Akty 361–400

Transkrypcja

k. 773 (skan 0286, strona prawa – od ok. 1/3 wysokości)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Września; Dnia Dwudziestego Piątego podług Dawnego –

3a Szóstego Października podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Stawaiąc

6Osobiście W. Alexander Jankowski, ten Rewers od W. Paszkowskiego JW. Hołowińskie-

7mu Stoll. Przemysk. ręcznie dany, Podpisem Ręki Tegoż W. Paszkowskiego zatwierdzony,

8na Papierze Dziesięcio-Kopikowym napisany, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te

9Słowa = Niżey podpisany, znam tym Rewersem moim ręcznym, Jż Ja źle będąc in-

10formowanym w Sprawie między mną, a WW. Stanisławem i Kazimierzem Hołowin-

11skiemi N. W. Jgnacego Hołowińskiego Miecz. Smoll. Synami z iedney, a JW. Hoło-

12wińskim Stoll. Ziemi Przemysk. K. O. S. S. z drugiey Strony, uczyniwszy Manifest w Roku

13Bieżącym Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartym, Dnia Dwudziestego Piątego Lute-

14go podług Dawnego, a Ósmego Marca podług Nowego Stylu, i tenże do Akt Ziem. Kijow.

15podawszy, oraz z mocy tegoż wyniosłszy na Sądy Ziem. Kijow. Termina po JW. Hołowin-

16skiego i W. Alexandra Hołowińskiego w okolicznościach temiż Tranzakcyami wyszczegól-

17nionych, gdy z okazanych całkowicie Papierów wszelkich Percept i Expens tyczących się

18z wiadomości moiey przekonanym zostałem: że JW. Hołowiński Stoll. Przemy. Opiekę Swo-

19ią nad WW. Alexandrem, Stanisławem, Kazimierzem Bracią Hołowińskiemi i Kata-

20rzyną Siostrą Tychże, a teraźnieyszą Małżonką moią, iako naysumienniey i nay spra-

k. 773v (skan 0288, strona lewa – góra)

1wiedliwiey sprawował; Przeto poznawszy przewinę Swoią, nietylko z powinnym upokorzeniem

2się za tę porywczość czerniącą Honor i Sumienie JW. Hołowińskiego przepraszam, ale nadto

3Proceß ten źle wszczęty całkiem z Akt eliminować i wymazać obowiązuię się, a to pod odpowie-

4dzią z osoby i Majątku w przypadku niedotrzymania w Sądzie przyzwoitym, etiam z Rege-

5stru Penalium odpowiadać winnym będąc, ten Rewers własną Ręką podpisuię. Działo się

6w Pruckach [?], Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Ośmnastego Mie-

7siąca Września według Nowego Stylu. W. L. [?] Paszkowski R. K. [?] Który Rewers w Oblatę

8podany Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kijow. iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata rewersu od wielmożnego Paszkowskiego jaśnie wielmożnemu Hołowińskiemu, stolnikowi przemyskiemu, danego”. Rewers (pisemne zobowiązanie) – odwołanie zarzutów: Wojciech Paszkowski (mąż Katarzyny z Hołowińskich, zob. akty 359–360) wycofuje się z procesu przeciw opiekunowi Ignacemu Hołowińskiemu.

„Papier Dziesięcio-Kopikowy” – papier stemplowy za 10 kopiejek; „K. O. S. S.” – Kawaler Orderu Św. Stanisława; „Manifest” – protestacja wniesiona do akt ziemskich kijowskich 25 II / 8 III 1794; „Termina … wynieść” – wyjednać terminy sądowe (pozwy); „eliminować i wymazać z akt” – wykreślić proces z rejestru; „etiam z Regestru Penalium” – także z rejestru spraw karnych (o kary).

Odczyty niepewne: miejsce wystawienia „w Pruckach [?]”; podpis „W. L. [?] Paszkowski R. K. [?]” – w akcie 360 „Woyciech Samb. [?] Paszkowski R. K. [?]”; „R. K.” zapewne = Rewizor Komory (ceł) – w akcie 360 Paszkowscy jako rewizorowie ceł imperatorskich. Data rewersu 18 IX n. st.; oblata 25 IX / 6 X 1794 – tego samego dnia co akt 360.

Streszczenie

25IX / 6 X 1794 Aleksander Jankowski podał do akt grodu kijowskiego w Żytomierzu ręczny rewers Paszkowskiego, rewizora ceł (w podpisie „W. L. [?] Paszkowski R. K. [?]”, tj. Wojciech, mąż Katarzyny z Hołowińskich), wystawiony w Pruckach [?] 18 IX 1794 n. st. Paszkowski przyznał, że źle poinformowany wniósł 25 II / 8 III 1794 do akt ziemskich kijowskich manifest przeciw Ignacemu Hołowińskiemu, stolnikowi przemyskiemu, kawalerowi Orderu Św. Stanisława, w sprawie opieki nad dziećmi zm. Ignacego Hołowińskiego, miecznika smoleńskiego (Aleksandrem, Stanisławem, Kazimierzem i Katarzyną), i wyjednał terminy w sądzie ziemskim. Przekonawszy się z rachunków (percept i ekspens), że opieka była sprawowana najsumienniej, przeprosił stolnika i zobowiązał się proces wykreślić z akt (także z rejestru kar) pod odpowiedzialnością osobą i majątkiem.

Transkrypcja

k. 773v (skan 0288, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Września; Dnia Dwudziestego Szóstego podług Dawnego –

3a Siódmego Października, podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkow-

5skim Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście

6Stawaiący U. Bazyli [?] Zelengowski [?], Prorogacyą w Sprawach W. Hołowińskiego Sty. Peryasł.

7z JW. Lubowidzkim GMWR [?], z odroczeniem Dwóch Ziazdów w Mowczanowce [?] i Rybczyn-

8cach [?] przypadaiących, do Dnia Piętnastego Maia Dawnego Stylu, Tysiąc, Siedmset, Dzie-

9więćdziesiąt, Piątego Roku, od Pisarza i Vices-Ger. Grod. Kijow. wydaną, Podpisem Tychże

10umocnioną, na Papierze Stępll. napisaną, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te

11Słowa = Za Rozkazem Nayiaśnieyszey Imperatt. Katarzyny Wtorey Alexiejowny Całą Ros-

12syą Samowładnącey Pani &c. &c. – Oznaymuiemy niniejszym Listem Naszym Odrocz-

13nym, Komu o tym wiedzieć będzie należało, a mianowicie Stronom między Sobą czyniącym.

14Jż będąc wezwanemi z mocy Dekretów Dwóch, Pierwszego Roku teraz idącego Tysiąc,

15Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Dwudziestego Pierwszego Lipca, podług Daw-

16nego, a Drugiego Sierpnia podług Nowego Stylu, między JW. Stefanem Lubowidzkim

17Gnłł Maj. [?] Woysk Ross. z iedney, a W. Kazimierzem Hołowińskim Sty. Peryasłł. z drugiey Strony

18w Sądach Grod. Kijow. zapadłego, Termin Ziazdu na Dzień Trzynasty Octobris Veteris Styli

19Bieżącego Roku do Dóbr Wsi Mowczanowki [?] wskazuiącego, Drugiego Roku Tegoż, Dnia

20i Miesiąca w Tychże Sądach między Temiż Stronami nastąpionego, Termin Ziazdu

21do Dóbr Wsi Rybczyniec [?] na Dzień Piętnasty Octobris, takoż Bieżącego Roku oznaczaią-

22cego, gdy na pomienione Termina Ziazdów dla przyczyn Prawnych ziachać niemożemy;

23Przeto rzeczone Termina Trzynasty i Piętnasty Octobris Veteris Styli, do Dnia Piętnastego

24Maia Veteris Styli Roku przyszłego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątego z wol-

25nością Sprowadzenia w nieziachaniu Naszym Jnnych Officialistów, i z zachowaniem

26Terminu zawitego za zezwoleniem Stron Obydwóch odraczamy i proroguiemy. Datt.

27w Zytomierzu Dnia Siódmego Octobris Novi Styli, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

k. 774 (skan 0288, strona prawa – góra)

1Czwartego Roku. Mikołay Zielonka Pisar. Grod. Kijow. Kaietan Wyhowski Vices-Ger. Sądowy

2Grod. Kijow. – Jmieniem JW. Lubowidzkiego na Termin Prorogacyi do Dnia Piętnastego

3Maia Veteris Styli, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątego Roku zezwalamy. F. S. H. [?]

4Heybowicz [?] Vices-Ger. Grod. Kijow. Kazi: Hołowiński S. P. mpa. Która Prorogacya w Oblatę

5podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kijow. iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie wielmożnego Hołowińskiego, starosty perejasławskiego, z jaśnie wielmożnym Lubowidzkim, generałem majorem wojsk rosyjskich [?], mianej”. Skrót w tytule odczytany „GMWK/GMWR”, w tekście „Gnłł Maj. [?] Woysk Ross.” – stąd rozwiązanie „Generał Major Wojsk Rosyjskich [?]”.

„Sty. Peryasł.” – starosta perejasławski (Kazimierz Hołowiński, zob. akt 354); „Papier Stępll.” – papier stemplowy; „List Odroczny” – list prorogacyjny; „Termin zawity” – termin ostateczny (peremptoryjny); „Sprowadzenie Jnnych Officialistów” – możliwość wyznaczenia innych urzędników na zjazd w razie nieprzybycia wystawców. Daty: 21 VII / 2 VIII 1794 – pierwszy dekret; zjazdy wyznaczone na 13 i 15 X st. st. przeniesiono na 15 V 1795 st. st.

Odczyty niepewne: oddawca „U. Bazyli [?] Zelengowski [?]”; nazwy wsi „Mowczanówka [?]” (w rkp. „w Mowczanowce”, „Wsi Mowczanowki”) i „Rybczyńce [?]” (w rkp. „w Hybczyncach/Rybczyncach”, „Wsi Rybczyniec”); podpis wicegerenta „F. S. H. [?] Heybowicz [?]”. „Kazi: Hołowiński S. P.” = Kazimierz Hołowiński, starosta perejasławski – zgoda strony na prorogację.

Streszczenie

26IX / 7 X 1794 Bazyli [?] Zelengowski [?] podał do akt grodu kijowskiego w Żytomierzu list prorogacyjny w sprawach Kazimierza Hołowińskiego, starosty perejasławskiego, z Stefanem Lubowidzkim, generałem majorem wojsk rosyjskich [?], wydany w Żytomierzu 7 X 1794 n. st. przez Mikołaja Zielonkę, pisarza grodzkiego kijowskiego, i Kajetana Wyhowskiego, wicegerenta sądowego grodzkiego kijowskiego. Z mocy dwóch dekretów sądów grodzkich kijowskich (pierwszy z 21 VII / 2 VIII 1794) wyznaczono zjazdy do dóbr Mowczanówka [?] (13 X st. st.) i Rybczyńce [?] (15 X st. st.); ponieważ urzędnicy nie mogli zjechać, za zgodą obu stron odroczono oba terminy do 15 V 1795 st. st., z zachowaniem terminu zawitego i z prawem wyznaczenia innych oficjalistów. Zgodę wyrazili wicegerent F. S. H. [?] Heybowicz [?] w imieniu Lubowidzkiego oraz Kazimierz Hołowiński.

Transkrypcja

k. 774 (skan 0288, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Septembris; Dnia Dwudziestego Szóstego podług Dawnego –

3a Siódmego Października, podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście

6Stawaiący Ur. Józef Moszyński, Ten Dekret Ziazdowy przez Urząd Vices-Ger. Grod. Kijow.

7na Gruncie Wsi Sokolca między W. Bardeckim Chor. Lubacz. a W. Zwierzchowskim Podstoll.

8Żytt. i Jnnemi zapadły i ferowany, na Papierze Kraiowym wypisany, Podpisem Ręki Te-

9goż Urzędu przy Pieczęci iedney, na Laku Czerwonym wyciśnioney zatwierdzony, do Xiąg

10Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa = Działo się na Gruncie Dóbr Wsi Sokolca w Włkie [?]

11i Pottu Kijow. leżących we Dworze tameyszym, Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

12Czwartego, Miesiąca Septembris Piątego Dnia podług Dawnego, a Szesnastego podług

13Nowego Stylu. W Przytomności WW. i Urr. Jchmć. PP. [?] Jana Nepomucena Zwolin-

14skiego Namiestnika Ziem. Kijow. Andrzeia Ławrowicza, Wincentego Bardeckiego Chor.

15Lubacz. Urr. Antoniego Mirwińskiego [?], Szczepana Mężyńskiego [?] i Jnnych Ludzi

16Przytomnych, tudzież Woźnego Gnłłu Wttwa Kijow. i Jnnych Opatt. o Panasa Łotockiego

17Dziełu temu Posługuiącego – Nayiaśnieyszey Katarzyny Alexiejowny Jmperatorowy

18Samowładnącey Całą Rossyą, Pani moiey Miłościwey. Vices-Ger. Sądowy Grod. Gnłłu

19Wttwa Kijow. z wezwania Wo. Ludwika Bardeckiego Chor. Lubacz. z okazaniem

20Dekretu Sądu Zupełnego Grod. Kijow. między Tymże W. Bardeckim, a W. Michałem

21Zwierzchowskim Podstolicem Żytt. tudzież WW. Adamem, Janem Bracią, Honoratą

22i Fortunatą Siostrami Abramowiczami N. W. Błażeia Abramowicza Córami [?] w As-

23systencyi Wo. Dawida Abramowicza Podcz. Gostt. czyniącemi, w Roku Teraźnieyszym

24Dnia Piętnastego Lipca podług Dawnego, a zaś Dwudziestego Szóstego podług Nowe-

25go Stylu zapadłego, Aby W. Michał Zwierzchowski odbywaiąc Winy Sprzeciwienia

26się Zakład Starościński Jeden, a na Zniesienie Publikaty Roku Bieżącego Dnia Pią-

27tego Lipca, na Gruncie Dóbr Wsi Sokolca otrzymaney, Luit Cztery, Czternaście Grzy-

28wien, na Terminie dzisieyszym Ziazdu Powodowi, lub Jego Umocowanemu pod W. W.

k. 774v (skan 0289, strona lewa)

1zapłacić nakazuiącego, a na uskutecznienie poprzedniczego Ziazd Sądu Swego, albo Jedney Sądo-

2wey czyli Namiestniczey Osoby Urzędu Swego na Grunt Wsi Sokolca, z wolnym Przypowa-

3niem Kogo potrzeba będzie, na Dzień Piąty Septembris Veteris Styli, Roku Bieżącego oznacza-

4iącego, Lequtę [?] wzmiankowanego Dekretu, choćby in Contumatiam uskutecznić, i całą Spra-

5wę podług Prawa i Sprawiedliwości ostatecznie rozsądzić, zalecaiącego, Któremu Wyroko-

6wi aby Strony ulegały pod W. W. nakazuiącego, na Grunt i Miysce wyżey na Akcie wyrażo-

7ne ziachawszy, i Jurysdykcyą Swoią przez Woźnego ogłosiwszy, dla zbliżaiącey się nocy

8też Jurysdykcyą do Dnia Jutrzeyszego odwołać rozkazał, Nazaiutrz zaś to iest Dnia

9Szóstego Września Veteris Styli; też Jurysdykcyą ogłoszeniem Woźnego ponowiwszy, Stron

10do Stawienia się przywołać rozkazał – Na Którym Terminie W. Ludwik Bardecki Chor.

