?]” – miara soli, „Sotko” = setka; 228 jednostek po 10 zł za sto = 22 zł 15 gr), sól zabrana do solenia kabanów (wieprzy) w 1790 r., sianożęć (4 sążnie siana po 28 zł = 112 zł), 60 niedanych podwód (po 2 zł = 120 zł), długi ludzi dworskich u arendarza (119 zł), sprawa 400 zł U. Perkowskiego (komplanacja z 28 VII 1794). Przysięgę złożył U. Jodłowski; zeznawali chłopi stawieni przez Manaszka. Saldo: dla Czeczela 298 zł 15 gr, dla Manaszka 391 zł – po potrąceniu Czeczel ma zapłacić Manaszkowi 62 zł 15 gr do 22 IX 1794 n.s. (arytmetycznie różnica wynosi 92 zł 15 gr – w rękopisie jednak wyraźnie „Sześćdziesiąt i Dwa” zarówno w tytule, jak i w sentencji). Za fałszywe zarzuty Manaszko skazany na 25 plag, wyliczonych przed kancelarią grodzką kijowską 22 IX 1794 n.s.; wojewoda Potocki ma go stawić. Odczyty: „Stą Hayszy[ńskim]” / „Stta Hayszyński” – starosta hajsyński; „Czemiawskiego [?]”, „R. G. W. [?]” (skrót urzędu Nelickiego), „Husaków/Hiwaków/Hasaków [?]” (miara soli – trzy różne kształty w rękopisie), „po Sążni [?]”, „w Rużynie [?]”, „żadnie [?]”, „Perre [?]”, „zwołowawszy [?]”, „Dekretem Się [?]” – niepewne. „Kowrińca [?]”, „Redki [?]”, „Hysowa [?]”, „Pastucha [?]” – niepewne nazwiska chłopów. Pod lewą kolumną k. 750v dopisek innej ręki „Czytałem Kopczyński mppria” (adnotacja kontrolna/lektora). Ręka pisze „ł” podobnie do „t” (Jodłowski, Wołodarka itd. – ujednolicono).
Streszczenie
11/22 IX 1794 U. Tomasz Bielicki podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) dekret zjazdowy sądu ziemskiego kijowskiego (sędzia Hilary Lubicz Chojecki), wydany 5–6 IX 1794 n.s. w Karabczyjowie w sporze W. Piotra Czeczela, starosty hajsyńskiego, i jego pisarza prowentowego Stanisława Jodłowskiego z arendarzem bystryckim Manaszkiem (pozwany także wojewoda kijowski Prot Potocki): po rozpatrzeniu obrachunków arendy z 1791 r., przysiędze Jodłowskiego i zeznaniach chłopów sąd przyznał Czeczelowi 298 zł 15 gr (reszta raty i sól), a Manaszkowi 391 zł (podwody, sianożęć, długi ludzi dworskich), nakazał Czeczelowi dopłacić Manaszkowi 62 zł 15 gr do 22 IX 1794 n.s., odrzucił jako niesprawiedliwe zarzuty Manaszka (m.in. o pieniądze dla Perkowskiego) i za nie skazał go na 25 plag przed kancelarią grodzką kijowską, które ma wyegzekwować wojewoda Potocki; odwołania Manaszka nie dopuszczono.
Akt nr 337
Obll. Prorog. w Sprawie JWX. Rostockiego Mett. z JW. Sawickim S. P. W. B. wydaney
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data11 / 22 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); prorogacja z tegoż dnia, Żytomierz
2Miesiąca Września; Dnia Jedynastego podług Dawnego –
3a Dwudziestego Drugiego; podług Nowego Stylu –
4Na Urzędzie Grod: w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem
5Roszkowskim Vice-Reg. Przysięgłł Grod: Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey.
6Grod: Kijow. Osobiście stawaiący U. Felix Medwedowski Prorogacyą w Spra-
7wie JW. Rostockiego Mett. Całey Rusi i Innych z JW. Sawickim Sęd. Pogr.
8Wttwa Bracł. i Innemi do Dnia Dwudziestego Listopada nowego Stylu Ro-
9ku Tysiąc, Siedmset
k. 752v (skan 0266, strona lewa – góra)
1ku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego wydaną, na Papierze Stęplł. Kraiowym
2napisaną, Podpisem Ręki W. Pisarza Grod: Kijow. zatwierdzoną, do akt Grod: Kijow. w
3Oblatę podał, w te Słowa – Niżey podpisany, oznaymuię niniejszym Listem moim od-
4rocznym, Stronom między Sobą czyniącym. Iż Ja za okazaniem Dekretu w Sądach
5Grod: Kijow. Roku idącego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Dwu-
6dziestego Piątego Julii Dawnego, a Piątego Augusti Nowego Stylu, między JWX. Me-
7tropolita Całey Rusi, i W. Kapitanem Woysk. Poll. Rostockiemi z iedney, a JW. Sawic-
8kim Sęd. Pogr. Wttwa Bracł. i Innemi z drugiey Strony zapadłego, Ziazd do Dóbr
9Wsi Zabiłoczy, na Dzień Piętnasty Września Dawnego Stylu, w Roku niniejszym
10oznaczaiącego, będąc na pomieniony Termin Ziazdu od Stron wyż wyrażonych rekwi-
11rowany, na Który ponieważ dla ważnych i legalnych przyczyn i Interessów moich do
12Dóbr Wsi Zabiłocza ziachać, i Dekretu wyżey wyrażonego do skutku przywieść nie-
13mogę; iesliby Innego Urzędnika Strony sprowadzić niemogły; Przeto Termin rzeczo-
14nego Ziazdu Dekretem oznaczony, do Dnia Dwudziestego Listopada nowego Stylu
15Roku bieżącego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, odraczam i proroguię,
16zachowuiąc Stronom między Sobą czyniącym, Termin Stawienia się na ów czas
17pod Rygorem Dekretem zamierzonym zawity, i wolność sprowadzenia Inney Osoby
18Sądowey, bądź Namiestniczey, w Przypadku niezjachania mojego – Działo się w Zy-
19tomierzu – Dnia Jedynastego Dawnego, a Dwudziestego Drugiego nowego Stylu.
20Września, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku – Franciszek Mi-
21kołay Zielonka Pisarz Sądowy Grod: Kijow. mpd. – Która Prorogacya w Oblatę
22podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nnieyszych Grodzkich Kijow-
23skich iest wpisana –
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 948 = akt 337. Prorogacja pisarza sądowego grodzkiego kijowskiego Franciszka Mikołaja Zielonki (Żytomierz, 11/22 IX 1794): zjazd do dóbr wsi Zabiłocze [forma rkp. „Zabitoczy/Zabitocza” – ręka pisze ł jak t], wyznaczony dekretem grodzkim kijowskim z 25 VII / 5 VIII 1794 na 15 IX 1794 v.s. w sprawie JWX. (Teodozego) Rostockiego, metropolity całej Rusi (unickiego), i W. Rostockiego, kapitana wojsk polskich, przeciw JW. Sawickiemu, sędziemu pogranicznemu województwa bracławskiego, i innym – odroczony na 20 XI 1794 n.s. „S. P. W. B.” w tytule = Sędzia Pograniczny Województwa Bracławskiego. „Papier Stęplł. Kraiowy” – krajowy papier stemplowy. Imię metropolity nie pada w akcie.
Streszczenie
11/22 IX 1794 U. Feliks Medwedowski podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) prorogację wystawioną tego dnia przez pisarza sądowego grodzkiego kijowskiego Franciszka Mikołaja Zielonkę: zjazd do dóbr wsi Zabiłocze w sprawie JWX. Rostockiego, metropolity całej Rusi, i W. Rostockiego, kapitana wojsk polskich, przeciw JW. Sawickiemu, sędziemu pogranicznemu województwa bracławskiego, i innym, wyznaczony dekretem grodzkim z 25 VII / 5 VIII 1794 na 15 IX v.s., odroczono – z powodu przeszkód urzędnika – na 20 XI 1794 n.s., z zachowaniem terminu zawitego i prawa sprowadzenia innej osoby sądowej.
Akt nr 338
Kwit Imm W. Hołowińskiego S. P. JW. Lubowidzkiemu z Luit Dwóch
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data11 / 22 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
6Stawaiący Osobiście W. Jan Borkowski A. Z. K. Imieniem W. Kazimierza Hołowin-
7skiego S. P. i na mocy Plenipotencyi Sobie Stawaiącemu daney, Roku bieżącego,
8Dnia Dwudziestego Pierwszego Sierpnia Dawnego, a Pierwszego Września nowe-
9go Stylu w aktach Grod: Kijow. oblatowaney czyniący, zdrowy będąc na Ciele i umy-
10śle, a przed teraźnieysze Kwitowe zeznanie Swoie wcale się poddaiąc, wiadomo
11czyni, Dekretem Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Dnia Dwu-
12dziestego Pierwszego
k. 753 (skan 0266, strona prawa – góra)
1dziestego Pierwszego Julii Veteri Stylo w Sądach Grod: Kijow. między Stawaiącego
2Pryncypałem z iedney, a JW. Stefanem Lubowidzkim Gen. Por. Woysk Ross. i Stas. Chai-
3mem i Moszkiem Arędarzami Karczmy Traktowey, Robocz. Kozakiem po Imie-
4niu i Nazwisku JW. Lubowidzkiemu wiadomym z drugiey Strony zapadłym, na-
5kazano zostało: aby za Wypas Zboża Chaim i Moszko Luit Dwie na Dniu Dzi-
6sieyszym, to iest: Dziesiątego Septembris Veteri Stylo Roku Bieżącego do Rąk
7Stawaiącego Pryncypała, lub Umocowanego przed aktami Grod: Kijow. pod WW. za-
8płacili; do Którego zapłacenia JW. Lubowidzki z mocy przyiętego aresztu przymu-
9sić ma podobnymże Rygorem, gdy na Dniu dzisieyszym JW. Lubowidzki za wyż
10wyrażonych Żydów, pomienione Luit Dwie wypłaca; Przeto z wypłaconych tychże
11Tegoż JW. Lubowidzkiego i Jego Sukcessorów Stawaiący Imieniem Pryncypała
12Swego wiecznemi i nigdy nieodzownemi, Kwituie czasy, mocą dobrowolnego ze-
13znania, i dla przyczyny Dnia Niedzieli, na Dniu Jedynastym Września Vete-
14ri Stylo, ten Kwit do akt wnosi – Jan Borkowski A. Z. K. mpd. – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 949 = akt 338. Kwit (pokwitowanie) wystawiony przez W. Jana Borkowskiego, archiwistę ziemskiego kijowskiego („A. Z. K.”), w imieniu W. Kazimierza Hołowińskiego („S. P.” – skrót urzędu, może skarbnik/stolnik p…) na mocy plenipotencji oblatowanej 21 VIII / 1 IX 1794: dekret grodzki kijowski z 21 VII 1794 v.s. nakazał arendarzom karczmy traktowej Chaimowi i Moszkowi (Żydom) oraz chłopu Kozakowi (imię i nazwisko znane Lubowidzkiemu) zapłacić Hołowińskiemu do 10 IX 1794 v.s. „Luit Dwie” za wypas (wypasienie) zboża, a JW. Stefan Lubowidzki, generał porucznik wojsk rosyjskich (ich zwierzchnik), miał ich do tego przymusić. Lubowidzki zapłacił za Żydów, Borkowski go kwituje; ponieważ 10 IX wypadał w niedzielę, kwit wniesiono 11 IX v.s. „Luit” – zapewne luidory (louis d'or, złote monety francuskie); odczyt i rozwinięcie niepewne.
Streszczenie
11/22 IX 1794 W. Jan Borkowski, archiwista ziemski kijowski, jako plenipotent W. Kazimierza Hołowińskiego zeznał przed aktami grodu kijowskiego (Żytomierz), że JW. Stefan Lubowidzki, generał porucznik wojsk rosyjskich, zapłacił za arendarzy karczmy traktowej Chaima i Moszka dwa luidory [?] zasądzone dekretem grodzkim z 21 VII 1794 v.s. na rzecz Hołowińskiego za wypasienie zboża, i pokwitował Lubowidzkiego i jego sukcesorów na wieczne czasy (kwit wniesiony dzień po terminie z powodu niedzieli).
Akt nr 339
Kwit wzaiemny W. Czeczela Stty Haysyńsk. JW. Prota Potockiego W. K. i Stas. Manaszka
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data11 / 22 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
6Stawaiące Osobiście U. Tomasz Bielicki Imieniem W. Piotra Czeczela Stty Haysyń.
7i na mocy Plenipotencyi Sobie do wszelkich czynności daney, z iedney, a Stas. Manasz-
8ko Arędarz Bystrzycki Swym Imieniem czyniące z drugiey Strony, zdrowi będąc na
9Ciałach i Umysłach, ustnie i dobrowolnie zeznaią. Iż co Dekretem Ziazdowym na
10Groncie Wsi Karabczyiowa Roku Teraźnieyszego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego
11Czwartego, Dnia Piątego Września Nowego Stylu przez Urząd Sądu Ziem: Kijow.
12między W. Czeczelem Stą Haysyńsk. a JW. Protem Potockim W. Kij. i Stas. Manasz-
13kiem expedyowanym, nakazano zostało: Aby W. Czeczel Stta Haysyński na Dniu
14Dwudziestym Drugim Września Nowego Stylu z różnych zrzodeł wynikłą Kwotę Złł.
15Poll. Sześćdziesiąt Dwa Stas. Manaszkowi przed aktami Grod: Kijow. do Rąk Jego,
16lub Umocowanego pod WW. zapłacił, i nawzaiem aby na tymże Terminie JW. Wwoda [?]
17Potocki Stas. Manaszka dla ukarania Dwudziesto Pięcio Plagami za opisanie
18niewinne W. Czeczela, i pociągnienie onego do Prawa w napasliwych Pretensyach, a
19niedowiedzionych stawił, Któremu to Dekretowi Strony wszystkie czyniąc dosyć, na-
20kaz onego uskuteczniaią, i tak W. Czeczel Złł. Poll. Sześćdziesiąt Dwa do Rąk Ma-
21naszkowi
k. 753v (skan 0267, strona lewa – góra)
1naszkowi wypłaca, iakoteż JW. Potocki Tegoż Manaszka dla ukarania stawi, i
2Plag onemu Dwadzieścia Pięć wyliczonych attentuie; Przeto tak W. Czeczel JW.
3Potockiego z Stawienia Żyda, i wyliczonych onemu Plag Dwudziestu Pięciu ia-
4koteż Manaszko W. Czeczela z wypłaconych onemu do Rąk Złł. Poll. Sześćdzie-
5siąt Dwóch, wiecznemi i nigdy nieodzownemi Kwituią czasy, żadney Saluy [?] do
6upomnienia się, ani Sobie, ani Sukcessorom Swoim niezostawuiąc – mocą dobro-
7wolnego zeznania Swoiego – Tomasz Bielicki mpd. Manaszko po Hebraysku
8podpisał się.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 950 = akt 339. Kwit wzajemny wykonujący dekret zjazdowy sądu ziemskiego kijowskiego z Karabczyjowa z 5 IX 1794 n.s. (zob. akt 336): U. Tomasz Bielicki (plenipotent W. Piotra Czeczela, starosty hajsyńskiego) i arendarz bystrycki Manaszko zeznają, że Czeczel wypłacił Manaszkowi 62 zł, a wojewoda kijowski Prot Potocki stawił Manaszka i wymierzono mu 25 plag („attentuie” – poświadcza); strony wzajemnie się kwitują. W akcie mowa o 62 zł (bez 15 gr wymienionych w dekrecie). „Saluy [?]” – zapewne „salwy” (zastrzeżenia, łac. salvo). „Wwoda [?]” – skrót „Will.” / „Wwd.” przed nazwiskiem Potockiego niepewny. Manaszko podpisał się po hebrajsku.
Streszczenie
11/22 IX 1794 przed aktami grodu kijowskiego (Żytomierz) U. Tomasz Bielicki, plenipotent W. Piotra Czeczela, starosty hajsyńskiego, i arendarz bystrycki Manaszko zeznali, że wykonano dekret zjazdowy sądu ziemskiego kijowskiego z Karabczyjowa (5 IX 1794 n.s.): Czeczel wypłacił Manaszkowi 62 zł, a wojewoda kijowski Prot Potocki stawił Manaszka, któremu wyliczono 25 plag; strony – Czeczel, Potocki i Manaszko – wzajemnie się pokwitowały na wieczne czasy. Manaszko podpisał się po hebrajsku.