11Lubacz. Powod oczewisto. W. Michał Zwierzchowski Podstoll. Żytt. Pozwany oczewisto,

12WW. Adam, Jan, Bracia, Honorata i Fortunata Siostry Abramowiczowie Stłwie i Stłki

13Radzyńskie N. W. Błażeia Abramowicza Stły Radzyń. Sukcrowie w Assystencyi W. Dawi-

14da Abramowicza Podcz. Gostt. Opiekuna czyniące Pozwani przez Tegoż Sto. [?] zapisaniu

15Kompanencyi [?] Strony między Sobą prawne czyniły Spory, Których Urząd Ziazdowy wysłu-

16chawszy, Ponieważ Dekret teraźnieysze tworzący Dzieło, na dzisieyszym Terminie, na

17zniesienie Publikaty, i za Sprzeciwienie się poprzedniczemu Dekretowi Stronie Powodo-

18wey Winy zapłacić przeznaczył; Przeto Urząd Ziazdowy nakazuie: Aby W. Michał Zwierz-

19chowski Podstoll. Żytt. odbywaiąc Winy Sprzeciwienia się Zakład Starościński, i na Znie-

20sienie Publikaty Luit Cztery, Czternaście Grzywien zapłacił, a to natychmiast. A ponie-

21waż W. Michał Zwierzchowski Podstoll. Żytt. zbywaiąc Winy Sprzeciwienia się i zno-

22sząc Publikatę w Dekrecie Sądu Zupełnego wzmiankowaną, do Rąk W. Bardeckie-

23go Chor. Lubacz. w Części zgodnie umówioney Sądownie zapłacił; Przeto Urząd Ziaz-

24dowy zadość czynnym Wyrokowi Sądu Zupełnego, i Swemu, Tegoż W. Michała

25Zwierzchowskiego uznawszy, w Porządku uczynienia Oblikwidacyi nakazuie:

26aby Strona Powodowa Dokumenta istność należytości Swoiey stanowiące, a zaś

27Strona Pozwana WW. Sukcrowie N. W. Błażeia Abramowicza Stły Radzyń. Kwity ieśliby

28iakie przed Sądem Swoim złożyli, a to nieodstępnie. A ponieważ W. Ludwik Bardecki

29Chor. Lubacz. złożywszy Skrypt od W. Michała Zwierzchowskiego Podstoll. Żytt. Roku Tysiąc,

30Siedmset, Dziewięćdziesiątego, Dnia Siódmego Stycznia w Ozadowce [?] dany, a Roku

31Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Drugiego, Dnia Dwudziestego Szóstego Maia w Xię-

32gach Ziemianę. [?] Wttwa Kijow. oblatowany z obowiązkiem zapłacenia Summ, iedney Dwóch

33Tysięcy Dwóchset Czterdziestu Jednego Złł Poll. z Prowizyą po Osim od Sta rachować się ma-

34iącą, Drugiey Złł Czterechset Trzech Gr. Dwunastu bez Prowizyi, i Komplanacyą między

k. 775 (skan 0289, strona prawa)

1Sobą z iedney, a W. Michałem Zwierzchowskim Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego

2Trzeciego Dnia Drugiego Kwietnia w Piatyhórce spisaną, Trzecią Summę Złł Tysiąc, od

3W. Jgnacego Zwierzchowskiego Szbll. [?] Dworu Poll. nabytą wzmiankuiącą, a wyż nadmienione

4Summy rzeczonym Skryptem w liczbie Złł Dwa Tysiące Czterysta mylnie, bo z szkodą Strony

5Powodowey do Złł Dwóchset Czterdzieste Czterech Gr. Dwunaste, iak Sam W. Zwierzchowski

6przyznaie wyrażaiąca, temi Dowodami Kapitalney Summy Złł Dwa Tysiące Sześćset Czter-

7dzieści Cztery, Gr. Dwanaście Sobie od W. Michała Zwierzchowskiego należącey być dowodzi;

8więc Urząd Ziazdowy Prowizyą od Summy Pierwszey Dwóch Tysięcy Dwóchset Czterdziestu Jednego

9Złł Poll. według dobrowolnego w Skrypcie Opisu po Złł Osim od Sta miarkuiąc od Roku Tysiąc,

10Siedmset, Dziewięćdziesiątego, Dnia Siódmego Stycznia, do dnia dzisieyszego za Lat Cztery i

11Niedziel Trzydzieści Trzy Złł Ośmset Siedmdziesiąt Dwa Gr. Dwadzieścia Osim, od Drugiey Summy

12Złł Tysiąca, na wzór Dekretu między W. Bardeckim, a W. Zwierzchowskim w Ziem. Żytt. o tęż

13Summę Złł Tysiąc, Roku Tysiąc, Siedmset, Ośmdziesiąt, Ósmego, Dnia Dwudziestego Maia fero-

14wanego, i wraz Prowizyą po Siedm od Sta od uchybionego Terminu, to iest od Dnia Trzydziestego

15Marca Roku tegoż przysądzaiącego, licząc także po Siedm od Sta od Roku i Dnia tegoż, aż dotąd

16za Lat Sześć, Niedziel Dwadzieścia Cztery Złł Czterysta Pięćdziesiąt Dwa, Gr. Dziewięć, stanowi, A

17razem tak Kapitalney iako i Prowizyonalney Summy połączoney Złł Cztery Tysiące Dziewięćset,

18Sześćdziesiąt, Dziewięć, Gr. Dwadzieścia Poll. wyliczywszy, onęż za istotną należytość dla Strony Po-

19wodowey uznaie, Gdy zaś Komplanacya między WW. Angelą i Józefą Siostrami z iedney, a W.

20Michałem Bratem Zwierzchowskiemi Oyczystey i Macierzystey Fortuny Działa, Roku Tysiąc,

21Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Pierwszego, Dnia Dziewiątego Augusti w Kossowce [?] spisana, a Roku

22Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Drugiego, Dnia Piątego Stycznia w Grod. Kijow. oblatowa-

23na, teraz złożona świadczy: Że Summa Złł Cztery Tysiące Sześćset, Dwadzieścia Pięć i Szell. [?] Dwora [?]

24Poll. po N. W. Angeli z Borkowskich Zaleskiey z Dekretu Działczego Kompromissar. Roku Tysiąc,

25Siedmset, Sześćdziesiąt, Ósmego we Środę po Święcie SS. Trzech Królów Rzymskich we Lwo-

26wie wypadłego, dla N. W. Bogumiły z Zaleskich Zwierzchowskiey Teraźnieyszego Pozwanego Mat-

27ki u Sukcrów N. W. Błażeia Abramowicza Stły Radzyń. zostaie dotąd; więc Urząd Ziazdowy z po-

28łożonych przed Sądem Swoim Kwitów, Które Sąd własną podpisał Ręką, według wyrazów De-

29kretu Poprzedniczego Sądu Zupełnego Roku dziś bieżącego, w Dniu Drugim Maia Veteris Styli

30wypadłego wypłacona lub nie, wyżey wzmiankowana Summa, i od niey Prowizya do Obli-

31kwidowania w następuiący sposób zabrał się = Kapitału iak się rzekło Złł Cztery Tysiące

32Sześćset, Dwadzieścia Pięć, Prowizyonalney zaś Summy iako Kwity, to iest: Roku Tysiąc,

33Siedmset, Siedmdziesiąt, Pierwszego, Dnia Dwudziestego Siódmego Aprilis w Lwowcach [?] od

34N. W. Jacka Zaleskiego N. W. Błażeiowi Abramowiczowi na Złł Tysiąc, Trzysta Ośmdziesiąt,

35Sześć, Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt, Trzeciego, Dnia Ósmego Novembris w Mechczyń-

36cach [?] Dębowych od N. W. Stanisława Zwierzchowskiego na Złł Złł Sto Osim, Roku Tysiąc,

37Siedmset, Siedmdziesiąt, Czwartego, Dnia Dwunastego Maia tamże od Tegoż na Złł Siedm-

38dziesiąt, Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt, Szóstego, Dnia Dwudziestego Siódmego Augu-

39sti tamże od Tegoż na Złł Sto Ośmdziesiąt, Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt, Siódmego Dnia

k. 775v (skan 0290, strona lewa)

1Szesnastego Novembris tamże od Tegoż na Złł Trzydzieści Pięć, Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt,

2Ósmego Dnia Dwudziestego Drugiego Junii, tamże od Tegoż Temuż W. Błażeiowi Abramowiczowi

3na Złł Sto, Roku Tysiąc, Siedmset, Siedmdziesiąt, Dziewiątego, Dnia Dziewiątego Septembris Tamże

4od Tegoż Temuż na Złł Dziewięćdziesiąt, Roku Tysiąc, Siedmset, Ośmdziesiątego, Dnia Piątego Febru-

5arii Tamże od Tegoż Temuż na Złł Sto Czterdzieści Cztery, Roku Tysiąc, Siedmset, Ośmdziesiąt, Trzeciego,

6Dnia Ośmnastego Januarii w Dubnie od W. Józefy Zwierzchowskiey Temuż, na Złł Dwadzieścia Ośm

7Tegoż Roku Dnia Trzydziestego Junii od W. Stanisława Zwierzchowskiego Temuż w Mechczyńcach [?] Dę-

8bowych na Złł Dwieście, Roku Tysiąc, Siedmset, Ośmdziesiąt, Czwartego, Dnia Piątego Marca tamże Te-

9muż od W. Fabianskiego z mocy Cessyi od W. Stanisława Zwierzchowskiego Roku Tysiąc, Siedmset,

10Ośmdziesiąt, Trzeciego, Dnia Dwudziestego Trzeciego Julii w Gurowcach [?] daney, na Złł Sto Ośmdziesiąt,

11Tegoż Roku Dnia Czwartego Decembris Tamże od Tegoż Temuż na Złł Czterysta Czternaście, Roku Tysiąc,

12Siedmset, Ośmdziesiąt, Szóstego, Dnia Dziesiątego Julii w Dawidowce od Tegoż W. Dawidowi Abra-

13mowiczowi Podcz. Gostt. iuż po zgasłym Życiu W. Błażeia Abramowicza Stły Radzyń. na Złł Tysiąc,

14Siedmset, Trzydzieści Ośm, Gr. Dwadzieścia Siedm, Roku Tysiąc, Siedmset, Ośmdziesiąt, Siódmego

15Dnia Ośmnastego Januarii w Dubnie od Tegoż Temuż na Złł Sto Ośm, Tegoż Roku, Dnia Dzie-

16siątego Grudnia w Dawidowce od W. Michała Zwierzchowskiego Temuż na Złł Dwieście Trzy-

17dzieści Ośm, Gr. Dwadzieścia Sześć, Roku Tysiąc, Siedmset, Ośmdziesiąt, Dziewiątego, Dnia Czter-

18nastego Januarii od W. Alexandra Berezowskiego za Listem od W. Michała Zwierzchowskiego

19z Zurbiniec [?] w Roku Tysiąc, Siedmset, Ośmdziesiąt, Osmym, Dnia Dwunastego Decembris pisa-

20nym W. Dawidowi Abramowiczowi na Złł Dwieście Trzydzieści, Roku Tegoż, w Dubnie od W. Mi-

21chała Zwierzchowskiego W. Dawidowi Abramowiczowi na wypłacone przez W. Berezowskiego

22Złł Pięćset Czterdzieści, Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Pierwszego, Die Octava Julii od

23W. Jgnacego Zwierzchowskiego W. Dawidowi Abramowiczowi na wzięte Złł Dwieście Siedmdzie-

24siąt, i Roku teraz Bieżącego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Ośmnastego

25Januarii w Dubnie od W. Antoniego Zaleskiego Szbll. [?] Dworu Poll. Jmieniem WW. Angeli i Józe-

26fy Zwierzchowskich, na Rzecz W. Dawida Abramowicza i Sukcrów N. W. Błażeia Abramowi-

27cza zeznany, na Złł Dwa Tysiące Ośmdziesiąt, Siedm Kapitalney, i Złł Czterysta Piętnaście Prowi-

28zyonalney, poświadczaiąc, Z Którey Oblikwidacyi uczynioney, gdy się okazuie: że z całkowitego

29Kapitału Czterech Tysięcy, Sześćset Dwudziestu Pięciu Złł W. Dawid Abramowicz wypłacił Złł

30Dwa Tysiące Sześćset, Dwadzieścia Siedm, Prowizyi zaś wypłacił Złł Sześć Tysięcy Sto Piętna-

31ście, Gr. Dwadzieścia Trzy, a za wszystkie Lata Prowizyi licząc po Pięć od Sta, więcey nienależało,

32iak Złł Pięć Tysięcy Dziewięćset, Siedmdziesiąt, Pięć, Gr. Piętnaście od czasu zapadłego we Lwo-

33wie Dekretu aż dotąd, więc nadpłaconey Prowizyi Złł Sto Czterdzieści Gr. Ośm Poll. znayduie się;

34Przeto Urząd Ziazdowy nadpłaconą Kwotę z pozostałego Kapitału Złł Tysiąc, Dziewięćset, Dziewięć-

35dziesiąt, Ośm, utrącaiąc Złł Poll. Tysiąc, Ośmset, Pięćdziesiąt, Siedm, Gr. Dwadzieścia Dwa u Sukcrów

36N. W. Błażeia Abramowicza Stły Radzyń. zostawać upatrzywszy, sądzi i nakazuie: Aby WW. Adam

37Jan Synowie, Honorata i Fortunata Córki Abramowiczowie N. W. Błażeia Abramowicza Stły Radzyń.

38pozostali Sukcrowie, albo Jch Opiekun z wolnym Sobie od Tychże odzyskaniem do Rąk W. Ludwika

k. 776 (skan 0290, strona prawa)

1Bardeckiego Chor. Lubacz. lub Jego Plenipotenta od dziś za Niedziel Dwie, to iest Dnia Dziewiętnastego Wrze-

2śnia według Dawnego Stylu w Roku Teraźnieyszym przed Aktami Grod. Kijow. pomienioną Summę

3Złł Tysiąc, Ośmset Pięćdziesiąt, Siedm Gr. Dwadzieścia Dwa Poll. zapłacili pod W. W. na tymże Terminie

4przy Manifescie ogłosić się maiącą. A ponieważ W. Dawid Abramowicz Podcz. Gostt. za Sukcrów N. Wo.

5Błażeia Abramowicza Stły Radzyń. wylikwidowaną Summę Złł Tysiąc, Ośmset, Pięćdziesiąt, Siedm

6Gr. Dwadzieścia Dwa Poll. do Rąk W. Ludwika Bardeckiego Chor. Lubacz. natychmiast Sądownie

7wypłacił, Białą Polską Monetą; Przeto Urząd Ziazdowy zadość czyniąc Wyrokowi Swemu uznaw-

8szy, od dalszey Jmpetycyi prawney, i płacenia Tegoż W. Dawida Abramowicza, i Sukcrów N. W. Błażeia

9Abramowicza na zawsze uwalnia – Co się zaś tycze niedostarczaiącey w odpowiedź W. Michała Zwierz-

10chowskiego Summy do Złł Czterech Tysięcy Dziewięćset Sześćdziesiąt Dziewięciu Gr. Dwudziestu Poll.

11wyliczoney, gdy pozostała u Sukcrów Summa na Satysfakcyą zupełną W. Bardeckiemu niewynosi; Prze-

12to Urząd Ziazdowy pozostałą do zupełnego uspokoienia Summę Złł Trzy Tysiące Sto Jedynaście Gr.

13Dwadzieścia Ośm Poll. wraz z Prowizyą na czas dalszy narastaiącą, stosuiąc się do wyrazów Kompla-

14nacyi w górze wymienioney Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego, Dnia Drugiego Kwiet-

15nia w Piatyhórce między WW. Bardeckim i Zwierzchowskim zawartey, takiż [?] gdy W. Bardecki co

16do zupełney Satysfakcyi Swey należytości niewynaydzie; tedy W. Zwierzchowski w resztuiącey

17Kwocie Assygnacyą do JOX. Jabłonowskiego Kasztt Krakow. W. Bardeckiemu wydać powinien

18a JOX. Kasztelan Krakowski z Summy W. Podstolicowi Zwierzchowskiemu winney w zaassygno-

19waney Kwocie uiścić się W. Bardeckiemu obowiązany będzie: / wykryślonych [?] nakazuie: aby Wiell.

20Michał Zwierzchowski Podstolic Żytt. skutecznie ten Komplanacyi obowiązek, Assygnacyą do

21JOX. Kasztelana Krakow. na Summę Złł Trzy Tysiące Sto Jedynaście Gr. Dwadzieścia Osim Poll.

22W. Bardeckiemu Chor. Lubacz. wydał, a to za Niedziel Dwie od czasu Dzieła teraźnieyszego, to

23iest: Dnia Dziewiętnastego podług Dawnego, a Trzydziestego podług Nowego Stylu w Miesią-

24cu i Roku teraz bieżących pod W. W. w przypadku Sprzeciwienia się przy uczynić się maiącey w Ty-

25dzień po Sprzeciwieniu się Skardze, przed Aktami Grod. Kijow. ogłosić się maiącą, A ieśliby W. Bar-

26decki dla iakowych okoliczności słusznych za wydaną Sobie Assygnacyą w Skarbie JOX. Jabło-

27nowskiego Kasztt Krak. należącey Sobie Summy odebrać niemógł, tedy zwrot upomnienia się

28Swoiego, o tęż Summę u W. Michała Zwierzchowskiego Podstolica Żytt. dla W. Ludwika Bardeckie-

29go i Jego Sukcrów zostawuie się – mocą Dzieła teraźnieyszego. Ten Akt z Paragrafem Jednym dłuższym,

30a drugim mnieyszym wypisany, Ręką moią podpisuię. Tadeusz Bedło Zwoliński Vices-Ger. Są-

31dowy Grod. Gnłłu Wttwa Kijow. (L. S.) Który to Akt w Oblatę podany Słowo w Słowo iak się w So-

32bie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kijow. iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata dekretu zjazdowego na gruncie Sokolca między wielmożnym Bardeckim, chorążym lubaczowskim, a wielmożnym Zwierzchowskim, podstolicem żytomierskim, i innymi ferowanego”. Skrót „Żytt.” (Podstoll./Podstolic Żytt.) rozwiązano jako „żytomierski” (w tej ręce „ł/t” – zob. ustalenia S1702).