Akt nr 340
Obll. Limity na Groncie Koszowaty w Sprawie UU. Skalskiego i Inn. z JW. Młodeckim i Innemi
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data12 / 23 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); akt limity z 15 (16) / 26 III 1794, Koszowata
17wy tey polecił, Strony zaś to iest: UU. Onufry Skalski, Marcin i Stefan Dobro-
18wolscy Powodowie Osobiście Stawaiące dla niezjachania Drugiego Urzędu odro-
19czenia Terminu do Dnia Czternastego Października Veteri Stylo dla sprowa-
20dzenia podług Dekretu Dwóch Urzędów dopraszaią się; Przeto Urząd Ziachały do Roz-
21sądzenia oney mocy niemaiąc udzieloney, Drugiego zaś Urzędu doczekać się
22niemoże, i nieprzynosząc Stronom obom w rozsądzeniu się żądanym w Termi-
23nie upadku, przychyliwszy się w tym do żądania Strony Stawaiącey, do Dnia
24Czternastego Października Dawnego Stylu. Dzieło niniejsze odracza, i limi-
25tuie, zachowuiąc Stronom w Dekret wchodzącym Termin na ten czas zawity, i In-
26nych wolność sprowadzenia Urzędów Dzieło niniejsze odracza i limituie – mocą tego
27aktu. Stanisław Kirkor Vices-Ger. Sądowy Grod: Kijow. Który akt Limity w Obla-
28tę podany Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod: Kijow. iest
29wpisany – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 951 = akt 340. Akt limity (odroczenia sprawy przez urząd zjazdowy) wicegerenta grodzkiego kijowskiego Stanisława Kirkora, sporządzony w Koszowatej (w mieszkaniu szl. Stefana Dobrowolskiego) 15/26 III 1794 (posiedzenie właściwe 16 III v.s.), w sprawie U. Onufrego Skalskiego oraz szl. Marcina i Stefana Dobrowolskich (powodów) przeciw JW. Józefowi Młodeckiemu, podkomorzemu dworu polskiego (J.K.M.), kawalerowi Orderu św. Stanisława („O. S. S. K.”), WX. Janowi Sitowickiemu, kanonikowi katedralnemu kijowskiemu, i innym. Dekret grodzki z 3/14 XII 1793 polecał zjazd na 14 II 1794 v.s. dwóch wicegerentów (lub jednej osoby sądowej); prorogacja podwojewodzińska i pisarska z 10 II 1794 v.s. (oblatowana 11 II) przeniosła zjazd na 15 III v.s. Ponieważ przybył tylko jeden urzędnik, a dekret wymagał dwóch, na wniosek powodów sprawę odroczono do 14 X 1794 v.s. „Dwóch przez zaskarżonych [?]” – fragment niejasny. „Paragraf” – tu: papier stemplowy z jednym stemplem (paragrafem).
Streszczenie
12/23 IX 1794 U. Wojciech Płociński podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) akt limity wicegerenta grodzkiego kijowskiego Stanisława Kirkora, sporządzony 15–16 III 1794 v.s. w Koszowatej, w sprawie Onufrego Skalskiego i Marcina oraz Stefana Dobrowolskich przeciw Józefowi Młodeckiemu, podkomorzemu dworu polskiego, ks. Janowi Sitowickiemu, kanonikowi katedralnemu kijowskiemu, i innym: ponieważ dekret sądu zupełnego grodzkiego kijowskiego (3/14 XII 1793) powierzył sprawę dwóm wicegerentom, a drugi urzędnik nie przybył, na prośbę powodów zjazd odroczono do 14 X 1794 v.s., z zachowaniem terminu zawitego.
Akt nr 341
Obll. Aktu Limity w Sprawie U. Skalskiego i Innych z JW. Młodeckim i Innemi w Koszowaty nastąpioney
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data12 / 23 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); akt limity z 15 (16) / 26 III 1794, Koszowata
Karty / skanyk. 754 – 755 (skan 0267, strona prawa – dół; skan 0268, strona lewa i strona prawa – góra)
12mpd. – Który to akt Limity w Oblatę podany, Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do
13Xiąg Nnieyszych Grod: Kijowskich iest wpisany –
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 952 = akt 341. Drugi akt limity wicegerenta Stanisława Kirkora, sporządzony tego samego dnia (15–16 III 1794 v.s.) w Koszowatej, w osobnej sprawie U. Onufrego Skalskiego (sam jako powód; w tytule „i Innych”) przeciw JW. Józefowi Marcinowi Młodeckiemu, podkomorzemu dworu polskiego, kawalerowi Orderu św. Stanisława, WX. Janowi Sitowickiemu, kanonikowi katedralnemu kijowskiemu, i innym. Dekret grodzki z 3/14 XII 1793 uchylił akta urzędów zjazdowych obu stron, zawiesił rozstrzygnięcie i wyznaczył zjazd na 14 II 1794 v.s. dla wykonania dekretu grodzkiego z 30 VII 1793 (inkwizycja ze świadków, ukaranie winnych). Z braku drugiego urzędnika sprawę odroczono do 12 X 1794 v.s. (w akcie 340 – do 14 X). Por. akt 340 (wpis 951), oblatowany przez tego samego U. Wojciecha Płocińskiego. Tytuł imperatorowej z pomyłką pisarza („Całey Rossyi Samowładnącey Całą Rossyą Pani”).
Streszczenie
12/23 IX 1794 U. Wojciech Płociński podał do akt grodu kijowskiego (Żytomierz) drugi akt limity wicegerenta grodzkiego kijowskiego Stanisława Kirkora z Koszowatej (15–16 III 1794 v.s.), w sprawie Onufrego Skalskiego przeciw Józefowi Marcinowi Młodeckiemu, podkomorzemu dworu polskiego, ks. Janowi Sitowickiemu, kanonikowi kijowskiemu, i innym: dekret grodzki z 3/14 XII 1793 wyznaczył zjazd (dwóch urzędników) do Koszowatej dla przeprowadzenia inkwizycji i wykonania dekretu z 30 VII 1793; ponieważ drugi urzędnik nie przybył, na prośbę Skalskiego sprawę odroczono do 12 X 1794 v.s., z zachowaniem terminu zawitego.
Akt nr 342
Zapis Kompromiss. między JW. Hołowińskim S. P. i WW. Hołowińskiemi M. C. [?] a WW. Hołowińskiemi M. Cz. [?]
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data12 / 23 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
Numer wpisu 953 = akt 342. Zapis kompromisarski (umowa o sąd polubowny) dwóch linii rodu Hołowińskich: z jednej strony wdowa Maryanna i synowie Michał i Mateusz, pozostali po zmarłym Dymitrze Hołowińskim, cześniku smoleńskim (pełnomocnik U. Tomasz Bielicki, plenipotencja z Demowszczyzny 1 XII 1790, oblatowana 20 XII 1790); z drugiej JW. Ignacy Hołowiński, stolnik przemyski, kawaler Orderu św. Stanisława (skrót „O. S. S. K.”), oraz Aleksander, Stanisław i Kazimierz Hołowińscy, miecznikowicze czernihowscy [?] (pełnomocnik W. Aleksander Jankowski; plenipotencje z 24 XII 1791 i 7 III 1794). Skróty w tytule: „S. P.” = stolnik przemyski; „M. C.” i „M. Cz.” – rozwiązanie niepewne (może „Miecznikowicze Czernihowscy”; odczyt liter niepewny). „Braicko-dzonych” – zapewne zniekształcone „Braci Rodzonych” (odczyt niepewny). Przedmiot sporu (procesy w sądach ziemskich kijowskich rozpoczęte za życia Dymitra i Ignacego Hołowińskich – obaj określeni jako „n.” = nieboszczycy; relacja do żyjącego (?) JW. Ignacego, stolnika przemyskiego, niejasna, z kompromisami z 9 i 11 IX 1780, nierozstrzygnięte wskutek śmierci superarbitra Kazimierza Trypolskiego, wicegerenta grodzkiego kijowskiego): oderwanie gruntów od wsi Demowszczyzny, odgraniczenie gruntów kuźmińskich, wewnętrzny podział gruntów, zaległa dziesięcina pszczelna w Kuźmińcach, kara za zakwestionowanie gruntów demowskich. Superarbiter: Aleksander Piotrowski, wojski trembowelski, komornik ziemski kijowski; zjazd na grunt Demowszczyzny po innotescencji wydanej dwa tygodnie wcześniej; każda strona po jednym arbitrze z głosem doradczym (cum voce consultiva); wyrok ostateczny bez apelacji. Nazwa „Pnecek”/„Pnickowskich” – odczyt niepewny. Nad stroną 755v wyraz „Ussini [?]” jak na poprzednich kartach.
12/23 IX 1794 w grodzie kijowskim (Żytomierz) zeznano zapis kompromisarski między Maryanną, wdową po Dymitrze Hołowińskim, cześniku smoleńskim, i jej synami Michałem i Mateuszem (pełnomocnik Tomasz Bielicki) a Ignacym Hołowińskim, stolnikiem przemyskim, oraz Aleksandrem, Stanisławem i Kazimierzem Hołowińskimi (pełnomocnik Aleksander Jankowski). Strony, prowadzące od lat procesy w sądach ziemskich kijowskich (kompromisy z 9 i 11 IX 1780 nierozstrzygnięte po śmierci superarbitra Kazimierza Trypolskiego) o grunty wsi Demowszczyzna i Kuźmińce, podział gruntów, zaległą dziesięcinę pszczelną i inne pretensje, obrały na superarbitra Aleksandra Piotrowskiego, wojskiego trembowelskiego, komornika ziemskiego kijowskiego; ma on zjechać na grunt Demowszczyzny i ostatecznie, bez apelacji, rozstrzygnąć spór, z udziałem po jednym arbitrze stron.
Akt nr 343
Kwit z odebraney Summy Zł 3000 W. Orączewskiego V. G. Ż. [?] W. Umińskiemu Szamb. służący
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data14 / 25 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
1Osobiście Stawaiący W. Jan Kanty Orączewski Vices-Ger. Grod. Zyt. zdrowy będąc na
2Ciele i umyśle, a pod teraźnieysze Kwitowe zeznanie Swoie całe się poddaiąc i uwa-
3laiąc [?], wiadomo, i awno czyni, ustnie i dobrowolnie zeznaie. Jż Dekretem Ziemi. Kij.
4Roku Teraźnieyszego Dnia Jedynastego Septembris Veteri Stylo, między W. Stanisła-
5wem Antoninem Umińskim Szambell. Dworu Poll. z iedney, a W. Zeznawaią-
6cym z drugiey Strony zapadłym nakazano zostało: aby W. Stawaiący Kwit z
7Summy Złł Poll. Trzech Tysięcy, W. Umińskiemu na Skrypt udany przed Akta-
8mi Grod. Kijow. pod WW. [?] na Dniu Piętnastym Septembris Veteri Stylo Roku
9Teraźnieyszego przyznał, Którego nakazy W. Zeznawaiący skutkuiąc, Ponie-
10waż Summę wyż wspomnioną Złł Trzy Tysiące, iak Oblikwidacya Roku Teraź-
11nieyszego, Dnia Dwudziestego Pierwszego Stycznia w Dubnie sporządzona i
12Dekret Sądów Konfederacyi Kijow. poświadczaią, wraz z Prowizyą dawniey
13z Rąk W. Umińskiego Szmbll. Dworu Poll. odebrał, i istotnie przez Tegoż oney
14ma zapłaconą; Przeto z takowego zapłacenia Summy Złł Trzech Tysięcy z Pro-
15wizyą, Tegoż W. Stanisława Umińskiego wiecznemi Kwituie czasy, Skrypt i
16Process toczony niszczy, kassuie i umarza – mocą tego Kwitu – Kanty Orączew-
17ski Vices-Ger. Grod. Zytt. mpria.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 954 = akt 343. Kwit W. Jana Kantego Orączewskiego (w rkp. „Orączewski”; tytuł „V. G. Ż.” = Vices-Gerent Grodzki Żytomierski [?]), wicegerenta grodzkiego żytomierskiego, dla W. Stanisława Antonina Umińskiego, szambelana dworu polskiego, na 3000 złp z prowizją. Kwit wystawiono w wykonaniu dekretu ziemskiego kijowskiego z 11 IX 1794 v.s., który nakazał Orączewskiemu skwitować Umińskiego ze skryptu przyznanego przed aktami grodzkimi kijowskimi 15 IX 1794 v.s. [tak w rkp.; data skryptu niepewna, może chodzić o termin przyznania kwitu]. Spłatę poświadczają oblikwidacja sporządzona w Dubnie 21 I 1794 i dekret sądów konfederacji kijowskiej. „pod WW. [?]” – skrót niejasny (może „pod Wadium”). Formuła „i uwalaiąc [?]” – odczyt niepewny. Por. wcześniejsze wpisy o Umińskich (darowizna, wspólne dożywocie – akty z zakresu 241–256).
Streszczenie
14/25 IX 1794 w grodzie kijowskim (Żytomierz) Jan Kanty Orączewski, wicegerent grodzki żytomierski, wykonując dekret ziemski kijowski z 11 IX 1794 v.s. w sprawie ze Stanisławem Antoninem Umińskim, szambelanem dworu polskiego, zeznał, że otrzymał od Umińskiego 3000 złp wraz z prowizją (co poświadczają oblikwidacja z Dubna z 21 I 1794 i dekret sądów konfederacji kijowskiej), kwituje go na wieczne czasy, a skrypt i toczony proces kasuje i umarza.
Akt nr 344
Kwit od JW. Pruszyńskiego K. Z. na rzecz JW. Potockiego W. K. i W. Niewiadomskiego
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data15 / 26 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
5Potockiego i W. Niewiadomskiego wiecznemi i nigdy nieodzownemi Kwituie czasy
6mocą dobrowolnego zeznania Swoiego. Erazm Mokłak mpd. L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 955 = akt 344. Skróty tytułu: „K. Z.” = Kasztelan Żytomierski (w tekście „Kasztt. Zytt.”), „W. K.” = Wojewoda Kijowski (w tekście „Wwodą Kijow.”). Pełnomocnik Erazm Mokłak (por. wcześniejsze akty, gdzie występuje jako E. A. Mokłak, plenipotent L. Charlęskiego) kwituje w imieniu Józefa Pruszyńskiego, kasztelana żytomierskiego, Piotra Potockiego, wojewodę kijowskiego, i Stanisława (bądź innego imienia) Niewiadomskiego z wydania zbiegłych chłopów Prochora i Iwana; trzeci, Hryćko, nie zastał aresztu na gruncie Minkowiec, co pozwani potwierdzili przysięgą („od przysięgli się” – odprzysięgli się). Wykonanie dekretu grodzkiego kijowskiego z 29 IV / 10 V 1794. Koniec k. 756 i kustosz: „z Dni-/tą 14 Grzywien” – odczyt początku niepewny (może „z dniówką” lub „z dzietą”?); kwota nadgrodzenia za dni robocze – 14 grzywien. „pod WW. [?]” – jak w akcie 343, skrót niejasny (może „pod Wadium”). „z Hołyszów [?]” – nazwa niepewna (skąd zbiegli chłopi – do Minkowiec).
Streszczenie
15/26 IX 1794 w grodzie kijowskim (Żytomierz) Erazm Mokłak, pełnomocnik Józefa Pruszyńskiego, kasztelana żytomierskiego, zeznał, że wojewoda kijowski Piotr Potocki i Stanisław Niewiadomski, wykonując dekret grodzki kijowski z 29 IV / 10 V 1794, wydali zbiegłych do Minkowiec chłopów Prochora i Iwana (a co do trzeciego, Hryćka, odprzysięgli, że nie było go w areszcie w Minkowcach); w imieniu mocodawcy kwituje ich na wieczne czasy z wydania poddanych.
Akt nr 345
Kwit wzaiemny JWW. Branickiego HWK. i Rzewuskiego St. Bohusł.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data15 / 26 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
Karty / skanyk. 756v – 757 (skan 0270, strona lewa – od ok. 1/5 wysokości; strona prawa – góra)
7ciszka Xawerego Branickiego Byłszego Hett. W. K. O. Poll. Kawll. z mocy Plenipotencyi Roku
8Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Dziesiątego Lutego w Mussurach [?]