Objaśnienia: „Dekret Ziazdowy” – wyrok sądu zjazdowego wydany na gruncie spornych dóbr; „Sąd Zupełny Grod.” – pełny skład sądu grodzkiego; „Zakład Starościński” – kara (wadium) starościńska; „Publikata” – ogłoszenie (publikacja) dekretu kontumacyjnego; „Luit” – zapewne luidory (por. akt 338); „pod W. W.” – formuła kar (zob. ustalenia S1723: znaczenie skrótu niepewne); „in Contumatiam” (łac.) – zaocznie; „Lequtę [?]” – może „egzekucję” albo „rekwizycję” dekretu (odczyt niepewny); „Oblikwidacya” – obrachunek (likwidacja) należności; „Sukcrowie” – sukcesorowie; „Stłwie i Stłki Radzyńskie” – starostowie i starościanki radzyńskie (dzieci starosty); „Podcz. Gostt.” – podczaszy gostyński; „JOX. Jabłonowski Kasztt Krakow.” – jaśnie oświecony książę Jabłonowski, kasztelan krakowski (por. akt 346); „Biała Polska Moneta” – srebrna moneta polska; „SS. Trzech Królów Rzymskich” – w rkp. tak (zamiast „Trzech Królów”).

Rachunek: kapitał Bardeckiego 2644 zł 12 gr (z tego 2241 zł z prowizją 8% od 7 I 1790 i 403 zł 12 gr bez prowizji) + 1000 zł (nabyte od Ignacego Zwierzchowskiego, prowizja 7% od 30 III 1788) – razem z prowizjami 4969 zł 20 gr. Na zaspokojenie: suma 4625 zł (posag po Angeli z Borkowskich Zaleskiej dla Bogumiły z Zaleskich Zwierzchowskiej, matki pozwanego, z dekretu działowego kompromisarskiego we Lwowie 1768), pozostająca u sukcesorów Błażeja Abramowicza; po obrachunku kwitów (1771–1794) u sukcesorów zostało 1857 zł 22 gr – wypłacone natychmiast przez Dawida Abramowicza; reszta 3111 zł 28 gr – asygnacją Zwierzchowskiego na ks. Jabłonowskiego, kasztelana krakowskiego.

Odczyty niepewne: „Sokolca w Włkie [?]” (może „w Włości”/„w Kluczu”); „Jchmć. PP. [?]”; świadkowie „Antoni Mirwiński [?]”, „Szczepan Mężyński [?]”; „Gnłłu” – Generalnego (woźny generalny; por. akt 366 „Woźny Gnłłu Wttwa Bracł.”; przy wicegerencie „Vices-Ger. Sądowy Grod. Gnłłu Wttwa Kijow.” – tak w rkp.); „Córami [?]”; „Tegoż Sto. [?] zapisaniu Kompanencyi [?]” – miejsce niejasne; miejscowości „Ozadówka [?]”, „Kossówka [?]”, „Lwowce [?]”, „Mechczyńce [?] Dębowe”, „Gurowce [?]”, „Żurbińce [?]”; „Szbll. Dworu Poll.” – zapewne szambelan dworu polskiego [?]; „Szell. Dwora [?] Poll.” po sumie 4625 zł – niejasne; „Ziemianę. [?]” (zapewne „Ziemiańskich”); „wykryślonych [?]”.

Streszczenie

26IX / 7 X 1794 Józef Moszyński podał do akt grodu kijowskiego dekret zjazdowy wicegerenta sądowego grodzkiego kijowskiego Tadeusza Bedły Zwolińskiego, wydany na gruncie wsi Sokolec (pow. kijowski) 5–6/16–17 IX 1794 w sprawie Ludwika Bardeckiego, chorążego lubaczowskiego (powoda), przeciw Michałowi Zwierzchowskiemu, podstolicowi żytomierskiemu, oraz sukcesorom zm. Błażeja Abramowicza, starosty radzyńskiego (Adamowi, Janowi, Honoracie i Fortunacie, pod opieką Dawida Abramowicza, podczaszego gostyńskiego). Wykonując dekret sądu grodzkiego z 15/26 VII 1794, zjazd zasądził od Zwierzchowskiego winy za sprzeciwienie się (zakład starościński) i za zniesienie publikaty (4 luidory, 14 grzywien) – zapłacone; uznał należność Bardeckiego z kapitałem i prowizjami na 4969 zł 20 gr (skrypt z 7 I 1790, komplanacja w Piatyhórce z 2 IV 1793, suma 1000 zł po Ignacym Zwierzchowskim). Po obrachunku kwitów sumy posagowej 4625 zł (po Angeli z Borkowskich Zaleskiej, z dekretu lwowskiego 1768), pozostającej u Abramowiczów, uznał, że zostało u nich 1857 zł 22 gr – Dawid Abramowicz wypłacił je od razu i sukcesorzy zostali uwolnieni; brakujące 3111 zł 28 gr Zwierzchowski ma w ciągu dwóch tygodni pokryć asygnacją na ks. Jabłonowskiego, kasztelana krakowskiego, z zachowaniem Bardeckiemu regresu do Zwierzchowskiego.

Transkrypcja

k. 776 (skan 0290, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Septembris; Dnia Dwudziestego Ósmego podług Dawnego –

3a Dziewiątego Octobris; podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim Vice-

5Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawaiący

6Ur. Józef Skopiński ten Kwit ręcznie od W. Jana Wirskiego Jmieniem Braci Swoich, Wo.

k. 776v (skan 0292, strona lewa)

1Woyciechowi Pruszyńskiemu P. K. z wypłacenia Summy Trzechset Czerwonych Złotych dany, na Pa-

2pierze Rossy. napisany, Ręką Tegoż zatwierdzony, przy Przyiacielu Jednym, w Aktach Grod. Owr. obla-

3towany, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa = Niżey na podpisie wyrażony, Swym i WW.

4X. Jgnacego Proboszcza [?] Białopoll. i Piotra Kott. [?] Mozyr. Wirskich Braci, z mocy Plenipotencyi ręcz-

5ney Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego, Dnia Dwudziestego Octobris w Zytyńcach [?] daney,

6znam tym Kwitem ręcznym, moc autentycznego zeznania w Sobie maiącym, w Ręce W. Antoniego

7Woyciecha Pruszyńskiego P. K. danym na to: Jż lubo Dekret Grod. Owr. Roku Tysiąc, Siedmset, Dzie-

8więćdziesiąt, Trzeciego, Dnia Trzynastego praesentis Veteris Styli, między mną i Bracią moiemi z ied-

9ney, a W. Woyciechem Pruszyńskim P. K. z drugiey Strony zapadły nakazał: Aby W. Antoni Woy-

10ciech Pruszyński P. K. Summę Czerwonych Złotych Trzysta z Prowizyą, po Siedm od Sta i Luita [?]

11Grzywien Czternaście, na Dniu Piętnastym Lutego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego

12Roku przed Aktami Grod. Owr. pod WW. zapłacił; gdy iednak W. Pruszyński P. K. niechcąc dalej

13Procentu niewinnie i niepotrzebnie opłacać, uprzedzaiąc Termin płacenia Dekretem oznaczony,

14Summę Kapitalną Czerwonych Złotych Trzysta z Prowizyą podług Dekretu na Dniu dzisieyszym

15wypłaca; Przeto Swym, i Braci moich Jmieniem z wypłaconey to takiey podług Dekretu wyż

16wyrażonego Kapitalney, i Prowizyonalney Summy, wiecznemi i nigdy nieodzownemi Kwituię Kwita-

17cyi, Proceß całkiem i Dekret umarzam, i żadney Pretensyi niemieć zapewniam. Na co się Ręką

18własną podpisuię, przy uproszonych Przyiaciołach. Działo się w Chrystynowce, Tysiąc, Siedm-

19set, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego Roku. Dnia Dwudziestego Czwartego Octobris Veteris Styli.

20Jan Wirski. Jako Przyiaciel uproszony podpisuię się – Benedykt Pocętowski [?] – Roku Tysiąc,

21Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Trzydziestego Pierwszego Stycznia Veteris Styli.

22Stawaiący Osobiście Ur. Benedykt Pocętowski [?], ten Kwit ręczny od W. Jana Wirskiego Swym

23i Braci Swoich Jmieniem W. Antoniemu Woyciechowi Pruszyńskiemu P. K. dany, na Papierze

24Stępll. Rossy. spisany, Podpisem Ręki Tegoż W. Jana Wirskiego i Przyiaciela zatwierdzony dla

25zapisania do Xiąg Grod. Owr. podał – Przyiołem Mikołay Różycki Reg. Grod. Owr. mpa. Jn-

26ductum ad Acta Castt. Owr. Który Kwit w oblatę podany Słowo w Słowo iak się w Sobie ma

27do Xiąg Niniejszych Grod. Kijow. iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata kwitu ręcznego od wielmożnych Wirskich wielmożnemu Pruszyńskiemu, podczaszemu kijowskiemu, z sumy 300 [czerwonych złotych] danego”. Znak „#” w tytule – symbol czerwonych złotych (dukatów).

Objaśnienia: „P. K.” – podczaszy kijowski (Antoni Wojciech Pruszyński); „Grod. Owr.”, „Acta Castt. Owr.” – akta grodzkie owruckie; „Papier Rossy./Stępll. Rossy.” – rosyjski papier stemplowy; „praesentis” (łac.) – bieżącego (miesiąca); „Jnductum ad Acta Castt. Owr.” (łac.) – wpisano do akt grodzkich owruckich; „Przyiołem … mpa” – przyjąłem, ręką własną; „Kwitacya wieczna i nigdy nieodzowna” – pokwitowanie ostateczne i nieodwołalne. W tekście raz „W. Woyciech Pruszyński”, poza tym „Antoni Woyciech”.

Odczyty niepewne: „X. Jgnacego Proboszcza [?] Białopoll.” (w rkp. „Robowcza/Proboszcza” – zapewne proboszcz białopolski) i „Piotra Kott. [?] Mozyr.” (urząd mozyrski – skrót niejasny); „w Zytyńcach [?]”; „Luita [?] Grzywien Czternaście” (por. akt 363: „Luit Cztery, Czternaście Grzywien”); świadek „Benedykt Pocętowski [?]”.

Streszczenie

28IX / 9 X 1794 Józef Skopiński podał do akt grodu kijowskiego w Żytomierzu kwit ręczny (oblatowany już w grodzie owruckim 31 I 1794 st. st. przez Benedykta Pocętowskiego [?], przyjęty przez regenta Mikołaja Różyckiego). W kwicie, wystawionym w Chrystynówce 24 X 1793 st. st., Jan Wirski, w swoim imieniu i braci – ks. Ignacego, proboszcza białopolskiego [?], i Piotra, urzędnika mozyrskiego [?] (plenipotencja z Żytyniec [?] 20 X 1793) – zaświadczył, że Antoni Wojciech Pruszyński, podczaszy kijowski, któremu dekret grodu owruckiego z 13 X 1793 st. st. kazał zapłacić do 15 II 1794 300 czerwonych złotych z prowizją 7% i 14 grzywnami, zapłacił przed terminem kapitał z prowizją; Wirski pokwitował go na zawsze, umorzył proces i dekret. Podpisał świadek Benedykt Pocętowski [?].

Transkrypcja

k. 776v (skan 0292, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Septembris; Dnia Dwudziestego Ósmego podług Dawnego –

3a Dziewiątego Octobris; podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu. Przedemną Józefem Roszkowskim Vice-

5Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Stawaiący Osobiście

6Ur. Erazm Mokłak Jmieniem WW. Stanisława S. Ł. [?], Xa. Gabryela Kanonika Katt. Kij. Ale-

7xandra P. N. [?] i Leona S. D. P. [?] Charlęskich, i z mocy Plenipotencyi Roku Bieżącego, Dnia Dwu-

8dziestego Siódmego Lipca w Hruzce [?] Sobie do wszelkich czynności daney, istuiący czy-

9niący, zdrowy będąc na ciele i umyśle zeznaie. Jż co Dekretem Sądu Grod. Kijo. Roku Bieżą-

k. 777 (skan 0292, strona prawa – góra)

1cego, Dnia Dziewiętnastego Dawnego, a Trzydziestego Nowego Stylu Lipca, między WW. Zezna-

2waiącego Pryncypałami z iedney, a W. Antonim Charlęskim P. W. P. [?] z drugiey Strony wypadłym

3nakazano zostało: aby W. Antoni Charlęski P. W. P. [?] Robę [?] Semena i Mykitę Mangierow [?] Poddanych

4Wielczańskich [?] do Worobijówki zbiegłych z Zonami, Dziećmi, i całym Maiątkiem z nadgrodą

5za Dnie Robocze i Luitę [?] Czternaście Grzywien, na Dniu Dwudziestym Osmym Septembris

6Veteris Styli Roku Bieżącego przed Xięgami Grod. Kijow. na rzecz Zeznawaiącego Pryncypałów

7wydał pod WW. Któremu Dekretowi W. Antoni Charlęski P. W. P. [?] zadosyć czyniąc, wyż wymie-

8nionych Poddanych z Zonami, Dziećmi, całym Maiątkiem, nadgrodą, za Dnie Robocze od cza-

9su Aresztu i Luitę [?] Grzywien Czternaście na Dniu dzisieyszym Dwudziestym Osmym Septem-

10bris Veteris Styli, do Rąk Zeznawaiącego wydał, i za Dnie Robocze i Luitę wypłacił; Prze-

11to Zeznawaiący Jmieniem WW. Charlęskich Swych Pryncypałów, i z mocy wyż rzeczoney Wo.

12Antoniego Charlęskiego P. W. P. [?] tak z wydania wyż rzeczonych Poddanych, iako też z zadosyć

13uczynienia wyż wymienionemu Dekretowi, wiecznemi i nigdy nieodzownemi Kwituie Kwita-

14cyi, Proceß w tey Sprawie zaszły na zawsze umarza – mocą zeznania Swoiego. Erazm

15Mokłak mpa –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit od wielmożnych Charlęskich na rzecz wielmożnego Charlęskiego, P. W. K. [?], zeznany – z wydania poddanych”. Zeznanie przed aktami (nie oblata). Strony – członkowie jednej rodziny Charlęskich (Charleńskich).

Objaśnienia: „Kanonik Katt. Kij.” – kanonik katedralny kijowski (ks. Gabriel Charlęski); „Pryncypałowie” – mocodawcy; „nadgroda za Dnie Robocze” – odszkodowanie za utracone dni pańszczyzny; „Luita [?]” – zapewne „luitum”, wykup (opłata za zatrzymanie zbiegów) albo „luidor” – por. akt 338, 363; „od czasu Aresztu” – od zatrzymania zbiegów; „Kwitacya wieczna i nigdy nieodzowna” – pokwitowanie ostateczne.

Odczyty niepewne: skróty urzędów „S. Ł. [?]” (Stanisław), „P. N. [?]” (Aleksander), „S. D. P. [?]” (Leon), „P. W. P. [?]” / w tytule „Pw. K. [?]” (Antoni) – nierozwiązane; „w Hruzce [?]”; „Robę [?]” (może imię lub „Rokę”) i nazwisko „Mangierow [?]” poddanych; przymiotnik „Wielczańskich [?]” (z dóbr Wielcza [?]).

Streszczenie

28IX / 9 X 1794 Erazm Mokłak, plenipotent (pełnomocnictwo z 27 VII 1794, Hruzka [?]) Stanisława, ks. Gabriela – kanonika katedralnego kijowskiego, Aleksandra i Leona Charlęskich, zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że Antoni Charlęski, wykonując dekret sądu grodzkiego kijowskiego z 19/30 VII 1794, wydał 28 IX st. st. zbiegłych do Worobijówki poddanych wielczańskich [?] – Semena i Mykitę Mangierów [?] (Robę [?]) z żonami, dziećmi i całym majątkiem – oraz zapłacił nadgrodę za dni robocze od czasu aresztu i 14 grzywien. Mokłak w imieniu mocodawców pokwitował Antoniego Charlęskiego na zawsze i umorzył proces.

Transkrypcja

k. 777 (skan 0292, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Septembris; Dnia Dwudziestego Dziewiątego podług Dawnego –

3a Dziesiątego Octobris; podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Stanowszy

6oczewiście Woźny Gnłłu Wttwa Bracłł. i Jnnych Opatt. Bazyli Karytowicz [?], w moc prawdziwey

7Relacyi Swoiey zeznał – Jż on Roku idącego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Dnia

8Czwartego Października podług Nowego Stylu, za prawnym wezwaniem W. Jana Nepomucena

9Kruszewskiego Czes. Zakroczym. maiąc przy Sobie Stronę Szlachty Ludzi Wiary godnych Urr.