9ręcznie daney, a Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Szesnas-
10tego Dawnego, a Dwudziestego Siódmego Marca w Ziem. Kijow. oblatowaney, W.
11zaś Woyciech Hermanowicz Jmieniem JW. Franciszka Rzewuskiego Ex-Mar. W. K.
12Sty Bohusłł. z mocy także Plenipotencyi Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Pierw-
13szego, Dnia Jedynastego Julii w Grod. Latyczow. przyznaney, czyniące, za których po-
14koy i dotrzymanie ręczą, i zapisuią się, zdrowi będąc na Ciałach i umyśle [?]
15ustnie i dobrowolnie zeznaią – Jż co Dekretem Roku Teraźnieyszego Tysiąc, Siedmset, Dzie-
16więćdziesiąt, Czwartego, Dnia Czternastego Lipca Dawnego, a Dwudziestego Piąte-
17go Nowego Stylu, w Sądzie Grod. Kijow. między JW. Franciszkiem Xawerym
18Branickim Hett. W. K. z iedney, a JW. Franciszkiem Rzewuskim Ex-Mar. W. Kor.
19Stą Bohusłł. z drugiey Strony zapadłym nakazano zostało, Aby JW. Rzewuski
20Ex-Mar. W. K. Poddanych Roboczych Onofryia Sołomyjenka [?] i Pawła Baraba-
21szenka z Rokitny do Mironowki zbiegłych z Żonami i Dziećmi wydał, oraz za
22Dnie Robocze od każdego po Złł. Dwadzieścia Pięć na Rok, i Luitę Grzywien
23Czternaście pod WW. [?] na Dniu Piętnastym Dawnego, a Dwudziestego Szóstego
24Nowego Stylu Septembris przed Aktami Grod. Kijow. dla JW. Branickiego Byłszego
25Hett. W. K. zapłacił, a zaś JW. Branicki Byłszy Hett. Kunicy Grzywien Sto dla
26JW. Rzewuskiego Ex-Mar. W. Kor. na Terminie wyżey rzeczonym iednymże za-
27płacił, Któremu Dekretowi gdy JW. Rzewuski Ex-Mar. W. Kor. Poddanych Robb.
k. 757 (skan 0270, strona prawa – góra)
1Onofryia Sołomyjęka [?] i Pawła Barabaszenka z Żonami i Dziećmi wydaie, a JW. Bra-
2nicki Byłszy Hett. W. Kor. opłacaiąc Kunicę Dekretem przysądzoną, potrąciwszy z tey
3należytości Luitę Złł. Dwadzieścia Dwa Grosze Dwanaście i za Dnie Robb. Złłch [?]
4Szesnaście [?] Grzywien Sto Poll. do Rąk W. Hermanowicza Plenipotenta JW. Ex-Mar.
5W. Kor. wypłaca i oddaie; Przeto WW. Stawaiące Alexander Dziedziński [?] V. Reg. Zie[m]
6Kijow. Jmieniem JW. Branickiego Byłszego Hett. W. Kor. z wydania wyż wyrażo-
7nych Poddanych, Luity i zapłaconey Taxy za Dnie Robocze Dekretem oznaczoney
8zostawuiąc wolność zabrania na Groncie pozostałego Maiątku, Zasiewów, Zbo-
9ża, Poddanych teraz wydanych JW. Rzewuskiego Ex-Mar. W. Kor. nazawsze Kwituie,
10a wzaiem W. Hermanowicz Jmieniem JW. Rzewuskiego Ex-Mar. W. Kor. z zapła-
11coney Kunicy Grzywien Stu JW. Branickiego Byłszego Hett. W. Kor. wiecznie Kwitu-
12ie – mocą niniejszego dobrowolnego zeznania Swoiego – A. Dziedziński [?] V. Reg. Zie[m]. Kij.
13mpd. W. Hermanowicz mpria.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 956 = akt 345. Skróty: „HWK” / „Hett. W. K.” = hetman wielki koronny; „O. Poll. Kawll.” = Orderów Polskich Kawaler; „Ex-Mar. W. K.” = były marszałek [wielki?] koronny; „St. Bohusł.” = starosta bohusławski; „V. Reg. Ziem. Kij.” = wiceregent ziemski kijowski. Kwit wzajemny w wykonaniu dekretu grodzkiego kijowskiego z 14/25 VII 1794: Franciszek Rzewuski wydaje zbiegłych z Rokitnej (dobra Branickiego) do Mironówki chłopów Onufrego Sołomyjenkę [?] i Pawła Barabaszenkę z żonami i dziećmi oraz płaci za dni robocze (po 25 zł rocznie od każdego) i luitę (14 grzywien); Branicki płaci Rzewuskiemu kunicę 100 grzywien, potrącając należności. Fragment o potrąceniu (początek k. 757: „Luitę Złł. Dwadzieścia Dwa Grosze Dwanaście i za Dnie Robb. Złłch Szesnaście Grzywien Sto Poll.”) zapisany niejasno – odczyt i sens kwot niepewne. Branicki zastrzega sobie prawo zabrania na gruncie pozostałego majątku, zasiewów i zboża wydanych chłopów. Nazwisko wiceregenta ziemskiego „Dziedziński” – odczyt niepewny. Miejsce wystawienia plenipotencji Branickiego „w Mussurach [?]” – nieustalone.
15/26 IX 1794 w grodzie kijowskim (Żytomierz) pełnomocnicy: Aleksander Dziedziński [?], wiceregent ziemski kijowski, w imieniu Franciszka Ksawerego Branickiego, byłego hetmana wielkiego koronnego, oraz Wojciech Hermanowicz w imieniu Franciszka Rzewuskiego, byłego marszałka koronnego, starosty bohusławskiego, zeznali kwit wzajemny w wykonaniu dekretu grodzkiego kijowskiego z 14/25 VII 1794: Rzewuski wydał zbiegłych z Rokitnej do Mironówki chłopów Onufrego Sołomyjenkę i Pawła Barabaszenkę z rodzinami i zapłacił za dni robocze i luitę, a Branicki zapłacił Rzewuskiemu (po potrąceniu) zasądzoną kunicę 100 grzywien; obie strony kwitują się nawzajem, z zastrzeżeniem prawa Branickiego do zabrania mienia wydanych chłopów.
Akt nr 346
Obll. Extr. z akt Dubień. Kontt. Kwitu W. Trzeciaka na rzecz JOX. Jabłonowskiego KK. z Zł. 60000.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data15 / 26 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); kwit z 19 I 1791, Dubno (akta kontraktowe dubieńskie)
Karty / skanyk. 757 – 758 (skan 0270, strona prawa – od ok. 2/5 wysokości; skan 0271, strona lewa i strona prawa – góra)
13Komor. Ziem. Nowogr. Reg. Xiąg Tychże – Comparens personaliter W. Tomasz Trzeciak
14Kasztt.owi. zdrowy będąc na Ciele i Umyśle, odstąpiwszy Jury własney, należney,
15Ziemskiey Jurysdykcyi, Prawa, Forum, Pottu i Wttwa, a pod teraźnieysze dobrowolne
16zeznanie Swoie Kwitowe z Ewikcyą, całe się poddaiąc, wiadomo, iawno czynię, i dobro-
17wolnie zeznaię. Jż Ja Zeznawaiący maiąc Żony moiey W. Teressy z Wróblewskich
18Trzeciakowey Kasztt.owey Summę Sześćdziesiąt Tysięcy Złł Poll. z Dwóch Summ
19Pięćdziesiąt Siedmiu Tysięcy Złł Poll. Oyczystych i Trzech Tysięcy Złł Poll. Macierzystych
20składaiącą się, dla Teyże Żony moiey na Posag Jntercyzą Ślubną między n. JW.
21Michałem Trzeciakiem
k. 757v (skan 0271, strona lewa)
1Michałem Trzeciakiem Kasztt.owi. Oycem moim z iedney, a W. Ewą z Żukowskich
2Wróblewską S. S. [?] Żony Swoiey Matką z drugiey Strony, Roku Tysiąc, Siedmset,
3Osmdziesiąt, Piątego Dnia Czwartego Lutego w Berezowce spisaną, a Roku nastę-
4puiącego Tysiąc, Siedmset, Osmdziesiąt, Szóstego Dnia Osmnastego Lutego w ak-
5ta Grod. Zytt. wniesioną, oznaczoną, Pierwey w Skarbie JOX. Józefa Czartoryskie-
6go S. W. X. L. [?] w Kwocie Pięćdziesiąt Siedmiu Tysięcy Złł Poll. na Dobrach Bohdano-
7wie i Brykowie w Wttwie Wołyńsk. leżących będącą, po niey w Kwocie iuż zupeł-
8ney Sześćdziesiąt Tysięcy Złł Poll. na Dobra Czornokąty [?] i Biesiadki JOX. Anny z Sa-
9piehów Jabłonowskiey W. B. w tymże Wołyńskim położone przeniesioną, na ostatek
10przez JOX. Jmci Stanisława Jabłonowskiego Smwl. [?] na Zapis Evictionis przed
11Aktami Kontraktt. Dubień. Roku Tysiąc, Siedmset, Osmdziesiąt, Osmego, Dnia
12Dwudziestego Pierwszego Stycznia zeznanym wziętą, i dotąd naydującą się, gdy tak
13na mocy Jntercyzy Ślubney wyżey wyrażoney, iakoteż Dymissyi od W. Ewy z Żu-
14kowskich Wróblewskiey S. S. [?] Matki Roku Tysiąc, Siedmset, Osmdziesiąt, Dziewią-
15tego, Dnia Siedmnastego Grudnia w Czerniawce dla mnie i Żony moiey daney, a Ro-
16ku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego, Dnia Dwudziestego Szóstego Lutego
17w akta Grod. Kijow. na Dniu dzisieyszym w akta niniejsze wniesioney, tęż Summę
18Sześćdziesiąt Tysięcy Złł Poll. Złotem wagowym po Złł. Osmnaście rachowanym
19ze Skarbu JOX. Jmci Stanisława Jabłonowskiego K. K. Smwl. [?] wraz z Prowizyą
20dotąd należącą zupełnie i istotnie odbieram; Przeto z wypłaconey Sześćdziesiąt
21Tysięcy Złł Poll. i Prowizyi Tegoż JOX. Jmci Stanisława Jabłonowskiego Smwl. [?]
22Potomków i Sukcessorów onego, wraz z Potomkami i Sukcessorami moiemi wiecznie i nieodzow-
23nie Kwituię, i Dobra wzmiankowanego JOX. Jmci Stanisława Jabłonowskiego z pod
24ciężaru tey Summy nazawsze uwalniam, a na Dobra Swoie Dziedziczne Wieś
25Niżgurce niczym niezawiedzione [?], i pod Dniem dzisieyszym od Dożywocia Matki
26uwalniam, na Schedę Swoią na Dniu dzisieyszym w akta niniejsze wniesioną,
27za Swiadectwem Dekretu Kompromissarsk. między mną, WW. Józefem, Leonem,
28Kaietanem i Karolem Trzeciakami Braćmi moiemi Rodzonemi Roku Tysiąc,
29Siedmset, Dziewięćdziesiątego, Dnia Dwudziestego Czwartego Października na
30Gruncie Dóbr Wsi Jaropowic zapadłego, przyszłe przenoszę, i Bespieczeństwo
31na tychże Dobrach oraz wszelkich Mianych i mieć spodziewanych Zapisuię, i
32na to daiem ten móy Zapis Kwitowy z Ewikcyą z podpisem moim, mocą
33niniejszego dobrowolnego zeznania – Tomasz Trzeciak – Z których Xiąg i ten
34Wypis pod Pieczęcią Herbu Kor. iest wydany, pisany w Dubnie. Legi cum Indu-
35ta [?] Porsnicki [?]
k. 758 (skan 0271, strona prawa – góra)
1ta Porsnicki [?] mpd Chamiec [?] (L. S.) Który Extrakt Kwitu z Ewikcyą w Oblatę podany
2Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kijow. iest wpisany. L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Numer wpisu 957 = akt 346. Oblata (przez W. Macieja Badowskiego) wypisu z akt kontraktowych dubieńskich z 19 I 1791: Tomasz Trzeciak, kasztelanowicz (w rkp. „Trzciak”/„Trzeciak” – w tej ręce „e” i „c” bywają nieodróżnialne; por. wcześniejsze akty o Trzeciakach – tradycje Niżgurc Wielkich i Jaropowic), kwituje JOX. Stanisława Jabłonowskiego z 60 000 złp posagu żony Teresy z Wróblewskich, zapisanego intercyzą z 4 II 1785 (Berezówka; oblata w grodzie żytomierskim 18 II 1786) między Michałem Trzeciakiem, kasztelanicem, ojcem wystawcy, a Ewą z Żukowskich Wróblewską, matką żony. Suma ta była wpierw lokowana (57 000 złp) w skarbie ks. Józefa Czartoryskiego na dobrach Bohdanów i Bryków na Wołyniu, potem (60 000 złp) przeniesiona na dobra Czornokąty [?] i Biesiadki ks. Anny z Sapiehów Jabłonowskiej, wojewodziny bracławskiej [„W. B.”], i wreszcie przyjęta przez ks. Stanisława Jabłonowskiego na zapis ewikcyjny w kontraktach dubieńskich 21 I 1788. Wypłatę dokonano złotem wagowym, licząc dukat po 18 złp. Trzeciak przenosi zabezpieczenie na swoją dziedziczną wieś Niżgurce (scheda wg dekretu kompromisarskiego z braćmi Józefem, Leonem, Kajetanem i Karolem Trzeciakami, Jaropowice, 24 X 1790). Skróty niepewne: „Smwl.” (tytuł St. Jabłonowskiego; w tytule wpisu „KK” = kasztelan krakowski), „S. W. X. L.” przy J. Czartoryskim, „S. S.” przy Ewie Wróblewskiej. Nazwisko regenta „Chamiec” i podpis „Porsnicki” – odczyt niepewny; formuła „Legi cum Induta [?]” – „czytałem z [oryginałem?]”.
Łacina: „Comparens personaliter” – stawiwszy się osobiście; „Forum” – sąd właściwy; „Evictionis” – (zapis) ewikcji, tj. zabezpieczenia; „Legi” – czytałem (formuła kolacjonowania wypisu).
Streszczenie
15/26 IX 1794 Maciej Badowski podał do akt grodu kijowskiego wypis z akt kontraktowych dubieńskich z 19 I 1791: Tomasz Trzeciak, kasztelanowicz, potwierdził odbiór od ks. Stanisława Jabłonowskiego, kasztelana krakowskiego, 60 000 złp z prowizją – posagu żony Teresy z Wróblewskich, zapisanego intercyzą z 1785 i przenoszonego kolejno z dóbr ks. Józefa Czartoryskiego (Bohdanów, Bryków) na dobra ks. Anny z Sapiehów Jabłonowskiej (Czornokąty, Biesiadki) i na zapis ewikcyjny Stanisława Jabłonowskiego (1788); kwituje Jabłonowskiego, uwalnia jego dobra od tej sumy i przenosi zabezpieczenie posagu na swoją dziedziczną wieś Niżgurce, przypadłą mu z działu z braćmi (Jaropowice 1790).
Akt nr 347
Obll. 2. Aktów Ziazd. w Wolicy między WW. Szaniawską Dłuską [?] a JOX. Cieciszowskim BK. O. S. S. K.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data15 / 26 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); akty zjazdowe: 14–15 / 25–26 V 1794 (Wolica, z dalszym ciągiem 30 V / 9 VI – 11 VI n.st. w Fastowie i Wolicy) oraz 1 / 12 VIII 1794 (Wolica)
Karty / skanyk. 758 – 765 (skan 0271, strona prawa – od ok. 1/10 wysokości; skany 0272–0277; skan 0278, strona lewa i strona prawa – góra)
4Budowli Folwarczney przyiął na Siebie W. Possessor bez pretendowania żadney bonifikacyi; za
5co gratis Szarwarków Sześć miał ustąpione; Przeto Sąd Urzędu Ziazdowego zapatrzywszy
6się na takowe Kontrakty, niemoc zyskać przez Pozostałą i Sukcessorkę W. Szaniawskiego
7od JW. X. Biskupa Kijowskiego bonifikacyi za Reparacyą deklaruie, i uznaie – Appellowa-
8li Pozostała Wdowa Matka, i Sukcessorka Córka W. Szaniawskiego do Sądu Zupełnego Grod.
9Kijow. w Punkcie nieoznaczenia bonifikacyi za Reparacyą, Urząd Ziazdowy co do Punk-
10tu tego appellacyi dopuszcza, i Termin zawity Stronom stawienia się zachowuie. A co
11się dotycze Drzewa Sztuk Dwadzieścia Jedna, Każda w Sążniach Czterech, grubszego
12w Sztukach Osmiu, Sztuka po półtora Sążnia Tarcic Cztery, Każda po Sążni Cztery, Opoł-
13ków takiyże Długości Sążni Cztery po Smierci W. Szaniawskiego na Gruncie Dóbr Wo-
14licy pozostałych, i od Skarbu JW. X. Biskupa Kijow. na Budowlę wziętych Sąd Urzędu
15Ziazdowego przez umiarkowanie Swoie, za Sztuk Drzewa Dwadzieścia Jedna każ-
16da po Zł Dwa Zł Czterdzieści dwa, grubszego zaś Sztuk Osm Zł Sześć, Tarcic Sztuk
17Cztery Zł Cztery, za Opołków Cztery Zł Dwa, stanowi, Że zaś na potrzebę JW. X. Bi-
18skupa Kijowskiego Siana Sążni Pięć, Sążeń po Zł Trzydzieści Sześć z Gruntu Dóbr
19Wolicy do Fastowa wzięto, a z niedoboru przez n. W. Szaniawskiego Stawszczyzny [?]
20na Gromadzie Dmitrowskiey Zł Poll. Osmnaście, Warsztatowego zaś na Dwóch Kar-
21czmach w Wolicy i Dmitrówce Zł Poll. Osm zaległo, i to U. Kotowski Pisarz Prowento-
22wy Fastowski Sądownie przyznaie; więc namienione Kwoty za należne do zapła-
23cenia Pozostałey i Sukcessorce od JW. Biskupa Kijow. uznaie. Aże Stawione Gro-
24mady oświadczyli w Sądzie Urzędu Ziazdowego Swoiego iż naymnieyszey od Sp.
25W. Szaniawskiego Krzywdy niemieli, i Pretensyi żadney rościć niemogą; Przeto
26Urząd Ziazdowy na takowe oświadczenie Pozostałą i Sukcessorkę Tegoż W. Szaniaw-
27skiego wolnemi od Jmpetycyi względem namienionych Pretensyi z Possessyi Dóbr Wolicy
28i Dmitrówki na zawsze czyni i ogłasza – W ostatku chcąc mieć dopełnioną Decyzyą
29Swoią, w Kathegoryi JW. X. Biskupa Kijow. co do Prowentów z Dóbr przezeczo-
30nych Skarbowi Jego od n. W. Szaniawskiego niezapłaconych na poprzedniczym Ter-
31minie Ziazdu do Summy Tysiąc, Pięćset, Pięćdziesiąt Sześć Zł Poll. i Gr. Jedyna-
32ście Poll. wylikwidowanych, Urząd Ziazdowy potrąciwszy z tey Summy za Drzewo
33Siano, i Niedobory powyżey wyszczególnione Zł Dwieście Sześćdziesiąt, i zacho-
34wawszy Kwity ieżeli iakie na Opłat w moc wyż wyrażoney Summy okażą się
35sądzi i nakazuie, Aby Pozostała i Sukcessorka W. Szaniawskiego resztuiącą
36Summę moneta
k. 764v (skan 0278, strona lewa)
1Summę monetą Srebrną Polską, bądź Złotem, albo Rublami Starymi na Dniu Pięt-
2nastym Września Starego Stylu Roku idącego przed Aktami Grod. Kijow. do Rąk
3JW. X. Biskupa Kijowskiego, lub Jego Umocowanego oddali, i zapłacili, a to pod
4Winą Wywołania w przypadku Sprzeciwienia się przyzwoiciey [?] Karze ogłosze-
5niu podległą. A w Pretensyi Pozostałey i Sukcessorki W. Szaniawskiego do U. Kru-
6szelnickiego o Siana Sążni Dwanaście, Sążeń po Czerwonych Złotych Dwa Targiem
7u pomienionego W. Szaniawskiego wziętego, i niezapłaconego, gdy U. Kruszelni-
8cki tłumaczy się: że niekupił, ale tylko na obligacyą W. Szaniawskiego przyiął
9do przedania Siano, na Gruntach Wsi Mytnicy zrobione, z Którego Kilka Sążni
10przedał, i wziął za niego Rubli Siedmnaście nowych, a z tych Zł Siedmdziesiąt
11za Listem od często rzeczonego W. Szaniawskiego do U. Borowskiego zarządza-
12iącego Dobrami Mytnicą Dnia Dwudziestego Dziewiątego Novembra Tysiąc,
13Siedmset, Dziewięćdziesiątego Roku z Zytomierza pisanym w Sądzie Swoim oka-
14zanym iak Kwit na tymże Liście przypisany U. Kruszelnickiemu od U. Bo-
15rowskiego dany świadczy, Temuż U. Borowskiemu zapłacił, a za Zł Czterdzieści
16Dwa na żądanie W. Szaniawskiego Konfitury w Kijowie kupił, i te oddał, resztę
17zaś Siana iż było zgnite sprzedać niemógł, i dotąd na Gruncie w Samym się
18gnoie zostaie, Swiadectwa ręczne, Pierwsze od W. Lubowidzkiego Vice-Brygadiera
19Kawll. Narod. Dnia Czternastego Maia, Drugie od Gromady Mytnickiey Dnia
20Dwudziestego tegoż Miesiąca Roku idącego dane, okazuiąc, na mocy takowych
21dowodów uznania nienależytey czynności Pozostałey i Sukcessorki W. Szaniaw-
22skiego żąda, i domaga się: że iednak ręczne Swiadczenia iuż po Smierci W.
23Szaniawskiego dane, ewinkuiącym bydź niemogą dowodem; Przeto Sąd Urzę-
24du Ziazdowego nakazuie: Aby U. Stanisław Kruszelnicki znosząc wszelkie
25wątpliwości w okolicznościach o Siano między Sobą Zyiącym, a W. Szaniaw-
26skim zmarłym, zaszłych, Przysięgę Rotą takową: Jako Siana Sążni Dwa-
27naście, Sążeń po Czerwonych Złotych Dwa, nie Targiem dla Siebie, ale do przeda-
28nia wziął u W. Szaniawskiego na Obligacyą Jego, i sprzedawszy za Rubli Siedm-
29naście nowych, z nich Zł Siedmdziesiąt dał za Listem W. Szaniawskiego U.
30Borowskiemu, a za resztę Konfitur kupił, i oddał W. Szaniawskiemu, pozosta-
31łe zaś Siano na Gruncie zgniło i przedane bydź niemogło, Którey Szkody iako nie
32iest przyczyną, tak za nią do płacenia niemoże bydź obowiązanym, wykonał,
33a to natychmiast, Aże zwykłą Uroczystością wykonał; Przeto wolnym w Pretensyi
34o namienione Sia-
k. 765 (skan 0278, strona prawa – góra)
1o namienione Siano od Jmpetycyi Pozostałey i Sukcessorki W. Szaniawskiego Urząd
2Ziazdowy U. Kruszelnickiego czyni i ogłasza – Appellowali Pozostała i Sukcessor-
3ka W. Szaniawskiego, do Sądu Zupełnego, Urząd Ziazdowy, tey appellacyi nie-
4dopuszcza, mocą tego Dekretu – Teodor Dunaiewski V. G. [?] Vices-Ger. Sądowy
5Grod. Kijow. mpd. Które to Dwa akta Ziazdowe w Oblatę podane Słowo w Sło-
6wo iak się w Sobie maią do Xiąg Niniey. Grod. Kijow. są wpisane – L. [S.]
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata dwóch aktów zjazdowych w Wolicy między wielmożnymi Szaniawską, Dłuską [?] a jaśnie oświeconym księciem Cieciszowskim, biskupem kijowskim, orderów [polskich?] kawalerem” (rozwinięcie „O. S. S. K.” niepewne – może „Orderu Świętego Stanisława Kawalerem” [?]). Wpis ma charakter dekretów sądu zjazdowego (Urząd Vicesgerencyonalny Grodzki Kijowski, sędzia jednoosobowy Teodor Dunajewski) w sprawie likwidacji długów zmarłego Adama Szaniawskiego, porucznika wojsk polskich (a wcześniej komendanta szwadronu kawalerii narodowej – zob. Repelewski), arendarza (posesora arendownego) dóbr biskupich Wolica i Dmitrówka (Dymitrówka) pod Fastowem (klucz fastowski biskupów kijowskich).
Pierwszy akt zjazdowy: 14–15 V 1794 st. st. w Wolicy (sponsja stron na jednego wicegerenta, likwidacja długów: Didkowski – 240 rubli starych, przysięga; Repelewski – 114 czerw. zł ze skryptu; biskup – prowent dzierżawny z lat 1792–1793, wyliczony z inwentarzy na 1556 zł 11 gr po potrąceniu wpłat; Głogowski – 1060 zł za konia i zasługi, przysięga), potem przysięga D. Ostrowskiego na rejestr majątku i licytacja ruchomości (bielizna, odzież mundurowa, kobierce, makaty, futra – lisy i wilki, kulbaka, płótna), z odroczeniem do 30 V / 9 VI 1794 (Fastów) i przeniesieniem jurysdykcji z powrotem do Wolicy 11 VI n.st.; wyrok: zapłata Repelewskiemu (spłacony gotówką, a procent – burką krymską wartości 5 czerw. zł), Didkowskiemu (240 rubli z procentem za 1,5 roku po 7%) i Głogowskiemu (1060 zł) do 15 VII st. st.; sprawa biskupa o dzierżawę i przypozew poruczników Woropajskiego i Rajskiego (żołd i gaża zaległa Szaniawskiego ze szwadronu J. Lanckorońskiego) – odroczone do 1 VIII st. st. Drugi akt zjazdowy: 1 / 12 VIII 1794 w Wolicy – pretensje gruntowe (koszty fosy, słuzy, chat i obory postawionych przez Szaniawskiego – oddalone wobec klauzul kontraktów arendownych 1789, 1790, 1791 o reparacjach na koszt posesora; apelacja do sądu zupełnego dopuszczona), zasądzenie dla sukcesorów 260 zł (drewno, siano, stawszczyzna, warsztatowe) potrąconych z należności biskupa; reszta należności biskupa płatna do 15 IX st. st.; pretensja o siano przeciw Kruszelnickiemu oddalona po jego przysiędze (apelacji nie dopuszczono).
Rachunki: k. 759v–760 – intrata z inwentarza 1793: 3126 zł 15 gr; za 1792: 3218 zł 18 gr; łącznie w pretensji 7143 zł 3 gr (suma podana przez pisarza nie odpowiada dodawaniu – zapewne zawiera inne pozycje); intrata dwuletnia po korekcie: 6328 zł 15 gr; potrącenia (282 zł 13 gr) i wpłaty (2500 zł kwitem 26 XI 1792, 1038 zł przez Kotowskiego, zboże za 951 zł 21 gr) – razem 4772 zł 4 gr; reszta 1556 zł 11 gr. Suma długów kapitalnych: 1680 + 2052 + 1556 zł 11 gr + 1060 = 6348 zł 11 gr – zgadza się z rkp.
Słownictwo: „sponsja”, „subiekcja” – zobowiązanie stron do poddania się wyrokowi; „ewinkować” – udowodnić (przysięgą); „rota” – formuła przysięgi; „kondescencja” – zjazd sądu na grunt; „Jndagacya” – śledztwo, przesłuchanie świadków (tu gromad); „szarwark” – robocizna na rzecz dworu (tu 6 szarwarków ustąpionych gratis w zamian za reparacje); „opołki” – grube deski (połówki kłód) [?]; „stawszczyzna” [?] – opłata z łowienia w stawie; „warsztatowe” – opłata od warsztatu (rzemiosła) w karczmach [?]; „pierzynat” [?] – pierzyna; „cyc” – perkal (szlafrok cycowy); „pludry” – spodnie; „burka krymska” – płaszcz z wełny filcowej; „Szlafmic [?]” – szlafmyc (czapek nocnych); „tafle” – szyby. „Gablickiego [?]” – może „sukno gablickie” (z nazwy miejscowości). „Motły [?]” (k. 760) – w inwentarzu: zapewne motki (przędzy), obok kur i jaj – daniny chłopskie.
Odczyt: nazwisko oficjalisty Szaniawskiego – w rkp. konsekwentnie forma wyglądająca jak „Stogowski”/„Głogowski” (w tej ręce G i S oraz ł i t prawie jednakowe); przyjęto „Głogowski” (S1723). Plenipotent biskupa – „Dziedziński [?]”. Wicegerent, któremu Ostrowski przekazał plenipotencję – „Wierciński [?]”. Tytuł Dominika Ostrowskiego „Cześ. Sanocki [?]” (cześnik sanocki?) – niepewny. Ks. „Buyno” – scholastyk katedry kijowskiej. Na końcu pierwszego aktu (k. 762v) podpis „Czytałem Kopczyński [?]” (sprawdzenie odpisu). Formuła kar „pod WW. [?]” (k. 758v) – jak w aktach 343–345.
Streszczenie
15/26 IX 1794 Józef Bętkowski [?] podał do akt grodu kijowskiego dwa akty zjazdowe sądu grodzkiego kijowskiego (sędzia zjazdowy – wicegerent Teodor Dunajewski) z Wolicy w sprawie długów zmarłego Adama Szaniawskiego, porucznika wojsk polskich, arendarza biskupich dóbr Wolica i Dmitrówka (klucz fastowski). Na zjeździe 14–15 V – 11 VI 1794 (st. st./n. st.) stawili się: wierzyciele Aleksander Didkowski i Jan Repelewski, chorąży kawalerii narodowej, biskup kijowski Kasper Kolumna Cieciszowski (przez plenipotenta Aleksandra Dziedzińskiego [?], wiceregenta ziemskiego), wdowa Urszula z Olędzkich Szaniawska i córka Ewa z Szaniawskich Dłuska (przez Dominika Ostrowskiego), oficjalista Wojciech Głogowski [?] oraz ekspedytor celny Stanisław Kruszelnicki. Sąd przyjął pod przysięgą dług Didkowskiego (240 rubli starych), uznał dług Repelewskiego ze skryptu (114 czerw. zł – zapłacony na miejscu, a procent zaspokojony burką krymską), wyliczył z inwentarzy i kwitów należność biskupa z dzierżawy (1556 zł 11 gr) oraz pod przysięgą dług i zasługi Głogowskiego (1060 zł); ogółem 6348 zł 11 gr. Po przysiędze Ostrowskiego na rejestr majątku przeprowadzono licytację ruchomości (bielizna, stroje mundurowe, kobierce, makaty, futra, płótna, kulbaka – razem 633 zł 9 gr gotówką); wdowie i córce nakazano zapłacić Didkowskiemu i Głogowskiemu do 15 VII, a sprawę o żołd i gażę Szaniawskiego (przypozew poruczników Woropajskiego i Rajskiego ze szwadronu Lanckorońskiego) odroczono. Na drugim zjeździe 1/12 VIII 1794 sąd po przesłuchaniu gromad oddalił żądanie zwrotu kosztów budowli i reparacji (fosa i słuza na rzece Unawie, chaty, obora) wobec warunków kontraktów arendownych (apelację do sądu zupełnego dopuścił), przyznał sukcesorom 260 zł za drewno, siano i niedobory potrącone z długu biskupa, nakazał zapłatę reszty biskupowi do 15 IX st. st., a Kruszelnickiego po jego przysiędze uwolnił od pretensji o 12 sążni siana (apelacji nie dopuścił).
Akt nr 348
Plenipll. W. Dunina Komor. Zię. Zytt. Patronom do Spraw dana.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data15 / 26 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed Walentym Romańskim, namiestnikiem przysięgłym ziemskim żytomierskim)
Karty / skanyk. 765 (skan 0278, strona prawa – od ok. 1/4 do 3/4 wysokości)
2Miesiąca Września; Dnia Piętnastego podług Dawnego –
3a Dwudziestego Szóstego podług Nowego Stylu –
4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt. Mci Zytomierzu – Przedemną Walentym
5Romańskim Namiestnik. Przysięgłł Ziem. Zytomiers. do tego Aktu Użytym
6i Xięgami Nnieyszemi Grod. Kijow. Przyszedłszy Osobiście W. Stefan Dunin
7Komor. Ziem. Zytt. Swym i W. Tekli Duninowy Komor. Zię. Zytt. Zony Swoiey Jmie-
8niem czyniący, zdrowy będąc na Ciele i Umyśle, dobrowolnie zeznał. Jż Zezna-
9waiący maiąc różne Sprawy tak przeciwko Sobie i Zonie Swoiey od różnych in-
10tentowane, i nawzaiem od Siebie przeciwko Jnnym rozpoczęte, i ieszcze zacząć
11się maiące, gdy Sam onych obecnie dopilnować niemoże; tedy w mieysce Swo-
12im WW. Józefa Roszkowskiego Vice-Reg. Grod. Kij. Jana Dubrowlańskiego [?]