10Piotra Rusieckiego, i Michała Jasińskiego dla tym lepszego Swiadectwa Sobie przydanych

11był w Dobrach Wsi Zurbincach, gdzie będąc Część pewną w tychże Dobrach będącą, na mocy

12Praw Zastawnych W. Wzywaiącemu służących, ze wszystkiemi Poddanemi Ciągłemi, Pieszy-

13mi, onych Powinnościami, Daniami, Daninami, Polami, oranemi i nieoranemi, Łąkami,

14Sianożęciami, i wszelkiemi do tey Części Przynależytościami, w spokoyną Trzechletnią Zastaw-

15ną podał i uwiązał Tegoż W. Wzywaiącego Possessyą, oraz Poddanych zwoławszy, o nowym

16ich Panie W. Wzywaiącym zawiadomił, i aby onemu wszelkie Posłuszeństwo czynili zalecił,

17W czym Szlachta przy Sobie będąca oświadczywszy się, ztamtąd odiachał, i tu do Akt przy-

18bywszy, prawdziwą przedemną Urzędem obwołaney przez Siebie Possessyi uczynił i zeznał

19Relacyą – O czym Woźnego zeznanie Krzyżykiem stwierdzone +. –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Posesja w część pewną Żurbiniec wielmożnemu Kruszewskiemu, cześnikowi zakroczymskiemu, z mocy praw zastawnych”. Relacja woźnego o wwiązaniu (intromisji) w posiadanie zastawne.

Objaśnienia: „Woźny Gnłłu Wttwa Bracłł. i Jnnych Opatt.” – woźny generalny województwa bracławskiego i innych (zapewne: opatrznych / okolicznych [?]) województw; „Strona Szlachty” – dwaj szlachcice jako świadkowie woźnego; „Poddani Ciągli, Piesi” – chłopi pańszczyźniani z sprzężajem i bez; „Possessya Trzechletnia Zastawna” – posiadanie z tytułu zastawu na trzy lata; „zeznanie Krzyżykiem stwierdzone” – woźny niepiśmienny, podpis krzyżykiem.

Odczyty niepewne: nazwisko woźnego „Karytowicz [?]”. Żurbińce – zob. także akt 363 („z Zurbiniec”, list M. Zwierzchowskiego 1788).

Streszczenie

29IX / 10 X 1794 Bazyli Karytowicz [?], woźny generalny województwa bracławskiego, zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że 4 X 1794 n. st., na wezwanie Jana Nepomucena Kruszewskiego, cześnika zakroczymskiego, w obecności szlachciców Piotra Rusieckiego i Michała Jasińskiego, wwiązał go w spokojne trzyletnie posiadanie zastawne pewnej części wsi Żurbińce – z poddanymi ciągłymi i pieszymi, ich powinnościami, daninami, polami, łąkami i sianożęciami – oraz zawiadomił poddanych o nowym panu i nakazał im posłuszeństwo. Zeznanie potwierdził krzyżykiem.

Transkrypcja

k. 777 (skan 0292, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego – Miesiąca Septembra

k. 777v (skan 0293, strona lewa)

1Miesiąca Septembra; Dnia Trzydziestego podług Dawnego –

2a Jedynastego Octobra; podług Nowego Stylu –

3Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim Vice-

4Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Przyszedłszy Osobiście Szlla.

5Teressa z Sadowskich Primo Maryanowiczowa Secundo Voto Radziewiczowa w Assystencyi Ur.

6Gabryela Sadowskiego Brata Swoiego Rodzonego czyniąca, zdrowa będąc na Ciele i Umyśle

7odstąpiwszy własney należney Jurysdykcyi Swoiey, wiadomo czyni, i dobrowolnie zeznaie. Szll.

8Stawaiąca maiąc rożne Sprawy tak w Sądach Grod. i Ziem. Zytomier. Grod. i Ziem. Kijow.

9iako też w Sądach Radzieckich i Woytowskich Magistr. Zytomier. oraz w Sądach Porzędniczych [?] Miey-

10skich Zytomier. niemniey w Policyi Okręgu Zytomier. tak na Powództwa Swoie wynikłe, i wynik-

11nąć mogące, iako też i z Zapozwań Siebie wyniknąć mogące, i teraz wiszące, Których że Sama

12obecnie dopilnować niemoże; Przeto na mieyscu Swoim zastępnie do wszelkich Spraw Swoich

13W. Gabryela Berezowskiego uprasza, stanowi i zapisuie, nadaiąc onemu zupełną moc i wła-

14dzę we wszelkich Sprawach Szll. Stawaiącey w Jurysdykcyach w górze wymienionych nada-

15nych, stawać, wydawać, Kompazycye pisać, Kontrowersye prawne czynić, Dekreta sprawied-

16liwe następione akceptować, od uciążliwych do Wyższych Sądów odwoływać się, Pozwy do uchy-

17lenia Processu wydawać, i one Jmieniem Stawaiącey approbować, Przysięgę attentować, na Jn-

18kwizycyą Swiadków wprowadzać, i Jnkwizycye zaprzysięgać, w Ugody Przyiacielskie wcho-

19dzić, Grzywny, Luity, Summy Dekretami dla Stawaiącey przysądzone odbierać, z odebranych

20Kwitować, Processami szkodzić, wszelkich Terminów i Ziazdów attentować, a nadto o Długi

21po N. Szlach. Dymitrze Maryanowiczu Pierwszym Męzu Stawaiącey bez potomnie z te-

22go Swiata zeszłym na Szlach. Stawaiącą spadłe, u Rożnych osób będące, i dotąd za-

23wiedzione upomnieć, i one choćby i bez Processu odbierać, z odebranych Kwitować, i Dokumen-

24cik ieżeliby iakie znayda, Dłużnikom wypłacone powracać, słowem wszelkich sobrozieystw [?]

25w Jnteressach prawnych, i z powodu Długów zawiedzionych wynikłych Szlach. Stawaiąca

26używać Temuż W. Gabryelowi Berezowskiemu pozwala, i moc czyni, na mieyscu Swoim

27Jnnych Plenipotentów stanowić dozwala. A cokolwiek przez W. Gabryela Berezowskiego lub

28od niego Postanowionych prawnie i Sprawiedliwie w Jnteressach Szlach. Stawaiącey postą-

29piono i postanowiono zostanie, to wszystko Szll. Stawaiąca za rzecz stałą, i nigdy niepo-

30ruszoną przyiąć deklaruie, i powinna będzie, moc Którey Plenipotencyi do Lat Czesciu [?] nie-

31rozdzielnie po Sobie idących zachowuie, mocą niniejszego dobrowolnego zeznania Swoiego.

32Teressa z Sadowskich Radziewiczowa Krzyżykiem podpisuie się +. Assystuiący Swoiey Sio-

33strze Szll. Teressie Radziewiczowey do niniejszey Plenipotencyi, Krzyżykiem podpisuię się

34Gabryel Sadowski +. –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Plenipotencja szlachetnej Radziewiczowej urodzonemu Berezowskiemu do attentowania [pilnowania] spraw dana”. Zeznanie przed aktami.

Objaśnienia: „Primo/Secundo Voto” (łac.) – z pierwszego/drugiego małżeństwa; „odstąpiwszy własney należney Jurysdykcyi” – formuła zrzeczenia się właściwości własnego sądu; „Sądy Radzieckie i Woytowskie Magistr. Zytomier.” – sądy rady i wójta magistratu żytomierskiego; „Policya Okręgu Zytomier.” – rosyjska władza policyjna okręgu (powiatu) żytomierskiego; „Kompazycye” (zapewne kompozycje – pisma procesowe), „Kontrowersye” – zarzuty prawne; „Jnkwizycya” – badanie świadków; „Luity” – zob. akt 363, 365; „Processami szkodzić” – prowadzić procesy (formuła). Plenipotentka i jej brat niepiśmienni – podpisy krzyżykami.

Odczyty niepewne: „Sądach Porzędniczych [?] Mieyskich” (może „Porządkowych”); „sobrozieystw [?]” (wyraz niejasny – może „sposobów”/„dobrodziejstw”); „do Lat Czesciu [?]” (może „Sześciu”).

Streszczenie

30IX / 11 X 1794 Teresa z Sadowskich, primo voto Maryanowiczowa, secundo voto Radziewiczowa, w asystencji brata Gabriela Sadowskiego, zeznała w grodzie kijowskim w Żytomierzu plenipotencję dla Gabriela Berezowskiego do prowadzenia wszystkich jej spraw w sądach grodzkich i ziemskich żytomierskich i kijowskich, w sądach radzieckich i wójtowskich magistratu żytomierskiego, w sądach miejskich i w policji okręgu żytomierskiego – z prawem stawania, apelacji, zawierania ugód, odbierania grzywien i sum, oraz do upominania się o długi pozostałe po jej pierwszym mężu Dymitrze Maryanowiczu, zmarłym bezpotomnie, i do ustanawiania substytutów; plenipotencja ważna na kilka [?] lat. Teresa i Gabriel Sadowski podpisali się krzyżykami.

Transkrypcja

k. 777v (skan 0293, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego – Miesiąca Września, D. 30. p. D.

k. 778 (skan 0293, strona prawa)

1Miesiąca Września; Dnia Trzydziestego podług Dawnego –

2a Jedynastego Października; podług Nowego Stylu –

3Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu, Przedemną Józefem Roszkowskim Vice-Reg.

4Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawaiący Ur. Erazm Je-

5zierski Obwieszczenie od Zasławskiey Gubernii do Sądu Grod. Kijow. wydane, dokładnieysze sporzą-

6dzenie Regestrów, także nieoddane dotąd od Rożnych Urzędników Xięgi i Dzieła bez zwłoki do archi-

7wum odebrać zalecaiące, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał w te Słowa = Woysk Generał Majora

8Leyb-Gwardyi Konnego Pułku Prymier Majora Zasławskiey Gubernii Rządcy i Kawalera Szeremetewa [?]

9– Kijowskiemu Grodzkiemu Sądowi = Zasławska Trzecia Kommissya donosi mnie: Że po roz-

10patrzeniu przysłanego z onegoż Kijowskiego Grod. Sądu, o znayduiących się w tamecznym archiwum

11Dziełach opisania okazało się, iż one sporządzone tylko według Pierwszey Formy, po Drugiey zaś i

12po Trzeciey Regestrów ieszcze od Tego Sądu niedostawiono, i że z tegoż opisania dostrzeżono:

13że niemało Xiąg od niektórych Urzędników do tych czas do Archiwum nieoddano; Zaczym re-

14komenduię Kijow. Grod. Sądowi: Aby według poślednich Dwóch Form były Regestra niedokład-

15nie sporządzone, i mieć w gotowości, także nieoddane od Rożnych Urzędników Xięgi i Dzieła

16oznaczone w opisaniu Kijowskiego Grod. Sądu bez zwłoki odebrać, i chować w Archiwum, i po

17odebraniu mnie raportować. Generał Major Wasyl Szeremetew. Septembra, Dziewiętnastego

18dnia Veteris Styli, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku. Zytomierz. Numero

19Sześć Tysięcy Trzysta Sześćdziesiąt Dwa. Które Obwieszczenie w Oblatę podane Słowo w Słowo iak

20się w Sobie ma do Xiąg Niniejszych Grod. Kijow. iest wpisane –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata obwieszczenia od Guberni Zasławskiej do Sądu Grodzkiego Kijowskiego, sporządzenie rejestrów ksiąg i odebranie dzieł do archiwum zalecającego”. Dokument władz rosyjskich (po II rozbiorze województwo kijowskie prawobrzeżne w guberni zasławskiej) w przekładzie polskim kancelarii grodzkiej; por. akt 349 (inne obwieszczenie W. Szeremietiewa).

Objaśnienia: „Leyb-Gwardyi Konnego Pułku Prymier Major” – premier-major Konnego Pułku Lejbgwardii (ros. премьер-майор лейб-гвардии Конного полка); „Rządca Zasławskiey Gubernii” – gubernator (pr. правитель) guberni zasławskiej; „Kawaler” – kawaler orderów; „Zasławska Trzecia Kommissya” – zapewne trzeci departament / komisja izby gubernialnej [?]; „Pierwsza, Druga, Trzecia Forma” – wzory (formularze) rejestrów archiwalnych; „Dzieła” – akta spraw. W tekście „według poślednich Dwóch Form były Regestra niedokładnie sporządzone” – zapewne: aby rejestry niesporządzone (według dwóch ostatnich form) dokładnie sporządzono (składnia przekładu niejasna).

Odczyt „Kawalera Szeremetewa [?]” w intytulacji – w rkp. skrót z „de”/„Szere-tew”; w podpisie „Generał Major Wasyl Szeremetew” (Wasilij Szeremietiew).

Streszczenie

30IX / 11 X 1794 Erazm Jezierski podał do akt grodu kijowskiego w Żytomierzu obwieszczenie generała majora Wasyla Szeremietiewa, premier-majora Konnego Pułku Lejbgwardii, rządcy guberni zasławskiej (Żytomierz, 19 IX 1794 st. st., nr 6362), do sądu grodzkiego kijowskiego: ponieważ przesłane przez sąd opisanie akt archiwum grodzkiego sporządzono tylko według pierwszej formy, a według drugiej i trzeciej rejestrów nie dostarczono, i stwierdzono, że wiele ksiąg nie zostało dotąd oddanych do archiwum przez różnych urzędników, gubernator polecił sporządzić dokładnie rejestry według dwóch pozostałych form, odebrać bez zwłoki nieoddane księgi i akta, przechowywać je w archiwum i złożyć mu raport.

Transkrypcja

k. 778 (skan 0293, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Septembris; Dnia Trzydziestego podług Dawnego –

3a Jedynastego Octobris; podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim Vice-Reg.

5Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawaiący Ur. To-

6masz Moczulski Tradycyą Summy Trzech Tysięcy Czterechset, Dziewięciu, Groszy Siedmnaście

7Szell. Dwóch Wo. Pienkowskiego u WW. Mysłowskich będącey Dekretem Kompromissar. przysą-

8dzoney, na rzecz JW. Mońkowskiego [?] Ch. P. V-Stły Sądow. Grod. Żytt. K. O. S. S. sporządzoną, na Papie-

9rze Stępll. napisaną, Podpisem Urzędu Podawczego zatwierdzoną, do Akt Grod. Kijow. w Obla-

10tę podał, w te Słowa = Nayiaśnieyszey Jey Imperatt Mci Katarzyny Alexiejowny Całą Rossyą

11Samowładnącey Pani – Urząd Exekutoryalny Grod. Kijow. mocą Dwóch Dekretów Executionis

12w Grod. Kijow. Dnia Piątego Dawnego, a Szesnastego Nowego Stylu Maia Roku Bieżącego

13zapadłych Do podania Summ, Rzeczy i wszelkiego Maiątku Wo. Józefa Pienkowskiego na

14rzecz JWo. Józefa Mońkowskiego [?] Chor. Podl. Stły Hermany. [?] Vice-Stły Żytt. K. O. S. S. w Summach

15Pierwszey Złł Poll. Cztery Tysiące Ośmdziesiąt, Drugiey Grzywien Sześćset Dwadzieścia za Swiadectwem

16Publikaty Dnia Dwudziestego Grudnia, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trze-

17ciego Roku, Trzeciey Złł Poll. Tysiąc, Czterysta Siedmnaście Groszy Dziesięć, Czwartey Złł

k. 778v (skan 0294, strona lewa)

1Sto Sześćdziesiąt Ośm, Gr. Dwadzieścia Dwa za Swiadectwem Publikaty Dnia Ósmego Kwietnia Ro-

2ku Bieżącego w Grod. Kijow. zapisanych, tudzież w Procentach i Winach za Proceß do Miasta Zytomie-

3rza i Kancelaryi Grod. Kijow. Dnia Trzydziestego Września, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwarte-

4go Roku ziachawszy, Jurysdykcyą Swoią, w Przytomności Urr. Tomasza Moczulskiego, Alexan-

5dra Jankowskiego przez Woźnego Andrzeia Widawskiego zafundowawszy, Od pomienionych Summ

6Kapitalnych Złł Poll. Pięć Tysięcy Sześćset, Sześćdziesiąt, Sześć Gr. Dwóch, Procentu od uchybionych

7Terminów Dekretami oznaczonych do Terminu niżey zamierzonego wynoszących Złł Czterysta Dwa-

8dzieścia Siedm, iako też w Grzywnach Sześćset Dwadzieścia z Dekretu i za Dwie Kontrawencye i

9Dwie Publikaty Trzysta Pięćdziesiąt Dwa ogólnie czyniących Złł Tysiąc, Pięćset, Pięćdziesiąt Pięć,

10Gr. Sześć, Po okazaniu Dekretu Kompromissar. Dnia Trzydziestego Lipca Roku Bieżącego we Wsi

11Ławrykach [?] ferowanego, Którym od WW. Stanisława Oyca, i Macieia Syna Mysłowskich dla

12W. Józefa Pienkowskiego Summa Złł Trzy Tysiące Czterysta Dziewięć, Groszy Siedmnaście Szell.