13Józefa Czachurskiego [?], Walentego Romańskiego, Alexandra Jankowskiego
14Jana Steblowskiego [?] i Macieia Chodorkowskiego [?] za Plenipotentów Swoich
15upprasza i wybiera, Którym a szczególniey W. Józefowi Roszkowskiemu na-
16daie zupełną moc we wszelkich Sprawach, nayprzyzwoitszych bez żadnego
17wyłączenia obron używać, ugadzać się, Summy podnosić, Kwity zeznawać,
18Kompromissa zapisywać, a cokolwiek Ciż, lub szczególniey W. Roszkowski
19uczyni, to Zeznawaiący wraz z Zoną Swoią za rzecz trwałą przyiąć obo-
20wiązuie się, mocą zeznania Swoiego. Stefan Dunin Swym i Zony Swoiey
21Jmieniem mpd. – L. [S.]
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Plenipotencja wielmożnego Dunina, komornika ziemskiego żytomierskiego, patronom do spraw dana”.
Akt przyjmuje Walenty Romański, namiestnik przysięgły ziemski żytomierski, „do tego aktu użyty” – zapewne dlatego, że jednym z ustanowionych plenipotentów jest wiceregent J. Roszkowski, zwykle przyjmujący oblaty; Romański sam też figuruje wśród plenipotentów. Nazwiska Dubrowlański, Czachurski, Steblowski, Chodorkowski – odczyt niepewny (por. inne plenipotencje w tomie). „Komor. Ziem. Zytt.” – komornik ziemski żytomierski (tytuł przysługujący też żonie: „komornikowa”).
Streszczenie
15/26 IX 1794 Stefan Dunin, komornik ziemski żytomierski, w imieniu własnym i żony Tekli z Duninów [komornikowej] ustanowił plenipotentami do wszystkich spraw (wytoczonych przeciw nim i przez nich) Józefa Roszkowskiego, wiceregenta grodzkiego kijowskiego (szczególnie), oraz Jana Dubrowlańskiego [?], Józefa Czachurskiego [?], Walentego Romańskiego, Aleksandra Jankowskiego, Jana Steblowskiego [?] i Macieja Chodorkowskiego [?], z pełną mocą obrony, ugody, podnoszenia sum, kwitowania i zawierania kompromisów.
Akt nr 349
Obll. Obwieszczenia od JW. Szeremetowa Gnll. Zasław. Gubr. Kapitanów Sprawników od dalszego Urzędzenia uwalniaiącego.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data19 / 30 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); obwieszczenie z 14 IX 1794 (bez miejsca), nr 6961
Karty / skanyk. 765 – 765v (skan 0278, strona prawa – dół; skan 0279, strona lewa – do ok. 2/3 wysokości)
16wień, Sądowniczych mieysc Powszechności maiąc zaletę, nieostaną bez
17pomieszczenia w Pierwszych mieyscach – Wasyley Szeremetew. Septembra
18Czternastego, Tysiąc Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku. Numero
19Sześć Tysięcy Dziewięćset Sześćdziesiąt, Jeden. Które to Obwieszczenie w ak-
20ta w oblatę Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nnieyszych Grodzkich
21Kijowskich iest zapisane –
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata obwieszczenia od jaśnie wielmożnego Szeremetowa, generała-[lejtnanta?], gubernatora zasławskiego, uwalniającego kapitanów sprawników od dalszego urzędowania”. Skrót „Gnll.” – generał (w tekście: „generał-major armii, premier-major lejbgwardii konnego pułku”).
Wasilij Szeremietiew (Wasyley Szeremetew) – gubernator (namiestnik) zasławski (izjasławski) na ziemiach II zaboru; po zajęciu wschodniego Wołynia i Kijowszczyzny przez Rosję (1793) wprowadzano rosyjski podział na okręgi („okruhi”, ros. okrug) i policję ziemską (ziemskie sądy niższe z kapitanami-sprawnikami, ros. kapitan-isprawnik). Obwieszczenie zwalnia dotychczasowych „komisarzy ziemskich” (kapitanów sprawników wybranych przez sąd) i zastępuje ich osobami rang wojskowych. „Wruczona” – powierzona (ros. вручённая); „wysoce” – zapewne „ponownie, z wysokiego rozkazu” [?]. „Powszechności” – wobec ogółu.
Streszczenie
19/30 IX 1794 Erazm Jezierski podał do akt grodu kijowskiego obwieszczenie Wasilija Szeremietiewa, generała-majora armii, premier-majora lejbgwardii konnej, gubernatora zasławskiego, z 14 IX 1794 (nr 6961): po ponownym podziale guberni na okręgi i powołaniu do policji ziemskiej osób rang wojskowych gubernator dziękuje sądowi za dobry wybór komisarzy ziemskich (kapitanów sprawników), poleca ogłosić im zwolnienie z obowiązków i zapewnia, że zaświadczy o ich służbie przed wyższą władzą, a po urządzeniu instytucji sądowych według woli imperatorowej otrzymają pierwszeństwo w obsadzie urzędów.
Akt nr 350
Cessya z Kwitem od JW. Jwanowskiego S. Gk. na Summę p. n. W. Jak. Połanowskiego zaciągnioną W. Alex. Połanowskiemu.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data19 / 30 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
Karty / skanyk. 765v – 766 (skan 0279, strona lewa – od ok. 2/3 wysokości; strona prawa – góra)
Tytuł marginalny: „Cesja z kwitem od jaśnie wielmożnego Iwanowskiego, sędziego grodzkiego kijowskiego, na sumę przez nieboszczyka wielmożnego Jakuba Połanowskiego zaciągniętą – wielmożnemu Aleksemu Połanowskiemu”. „Szambll. Dwon. Poll.” – zapewne omyłka pisarza za „Dwor.” – szambelan dworu polskiego; „O. S. S. Kawll.” – Orderu Świętego Stanisława kawaler (tak też rozwiązuje się podpis „SGKOSSK” = Sędzia Grodzki Kijowski, Orderu Świętego Stanisława Kawaler). „Cześnik. Kołł.” (w rkp. „Kott.”, ł pisane jak t) – cześnik kołomyjski (tak w akcie 351: „Cześnik Kołomyski”). „Darnie” – omyłka za „daruie”. „Possessya Dzierżawy Dóbr Starostwa Dymirskiego” – dzierżawa starostwa dymirskiego (Dymer nad Irpieniem); skrypt z kontraktów dubieńskich 17 I 1793, oblatowany w grodzie kijowskim 28 VII / 8 VIII 1794.
Streszczenie
19/30 IX 1794 Kasper Rogala Iwanowski, sędzia grodzki kijowski, szambelan dworu polskiego, kawaler Orderu św. Stanisława, zeznał, że nieżyjący Jakub Połanowski, chorąży kawalerii narodowej, zaciągnął u niego dług 700 czerw. zł na dopłatę trzyletniej dzierżawy starostwa dymirskiego (skrypt z Dubna z 17 I 1793). Ponieważ brat zmarłego, Aleksy Połanowski, na mocy zawartej tego dnia komplanacji ustąpił mu – w zamian za 700 czerw. zł i 1008 zł prowizji – dwa pozostałe lata tej dzierżawy (po roku własnego posiadania), Iwanowski skwitował Połanowskiego z długu i procesu, a skrypt scedował na Aleksego Połanowskiego.
Akt nr 351
Roborata Komplanacyi JW. Jwanowskiego SK. [?] i W. Połanowskiego przyznana.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data19 / 30 IX 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
Karty / skanyk. 766 (skan 0279, strona prawa – od ok. 2/5 do 4/5 wysokości)
Tytuł marginalny: „Roborata [potwierdzenie] komplanacji jaśnie wielmożnego Iwanowskiego, sędziego [grodzkiego kijowskiego?], i wielmożnego Połanowskiego przyznana”. Akt potwierdza ugodę (komplanację) z tego samego dnia, na której opiera się cesja w akcie 350 (ustąpienie dzierżawy starostwa dymirskiego). Drugi człon nazwiska w podpisie Połanowskiego – „Bobog [?]” (może przydomek lub herb; odczyt niepewny). „Kotomyski” w rkp. = Kołomyski (ł pisane jak t). Po akcie śródtytuł „Miesiąc Październik Nowego Stylu” (od wpisu 963).
Streszczenie
19/30 IX 1794 Kasper Iwanowski, sędzia grodzki kijowski, kawaler Orderu św. Stanisława, i Aleksy Połanowski, cześnik kołomyjski, wzajemnie potwierdzili we wszystkich punktach i klauzulach komplanację (ugodę) zawartą między nimi tego dnia (zob. akt 350 – dzierżawa starostwa dymirskiego).
Akt nr 352
Obll. Prorog. w Sprawie WW. Mokłaków z W. Umińskim SdPoll. wydaney.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data20 IX / 1 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); prorogacja z 15 IX 1794, Żytomierz
Karty / skanyk. 766 – 766v (skan 0279, strona prawa – dół; skan 0280, strona lewa – do ok. 3/4 wysokości)
6staiący W. Erazm Mokłak Prorogacyą w Sprawie WW. Mokłaków z W. Umińskim SdP.
7Ziazd do Dnia Trzydziestego Octobris Veteris Styli w Dobrach Łachowcach przypadaiący
8pozwalaiącą, od Sądu Grod. Kij. wydaną, Podpisem Ręki Sądu utwierdzoną, na Papie-
9rze Krajowym spisaną, do akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa – Niżey
10podpisany, oznaymuię niniejszym Listem moim odrocznym – Jż Ja z mocy Dekretu Są-
11du Zupełnego Grod. Kij. Roku Bieżącego Dnia Dziewiątego Lipca Veteris Styli, między
12WW. X. Ignacym Archid. Czerniech. Kan. Katt. Kij. i Michałem S. B. [?] Mokłakami, a W.
13Stanisławem Antoninem Umińskim Szambll. Dworu Poll. wypadłego Ziazd do Wsi Ła-
14chowiec na Dniu Dwudziestym Września Veteris Styli Roku Bieżącego oznaczaiącego
15będąc rekwirowanym, gdy na ten Dzień ziachać niemogę; Przeto ten Termin do Dnia
16Trzydziestego Octobris Veteris Styli Roku Bieżącego odraczam, zachowuiąc na ów
17czas Stronom Termin Stawienia się zawity, z wolnością sprowadzenia Jnnego Urzę-
18du – Datum w Zytomierzu Dnia Piętnastego Septembris, Tysiąc, Siedmset, Dziewięć-
19dziesiąt, Czwartego Roku – Tę Prorogacyą podpisuię. Kasper Jwanowski SGKOSSK.
20ze Strony WW. Mokłaków na tę Prorogacyą zezwalam, Erazm Mokłak Plentt. Na tę
21Prorogacyą ze Strony W. Stanisława Antonina Umińskiego SdP. do Dnia Trzydzies-
22tego Octobris Veteris Styli, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku Pozwa-
23lam. Stanisław Jarocki mpd. Która Prorogacya w Oblatę podana Słowo w Słowo
24iak się w Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kijow. iest wpisana – L. [S.]
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie wielmożnych Mokłaków z wielmożnym Umińskim, szambelanem dworu polskiego, wydanej”. „SdP.” / „SdPoll.” – skrót tytułu Umińskiego, w tekście rozwinięty jako „Szambll. Dworu Poll.” (szambelan dworu polskiego). „Archid. Czerniech. Kan. Katt. Kij.” – archidiakon czernichowski, kanonik katedralny kijowski. Skrót przy Michale Mokłaku „S. B. [?]” – niejasny. „Papier krajowy” – papier stemplowy krajowy. Prorogację (odroczenie zjazdu do Łachowiec z 20 IX na 30 X st. st.) podpisał sędzia grodzki kijowski Kasper Iwanowski, za zgodą obu stron (plenipotenci: Erazm Mokłak i Stanisław Jarocki). Por. akt 344 (E. Mokłak, plenipotent J. Pruszyńskiego).
Streszczenie
20IX / 1 X 1794 Erazm Mokłak podał do akt grodu kijowskiego prorogację wydaną 15 IX 1794 w Żytomierzu przez Kaspra Iwanowskiego, sędziego grodzkiego kijowskiego: zjazd do wsi Łachowce, wyznaczony dekretem sądu zupełnego grodzkiego kijowskiego z 9 VII 1794 w sprawie ks. Ignacego Mokłaka, archidiakona czernichowskiego, kanonika katedralnego kijowskiego, i Michała Mokłaka przeciw Stanisławowi Antoninowi Umińskiemu, szambelanowi dworu polskiego, na 20 IX st. st., został odroczony do 30 X st. st. (z zawitym terminem dla stron i możliwością sprowadzenia innego urzędu); zgodę wyrazili plenipotenci obu stron – Erazm Mokłak i Stanisław Jarocki.
Akt nr 353
Obll. Prorog. w Sprawie JW. Pruszyńskiego Stoll. Kor. [?] z JW. Kawieckim [?] i Jnnemi do D. 20. Maia NS. w R. 95. odraczaiącey.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data20 IX / 1 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); prorogacja z 14 IX 1794, Hołodki
Karty / skanyk. 766v – 767 (skan 0280, strona lewa – od ok. 3/4 wysokości; strona prawa – góra)
15rogacya w Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nnieyszych
16Grodzkich Kijowskich iest wpisana –
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie jaśnie wielmożnego Pruszyńskiego, stolnika kor[onnego?], z jaśnie wielmożnym Kawieckim [?] i innymi, do dnia 20 maja n. st. w roku [17]95 odraczającej”. Nazwisko przeciwnika – w rkp. forma „Kanwicki”/„Kawicki” (odczyt niepewny; przyjęto „Kawiecki [?]”); tytuł „Szeff Woysk Poll.” – szef [regimentu? brygady?] wojsk polskich. Skrót „Stoll. Kor. [?]” – stolnik koronny [?] (litera „r” niepewna). Tytuł podwojewodziego – „Łow. Owr. [?]” = łowczy owrucki [?]. „Urząd Podwoiewodziński Grod. Kijow.” – urząd podwojewodzińskiego (podwojewodziego) sądu grodzkiego kijowskiego. Zjazd do Gardyszówki odroczono z 1 X 1794 st. st. na 20 V 1795 n. st.
Streszczenie
20IX / 1 X 1794 Józef Krechowiecki podał do akt grodu kijowskiego prorogację wydaną 14 IX 1794 w Hołodkach przez Ignacego Lubicz Chojeckiego, łowczego owruckiego [?], podwojewodziego sądowego grodzkiego kijowskiego: zjazd sądowy na grunt wsi Gardyszówka w sprawie Antoniego Pruszyńskiego, stolnika kor[onnego?], z Krzysztofem Kawieckim [?], szefem wojsk polskich, i innymi (wynikły z limity z 15 VI 1794 st. st.), wyznaczony na 1 X 1794 st. st., odroczono za zgodą stron na 20 V 1795 n. st., z zawitym terminem i prawem sprowadzenia innej osoby sądowej.