13Dwa, do zapłacenia na Dniu Pierwszym Marca Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątego

14Roku przed Xięgami Grod. Kijow. wskazana iest. Tęż Summę na Satysfakcyą Procentów oraz

15Grzywien i z Kapitału Złł Tysiąc, Czterysta Dwadzieścia Siedm, Stronie Przekonywaiącey podał, na-

16znaczaiąc: aby WW. Mysłowscy Summę wzmiankowaną Złł Trzy Tysiące Czterysta Dziewięć Gr.

17Siedmnaście Szell. Dwa Dekretem Kompromissar. W. Józefowi Pienkowskiemu przysądzoną, a teraz

18JW. Mońkowskiemu [?] podaną, do Rąk Tegoż lub Plenipotenta Jego na Terminie z Dekretu Kompro-

19missarskiego przypadaiącym wypłacili pod ostrością w nim zamierzoną, a od płacenia tejże Summy

20na rzecz W. Józefa Pienkowskiego, gdy własność oney przez niniejszą Tradycyą na osobę JW. Moń-

21kowskiego [?] przeniesiona została, i od Rygoru tegoż Dekretu WW. Mysłowskich uwalnia. W Pozosta-

22łey zaś Summie Kapitalney Złł Cztery Tysiące Dwieście Trzydzieści Dziewięć, i od niey po Dniu Pier-

23wszym Marca Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątego Roku przybywaiących Procentach poszu-

24kiwania Satysfakcyi z okazać się mogących Summ, Rzeczy i Maiątku W. Józefa Pienkowskiego

25za Sprowadzeniem Urzędu Swego, lub Jnnego Stronie Rekwiruiącey wolność zostawuie, mocą

26tego Dzieła – Kaietan Wyhowski Vices-Ger. Sądowy Grod. Kijow. mpa. Która to Tradycya w

27Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kij. iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata tradycji sum wielmożnych Pienkowskiego i Mysłowskiego na rzecz jaśnie wielmożnego Mońkowskiego [?], chorążego podlaskiego”. Tradycja (podanie) sumy w drodze egzekucji: urząd egzekucyjny grodzki przekazuje wierzycielowi należność, którą dłużnikowi (Pienkowskiemu) winni są osoby trzecie (Mysłowscy).

Objaśnienia: „Ch. P. V-Stły Sądow. Grod. Żytt. K. O. S. S.” = chorąży podlaski, wicestarosta sądowy grodzki żytomierski, kawaler Orderu Św. Stanisława; w tekście „Chor. Podl. Stły Hermany. [?] Vice-Stły Żytt.” (starosta hermanowski [?]); „Urząd Exekutoryalny” – urząd wykonujący dekrety; „Dekrety Executionis” (łac.) – dekrety egzekucyjne; „Kontrawencya” – naruszenie dekretu (kara); „Szell.” – szelągi; „Strona Przekonywaiąca / Rekwiruiąca” – strona wygrywająca / wnosząca o egzekucję; „Rygor Dekretu” – sankcja dekretu.

Rachunek: należność Mońkowskiego [?] – kapitał 5666 zł 2 gr (4080 + 1417 zł 10 gr + 168 zł 22 gr), procent 427 zł, grzywny 620 + 352 – razem kar i procentów 1555 zł 6 gr (wg rkp.). Przekazano sumę 3409 zł 17 gr 2 szel., zasądzoną dekretem kompromisarskim (Ławryki [?], 30 VII 1794) od Stanisława i Macieja Mysłowskich dla Pienkowskiego, płatną 1 III 1795; pozostały kapitał 4239 zł – do dalszego poszukiwania.

Odczyty niepewne: nazwisko wierzyciela – w rkp. „Mońkowski/Moszkowski” (litera po „Mo” niejednoznaczna); „Stły Hermany. [?]”; „we Wsi Ławrykach [?]”.

Streszczenie

30IX / 11 X 1794 Tomasz Moczulski podał do akt grodu kijowskiego w Żytomierzu tradycję sporządzoną przez Kajetana Wyhowskiego, wicegerenta sądowego grodzkiego kijowskiego. Na mocy dwóch dekretów egzekucyjnych grodu kijowskiego z 5/16 V 1794, nakazujących podać sumy, rzeczy i majątek Józefa Pienkowskiego na zaspokojenie Józefa Mońkowskiego [?], chorążego podlaskiego, starosty hermanowskiego [?], wicestarosty żytomierskiego, kawalera Orderu Św. Stanisława (kapitał 5666 zł 2 gr, procenty i grzywny), wicegerent 30 IX 1794 w Żytomierzu (w obecności T. Moczulskiego i A. Jankowskiego, przez woźnego Andrzeja Widawskiego) przekazał mu sumę 3409 zł 17 gr 2 szel., zasądzoną Pienkowskiemu dekretem kompromisarskim (Ławryki [?], 30 VII 1794) od Stanisława i Macieja Mysłowskich, płatną 1 III 1795. Mysłowscy mają zapłacić ją Mońkowskiemu [?] i zostają uwolnieni od zobowiązania wobec Pienkowskiego; w pozostałym kapitale 4239 zł z procentami wierzyciel może dalej szukać zaspokojenia z majątku Pienkowskiego.

Transkrypcja

k. 778v (skan 0294, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Września; Dnia Trzydziestego podług Dawnego –

3a Jedynastego Października; podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawaią-

6cy Ur. Ambroży Lubicz Choiecki Archiwista Grod. Kijow. Tę Prorogacyą w Sprawie między Sobą

7Stawaiącym z iedney, a WW. Rylskiemi i Jnnemi z drugiey Strony przez Urząd Podwoiewodze

8wydaną, Podpisem Ręki Tegoż Urzędu utwierdzoną na Papierze Stępll. Kraiowym napisaną,

9z odroczeniem Terminu Dnia Siódmego Oktobra Veteris Styli; do Dnia Piątego Decembra Veteris

k. 779 (skan 0294, strona prawa)

1Styli, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa = Nayiaśnieyszey Imperatt. Jey Mci Katarzyny

2Alexiejowny Całey Rossyi Pani Naszey Naymiłościwszey &c. &c. Podwoiewodzy Sądowy Gnłłu Wttwa Kij.

3oznaymuię niniejszym Listem moim odrocznym, Komu o tym wiedzieć będzie należało, a mianowicie

4Stronom między Sobą czyniącym – Jż Ja będąc wezwanym na Termin Kondescensyi, z mocy Dekre-

5tu Grod. Kijow. między WW. Rylskiemi, a Urr. Kopiatkiewiczami, Choieckiemi i Jnnemi Roku Ty-

6siąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Dwudziestego Pierwszego Lipca Dawnego, a Pierw-

7szego Sierpnia Nowego Stylu w Sądach Grod. Kijow. wypadłego, Termin Ziazdu do Dóbr Miasta

8Białey-Cerkwi na Dzień Siódmy Października Veteris Styli w Roku Teraźnieyszym Tysiąc, Siedmset, Dzie-

9więćdziesiąt, Czwartym, oznaczaiącego, a niemogąc na wyż wymieniony Termin dla rożnych zatrud-

10nień moich ziachać; Przeto wyż rzeczony Termin Dzień Siódmy Października w Roku Teraźnieyszym

11przypadaiący, do Dnia Piątego Grudnia Veteris Styli, w Roku Tymże Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdzie-

12siąt, Czwartym za zezwoleniem Stron odraczam i proroguię, zachowuiąc Stronom Obóm Termin

13w ów czas Stawienia się zawity, z wolnością Sprowadzenia Jnnego Officialisty, w Przypadku nie-

14ziachania moiego pod Rygorem w Dekrecie wyrażonym, i zachowuiąc Termin Stronom Stawie-

15nia się zawity – Datum w Zytomierzu, Dnia Czternastego podług Dawnego, a Dwudziestego Pią-

16tego podług Nowego Stylu – Miesiąca Septembra, Roku Pańskiego Tysiąc, Siedmset, Dziewięć-

17dziesiąt, Czwartego, Którą to Prorogacyą, do Dnia Piątego Decembra Veteris Styli, Roku Bieżącego

18podpisuię – Datum w Zytomierzu Dnia Czternastego Septembra podług Dawnego, a Dwudziestego

19Piątego podług Nowego Stylu – Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego – Jgnacy Lu-

20bicz Choiecki Łowcz. Owr. Podwoiewodzy Sądowy Kijow. mpa. Która Prorogacya w Oblatę poda-

21na Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nniey. Grod. Kijowskich iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie urodzonego Choieckiego, archiwisty grodzkiego kijowskiego, i innych z wielmożnymi Rylskimi i innymi mianej”. „A. G. K.” = Archiwista Grodzki Kijowski (Ambroży Lubicz Choiecki).

Objaśnienia: „Podwoiewodzy Sądowy Gnłłu Wttwa Kij.” – podwojewodzi sądowy (generalny) województwa kijowskiego (Ignacy Lubicz Choiecki, łowczy owrucki); „Termin Kondescensyi” – termin zjazdu sądu na grunt (kondescensja); „List odroczny” – prorogacja; „Termin zawity” – termin ostateczny; „Rygor” – sankcja dekretu. Wystawca prorogacji nosi to samo nazwisko co strona (Choieccy).

Streszczenie

30IX / 11 X 1794 Ambroży Lubicz Choiecki, archiwista grodzki kijowski, podał do akt grodu kijowskiego w Żytomierzu prorogację wydaną 14/25 IX 1794 w Żytomierzu przez Ignacego Lubicza Choieckiego, łowczego owruckiego, podwojewodziego sądowego kijowskiego, w sprawie Rylskich przeciw Kopiatkiewiczom, Choieckim i innym: termin zjazdu (kondescensji) do dóbr miasta Białej Cerkwi, wyznaczony dekretem grodu kijowskiego z 21 VII / 1 VIII 1794 na 7 X 1794 st. st., odroczono za zgodą stron na 5 XII 1794 st. st., z zachowaniem terminu zawitego i prawem wyznaczenia innego oficjalisty.

Transkrypcja

k. 779 (skan 0294, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Septembris; Dnia Trzydziestego podług Dawnego –

3a Jedynastego Octobris; podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Stawaiący Osobi-

6ście Star. Ruwin Herciowicz, zdrowy będąc na Ciele i umyśle, a pod teraźnieyszy Kwit cały się

7poddaiąc, wiadomo, iawno czyni, ustnie i dobrowolnie zeznaie – Jż Zeznawaiący maiąc Dekre-

8tem Ziem. Kijow. Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Dwudziestego Ósme-

9go Marca Dawnego, a Ósmego Kwietnia nowego Stylu w Zytomierzu, między Zeznawaiącym,

10a W. Teklą Niemiryczową, Chor. Owr. i JmX. Kaietanem Kościszewskim [?] Diek. Katt. Kij. fero-

11wanym, przysądzonych Sobie Złł Poll. Siedmset, Sześćdziesiąt, Pięć, z Luitą Grzywien Czternaście

12z oznaczeniem Terminu wypłacenia, na Dniu Piętnastym Sierpnia Veteris Styli Roku Teraźniey-

13szego, na Którym Terminie Publikatę otrzymał, i Dekret Executionis w Sądach Ziem. Kijow.

14zyskał, i za Który Proceß i Szkodzenie w Sądach Ziem. Kijow. i Grod. Żytt. Publikatą W. Niemi-

15ryczowey Chor. Owr. zupełną odbieram Satysfakcyą na Dniu dzisieyszym; Przeto tak z odebra-

k. 779v (skan 0295, strona lewa – góra)

1nia Złł Siedmset Sześćdziesiąt Pięć Dekretem przysądzonych, iako też z Processu za tęż Summę

2następionego, i Szkodzenia Processem u wyż wyrażonych Sądach, wiecznemi i nigdy nieodzowne-

3mi Kwituie czasy, i Proceß względem tey Summy zaszły niszczy, i kassuie, mocą dobrowolnego

4zeznania Swego – Ruwin Herciowicz po Hebreysku podpisał się –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit starozakonnego Ruwina Herciowicza z wypłacenia złotych 765 i całego procesu wielmożnej Niemiryczowej, chorążynej owruckiej”. „Star.” = starozakonny (Żyd; por. ustalenia S1627).

Objaśnienia: „Chor. Owr.” – chorążyna owrucka (Tekla Niemiryczowa); „JmX. … Diek. Katt. Kij.” – jegomość ksiądz … dziekan katedralny kijowski; „Luita [?]” – zob. akty 363–365; „Dekret Executionis” – dekret egzekucyjny; „Szkodzenie Processem” – prowadzenie procesu (koszty); „wiecznemi i nigdy nieodzownemi Kwituie czasy” – formuła pokwitowania ostatecznego; „po Hebreysku podpisał się” – podpis w alfabecie hebrajskim. W tekście przejście z 3. os. („Zeznawaiący … otrzymał”) na 1. os. („odbieram”).

Odczyt niepewny: nazwisko dziekana „Kościszewski [?]”.

Streszczenie

30IX / 11 X 1794 Żyd Ruwin Herciowicz zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że Tekla Niemiryczowa, chorążyna owrucka, wypłaciła mu w całości 765 zł polskich z 14 grzywnami, zasądzone dekretem sądu ziemskiego kijowskiego (Żytomierz, 28 III / 8 IV 1794) w sprawie jego przeciw niej i ks. Kajetanowi Kościszewskiemu [?], dziekanowi katedralnemu kijowskiemu (z terminem zapłaty 15 VIII 1794 st. st., po którym Herciowicz uzyskał publikatę i dekret egzekucyjny), wraz z kosztami procesu. Pokwitował ją na zawsze i skasował proces; podpisał się po hebrajsku.

Transkrypcja

k. 779v (skan 0295, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Października; Dnia Drugiego podług Dawnego –

3a Trzynastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu. Przedemną Józefem Roszkowskim –

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawaiący

6Ur. Teodor Jwaszkiewicz, zdrowy będąc na Ciele i Umyśle, dobrowolnie zeznaie – Jż maiąc rożne

7Pretensye do WW. Anny z Podsędkowskich Chor. Lubacz. Wdowy Matki, Jana, Pawła, Jgnacego,

8Franciszka, i Wincentego Synów, Wiktoryi Córki Burkathów Chor. Lubacz. tak z Possessyi wy-

9nikłey, iako też ze Skryptów, tak Summ Kapitalnych, iako też Prowizyonalnych, niemniey licz-

10ne, rozmaite Pretensye tak Processami na Sądy Grod. Kijow. i Ziem. Kijow. obięte, iako też inne

11wszelkie i wszelakie, do Dnia dzisieyszego, między Sobą Stawaiącym, a WW. Burkathami za-

12szłe, gdy na Dniu dzisieyszym po Oblikwidowaniu się z Sobą, zupełną, i istotną Satysfakcyą

13do Rąk Swoich odbiera, i ugadza się; tak Tychże WW. Burkathów ze wszelakich Pretensyi

14Kwituie, i wszelkie Pretensye do Dziś Dnia zayszłe, niemniey Processa i Termina na Sądy Ziem.

15i Grod. Kijow. wyniesione, wiecznie umarza, żadney Sobie i Potomkom Swoim Salwy wzno-

16wienia tych Pretensyi niezostawuiąc – mocą dobrowolnego zeznania Swoiego – Teodor Jwasz-

17kiewicz pisać nieumieiący Krzyżykiem podpisał się – + –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit urodzonego Teodora Iwaszkiewicza wielmożnym Burkatom ze wszelkich pretensji i procesów”. Nad wpisem nagłówek „Miesiąc Październik VS. [Veteris Styli?] 1794 Roku” – początek wpisów z października 1794 (st. st.).

Objaśnienia: „Chor. Lubacz.” – chorążyna / chorążowie lubaczowscy (rodzina Burkatów); „Oblikwidowanie się” – wzajemne obliczenie należności; „Salwa wznowienia” – zastrzeżenie prawa do wznowienia roszczeń; wystawca niepiśmienny – podpis krzyżykiem. Por. akt 363 (Ludwik i Wincenty Bardeccy, chorążowie lubaczowscy).

Streszczenie

2/13 X 1794 Teodor Iwaszkiewicz zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że po wzajemnym obrachunku otrzymał pełne zaspokojenie wszystkich swoich pretensji (z posesji, ze skryptów – kapitałów i prowizji, objętych procesami w sądach grodzkich i ziemskich kijowskich i innych) od rodziny Burkatów, chorążych lubaczowskich: wdowy Anny z Podsędkowskich, jej synów Jana, Pawła, Ignacego, Franciszka i Wincentego oraz córki Wiktorii. Pokwitował ich, umorzył na zawsze procesy i terminy, nie zostawiając sobie ani potomkom prawa wznowienia roszczeń; jako niepiśmienny podpisał się krzyżykiem.

Transkrypcja

k. 779v (skan 0295, strona lewa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Października; Dnia Drugiego podług Dawnego –

3a Trzynastego, podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Stanowszy Oczło. [?]

6Woźny Opatt. Klim Rokitiański, w moc wierney Relacyi Swoiey, dobrowolnie zeznał – Jż on Ro-

7ku idącego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Trzydziestego Septembris Daw-

8nego, a Jedynastego Octobris Nowego Stylu, Na prawne Wezwanie JW. Kaspra Jwanow-

9skiego Sęd. Grod. Kijow. Podkomorz. JKMci Poll. O. S. S. K. był w Miasteczku Dymirze, gdzie na Ryn-

10ku przed Karczmą stanowszy, w Przytomności Urr. Franciszka Jankowskiego, Karola

11Jabłońskiego, i Wielu Jnnych na ten czas znayduiących się, głosem wyniosłym Woźneow-

12skim Possessyą Dwóletnią Miasteczka Dymira z Wsią Kotiużanką, Rudnią, Hutą, ze

13wszelkiemi Przynależytościami, i ze wszystkiemi całego tego Starostwa użytkami na rzecz

14JW. Jwanowskiego Sęd. Grod. Kij. obwołał, i Posłuszeństwo Gromadzie przytomney czynić za-

15lecił, zkąd odiachał, i tu do Akt przybywszy, prawdziwey Relacyi Swoiey uczynił zeznanie,

k. 780 (skan 0295, strona prawa – pierwszy wiersz)

1Krzyżykiem przez Siebie podpisane +. –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Posesja dwuletnia w miasteczko Dymir z przyległościami jaśnie wielmożnemu Iwanowskiemu, sędziemu grodzkiemu kijowskiemu”. Relacja woźnego o obwołaniu posesji.

Objaśnienia: „Stanowszy Oczło. [?]” – zapewne „oczewisto” (osobiście); „Woźny Opatt.” – woźny (generalny) województw – skrót niejasny, por. akt 366 („i Jnnych Opatt.”); „Podkomorz. JKMci Poll.” – podkomorzy Jego Królewskiej Mości polski (szambelan królewski); „O. S. S. K.” – Orderu Św. Stanisława Kawaler (por. ustalenia S1736: podpis Iwanowskiego „SGKOSSK”); „głosem wyniosłym Woźneowskim” – donośnym głosem woźnego; „Possessya Dwóletnia” – posiadanie na dwa lata. Starostwo dymirskie – zob. akt 350 (dług n. Jakuba Połanowskiego, starostwo dymirskie).

Streszczenie

2/13 X 1794 woźny Klim Rokitiański zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że 30 IX / 11 X 1794, na wezwanie Kacpra Iwanowskiego, sędziego grodzkiego kijowskiego, podkomorzego królewskiego, kawalera Orderu Św. Stanisława, w miasteczku Dymir, na rynku przed karczmą, w obecności Franciszka Jankowskiego, Karola Jabłońskiego i innych, obwołał na rzecz Iwanowskiego dwuletnią posesję miasteczka Dymira ze wsiami Kotiużanka, Rudnia i Huta oraz wszystkimi przynależnościami i użytkami całego starostwa, i nakazał gromadzie posłuszeństwo. Relację podpisał krzyżykiem.

Transkrypcja

k. 780 (skan 0295, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Drugiego podług Dawnego –

3a Trzynastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Nniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawaiący

6W. Antoni Zdanowicz z iedney, a W. Piotr Bronowski Skar. Czer. [?] z drugiey Strony czyniące, zdrowi

7będąc na Ciele i Umyśle, odstąpiwszy Swey własney, należney Ziemskiey Jurysdykcyi, Prawa,

8Forum, Pottu i Wttwa, a pod teraźnieysze dobrowolne zeznanie Swoie, cale się poddaiąc i wci-

9laiąc, wiadomo, iawno czynią, ustnie i dobrowolnie zeznaią – Jż WW. Zeznawaiące maiąc

10między Sobą Sprawę, pierwey w Sądach Grod. Kijow. potym w Sądach Kompromissarskich,

11a nayszczególniey W. Zdanowicz, to iest: Strona Powodowa o niedokończenie Sprawy za złe

12przezimowanie Bydła, zabranie Siana, i o inne Pretensye Terminami i Manifestami obię-

13te, iak w poprzedniczym Zapisie Kompromissarskim wyrażone, nawzaiem W. Bronowski o rozta-

14iemne [?] Pretensye Processem obięte, a Dekretem Kompromissar. nieosądzone, a niemaiąc o te

15Pretensye finalnego Rozsądzenia, z przyczyny nieznaydowania się W. Super-arbitra w

16tym Woiewództwie, a chcąc iak nayprędzey ukończenia tey Sprawy; Przeto Strony Obie od-

17stępuiąc od tamtego Zapisu Kompromissarskiego za Naywyższego Sędziego Wo. Macieia Mia-

18nowskiego Cnotą i wiadomością Prawa zaszczyconego, upraszaią i obieraią, daiąc zupeł-

19ną moc i władzę Temuż W. Super-arbitrowi do Dóbr Miasta Zytomierza, na Dzień dzisiey-

20szy, to iest: Trzynasty Października Nowego Stylu, Roku Bieżącego ziachania, a tam po uloko-

21waniu po Jednemu z Arbitrów, Sprawę tę podług Terminów i Manifestów nierozsądzoną,

22nietykaiąc Sprawy poprzedniczym Dekretem Kompromissarskim osądzoney, ostatecznie z Docu-

23mentów [?], Jnkwizycyą, lub Jndagacyą wysłucha, Przysięgi wiele razy i na co będzie odbierze,

24i nic nie zrezelwowanego niezostawiwszy, ostatecznie z Jnkwizycyi na Stronę W. Bro-

25nowskiego wyprowadzonych, i na Stronę W. Zdanowicza wyprowadzić się maiących, bez

26dopuszczenia i nieprzyięcia Appellacyi osądzi, nieuważaiąc na niezasadzenie Arbitrów

27lub odciągnienie, albo Rospis Tychże, niemniey odstąpienie, lub niepisanie się Strony któ-

28reykolwiek ostatecznie rozsądzi, Satysfakcyą od Kogo, Komu wypadać będzie pod WW.

29oznaczy. Na Którym Rozsądzeniu Strony Obie poprzestać maią, i powinny będą, mocą

30dobrowolnego zeznania. P. Z. B. [?] Bronowski mpa. A. Zdanowicz mpa –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Zapis kompromisarski między wielmożnym Bronowskim a urodzonym Zdanowiczem nawzajem przyznany”. Zapis kompromisarski (sąd polubowny) zeznany przed aktami.

Objaśnienia: „odstąpiwszy Swey własney, należney Ziemskiey Jurysdykcyi, Prawa, Forum, Pottu i Wttwa” – formuła zrzeczenia się właściwości własnego sądu (ziemskiego), prawa, forum, powiatu i województwa; „wcilaiąc” – wcielając (poddając się); „Super-arbiter / Nayważniejszy Sędzia” – przewodniczący sądu kompromisarskiego; „ulokować Arbitrów” – wyznaczyć sędziów polubownych (po jednym z każdej strony); „Jnkwizycya, Jndagacya” – badanie świadków, dochodzenie; „nic nie zrezelwowanego [?] niezostawiwszy” – nie zostawiając niczego nierozstrzygniętego (zapewne zniekształcone „nierozwiązanego”/„zarezerwowanego”); „Rospis” – rozpisanie się (odstąpienie) arbitrów; „pod WW.” – formuła kar (zob. ustalenia S1723).

Odczyty niepewne: urząd P. Bronowskiego „Skar. Czer. [?]” (może skarbnik czerski/czerwonogrodzki) i parafa „P. Z. B. [?]”; „rozta-iemne [?]” (zapewne „nawzaiemne”); „z Docu-mentów [?]” (w rkp. „z Docy-/due”).

Streszczenie

2/13 X 1794 Antoni Zdanowicz i Piotr Bronowski, skarbnik czer. [?], zeznali w grodzie kijowskim w Żytomierzu zapis kompromisarski. Spór – najpierw w grodzie kijowskim, potem w sądzie kompromisarskim – dotyczył pretensji Zdanowicza (powoda) o złe przezimowanie bydła, zabranie siana i inne, objętych terminami i manifestami, oraz wzajemnych pretensji Bronowskiego, nierozstrzygniętych dekretem kompromisarskim z powodu nieobecności superarbitra w województwie. Strony odstąpiły od dawnego zapisu i obrały superarbitrem Macieja Mianowskiego, który miał zjechać tego dnia (13 X n. st.) do Żytomierza i z arbitrami (po jednym z każdej strony) rozpoznać sprawę z dokumentów, inkwizycji i przysiąg oraz rozstrzygnąć ją ostatecznie, bez apelacji, nawet w razie niestawiennictwa arbitrów lub odstąpienia którejś strony.

Transkrypcja

k. 780 (skan 0295, strona prawa – dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego –

2Miesiąca Października; Dnia Drugiego podług Dawnego –

3a Trzynastego, podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu. Przedemną Józefem Roszkowskim

k. 780v (skan 0296, strona lewa)

1Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kij. i Xięgami Nniey. Grod. Kij. Osobiście Stawaiący U. Józef Potocki

2Dekret Ziazdowy między W. Stawskim, a W. Piaseckim przez Urząd Vice-Ger. Grod. Kij. ferowany, Podpisem

3Tegoż umocniony, na Papierze Stępll. napisany, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa = Z Rozkazu

4Nayiaśnieyszey Imperatt. Katarzyny Jmci Alexiejowny Całey Rossyi Pani – W Dobrach Wsi Koźmakowie w

5Kluczu Steblowskim, w Wttwie i Pottu Kijow. w Pomieszkaniu Ułasa Tkacza, Roku Tysiąc, Siedmset,

6Dziewięćdziesiąt, Czwartego, Dnia Szóstego Junii podług Dawnego, a Siedmnastego podług Nowego Stylu.

7W Przytomności WW. Jana Stawskiego [?] Burgr. Rotty [?] Józefa Czachowskiego, Reg. Grod. Kij. i Jnnych Wielu Lu-

8dzi w Obecności Woźnego Opatt. Stolarskiego Działo się – Nayiaśnieyszey Jmperatorowy Całey Rossyi Urząd

9Vices-Ger. Grod. Kij. z wezwania Stron, i z mocy Dekretu Sądu Grod. Kij. Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięć-

10dziesiąt, Czwartego, Dnia Dwudziestego Siódmego Aprilis podług Dawnego, a Ósmego Maia podług Nowego

11Stylu, między W. Stawską Powodem z iedney, a JOX. Jabłonowską urodzoną Nowogr. [?] W. Piaseckim Czes.

12Zydacz. i Jnnemi Pozwanemi z drugiey Strony wypadłego, Ziazd Sądu, albo Jedney Osoby Sądowey czyli

13Namiestniczey na Grunt Wsi Koźmakowa na Dzień Czwarty Junii Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

14Czwartego Roku, a ziachałym Sprawę Processem Strony Powodowey, i Manifestami Stron Obydwóch

15obięte, podług Prawa, Sprawiedliwości i wymagaiących okoliczności ostatecznie rozsądzić, Któremu Wyro-

16kowi Stronom ulegać polecaiącego pod WW. etc. tudzież z odwołania na Dzień dzisieyszy uczynionego,

17na Grunt, czas, i mieysce w akcie wyrażone ziachawszy, Jurysdykcyą do Dnia nineyszego odwołać zleci-

18ły, na dniu zaś dzisieyszym też Jurysdykcyą odnowiwszy, Stronom Kompazycyą ustanowić zlecaiąc –

19Na Którym Terminie W. Jan Tyrawa Stawski Burgr. Rotty [?] Powod oczło. Urr. Adam Oczesalski,

20Juszkiewicz przez Tegoż, a JOX. Franciszka Wiktorya Jabłonowska urodzona Nowogr. [?] Ur. Andrey

21Jaszczyński Pozwani i Przyznawaiący się przez Ur. Andrzeia Jaszczyńskiego oczło. W. Franciszek

22Piasecki Czes. Zydacz. Pozwany oczło. postanowiwszy się, i prawne wiodąc Spory wyprowadzenia Swia-

23dectw żądali, tedy Urzęd w Porządku Spisania Punktów, i na nie stosownych podług Processu

24Strony Powodowey, a Manifestu Stron Obydwóch odpisanie Regestrów Swiadków także spisa-

25nie, podpisanie, i na Grunt Wsi Wereszczak, za dobrowolnym Stron zezwoleniem po przenie-

26sioney Jurysdykcyi Urzędom Ziazdowym do słuchania aby oddali, i Swiadków stawili nakazu-

27ie, W Dniu zaś dzisieyszym, to iest: Dwudziestym Czerwca Nowego Stylu, przeniosłszy

28Urząd z Strony Powodowey sprowadzony Jurysdykcyą Swoią tu do Wereszczak w Jedney

29Osobie Też Strony dobrowolnie godzące się, i tey w Sądzie Urzędu Swego stawaiące, na Jedney

30Osobie Urzędu Swego przestaiąc, do tego, gdy i Dekret w Jedney Osobie Namiestniczey ostatecz-

31nie rozsądzić zlecił, Temi Urząd Jurysdykcyą przez Woźnego odnowiwszy. Stronom iżby uskutecz-

32niły nakaz w porządku Wywodu Swiadectw w tym mieyscu obowiązuie. Gdy w Kathegoryi

33z W. Stawskim z JOX. Jabłonowską urodzoną Nowogr. [?] z Ur. Jaszczyńskim Ekonomem Steb-

34lowskim Strony Te postanowiwszy się przed Urzędem: iż dobrowolnie ugodziły się, i żadney do Sie-

35bie niemaią Pretensyi oświadczaią, owszem Jnterrogatorya i Responsoria do Siebie odebrać

36żądaią; tedy Urząd co do Kathegoryi Tych Stron w Jch Sprawie wieczne milczenie wskazaw-

37szy, Proceß cały, za żaden deklaruie, a w samey Kathegoryi tylko W. Stawski z Wm.

38Piaseckim osobno Pytania, Odpowiedzi, i Regestra Swiadków, spisane i złożone przyiowszy,

k. 781 (skan 0296, strona prawa)

1do słuchania z nich Swiadków przystąpił, Po wysłuchaniu Których, i na nieyiędzi [?] z Strony

2Wo. Stawski U. Józefa Juszkiewicza, a zaś z Strony W. Franciszka Piaseckiego, Tegoż Samego

3Przysięgi wysłuchawszy, gdy z czytanych i dobrze uważonych Jnkwizycyi okazuie: Że w Ro-

4ku przeszłym Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzecim w czasie Koszenia Poddani Wsi Koźma-

5kowa dla W. Stawski Possessora Koźmakowskiego Siana na własnych Gruntach Koźmakowskich

6Stertą dwie [?], nakosiwszy złożyli, że tego Siana na Gruncie stoiącego nikt na żadną potrzebę

7aż do Wiosny teraźnieyszey niebrał, i w tym mieyscu zazimowało, a na Wiosnę teraźnieyszą

8że W. Piasecki Possessor Wsi Hłuszek z Gruntu Koźmakowskiego po dwakrotnie raz za rozkazem

9Jmć Pa. Janiewicza [?] Pisarza u W. Piaseckiego służącego, drugi raz z rozkazu Samego W. Piaseckiego

10przysłuiąc [?] i Poddanych i Swoie Dworskie Podwody zabrał, i do Dworu Swego Wsi Hłuszek zaprowa-

11dzić kazał, tak dowodowa, iako i Odwodowa Jnkwizycya nayiaśniey okazuie, owszem Odwodo-

12wa niezaprzeczaiąc zaboru mówi: iż W. Piasecki dał kilku Ludziom Rubli dziesięć w Hłuszkach

13na Sto Kopic Siana: aby mu zrobili, a w czasie oddawać się maiącego Siana Ludzie z Hłuszek

14skarżyli się: że onym Siano zabrane zostało do Koźmakowa: że ci Ludzie iak iedno Swiadec-

15two słyszalne powiada, na tenże zabor skarżyli się Ur. Jaszczyńskiemu Ekonomowi Steblowskie-

16mu i Horodniczemu Bohusławskiemu, Drugi zaś Swiadectwo obmawia w odwodzie, że nie dote-

17go co było zabrane w Hłuszkach trafili Siana, że zaś te Siano z wiedzy i z rozkazu W. Piasec-

18kiego Possessora Hłuszczańskiego, Jego Skarbowemi i Poddanych Podwodami zostało zabrane

19wszystkie nayprzewy [?] dowodzą Swiadectwa, i ilości zabranego niedowodzą; z tych przyczyn

20Urząd za popełniony zabor cudzey własności Prawom sprzeciwiaiący się, z właszcza gdy

21ten w czasie drogim, bo pod Wiosnę spełniony został, Karom ulegać Pieniężnym W. Piasec-

22kiego osądziwszy: Aby Temuż w miarę nieprawnego postępku odbywaiąc przewinienie chociaż

23na względzie zastrzegł, ukaranie, odtąd na Dniu Pierwszym Oktobra Veteris Styli Roku Teraźn.

24Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Grzywien Dwieście Poll. do Rąk W. Stawski

25czyli od niego Umocowanego przed Aktami Grod. Kij. pod WW. przy Manifeście ogłosić

26się wszystką zapłacił nakazuie, Gdy zaś ilości zabranego Siana Jnkwizycya nieodkrywa,

27tedy Ur. Juszkiewicza na to: iako zabranego Siana przez W. Franciszka Piaseckiego Sążni

28Sześć było, i iako pod ten czas Sążeń po Rubli Cztery Starych płacił się, przysiędze zabie-

29raiącego się, do Przysięgi dopuszcza, a gdy na wyż wyrażoną Rotę zaprzysiągł, tedy po-

30liczywszy Sążni Sześć po Rubli Cztery Starych, i włączywszy podług Prawa Nawiązkę:

31ażeby Temuż W. Piasecki Rubli Starych Czterdzieści Ośm Srebrnych przed Temiż aktami, i

32pod tymże Rygorem, oraz na tymże Terminie co wyżey zapłacił nakazuie. Appellował Wiell.

33Piasecki, Urząd niedopuszcza – mocą Dzieła Swoiego – Agaton Jerlicz Sądowy Vices-Ger.

34Kijowski mpa. Który to akt Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniejszych

35Grodzkich Kijowskich iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata dekretu zjazdowego między wielmożnym Stawskim a wielmożnym Piaseckim ferowanego”. Na lewym marginesie k. 780v pionowa notatka odbioru oryginału (podpis niepewny: „Stan. [?] Wolski [?]”).

Objaśnienia: „Klucz Steblowski” – dobra Stebleva (Steblów) ks. Jabłonowskich; „Burgr. Rotty [?]” – zapewne burgrabia rotny (urzędnik grodzki) – skrót niepewny; „Kompazycya” – pisma procesowe (zob. akt 367); „Kathegorya” – zarzut / roszczenie w sprawie; „wieczne milczenie wskazać” – nakazać wieczyste milczenie (zakończyć spór); „Jnterrogatorya i Responsoria” – pytania i odpowiedzi do świadków; „Odwodowa Jnkwizycya” – świadkowie strony pozwanej (odwód) wobec dowodowej (powoda); „Sążeń” – sążeń (miara siana); „Rubli Starych Srebrnych” – rubli srebrnych dawnej monety; „Nawiązka” – odszkodowanie dodatkowe (wg Statutu litewskiego); „Rota” – formuła przysięgi; „Horodniczy Bohusławski” – horodniczy (urzędnik miejski) w Bohusławiu; „pod WW.” – formuła kar (zob. S1723).

Daty: dekret grodzki 27 IV / 8 V 1794; zjazd wyznaczony na 4 VI, odbyty 6/17 VI w Koźmakowie (dom Ułasa Tkacza), po przeniesieniu jurysdykcji – 20 VI n. st. w Wereszczakach. Grzywny 200 zł płatne 1 X 1794 st. st.; za siano 6 sążni × 4 ruble z nawiązką = 48 rubli.

Odczyty niepewne: „Jana Stawskiego [?]” wśród obecnych (w rkp. „Jana Stawki [?]”); „Burgr. Rotty [?]”; „urodzona Nowogr. [?]” przy ks. Franciszce Wiktorii Jabłonowskiej (może „Wwdzina Nowogr.” – wojewodzina nowogrodzka); „Stertą dwie [?]”; „Jmć Pa. Janiewicza [?]”; „przysłuiąc [?]”; „na nieyiędzi [?]” (może „na przysięgi”); „nayprzewy [?]” (zapewne „nayprzód”). W tekście nazwisko powoda raz w formie żeńskiej („W. Stawską”) – tak w rkp.

Streszczenie

2/13 X 1794 Józef Potocki podał do akt grodu kijowskiego w Żytomierzu dekret zjazdowy wicegerenta sądowego kijowskiego Agatona Jerlicza, wydany 6/17 VI 1794 w Koźmakowie (klucz steblowski, pow. kijowski), a dokończony 20 VI n. st. w Wereszczakach, w sprawie Jana Tyrawy Stawskiego, burgrabiego [?], posesora Koźmakowa, przeciw ks. Franciszce Wiktorii Jabłonowskiej, jej ekonomowi steblowskiemu Andrzejowi Jaszczyńskiemu i Franciszkowi Piaseckiemu, cześnikowi żydaczowskiemu, posesorowi Hłuszek. Z Jabłonowską i Jaszczyńskim Stawski się ugodził (wieczne milczenie). Po przesłuchaniu świadków ustalono, że Piasecki wiosną 1794 dwukrotnie kazał zabrać swoimi i chłopskimi podwodami siano skoszone w 1793 przez poddanych koźmakowskich na gruntach Koźmakowa. Wicegerent skazał Piaseckiego na 200 grzywien kary, płatnych 1 X 1794 st. st., a po przysiędze Józefa Juszkiewicza, że zabrano 6 sążni siana po 4 ruble – na 48 rubli srebrnych z nawiązką; apelacji Piaseckiego nie dopuścił.

Transkrypcja

k. 781 (skan 0296, strona prawa, dół)

k. 781v (skan 0297, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Drugiego podług Dawnego –

3a Trzynastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim Vice-

5-Reg. Przysięgłł. Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawaiący Ur.

6Teodor Jwaszkiewicz Jnskrypcyą Kompromissar. między Sobą, a W. Połanowskim ręcznie na Pa-

7pierze Stęplowanym spisaną, Podpisami Stron przy Przyiaciołach zatwierdzoną, wraz z Senten-

8cyą na tey że Jnskrypcyi zapisaną przez W. Dunaiewskiego obranego Super-arbitra ferowaną,

9do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa: Niżey podpisani, zeznaiemy tym naszym

10Zapisem, Który tey wagi mieć chcemy, iak gdybyśmy go przed Aktami Publicznemi stanowszy

11zeznali – Jż my maiąc do Siebie rozne Pretensye ze Skryptu, Cessyi i Rzwów [?] wypływaiące,

12a przecinaiąc wszczęty między Nami Process, uprászamy W. Teodora Dunaiewskiego Vice-Sęd.

13Grod. Kijow. aby Nas rozsądził we wszystkim, A co tylko Tenże W. Dunaiewski Vice-Sęd. Grod.

14Kij. postanowi, i osądzi, to my wszystko za trwáłe i nieporuszone w żadnym Sądzie przyiąć

15powinniśmy, i obowiązuiemy się, á to pod Zakładem Pięćdziesiąt Czerwonych Złotych nazy-

16waiącego się z tego Opisu, i osądzenia, Który właśnemi Rękámi przy uproszonych Przyia-

17ciołach podpisuiemy, Datt w Zytomierzu Dnia Piątego Septembris Nowego Stylu, Tysiąc,

18Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwartego Roku – Teodor Jwaszkiewicz nieumieiętny Pisma Krzyży-

19kiem podpisuie się – + – Mikołay Połanowski, Proszony od Stron obydwóch do Podpisu tego

20Zápisu podpisuię się Przyiaciel – Stanisław Czechowski [?], Proszony Przyiaciel od obydwóch

21Stron podpisuię się. J. Szawkiewicz [?] – Na żądanie Stron w tey Jnskrypcyi wyrażonych

22takową w sposobie Przyiacielskiego umiarkowania wydaię Decyzyą, to iest: Aby W. Poła-

23nowski tak Summę Rubli Srebrnych Trzydzieści Jeden na Skrypt Ur. Jwaszkiewiczowi

24winną, iako też Złł. Pięćdziesiąt, Rbll. [?] Srebrnych w powrót Expensy Ur. Jwaszkiewi-

25czowi z Jnteressu Tradycyi Maiątku Dzyby [?] Maiorowicza łożoney, Którą W. Połanowski

26podług Umowy z Tymże Ur. Jwaszkiewiczem zrobioney przeiął na Siebie w przeciągu

27Tygodni Czterech zapłacił Ur. Jwaszkiewiczowi; a po zapłaceniu Ur. Jwaszkiewicz

28Kotły i Krowy zatradowane [?] Dzybie [?], i do Siebie wzięte oddać ma W. Połanowskiemu, Którą

29Decyzyą Podpisem Ręki moiey zatwierdzam. Datt. w Rohoźny [?], Dziesiątego Septembris

30Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku. T. Dunaiewski. A że iescze Sprá-

31wa z Tradycyi co do Kar za uczynioną Oppozycyą w Sądzie Ziem. Kijow. niezakończo-

32na; Przeto ieżeliby wypadła Przysięga na Regestr Expensy łożoney przez W. Połanowskiego,

33á to z Wyroku Sądowego; tedy Expens takową, iako będzie nayspráwiedliwsza zá-

34przysiądz obowiązany będzie Ur. Jwaszkiewicz, i za trud Swóy na Sądy, bądź do Akt

35żadney nadgrody

k. 782 (skan 0297, strona prawa, góra)

1żadney nadgrody wymagać nie ma, na Drogę tylko Złł. Cztery W. Połanowski dać mu

2obligowany. Dunaiewski. Która Jnskrypcya Kompromissar. z Sentencyą w Oblatę poda-

3na Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod. Kijow. iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata inskrypcji kompromisarskiej między urodzonym Iwaszkiewiczem a wielmożnym Połanowskim ręcznie spisanej wraz z sentencją wielmożnego superarbitra”. Ostatnie słowa tytułu („z Sentencyą W. Super-Arbitra”) zapisano u góry k. 781v. Strona k. 781v kończy się kustoszem „żadney nadgrody”, powtórzonym na początku k. 782.

Objaśnienia: „Jnskrypcya Kompromissar.” – zapis kompromisarski (umowa o poddanie sporu sądowi polubownemu); „Super-arbiter” – rozjemca rozstrzygający; „Zakład” – kara umowna (tu 50 czerwonych złotych) za niedotrzymanie wyroku polubownego; „Tradycya” – wprowadzenie w posiadanie dóbr; „Expensa” – koszty; „zatradowane” [?] – zapewne zajęte przy tradycji; „przeiął na Siebie” – przejął (zobowiązanie) na siebie; „zaprzysiądz” – zaprzysiąc (rejestr kosztów). Odczyt „Złł. Pięćdziesiąt, Rbll. [?] Srebrnych” niepewny co do jednostki (złotych czy rubli srebrnych). „Rzwów [?]” – wyraz niejasny (może skrót od rewersu lub zwrotu?). Podpis pierwszego świadka i nazwisko „Dzyba/Dziba Majorowicz [?]” – odczyt niepewny. Por. akt 372 (kwit tego samego Teodora Iwaszkiewicza, niepiśmiennego) i akty 347–353 (Połanowski).

Streszczenie

2/13 X 1794 Teodor Iwaszkiewicz podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed wiceregentem Józefem Roszkowskim) ręcznie spisany na papierze stemplowym zapis kompromisarski z 5 IX 1794 (n.s.), zawarty w Żytomierzu między nim a Mikołajem Połanowskim: strony, mając wzajemne pretensje ze skryptu i cesji, przerywając wszczęty proces, wybrały na superarbitra Teodora Dunajewskiego, wicesędziego grodzkiego kijowskiego, zobowiązując się przyjąć jego wyrok pod zakładem 50 czerwonych złotych (podpisali: Iwaszkiewicz krzyżykiem, Połanowski, świadkowie Stanisław Czechowski [?] i J. Szawkiewicz [?]). Decyzją z 10 IX 1794, wydaną w Rohoźnie [?], Dunajewski postanowił, że Połanowski w ciągu czterech tygodni zapłaci Iwaszkiewiczowi 31 rubli srebrnych ze skryptu oraz zwróci 50 [złotych/rubli?] kosztów poniesionych przy tradycji majątku Dzyby [?] Majorowicza, które przejął na siebie wg umowy; po zapłacie Iwaszkiewicz odda Połanowskiemu kotły i krowy zajęte Dzybie [?]. W dopisku arbiter zastrzegł, że ponieważ sprawa o kary za opozycję przy tradycji w sądzie ziemskim kijowskim nie jest zakończona, Iwaszkiewicz ma w razie potrzeby zaprzysiąc rejestr kosztów Połanowskiego i za swój trud nie żądać wynagrodzenia, a Połanowski da mu tylko 4 złote na drogę.

Transkrypcja

k. 782 (skan 0297, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Drugiego podług Dawnego –

3a Trzynastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkow-

5skim Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście

6Stawaiący Ur. Benedykt Poczętowski [?] Jmieniem W. Woyciecha Pruszyńskiego Podcz. Kij. z mo-

7cy Plenipotencyi od Tegoż Sobie Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Drugiego w Aktach

8Magistrackich Miasta Czerkás dáney i przyznáney, dobrowolnie zdrowym będąc na Ciele i Umy-

9śle przyznaie – Poniewaz Dekretem Grod. Kij. między W. Woyciechem Pruszyńskim P. K. z iedney,

10a JW. Teodozym Rostockim Mett Cáły Rusi Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego

11Czwártego Dnia Dwudziestego Dawnego, a Trzydziestego Pierwszego Nowego Stylu Lipca za-

12padłym nakazano zostało: aby JW. Rostocki M. C. R. Poddanych Rob. Jakowa Bondárczuka

13z Zoną, Dziećmi, Chwedora Tyszczenka i Jakowa Marczyka z całym onych maiątkiem z Dóbr

14Klucza Chrystynowskiego do Wsi Nyzytowiec [?] po Lustracyi Kominowego zbiegłych z nadgrodze-

15niem za Dnie Robocze od czasu Aresztu na Rok po Złł. Dwadzieścia Pięć i Luita Czternaście

16Grzywien przed Xięgami Grod. Kij. na Dniu dzisieyszym Drugim Octobris Veteris Styli wydał,

17i zapłacił, Któremu Dekretowi czyniąc zadość JW. Metropolita, gdy na Dniu dzisieyszym Dru-

18gim Octobris Veteris Styli Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku Pomienionych Pod-

19dánych z Zonami, Dziećmi, i całym Maiątkiem, tudzież Złł. Poll. Dwadzieścia Cztery za Dnie

20Robocze i Luitu Grzywien Czternaście Piątakami licząc po Piątaków Pięć na Złoty wypłaca;

21Przeto Ur. Stawaiący Jmieniem W. Pruszyńskiego P. K. JW. Rostockiego M. C. R. z wydania

22Poddanych, zapłacenia Złł. Dwudziestu Czterech za Dnie Robocze, tudzież Luity Czternastu

23Grzywien prócz Złł. Poll. Czterech przez Tyszczenka u Pisarza i Arędarza Nyzytowieckich [?] mia-

24nych Kwituie, i Process umarza, mocą dobrowolnego zeznania. Benedykt Poczętowski [?] mpa. –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit jegomości wielmożnego Pruszyńskiego, podczaszego kijowskiego, z poddanych jaśnie wielmożnemu księdzu Rostockiemu, metropolicie całej Rusi”.

Objaśnienia: „Mett. Cáły Rusi” / „M. C. R.” – metropolita całej Rusi (Teodozy Rostocki, metropolita unicki kijowski); „Poddani Rob.” – poddani robociańscy (pańszczyźniani); „Lustracya Kominowego” – lustracja podymnego (spis dymów do podatku); „nadgrodzenie za Dnie Robocze” – odszkodowanie za utracone dni pańszczyzny; „Luita” (lutum) – nawiązka, opłata za zbiegłego poddanego; „Piątak” – moneta 5-groszowa (po pięć na złoty, tj. „piątak” = 1/5 zł wg tej rachuby); „mpa” (manu propria) – ręką własną. Datę dekretu podano: 20 VII st.st. / 31 VII n.st. 1794. „Nyzytowiec [?]” – odczyt nazwy wsi niepewny. Por. akt 364 (Pruszyński, Chrystynówka).