Akt nr 354
Obll. Tradycyi Części Niżgurzec Wielkich na rzecz W. Hołowińskiego zrobioney.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data21 IX / 2 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); tradycja z 5 / 16 XI 1793, Niżgurce Wielkie
Karty / skanyk. 767 – 769 (skan 0280, strona prawa – od ok. 2/5 wysokości; skan 0281 obie strony; skan 0282 strona lewa i prawa do ok. 3/5 wysokości)
5uczynił i zeznał Relacyą. Po którey zeznaniu Urząd Ziazdowy, do Opisania Domu czyli Chaty
6mieszkalney Dworem teraz nazywaiącey się przystąpił, w ten sposób. Wchodząc do Sieni po
7lewey Stronie Chata Mieszkalna z Drzewa rąbionego, Piec prosty Kaflowy, Okien Dwie po Cztery
8Tafelki Ćwiartkowych, po Drugiey Stronie także Chata z Piecem Piekarnym [?] i takiemiż Oknami Dwo-
9ma, Stel [?] prosta w Obodwóch [?] Chatach, z Sieni Drzwi na Wschod przy tych Chatach z Strony mieszkal-
10ney mała Spiżarenka Jedna, Druga większa z Drzewa Brzozowego rąbiona pod iednym z Cha-
11tami Nakryciem, u Drzwi Spiżarnianych Klamki Żelazne z Skoblami, wszystkiego zaś Drzwi
12Sześcioro na Biegunach drewnianych, Pokrycie Słomiane, w Zatyłku Staynia z Chrustu ple-
13ciona pod Słomą, Wrota Dwoiste z Tarcic [?] na Biegunach, w tey Stayni Żłobów dobrych Sosno-
14wych długich Dwa, za Staynią Obora Chrustem grodzona, na którey takichże Chlewów Trzy
15pod iednym Nakryciem nowym Słomianym, i Drzwiczek prostych Dwie, Tamże obok po le-
16wey Stronie Ogrod Chrustem pleciony pod Zboże [?] od Drogi Loszek czyli Pogrzeb na Warzywo
17w Ziemi po prostu z wyściem z góry bez Drzwiczek. Po takowym więc opisaniu Zabudo-
18wania Urząd Ziazdowy na wysiadywanie Cztero-niedzielney Possesyi U. Mikołaia Łozin-
19skiego zostawiwszy, aby tey Possesyi nikt przeszkadzać, i turbować [?] nieważył się pod Kara-
20mi Prawem opisanemi ostrzega mocą Dzieła teraźnieyszego własną podpisuie Ręką. Ta-
21deusz Bedło [?] Zwoliński Vices-Ger. Sądowy Grod. Gnłł Wttwa Kijow. Która Tradycya w Ob-
22latę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nnieyszych Grod. Kijow. iest wpisana. L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata tradycji części [wsi] Niżgurce Wielkie na rzecz wielmożnego Hołowińskiego zrobionej”. Tradycja (traditio) – egzekucyjne podanie dóbr dłużnika w posiadanie wierzyciela do czasu wybrania z dochodów zasądzonej sumy.
Tytuł wierzyciela: w rkp. skrót czytany dotąd (k. 767) „Stł. Rayatt. [?]”; na k. 768v pełna forma „dla W. Starosty Peryasławskiego” – skrót = „Star. Peryasł.” (litera ł pisana jak t: „Stty Peryastt.”). Kazimierz Hołowiński – starosta perejasławski. „Kasztt. owr.” przy Józefie Trzeciaku – kasztelanic owrucki [?] (por. akt 346 – Trzeciakowie, Niżgurce).
Łacina i terminy: Decretum executionis – dekret egzekucyjny; Primo, Secundo … Vigesimo Primo – po pierwsze … po dwudzieste pierwsze; Decimo Secundo itd. – dwunasty itd. „Zażynki, obżynki, zakoski, obkoski, zagrabki, obgrabki, zaorki, oborki” – dni robocizny na początek i koniec żniw, sianokosów, grabienia i orki („sztuki suche”); „sztuki mokre za gorzałkę” – dni odrabiane za poczęstunek wódką. „Szarwarki do reparacji grobli” – powinność naprawy grobli; „stróża koleją” – kolejna warta przy dworze. „Słobodzianik” – osadnik na wolnizny (słoboda). „Pogrzeb” – piwnica, ziemianka. „Jaio po szelągu” – jajo po szelągu (1/3 grosza).
Rachunek: suma tradycji 3950 zł kapitału + 632 zł prowizji za 2 lata (8%) + 89 zł 18 gr luity + 192 zł zakładu starościńskiego = 4863 zł 18 gr (zgodnie z tekstem). Dochód roczny wg spisu: robocizna 13 ciągłych (1378 dni po 15 gr = 689 zł), 8 pieszych (848 dni po 10 gr = 282 zł 20 gr), dni letnie, kury, jaja, motki, czynsz szlachecki 144 zł, arenda karczemna 1300 zł, jatka 20 zł, łój 14 zł, dziesięcina pszczela 105 zł; w tekście razem 2675 zł 20 gr (z pozycji wychodzi ok. 2683 zł 20 gr – różnica w rkp.); po potrąceniu dyspozytora (130 zł) i podatku 10. grosza (270 zł) – 2275 zł 20 gr; po odjęciu raty półrocznej arendy już pobranej przez dziedzica (650 zł) – do wybrania w bieżącym roku 1625 zł 20 gr.
Odczyty niepewne: „za Mięsa Jatkę [?]” (w rkp. „zaMięza Tatkę”), nazwiska poddanych (Sztapak, Ryżak, Sydorenko, Czyk, Maryszczyn, Chrzanetolski, Protiuk, Letkiego, Dydycki, Ławczuk) i „Sotych [?]” przed „Panowie Szlachta”; „Stel [?] prosta” – zapewne powała (strop) prosta; „Bedło [?]” – przydomek wicegerenta (w rkp. „Bedto”, ł≈t). W spisie powtarza się woźny Gabryel Michalewicz – sam poddany pieszy tej wsi.
Streszczenie
21IX / 2 X 1794 Kazimierz Biernacki podał do akt grodu kijowskiego (przed wiceregentem Józefem Roszkowskim) tradycję sporządzoną 5/16 XI 1793 we wsi Niżgurce Wielkie przez Tadeusza Bedło [?] Zwolińskiego, wicegerenta sądowego grodzkiego kijowskiego. Na wezwanie Kazimierza Hołowińskiego, starosty perejasławskiego, który przedłożył dekret egzekucyjny sądów ziemskich kijowskich (30 IX / 11 X 1793), dekret sądów konfederackich (23 II 1793) i skrypt Józefa Trzeciaka, kasztelanica owruckiego [?] (Warszawa, 20 XI 1791), na 3950 zł z prowizją 8%, wicegerent wobec braku sprzeciwu zliczył należność (z prowizją za 2 lata, luitą i zakładem starościńskim) na 4863 zł 18 gr, spisał inwentarz części Trzeciaka w Niżgurcach Wielkich (21 poddanych z imienia, ich sprzężaj i powinności, 5 szlachciców czynszowych, słobodzianie, karczma w arendzie Icka Judkowicza i Lejby Smułowicza za 1300 zł) i obliczył roczny dochód na 2675 zł 20 gr, a po potrąceniach na 1625 zł 20 gr do wybrania w bieżącym roku. Część wsi z poddanymi i pożytkami (bez nowo budowanego dworu) oddał w posiadanie tradycyjne Hołowińskiemu do czasu wybrania sumy; woźny Gabryel Michalewicz obwołał posesję w obecności szlachty Teodora Szkuratowskiego i Szczepana Mężyńskiego. Opisano dom (dwie izby, spiżarnie, stajnię, oborę, ogród, piwnicę) i pozostawiono Mikołaja Łozińskiego na czteroniedzielne wysiadywanie posesji pod karami prawnymi.
Akt nr 355
Obll. Jnnotescencyi w Sprawie JW. Rzewuskiego S. W. P. i Jnn. z W. Abramowiczem i Jnnemi.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data22 IX / 3 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); innotescencja z 3 X 1794 n. st., Żytomierz
Karty / skanyk. 769 – 769v (skan 0282, strona prawa – od ok. 3/5 wysokości; skan 0283, strona lewa – do ok. 2/5 wysokości)
10dzoną, na Papierze Dziesięcio-Groszowym napisaną, do akt Grod. Kijow. w Oblatę podał w te
11Słowa = Podpisany, Oznaymuię niniejszym Listem moim Jnnotescencyonalnym Komu o
12tym wiedzieć będzie należało, a osobliwie Stronom między Sobą czyniącym – Jż Ja Subjek-
13cyą w Roku przeszłym Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzecim, Dnia Czwartego Paź-
14dziernika nowego Stylu w Horodku przez W. Jgnacego Jwaszkiewicza Ł. M. [?] z iedney, a W.
k. 769v (skan 0283, strona lewa)
1Józefa Abramowicza S. K. [?] z drugiey Strony uczynioną, zapisany będąc Super-arbitrem, a na
2mocy Aktu Limitacyinego, Dnia Dwudziestego Maia nowego Stylu Roku Teraźnieyszego Tysiąc,
3Siedmset, Dziewięćdziesiąt Czwartego, przez Urząd Komor. Ziem. Kijow. w Horodku ferowanego Dzie-
4ło Sądownicze w porządku dostatecznieyszey Komportacyi Dokumentów, do Dnia Dziewięt-
5nastego Dawnego, a Trzydziestego nowego Stylu Septembra w tymże Roku odkładaiącego, na
6Tenże Termin od JW. Seweryna Rzewuskiego Szeffa Poll. Woysk Teraźnieyszego Dóbr Sach-
7nów i Horodka Dziedzica Subjekcyą nadmienioną przyimuiącego rekwirowanym będąc, gdy
8dla różnych przyczyn, i Sądzącey się Kadencyi Ziem. Kijow. ziachać do Horodka niemogłem,
9a pomieniony Termin Limitą oznaczony iuż upłynął, Przeto na mocy ostrzeżenia w zmianko-
10waney Limicie zapisanego, zawiadamiam Strony: Jż na Dniu Piętnastym Maia no-
11wego Stylu w Roku da Bóg przyszłym Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątym dla osądze-
12nia tey Sprawy do Horodka ziadę, i Stronom w tym mieyscu pod Rygorem w Subjekcyi okry-
13ślonym tak pryncypalnie między Sobą Czyniącym, iakoteż i Przypozwanym stawić się zalecam.
14Datum w Zytomierzu, Dnia Trzeciego Octobra Nowego Stylu, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdzie-
15siąt, Czwartego Roku. Teodor Bażkowski [?] P. Z. K. od Stron Zapisany Super-arbiter. Któ-
16ra Jnnotescencya w Oblatę wniesiona Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey-
17szych Grod. Kijowskich iest zapisana –
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata innotescencji w sprawie jaśnie wielmożnego Rzewuskiego, szefa wojsk polskich, i innych z wielmożnym Abramowiczem i innymi”. Innotescentia (łac. „podanie do wiadomości”) – list zawiadamiający strony o nowym terminie sądu. „Subjekcya” – tu zapis kompromisarski (poddanie się sądowi polubownemu), w którym wystawca został obrany superarbitrem. „Super-arbiter” – rozjemca rozstrzygający przy niezgodzie arbitrów. „Komportacya Dokumentów” – złożenie (przedstawienie) dokumentów. „Papier Dziesięcio-Groszowy” – papier stemplowy za 10 groszy.
Seweryn Rzewuski – w tekście „Szeff Poll. Woysk” (szef wojsk polskich [regimentu?]), dziedzic dóbr Sachny i Horodek. Ignacy Iwaszkiewicz – „Ł. M. [?]” (zapewne łowczy …; skrót niepewny); Józef Abramowicz – „S. K. [?]”. Superarbiter Teodor Bażkowski [?] – „P. Z. K.” (zapewne pisarz [?] ziemski kijowski; nazwisko w rkp. „Bażkowski”/„Baszkowski”). Subjekcja zawarta w Horodku 4 X 1793 n. st.; limita urzędu komorniczego ziemskiego kijowskiego w Horodku z 20 V 1794 odłożyła sprawę na 19/30 IX 1794; termin ten upłynął (superarbiter nie mógł przybyć m.in. z powodu kadencji ziemskiej kijowskiej), zjazd do Horodka wyznaczono na 15 V 1795 n. st.
Streszczenie
22IX / 3 X 1794 Aleksander Jankowski podał do akt grodu kijowskiego (przed wiceregentem Józefem Roszkowskim) innotescencję wydaną 3 X 1794 n. st. w Żytomierzu przez Teodora Bażkowskiego [?], P. Z. K., superarbitra obranego w zapisie kompromisarskim (Horodek, 4 X 1793) między Ignacym Iwaszkiewiczem a Józefem Abramowiczem, w sprawie Seweryna Rzewuskiego, szefa wojsk polskich, dziedzica Sachnów i Horodka, i innych z Abramowiczem i innymi. Ponieważ termin 19/30 IX 1794, wyznaczony limitą komorniczą ziemską kijowską (Horodek, 20 V 1794), upłynął, a superarbiter z różnych przyczyn i z powodu kadencji ziemskiej kijowskiej nie mógł przybyć, zawiadomił strony, że zjedzie do Horodka dla osądzenia sprawy 15 V 1795 n. st., i wezwał je do stawiennictwa pod rygorem zapisu.
Akt nr 356
Obll. Publik: na Gruncie Szałyjówki [?] z Jnstt. WW. Darowskich na Szll. Boryasie i Taac [?] otrzymaney.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data23 IX / 4 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); publikata z 15–16 IX 1794 st. st., Szałyjówka [?]
Karty / skanyk. 769v – 770v (skan 0283, strona lewa – od ok. 2/5 wysokości, strona prawa; skan 0284, strona lewa – do ok. 3/5 wysokości)
Językpol.
Transkrypcja
k. 769v (skan 0283, strona lewa – od ok. 2/5 wysokości)
6U. Gabryel Berezowski akt Publikaty na Gruncie Dóbr Wsi Szałyjówki [?], Dnia Piętnastego
7Septembris Veteris Styli Roku Teraźnieyszego na Szll. Boryasie, Taac [?], Krzyżanowskim i
8Kompanii z Jnstancyi WW. Darowskich nastąpioney, od Urzędu Vice-Ger. Grod. Kijow.
9na Papierze Krajowym wydany, i podpisany, do akt Grod. Kijow. podał, w te Słowa = Nay-
10iaśnieyszey Katarzyny Wtórey Jmperatt. Jey Mci Samowładnącey Całą Rossyą, a Pani miłościwie
11szczęśliwie nam Panuiącey, Urząd Grod. Kij. Vices-Ger. na prawne wezwanie WW. Michała Hie-
12ronima i Maryanny z Sieprawskich [?] Darowskich Sędz. Sandomir. Małł. z mocy Dekretu Są-
13du Zupełnego Grod. Kijow. w Roku Teraźnieysz. Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartym, Dnia
14Czternastego Dawnego, a Dwudziestego Piątego Nowego Stylu Lipca na Kondescensyą zapadłego
15w tey istocie: Między Jchm. PP. Gustawem Boryasem, Janem Taaciem [?], i Kompanią, Powodami
16i Pozwanemi przez W. Wincentego Boiakowskiego, a WW. Michałem Hieronimem i Maryanną
17z Sieprawskich [?] Darowskiemi Sędz. Sandomir. Pozwanemi i Powodami przez W. Michała Da-
18rowskiego Jednego z Pozwanych i Powodów osobiście. UU. Józefem Biegańskim i Benedyk-
19tem Olszewskim
k. 770 (skan 0283, strona prawa)
1tem Olszewskim na Aktorat WW. Darowskich Pozwanemi przez W. Gabryela Berezowskiego przy-
2padłey, Pozwy Stron iakoto: Powodowy Roku Bieżącego Dnia Dwudziestego Siódmego Czerwca
3Veteris Styli w Xięgach Swych zeznany, do uskutecznienia Kontraktu o Podrad pod Punktem
4Piątym zawartego, czyli raczey do zapłacenia za wszystkie Szkody, iakie tylko z nieotrzymania
5onego wypływaią, do powrócenia Zadatku Rubli Dwóchset w mocy Kontraktu wziętego, o Ka-
6ry za Sprzeciwienie się Dekretowi i na zniesienie Procesu i o Jnne Pretensye, Strony zaś Pozwa-
7ney przez Stronę Powodową Roku tegoż Dnia Dwudziestego Siódmego Czerwca Veteris Styli w Xię-
8gach tychże zeznany, do uznania nienależytey czynności w Aktoracie, ukarania za niewinne w
9Proces uwikłanie, do zniesienia bez Win Kondemnaty, iako w Jnteressie żadnym pierwnie [?] infor-
10mowanym, i o Jnne Pretensye, do Sądu Swego wydane, obiętey, w którey Spory czynione
11uchylaiąc [?], zamieściwszy Rezolucyą, na wzaiemne Przypozwanie W. Krzyżanowskiego Spra-
12wę uprowadzać każe, A w prowadzeniu uchylaiąc [?] Remissę od Urzędów Ziazdowych z Grun-
13tu Dóbr Wsi Szałyjówki Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego, Dnia Piętnastego
14Octobris Veteris Styli do Sądu Swego nienależycie dla położonych po Dekrecie Sądu Swego
15Manifestów uczynioną, a rozwiązuiąc Zawiedzenie żądaney Adcytacyi UU. Krzyża-
16nowskiego i Biegańskiego, na uskutecznienie poprzednieyszego Dekretu Sądu Swego Dnia
17Szóstego Grudnia Veteris Styli Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego między
18Stronami zapadłego, naznacza się Ziazd Sądu Swego, albo Jedney Osoby Sądowey, czyli
19Namiestniczey Urzędu Swego, na Grunt Wsi Szałyjówki, na Dzień Piętnasty Septembris
20Veteris Styli Roku bieżącego, który ziachały, przyiowszy Przypozwy [?] ze Strony W. Darow-
21skiego wydać się maiące po UU. Krzyżanowskiego i Biegańskiego, tudzież po Swiadków
22Reguły poprzednieyszego Dekretu we wszystkiem uskuteczni, i całą Sprawę podług Prawa
23i Sprawiedliwości ostatecznie rozsądzi, któremu Wyrokowi Strony ulegać maią pod WW.
24dawszy na ów czas Strona Stronie po Luicie Czternastu Grzywien, a Sądowi Swemu
25po Pół Luity natychmiast, pod zwyczayną z Regestru Ukaranych surowością, Na zniesie-
26nie zaś Kondemnaty Roku Bieżącego, Dnia Dwudziestego Szóstego Kwietnia Veteris Styli
27w Sądzie Swym otrzymaney, zapłaci Pozwany Powodowi Luit Cztery na Terminie Ziazdu
28a Sądowi Swemu Luit Dwie natychmiast pod zwykłą z Regestru Ukaranych surowo-
29ścią, mocą tego Dekretu – Na Dzień i mieysce tymże Dekretem oznaczone to iest: Dnia
30Piętnastego dawnego, a Dwudziestego Szóstego Nowego Stylu Septembris Roku bieżącego
31na Grunt Dóbr Wsi Szałyjówki ziachawszy, Jurysdykcyą Swoią Sądową we Dworze tá-
32meyszym w Przytomności WW. Jchm. PP. Zacharyasza Baranowskiego, Marcina Mod-
33libowskiego Dowż. [?] Sieradzk. Dominika Rudnickiego, i Jnnych Wiele rożnego Stanu Ludzi
34ufundowawszy, tęż Jurysdykcyą dla wszelkiego bezpieczeństwa i wiadomości Każdego Woź-
35nemu Opatt. Teodorowi Pieniące [?] obwołać, a dla zbliżaiącey się nocy Dzieło Swoie Sądo-
36we do Dnia iutrzeyszego odwołać rozkazał. Na zaiutrz zaś Dzień, to iest: Dnia Szesnas-
k. 770v (skan 0284, strona lewa – do ok. 3/5 wysokości)
1tego Dawnego, a Dwudziestego Siódmego Nowego Stylu Miesiąca i Roku idących Jurysdykcyą Swo-
2ią Sądową za przywołaniem Woźnego otworzywszy, Stron do pisania Kompárycyi wzywać Woźnemu ná-
3kazał. Na którym Terminie WW. Michał Hieronim i Maryanna z Sieprawskich [?] Darowscy Sędz. San-
4domirscy Małł. Powodowie i Pozwani oraz UU. Benedykt Olszewski Józef Biegański Przypozwani przez
5U. Zacharyasza Baranowskiego postanowiwszy się, mianowicie WW. Darowscy Małł. uskutecznienia
6Dekretu wyżey wyrażonego Grod. Kijow. żądali, i domawiali się, A że tak Jchm. PP. Gustaw Boryas, Jan
7Taac [?], i Kompania onych w Dekret pomieniony wchodzące, iakoteż Szll. Hawryło Krzyżanowski Jwano-
8wicz nakazu tegoż Dekretu Przypozwany w Sądzie Urzędu Swego Ziazdowego niestaią, Ziazdu niniey-
9szego nie attentuią; a przeto Prawu i Wyrokom Sądowym sprzeciwiaią się; Przeto Urząd Ziazdowy
10Tychże iako Prawu nieposłusznych popaść w Rygor Winy Wywołania wyżey wyrażonym Dekretem
11Sądu Zupełnego Grod. Kijow. pod uskutecznienie przychodzącym obostrzony z determinowawszy, iż tę
12W. W. na pomienionych Gustawa Boryása, Jana Taca [?], i Jch Kompanią Dekretem obiętych, oraz
13na Hawryła Krzyżanowskiego Jwanowicza Przypozwanego stawić się powinnego rozciągnowszy,
14Woźnemu wyżey wyrażonemu publikować każe, który Woźny w mieyscu Jurysdykcyi na Dziedzin-
15cu stanowszy, Winę Wywołania na Stronie wyżey wyrażoney z Jnstancyi WW. Darowskich Sędziców
16Sandomir. Małł. w przytomności Wielu znayduiących się Ludzi, głosem wyniosłym Woźniowskim
17obwołał i publikował, który Publikaty prawdziwą przed Urzędem Ziazdowym zeznał Relacyą,
18a tak Urząd Ziazdowy na Exekucyą tey Publikaty, do Dóbr i wszelkiego Maiątku Strony Spu-
19blikowaney, a zaś po dalsze rozsądzenie Sprawy, do Sądu Zupełnego Grod. Kijow. odsyła, mo-
20cą aktu Swoiego. Grzegorz Jankowski Vices-Ger. Grod. Kijow. mpd. Który akt Publikaty
21w Oblatę podany Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kij. iest wpisany. L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata publikaty na gruncie Szałyjówki [?] z instancji wielmożnych Darowskich na szlachetnych Boryasie i Taac [?] otrzymanej”. Publikata (publicatio) – ogłoszenie przez woźnego na zjeździe sądowym wyroku „winy wywołania” (banicji z prawa do majątku) na stronie, która nie stawiła się wbrew dekretowi. „Szll.” = szlachetny (tytuł osób nieszlacheckiego stanu, tu zapewne kupców/przedsiębiorców); „Sędz. Sandomir.” = sędzicowie sandomierscy (Darowski – syn sędziego sandomierskiego); „Kondescensya” – zjazd sądu na grunt (descensio); „Kontrakt o Podrad” – umowa o dostawę („podriad”, ros. kontrakt dostawczy); „Adcytacya” – dopozwanie osoby trzeciej; „Remissa” – odesłanie sprawy; „Kompárycya” – stawiennictwo stron; „Luita” – kara pieniężna; „W. W.” (k. 770v) – zapewne „Winę Wywołania”.
Nazwiska niepewne: wieś „Szałyjówka [?]” (w rkp. „Szałyjowki”, ł≈t); „Taac/Tac [?]” (Jan); „Sieprawskich [?]” (nazwisko rodowe Maryanny Darowskiej); „Pieniące [?]” (woźny Teodor); „Dowż. [?] Sieradzk.” przy M. Modlibowskim. Imię „Hawryło” (Gabriel) – w rkp. „Hawryto”/„Hawryta” (ł≈t). Sformułowania „uchylaiąc [?]” (w rkp. ok. „utałaiąc”) i „pierwnie [?]” – odczyt niepewny.
Przebieg: dekret sądu grodzkiego kijowskiego „zupełnego” z 14/25 VII 1794 (na kondescencję) w sprawie WW. Darowskich (powodów i pozwanych) z Gustawem Boryasem, Janem Taac [?] i kompanią (pozwy wzajemne z 27 VI 1794 st. st.: o wykonanie kontraktu o podrad, zwrot 200 rubli zadatku, kary – oraz o niesłuszny aktorat), z adcytacją Krzyżanowskiego i Biegańskiego, nakazał zjazd na grunt Szałyjówki [?] na 15 IX 1794 st. st. (w wykonaniu wcześniejszego dekretu z 6 XII 1793 st. st.); na zjeździe (15–16/26–27 IX 1794) Boryas, Taac i kompania oraz Hawryło Krzyżanowski Iwanowicz nie stanęli, więc wicegerent Grzegorz Jankowski ogłosił na nich winę wywołania i odesłał sprawę do dalszego rozsądzenia przed sąd grodzki kijowski.
Streszczenie
23IX / 4 X 1794 Gabryel Berezowski podał do akt grodu kijowskiego (przed wiceregentem Józefem Roszkowskim) akt publikaty sporządzony 15–16 IX 1794 st. st. na gruncie wsi Szałyjówka [?] przez Grzegorza Jankowskiego, wicegerenta grodzkiego kijowskiego. Na wezwanie Michała Hieronima i Maryanny z Sieprawskich [?] Darowskich, sędziców sandomierskich, małżonków, w wykonaniu dekretu sądu grodzkiego kijowskiego z 14/25 VII 1794 w ich sporze z „szlachetnymi” Gustawem Boryasem, Janem Taac [?] i kompanią (o kontrakt dostawczy, zwrot 200 rubli zadatku, kary i koszty), wicegerent zjechał do dworu w Szałyjówce, otworzył jurysdykcję (świadkowie m.in. Zachariasz Baranowski, Marcin Modlibowski, Dominik Rudnicki); nazajutrz stawili się Darowscy oraz przypozwani Benedykt Olszewski i Józef Biegański, natomiast Boryas, Taac [?] z kompanią i przypozwany Hawryło Krzyżanowski Iwanowicz nie stanęli. Wicegerent ogłosił na nich winę wywołania (publikowaną przez woźnego), przekazał egzekucję na ich dobra i majątek, a dalsze rozsądzenie sprawy odesłał do sądu grodzkiego kijowskiego.
Akt nr 357
Obll. Kwitu ręcznego od W. Sokoła WW. Darowskiey S. S. i Sieprawskiemu z Grzywien 4200 Zp.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data23 IX / 4 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); kwit z 21 IX 1794 n. st., Tokarówka
Karty / skanyk. 770v – 771 (skan 0284, strona lewa – od ok. 3/5 wysokości; strona prawa – do ok. 2/5 wysokości)
6Osobiście staiąc U. Gabryel Berezowski, Kwit ręczny od W. Sokoła, WW. Darowskiey
7Sędz. Sand. i Sieprawskiemu służący z wypłacenia Grzywien Czterech Tysięcy Dwóchset
8Zł Poll. Dekretem Kompromissar. i Wieży nakazanych, Podpisem W. Sokoła i Swiadec-
9twem Jednego Przyiaciela zatwierdzony, na Papierze Krajowym napisany, do akt Grod. Kij.
10podał, w te Słowa = Niżey na Podpisie wyrażony zeznaię tym Kwitem ręcznym, który za
11autentyczny mieć chcę. Jż co Dekretem Kompromissar. między mną z iedney, a WW. Da-
12rowskiemi i Sieprawskim z drugiey Strony na Gruncie Wsi Tokarówki Miesiąca Czerw-
13ca Roku niniejszego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego ferowanym naka-
14no zostało: aby W. Darowska i Sieprawski za Naiazd Domu do Rąk moich Grzywien
15Dwa Tysiące, Jeden do Drugiego nieodwołuiąc się zapłacili, oraz aby W. Darowska Wie-
k. 771 (skan 0284, strona prawa – góra)
1ży Niedziel Dwie, a W. Wiktor Sieprawski Niedziel Sześć w Zamku Winnickim zasiadłszy
2wysiedzieli, które mało zadosyć czynią Dekretowi, W. Darowski zastępuiąc W. Darow-
3ską Żonę Swą, i W. Sieprawskiego, uprzedzaiąc Termin Dekretem oznaczony na Dniu Dzi-
4sieyszym gdy Grzywny wyrażone wypłaca, a za Sześć Niedziel Wieży w mieyscu Jey siedze-
5nia przez W. Sieprawskiego Zł Poll. Tysiąc postanowiwszy, a w ogół złączywszy Zł Poll. Czte-
6ry Tysiące Dwieście Numero Cztery Tysiące Dwieście Zł Poll. za Grzywny i Wieżę wylicza, a
7zaś Dwie Niedziele Wieży dla W. Darowskiey daruię; Przeto z wypłacenia tak Grzywien,
8iakoteż Siedzenia Wieży Dekretem oznaczoney W. Darowską i W. Sieprawskiego kwituię, i
9Process cały wiecznie umarzam, nadto Kwit ten autentycznie zeznaię, i Dekret oddać obowią-
10zuię się. Dan w Tokarówce, Dnia Dwudziestego Pierwszego Miesiąca Septembris Nowego
11Stylu, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku. Marcin Sokół mpp. Przytomny
12będąc tego Zakwitowania przez WJPa Sokoła podpisuię się iako Przyiaciel. Marcin Mod-
13likowski [?] mpp. Który Kwit w Oblatę podany Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey-
14szych Grodzkich Kijowskich iest wpisany –
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata kwitu ręcznego od wielmożnego Sokoła wielmożnym Darowskiej, s[ędzicowej] s[andomierskiej], i Sieprawskiemu z grzywien 4200 złp.” Grzywny – kary pieniężne zasądzone dekretem kompromisarskim za najazd domu; wieża – kara uwięzienia (tu w zamku winnickim). Zapis „nakano” (k. 770v) – tak w rkp. (zam. „nakazano”). „WJPa” – Wielmożnego Jegomości Pana.
Rachunek wg tekstu: 2×2000 zł grzywien (od Darowskiej i Sieprawskiego) uzupełnione kwotą za niedosiedzianą wieżę – razem 4200 zł; Wiktor Sieprawski odsiedział 6 tygodni w zamku winnickim, Darowskiej dwa tygodnie wieży Sokół darował. Odczyt „Jey siedzenia przez W. Sieprawskiego Zł Poll. Tysiąc” – sens nie w pełni jasny (może: „za sześć niedziel wieży w miejscu jej siedzenia … tysiąc” – zamiana kary). „Modlikowski [?]” – zapewne ten sam co Marcin Modlibowski z aktu 356.
Streszczenie
23IX / 4 X 1794 Gabryel Berezowski podał do akt grodu kijowskiego kwit ręczny wystawiony 21 IX 1794 n. st. w Tokarówce przez Marcina Sokoła. Dekretem kompromisarskim wydanym w czerwcu 1794 na gruncie wsi Tokarówka nakazano Darowskiej (sędzicowej sandomierskiej) i Wiktorowi Sieprawskiemu zapłacić Sokołowi za najazd domu po 2000 zł grzywien oraz odsiedzieć wieżę (Darowska – 2 tygodnie, Sieprawski – 6 tygodni, które odsiedział w zamku winnickim). Michał Darowski, zastępując żonę i Sieprawskiego, przed terminem wypłacił łącznie 4200 zł za grzywny i wieżę; Sokół darował Darowskiej dwa tygodnie wieży, kwitował oboje z grzywien i wieży, umorzył proces i zobowiązał się oddać dekret. Świadek: Marcin Modlikowski [?].
Akt nr 358
Obll. Prorog. w Sprawie W. Zielonki P. G. K. z W. Kuczyńskim Ziazd do d. 29. 7bris VS. w Dobrach Korczówce powracaiącey.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data23 IX / 4 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); prorogacja z 23 IX 1794 st. st., Żytomierz
Karty / skanyk. 771 (skan 0284, strona prawa – od ok. 2/5 do ok. 9/10 wysokości)
6przyszedłszy U. Wincenty Przegaliński, Prorogacyą w Sprawie W. Mikołaia Zielonki
7Pisar. Grod. Kijow. z W. Kazimierzem Kuczyńskim Termin Kondescensyi w Dobrach W. [?] Kor-
8czówce przypadaiący z Dnia Dwudziestego Piątego Września Veteris Styli, do Dnia Dwudzieste-
9go Dziewiątego Septembris Veteris Styli odraczaiącą, od Urzędu Sędziego Grod. Kijow. wyda-
10ną, Podpisem Ręki Tegoż Urzędu zatwierdzoną, na Papierze Stęplł. Dziesięciokopikowym
11napisaną, do akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa = Oznaymuię niniejszym Listem
12odrocznym Komu o tym wiedzieć będzie należało, mianowicie Stronom między Sobą czynią-
13cym – Jż Ja będąc rekwirowanym od W. Mikołaia Zielonki Pisar. Grod. Kij. w Sprawie
14z W. Kazimierzem Kuczyńskim z Dekretu Grod. Kijow. na Termin Kondescensyi w Korczówce
15Dnia Dwudziestego Piątego Septembris Veteris Styli przypadaiący, gdy na pomieniony Ter-
16min Kondescensyi dla rożnych Jnteressów zbieżć [?] niemogę; Przeto ten Termin, do Dnia Dwu-
17dziestego Dziewiątego Septembris Veteris Styli Roku Teraźnieyszego odraczam i proroguię,
18Datt. w Zytomierzu, Dnia Dwudziestego Trzeciego Septembris Veteris Styli, Tysiąc,
19Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku – Kasper Rogala Jwanowski Sędz. Gr. Kij.
20Która Prorogacya w Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Ni-
21nieyszych Grodzkich Kijowskich iest wpisana. – L.
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie wielmożnego Zielonki, p[isarza] g[rodzkiego] k[ijowskiego], z wielmożnym Kuczyńskim, zjazd do dnia 29 września v[eteris] s[tyli] w dobrach Korczówce [?] powracającej” (zapis „7bris” = Septembris). W tekście nazwa dóbr „W. [?] Kor-czówce” (może „Wilkorczówce”) i „w Korczówce” – odczyt niepewny. „Papier Stęplł. Dziesięciokopikowy” – papier stemplowy za 10 kopiejek (rosyjski). „zbieżć [?]” – zapewne „zjechać/zbiec” (przybyć) – odczyt niepewny.
Streszczenie
23IX / 4 X 1794 Wincenty Przegaliński podał do akt grodu kijowskiego prorogację wydaną 23 IX 1794 st. st. w Żytomierzu przez Kaspra Rogalę Iwanowskiego, sędziego grodzkiego kijowskiego: zjazd sądowy (kondescencja) z dekretu grodzkiego kijowskiego w sprawie Mikołaja Zielonki, pisarza grodzkiego kijowskiego, z Kazimierzem Kuczyńskim, przypadający 25 IX 1794 st. st. w dobrach Korczówka [?], odroczono z powodu innych zajęć sędziego na 29 IX 1794 st. st.
Akt nr 359
Zapis Kompromissar. w Sprawie Działowey między JW. Hołowińskim Stoll. Przemyskim i Miecznikowiczami Smoll. Hołowińskiemi, a WW. Paszkowskiemi Cet. Rewizorami.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data25 IX / 6 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim)
Karty / skanyk. 771 – 772 (skan 0284, strona prawa – tytuł u dołu; skan 0285, strona lewa; strona prawa – do ok. 1/2 wysokości)
28i Expens Jntratę po zeyściu z tego Swiata N. W. Jgnacego Hołowińskiego Miecz. Smoll.
29okazuiących u JW. Jgnacego Hołowińskiego z mocy Opieki znayduiących się choćby pod
30Przysięgą gdy tego potrzeba wymagać będzie złożyć nakaże, Rachunek podług Prawa
31wraz z Explikacyą gdzie się co podziało odbierze, a zaś W. Alexandra Hołowińskiego WR. [?]
32Rzeczy, Bydło i rożny Sprzęt za Kwitem od JW. Jgnacego Hołowińskiego odebrane, a po Oy-
33cu onego pozostałe do Massy Fortuny i Podziału iako Komu z Prawa Natury należeć będzie
34Komportować zobowiąże, Secundo. Po zatwierdzoney Komportacyi, i osądzeniu Kathegoryi
35co do Opieki ściągaiącey się, i nakazaniu Satysfakcyi iaka Komu od Kogo należeć bę-
36dzie JW. Hołowińskiego od Jmpetycyi Sukcessorów N. W. Jgnacego Hołowińskiego M. S.
k. 772 (skan 0285, strona prawa – do ok. 1/2 wysokości)
1uwolni, i Dziełem Swoim zakwituie, Tertio. Z Komportowanych Dokumentów istotę Sub-
2stancyi N. W. Jgnacego Hołowińskiego okazuiących, Dobra Połowy Wsi Demowszczyzny i
3Słobódki Krasnopol na Gruntach Demowskich osadzoną sposobem w Działach praktyko-
4wanym przyimuiąc Well. Katarzynę Paszkowską, WW. Alexandra, Stanisława i Ka-
5zimierza Hołowińskich Siostrę rodzoną Czwartą Część, i równą z Braćią Swemi brać maią-
6cą z Osiadłością Poddanych, Gruntami, Sianożęciami, i wszelkiemi użytkami, dozwoliwszy
7Wyboru Sched przez Nay starszą Głowę w Liczbie Czterech ułożyć się maiących, dla Każdey
8z osobna Głowy wydzieli, równość Gruntów, Pól, Sianożęci, Jntraty Karczemney we Wsi De-
9mowszczyznie i na Trakcie z Karczmy, Dziesięciny Pszczelney i Jnnych Jntrat z Jnwentarza
10wynikaiących na Każdą Schedę wydzieliwszy przysądzi, w Possesyą tych Dóbr uwiąże, i Po-
11siadanie dla Każdego z osobna zabezpieczy, do którey Possesyi niewprzódy WW. Stanisław
12Kazimierz, i WW. Paszkowscy Rewizor. Cett Jmptt. Mci przyiść maią, aż w Roku Tysiąc,
13Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątym, Dnia Dwudziestego Czwartego Marca, zgoła we wszyst-
14kich Pretensyach Stron pod rozsądzenie przychodzących, maiąc oraz wzgląd na nieprzewidzia-
15ne Długi których ciężar do Sched w Proporcyi Działu przywiązawszy, nic w milczeniu niezo-
16stawuiąc nawet na upor, niestanie, lub odstąpienie którey kolwiek Strony, niezważaiąc
17Well. Super-arbiter z lokowanemi, lub nie Arbitrami, ostatecznie rozsądzi. Na którym Roz-
18sądzeniu Strony wiecznie poprzestać powinny – mocą dobrowolnego zeznania Swoiego
19Alexander Jankowski mpd. Szymon Mieczkowski V. R. Z. Kijow.
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Zapis kompromisarski w sprawie działowej między jaśnie wielmożnym Hołowińskim, stolnikiem przemyskim, i miecznikowiczami smoleńskimi Hołowińskimi a wielmożnymi Paszkowskimi, ceł rewizorami”. „Cet./Cett.” = ceł (litera ł pisana jak t) – Wojciech Paszkowski był rewizorem ceł Imperatorowej Wszech Rosji. „O. S. S. K.” = Orderu Świętego Stanisława Kawaler; „S. P.” = stolnik przemyski; „Miecz. Smoll./M. S.” = miecznik smoleński (zmarły Ignacy Hołowiński, ojciec), „miecznikowicze” – jego synowie; „V. R. Z. Kijow.” = wiceregent ziemski kijowski. „Prawo natury” – prawo naturalne do spadku (część córki). „Massa fortuny” – masa spadkowa; „Komportacya” – złożenie dokumentów; „Impetycya” – roszczenie, pozew; „Scheda” – dział, część spadku; „Arbitrzy lokowani” – arbitrzy zasadzeni przez strony. Skrót „WR. [?]” przy Aleksandrze Hołowińskim – w plenipotencji (akt 360) w tym miejscu „Chor. Woysk Ross.” (chorąży wojsk rosyjskich).
Por. akt 342 (zapis kompromisarski Hołowińskich – Maryanna z synami po Dymitrze, cześniku smoleńskim, c/a Ignacy, stolnik przemyski, i in.; spór o Demowszczyznę i Kuźmińce; superarbiter A. Piotrowski) – tu inna sprawa działowa w tej samej rodzinie. Pełnomocnictwo Paszkowskich z 20 IX 1794 n. st. (Demowszczyzna).
Streszczenie
25IX / 6 X 1794 przed wiceregentem grodzkim kijowskim Józefem Roszkowskim Aleksander Jankowski w imieniu Ignacego Hołowińskiego, stolnika przemyskiego, kawalera Orderu Św. Stanisława (opiekuna), oraz braci Aleksandra, Stanisława i Kazimierza Hołowińskich, synów zm. Ignacego Hołowińskiego, miecznika smoleńskiego, a Szymon Mieczkowski, wiceregent ziemski kijowski, w imieniu Wojciecha i Katarzyny z Hołowińskich Paszkowskich (Wojciech – rewizor ceł rosyjskich) zawarli zapis kompromisarski, kończąc proces wszczęty w sądzie ziemskim kijowskim przez Paszkowskich o ustalenie masy spadkowej po mieczniku smoleńskim i wydzielenie części Katarzyny. Superarbitrem obrano Stanisława Kirkora, wicegerenta grodzkiego kijowskiego, który 20 X 1794 n. st. zjedzie na grunt Demowszczyzny (z arbitrami po jednym od strony), odbierze od opiekuna rachunki i dokumenty dochodów, nakaże Aleksandrowi Hołowińskiemu zwrot rzeczy i bydła do masy, rozstrzygnie kwestie opieki i satysfakcji, uwolni opiekuna od roszczeń sukcesorów, a z połowy wsi Demowszczyzna i słobódki Krasnopol wydzieli cztery równe schedy (Katarzynie czwartą część równą braciom), z prawem wyboru przez najstarszego; Stanisław, Kazimierz i Paszkowscy obejmą posiadanie dopiero 24 III 1795. Superarbiter rozsądzi ostatecznie wszystkie pretensje, z uwzględnieniem długów, także przy niestawiennictwie stron.
Akt nr 360
Obll. Plenipott. od WW. Hołowińskich i Paszkowskich, WW. Jankowskiemu i Mieczkowskiemu do przyznania Zapisu Kompromissar. daney.
Sygnatura2-1-171 (CDIAK Ukrainy, f. 2, op. 1, spr. 171)
Data25 IX / 6 X 1794, Żytomierz (akta grodzkie kijowskie, przed wiceregentem Józefem Roszkowskim); plenipotencja z 20 IX 1794, Demowszczyzna
Karty / skanyk. 772 – 773 (skan 0285, strona prawa – od ok. 1/2 wysokości; skan 0286, strona lewa; strona prawa – do ok. 1/3 wysokości)
24Stanisława i Kazimierza Hołowińskich Siostrę rodzoną, Czwartą Część i równą z Bra-
25cią Swemi brać maiącą, Osiadłością Poddanych, Gruntami, Sianożęciami, i wszel-
26kiemi użytkami dozwoliwszy Wyboru Sched przez Naystarszą Głowę, w Liczbie Czterech
27ułożyć się maiących dla Każdey z osobna Głowy wydzieli, równość Gruntów, Pól, Sianożę-
28ci, Jntraty Karczemney we Wsi Demowszczyznie i na Trakcie z Karczmy, Dziesięciny
29Pszczelney, i innych Jntrat z Jnwentarza wynikaiących, na Każdą Schedę wydzieliwszy
30przysądzi, w Possesyą tych Dóbr uwiąże, i Posiadanie dla Każdego z osobna zabezpieczy
31do którey Possesyi nieprędzey WW. Stanisław, Kazimierz i WW. Paszkowscy R. C. Jmp.
32przyiść maią, aż w Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątym, Dnia Dwudzieste-
33go Czwartego Marca, zgoła we wszystkich Pretensyach Stron pod Rozsądzenie przychodzą-
34cych maiąc oraz wzgląd na nieprzewidziane Długi, których Ciężar do Sched w Proporcyi
35Działu przywiązawszy, nic w milczeniu niezostawuiąc, nawet na Upor, niestanie, lub
36odstąpienie którey kolwiek Strony niezważaiąc, WW. Super-Arbiter z lokowanemi, lub
37nie, Arbitrami ostatecznie rozsądzi, na którym rozsądzeniu wiecznie poprzestać powinny
k. 773 (skan 0286, strona prawa – do ok. 1/3 wysokości)
1a gdy WW. Plenipotenci podług takowych Punktów Jmieniem Naszym dobrowolnie przez Nas
2ułożonych Zapis przed Aktami Ziem. lub Grod. Kijow. przyznaią; tedy my za mocny i nie-
3poruszony utrzymać obowiązuiemy się, i na to tę Naszą Plenipotencyą przy uproszonych
4Przyiaciołach dla Swiadectwa Rękami własnemi podpisuiemy. Działo się w Demowszczyz-
5nie Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Dwudziestego Septembris
6Veteris Styli Ruskiego Kalendarza. Jgnacy Hołowiński K. O. S. S. mpa (L. S.) Alexander
7Hołowiński mpa (L. S.) Stanisław Hołowiński mpa. Kazimierz Hołowiński mpa (L. S.)
8Katarzyna z Hołowińskich Paszkowska – Zonie moiey assystuiący podpisuię. Woyciech
9Samb. [?] Paszkowski R. K. [?] – Proszony Przyiaciel od Stron podpisuię Jakob Rog. [?] Krzecz-
10kowski [?] Pisar. Skarbu Komory Trybilsk. [?] (L. S.) Proszony do podpisania tey Plenipotencyi
11podpisuię się Przyiaciel. Bene. Zborowski. Proszony od Stron Obydwóch do podpisania się
12na niniejszey ręczney Plenipotencyi Przyiaciel podpisuię się. Marcin Nowina Chrza-
13nowski mpd. (L. S.) Która Plenipotencya w Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w
14Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kijow. iest wpisana –
Objaśnienia i tłumaczenia
Tytuł marginalny: „Oblata plenipotencji od wielmożnych Hołowińskich i Paszkowskich wielmożnym Jankowskiemu i Mieczkowskiemu do przyznania zapisu kompromisarskiego danej”. Plenipotencja zawiera tekst punktów zapisu kompromisarskiego niemal słowo w słowo jak w akcie 359. „Statut W. X. Litt.” – Statut Wielkiego Księstwa Litewskiego (obowiązujący w województwie kijowskim); „Papier Dwudziesto-Kopikowy” – papier stemplowy za 20 kopiejek; „L. S.” (locus sigilli) – miejsce pieczęci; „K. O. S. S.” – Kawaler Orderu Św. Stanisława; „Chor. Woysk Ross.” – chorąży wojsk rosyjskich (Aleksander Hołowiński; w akcie 359 w tym miejscu skrót „WR. [?]”); „R. C. Jmp.” – rewizorowie ceł imperatorskich; „Sukcrów” – sukcesorów.
Data plenipotencji: tu „20 IX Veteris Styli Ruskiego Kalendarza”, w akcie 359 „20 IX Nowego Stylu” – rozbieżność w rkp. Nazwiska i skróty niepewne: „J. S. K. [?]” przy A. Jankowskim; „Samb. [?]” i „R. K. [?]” przy W. Paszkowskim; „Jakob Rog. [?] Krzeczkowski [?], pisarz skarbu komory trybilskiej [?]” (komora celna); „Bene.” = Benedykt [?] Zborowski.
Streszczenie
25IX / 6 X 1794 Szymon Mieczkowski, wiceregent ziemski kijowski, i Aleksander Jankowski podali do akt grodu kijowskiego ręczną plenipotencję (Demowszczyzna, 20 IX 1794), wystawioną według Statutu litewskiego przez Ignacego Hołowińskiego, stolnika przemyskiego, kawalera Orderu Św. Stanisława, braci Aleksandra (chorążego wojsk rosyjskich), Stanisława i Kazimierza Hołowińskich, synów zm. Ignacego, miecznika smoleńskiego, oraz Wojciecha i Katarzynę z Hołowińskich Paszkowskich (rewizorów ceł): Jankowski (za Hołowińskich) i Mieczkowski (za Paszkowskich) zostali upoważnieni do przyznania w aktach zapisu kompromisarskiego, którego punkty plenipotencja powtarza (superarbiter Stanisław Kirkor, zjazd w Demowszczyźnie 20 X 1794 n. st.; rachunki opieki, masa spadkowa, podział połowy Demowszczyzny i słobódki Krasnopol na cztery schedy, posiadanie od 24 III 1795). Mocodawcy zobowiązali się zapis utrzymać; podpisali też świadkowie: Jakub Rog. [?] Krzeczkowski [?], Benedykt [?] Zborowski i Marcin Nowina Chrzanowski.
Podcast do tej części
UWAGA: TEN PODCAST WYGENEROWAŁA SZTUCZNA INTELIGENCJA. JEJ INTERPRETACJE NIE SĄ OPINIĄ HISTORYKA I ZAWIERAJĄ BŁĘDY — ZWŁASZCZA WNIOSKI I OCENY TŁA HISTORYCZNEGO. Służy tylko do przybliżenia treści dokumentu. Rozstrzygające są teksty transkrypcji i skany; pytania kieruj do ludzi znających epokę.