Streszczenie

2/13 X 1794 Benedykt Poczętowski [?], plenipotent Wojciecha Pruszyńskiego, podczaszego kijowskiego (z mocy plenipotencji z 1792 r. przyznanej w aktach magistrackich Czerkas), zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że wobec dekretu grodzkiego kijowskiego z 20/31 VII 1794, nakazującego metropolicie całej Rusi Teodozemu Rostockiemu wydać zbiegłych po lustracji podymnego z dóbr klucza chrystynowskiego do wsi Nyzytowce [?] poddanych – Jakowa Bondarczuka z żoną i dziećmi, Chwedora Tyszczenka i Jakowa Marczyka – z całym majątkiem, oraz zapłacić po 25 zł rocznie za dni robocze i 14 grzywien luity, metropolita w dniu zeznania wydał poddanych z rodzinami i majątkiem i wypłacił 24 zł za dni robocze oraz 14 grzywien luity (piątakami, po pięć na złoty). Plenipotent pokwitował metropolitę z wydania poddanych i zapłaty (z wyjątkiem 4 zł, które Tyszczenko miał u pisarza i arendarza nyzytowieckich [?]) i umorzył proces.

Transkrypcja

k. 782 (skan 0297, strona prawa, dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Trzeciego podług Dawnego –

3a Czternastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kij. Stawaiący Oso-

6biście JW. Józef Pruszyński Kasztt. Zytt. O. S. S. K. zeznaie – Jż JW. Zeznawaiący za Re-

7wersem przez JW. Katarzynę z Sługockich Jakubowską pierwey, a potym Pruszyń-

8ską Kasztt. Zytt. W. Mońkowskiemu Vice-Stście Sądowy Grod. Zytt. Roku Tysiąc, Siedm-

9set, Osmdziesiąt, Szóstego, Dnia Dwudziestego Czwártego Márca w Starosielcach podpisánym

k. 782v (skan 0298, strona lewa, góra)

1na Summę Złł. Tysiąc Sto Dwadzieścia Gr. Sześć i pół, z Retencyi [?] z Possessyi Wsi Witto-

2stonka [?] wynikłe, dánym, w Xięgach Grod. Zytt. Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

3Trzeciego, Dnia Szóstego Września oblatowánym, Summę wyż wyrażoną za Rewersem W.

4Mońkowskiemu przez JW. Pruszyńską Kasztt. Zytt. podpisanym winną, a do Siebie do upom-

5nienia się przyiętą, z Rąk JW. Pruszyńskiey Kasztt. Zytt. odebrawszy, czyli raczey tę przy

6Oblikwidacyi pobrawszy, z odebrania tey Kwituie, i Wlew Prawa na rzecz JW. wypła-

7caiącey czyni, mocą zeznania Swoiego. Józef Urszyn z Pruszyna Pruszyński Kasztt. Zytt. O. S. S. K. –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit z cesją jaśnie wielmożnego Pruszyńskiego, kasztelana żytomierskiego, jaśnie wielmożnej Pruszyńskiej, kasztelanowej żytomierskiej, z sumy 1120 zł gr 6½”; końcówka tytułu („i poł Rbll.” [?]) – odczyt niepewny, zapewne „i pół” (grosza), co potwierdza dopisek pod tekstem „Złł. 1120 g. 6½”.

Objaśnienia: „Kasztt. Zytt.” – kasztelan żytomierski; „O. S. S. K.” – Orderu Świętego Stanisława Kawaler; „Rewers” – skrypt dłużny; „Vice-Stście Sądowy Grod. Zytt.” – wicestaroście sądowemu grodzkiemu żytomierskiemu (por. akt 369: J. Mońkowski, wicestarosta żytomierski); „Retencya” [?] – zatrzymanie (należności) z posesji; „Oblikwidacya” – wzajemne rozliczenie; „Wlew Prawa” – przelanie prawa (cesja) na rzecz wypłacającej. Nazwa wsi „Wittostonka” [?] – odczyt niepewny.

Streszczenie

3/14 X 1794 Józef Urszyn z Pruszyna Pruszyński, kasztelan żytomierski, kawaler Orderu św. Stanisława, zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że sumę 1120 zł gr 6½, wynikłą z retencji [?] z posesji wsi Wittostonka [?], należną z rewersu, który Katarzyna z Sługockich, primo voto Jakubowska, secundo voto Pruszyńska, kasztelanowa żytomierska, wystawiła 24 III 1786 w Starosielcach Mońkowskiemu, wicestaroście sądowemu grodzkiemu żytomierskiemu (oblatowanego w grodzie żytomierskim 6 IX 1793), a którą on przejął do dochodzenia, otrzymał od kasztelanowej (a raczej potrącił przy wzajemnym rozliczeniu); pokwitował ją z odbioru i przelał prawo do tej sumy na jej rzecz.

Transkrypcja

k. 782v (skan 0298, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Trzeciego podług Dawnego –

3a Czternastego podług Nowego Stylu.

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Stawaiący Oso-

6biście W. X. Jan Bawrowicz Paroch Cerkwi Kiezańskiey [?], zdrowy będąc na Ciele i Umyśle

7odstąpiwszy Swey własney należney Ziemskiey Jurysdykcyi, Prawa, Forum, Pottu i Wttwa

8a pod teraźnieysze dobrowolne zeznanie Swoie Kwitowe, cale się poddaiąc i wcielaiąc, wia-

9domo, iawno czyni, ustnie i dobrowolnie zeznaie, Jż co Dekretem w Sądzie Grod. Kij. Roku

10Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego, Dnia Drugiego Grudnia Starego, a Trzy-

11nastego Nowego Stylu, między Stawaiącym z iedney, a WW. Woyciechem i Elżbietą z Pawli-

12kowskich Pruszyńskiemi Podcz. Kijow. Małż. i Jnnemi z drugiey Strony, zapadłym naka-

13zano zostało: aby Ciż WW. Pruszyńscy Złł. Sto Pięćdziesiąt Procentu rocznie od Summy

14Funduszowey Trzech Tysięcy Złł. Poll. należących do Rąk Stawaiącego, lub Jego Umocowa-

15nego przed Aktami Grod. Kijow. pod W. W. zapłacili, Któremu Dekretowi Ciż WW. Pruszyńscy

16czyniąc dosyć, gdy Kwotę wyż wspomnioną Złł. Poll. Sto Pięćdziesiąt, na Dniu dzisieyszym

17to iest: Trzecim Października Starego Stylu, do Rąk Stawaiącego wypłacili; Przeto Stawa-

18iący z takowego wypłacenia rocznego Procentu wiecznie Kwituiąc, żadney Salwy do upom-

19nienia się, o wyż wspomnioną Kwotę wypłaconą, niezostawuie, mocą dobrowolnego ze-

20znania. X. Jan Bawrowicz P. K. C. [?]

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit od księdza Bawrowicza na rzecz wielmożnego Pruszyńskiego z wypłacenia sumy 150 zł prowizji”.

Objaśnienia: „W. X.” – wielebny ksiądz; „Paroch” – proboszcz cerkwi (unickiej lub prawosławnej); nazwa cerkwi „Kiezańskiey” [?] – odczyt niepewny; „odstąpiwszy … Jurysdykcyi, Prawa, Forum” – formuła poddania się jurysdykcji grodu przez osobę duchowną; „Summa Funduszowa” – kapitał fundacyjny cerkwi (3000 zł), od którego przypada 5% rocznie (150 zł); „pod W. W.” – zapewne „pod winami wskazanymi” (karami z dekretu); podpis „P. K. C.” – zapewne „Paroch K[iezańskiej] Cerkwi”. Por. akty 364 i 377 (W. Pruszyński, podczaszy kijowski).

Streszczenie

3/14 X 1794 ks. Jan Bawrowicz, paroch cerkwi kiezańskiej [?], poddając się jurysdykcji grodu, zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że Wojciech i Elżbieta z Pawlikowskich Pruszyńscy, podczaszowie kijowscy, wykonując dekret grodu kijowskiego z 2/13 XII 1793 (w sprawie jego z nimi i innymi), który nakazał im płacić mu rocznie przed aktami grodzkimi 150 zł procentu od sumy funduszowej 3000 zł, wypłacili mu w dniu zeznania 150 zł; pokwitował ich na zawsze z tej rocznej prowizji, nie zostawiając sobie prawa do dalszych roszczeń o tę kwotę.

Transkrypcja

k. 782v (skan 0298, strona lewa, dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Czwártego podług Dawnego –

3a Piętnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Ros-

5kowskim Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow.

6Osobiście stáiący W. Antoni Kokuczyński [?] Dekret Ziazdowy na Gruncie Bakomowki

7między JW. [kustosz]

k. 783 (skan 0298, strona prawa)

1między JW. Niemiryczem Podk. Owr. a W. Drozowskim Komor. Graniczn. Owr. ferowány

2na Papierze Kraiowym spisany, Ręką Urzędu zatwierdzony, do Akt Grod. Kijow. w Obla-

3tę podał, w te Słowa: Działo się na Gruncie Dóbr Wsi Bakomowki w Wttwie i Pottcie Kij.

4leżących, we Dworze tameyszym, Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego,

5Dnia Siódmego Czerwca Nowego Stylu – w Przytomności WW. i Urr. Adama Ni-

6miricza Rott. Kawll. Nar. Antoniego Kokuczyńskiego [?], Reg. Pottu Nadniepr. Bazylego

7Laukowicza [?], i Jnnych Wielu, tudzież Woźnego Gen. Sawki Budzenka dzieło nineysze

8ogłaszaiącego – Urzędy Vice-Sęd. Grod. Kij. za okazaniem Dekretu Sądu Zupełnego

9Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego, Dnia Osmnastego Dawnego, a

10Dwudziestego Dziewiątego Nowego Stylu, między JW. Niemiryczem Podk. Owr. z iedney,

11a W. Drozowskim Komor. Graniczn. Owr. i Jnnemi z drugiey Strony zapadłego, w tych osno-

12wie: Sprzeciwiaiącą się Stronę Pozwaną W. Drozowskiego Dekretowi Sądu Swego Roku Bieżą-

13cego Dnia Dwunastego Lipca Veteris Styli zapadłemu, uznawszy nakazuie: aby Ten-

14że odbywaiąc Winy Sprzeciwienia się, Zakład Starościński Jeden, oraz na zniesieniu Pu-

15blikaty na Gruncie Wsi Bakomowki Roku Bieżącego, Dnia Siódmego Octobris otrzy-

16maney Luit Cztery Czternaście Grzywien Powodowi, lub Jego Umocowanemu na niżey

17oznaczyć się maiącym Ziezdzie pod W. W. a Sądowi Swemu pół Zakładu i Luit

18Dwie natychmiast pod zwyskłą z Regestru Ukaranych Surowością zapłacił, A na usku-

19tecznienie Dekretu Sądu Swego wyżey wyrażonego, i nawzaiemne Stron Powództwa na-

20znacza się Ziazd Sądu Swego, albo Jedney Sądowey, czyli Namiestniczey Urzędu Swego

21Osoby na Grunt Wsi Bakomowki na Dzień Dwudziesty Siódmy Lutego Veteris Styli Ro-

22ku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego, Który ziachawszy przyiowszy Przyprzy [?]

23Regułę poprzedniczego Dekretu Sądu Swego we wszystkim uskuteczni, i nieuwa-

24żaiąc na Upor. niestánie, lub odstąpienie Skontumacowaney Strony ostatecznie całą

25Spráwę podług Processu Stron, Prawa, Spráwiedliwości i wymagaiących Okoliczności

26rozsądzi, i zdecyduie, Któremu Wyrokowi Strony ulegać maią pod Zow. dawszy wó-

27czas Strona Stronie nawzaiem Sobie nadgradzaiąc po Luicie Czternaście Grzywien

28a Sądowi Swemu Strony obie po pół Luity natychmiast, pod zwyskłą z Regestru

29Ukaranych surowością, A tudzież Prorogacyi pod Dniem Czternastym Dawnego a

30Dwudziestym Piątym Nowego Stylu Lutego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego

31Roku, przez Osobę Sądową i Vice-Sęd. Grod. Kij. w Zytomierzu podpisaney, za zezwo-

32leniem Stron Termin nineyszego Ziazdu z Dnia Dwudziestego Siódmego Lutego Ve-

33teris Styli, do Dnia dzisieyszego, to iest: Siódmego Czerwca Nowego Stylu Roku idące-

34go, odwlekaiącey, na czas i mieysce wyż wyrażone ziachawszy, dla nadchodzącey wie-

35czorney pory, Jurysdykcyą Swoią na Dzień następny, na Godzinę Osmą z rana odwo-

36tać rozkazali,

k. 783v (skan 0299, strona lewa)

1tać rozkazali, Na Dniu zaś dzisieyszym, to iest: Osmym Czerwca Nowego Stylu Jurysdykcya

2Swoią przez Woźnego w górze wymienionego Donowiey [?], Stron do pisania Kompáryi [?] wez-

3wać zlecili. Na Którym Terminie JW. Tadeusz Niemirycz Podkom. Owr. O. S. S. K. Powód i Po-

4zwany przez W. Antoniego Kokuczyńskiego [?] Umocowanego, W. Adam Niemirycz Rottm. N. K. [?]

5Przypowiadaiący się obecnie, W. Woyciech Drozowski Komor. Gran. Owr. Pozwany i Powód osobiście.

6U. [?] Swego Jmienia Koziorowski [?] Rob. Hrycko Łupica [?] i inni aresztowani Pozwani przez W. An-

7toniego Kokuczyńskiego postanowionym się [?], prawne między Sobą czynili Spory, Których Urzędy

8wysłuchawszy, Gdy W. Woyciech Drozowski uskuteczniaiąc Wyrok Sądu Zupełnego, Zakład

9Starościński Jeden za Sprzeciwienie się Dekretowi, i Luit Cztery Czternaście Grzywien na znie-

10sienie Publikaty Monetą Miedną dla JW. Niemirycza Podk. Owr. do Rąk W. Antonie-

11go Kokuczyńskiego Umocowanego natychmiast Sądownie wypłaca; Przeto zadosyć czynie-

12Ga [?] Wyrokom pomienionym uznawszy, Potrzebne być spisanie Punktów Pretensyi z Grun-

13tu, Kontraktu i Possessyi wynikaiących przez Obie Strony, nawzaiem tychże Sobie do przey-

14rzenia Kommunikowanie, i w Sądzie Swoim złożenie, niemniey Gromady Wsi Bako-

15mowki Stawienie wynayduie, á to natychmiast – A gdy Strony w ciągu Decydowá-

16nia Pretensyi Gruntowych Komplanacya w tych Słowach: Między JW. Tadeuszem Nie-

17miryczem Podko. Owr. Dóbr Wsi Bakomowki Dziedzicem, przez W. Antoniego Kokuczyń-

18skiego Reg. Ziemian. Pottu Nadniepr. z iedney, a W. Woyciechem Drozowskim Komor. Gran.

19Owr. bywszym Wsi rzeczoney Zastawnym Possessorem z drugiey Strony stała nineysza

20Komplanacya w ten niżey opisany sposób i oto. Jż Strony między Sobą czyniące

21wyskawszy [?] Dekret w Sądach Grod. Kijow. Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzecie-

22go, Dnia Dwunastego Dawnego, a Dwudziestego Trzeciego Nowego Stylu Miesiąca

23Lipca nawzaiemne Powództwa zapadły, Kondescencyą w Porządku dociekania Pretensyi

24Gruntowey z Dóbr Wsi Bakomowki z ciągu Trzyletniego Wsi rzeczoney przez W. Drozow-

25skiego Zastawnym Kontraktem Dzierżenia wyznaczaiący, w tych Pretensyach do Siebie

26wspólnie mianych i Regestrami okazanych, prawne przecinaiąc Kroki następnym

27ugadzaią się sposobem – A naypierw do Pretensyi Gromady, Szlachty, Arędarza, Wsi Ba-

28komowki Regestrami okazaney, to iest: Szymce Arędarzowi Bakomowskiemu za na-

29póy Gorzałki przez Pawła Chwastowieckiego z Karapysz Złł. Poll. Czterdzieści Dwa, Ja-

30kowowi Hrussoszemu [?] za wziętego Wieprza Złł. Poll. Dziesięć, Mosiowi Policwianemu [?]

31Synowi za wyrobienie Trzy Pół-Setki Słotna [?] Złł. Poll. Osmnaście, Romanowi Hordii-

32kowi za wyrobienie Trzy Pół-Setki Słotna [?] Złł. Poll. Osmnaście, Temuż za Wieprza Złł.

33Czternaście, Hryckowi Łupicy Wykładu Złł. Czternaście, Wasylowi Kossiczowi [?] ta-

34koż Wykładu Złł. Dwadzieścia Jeden, Lewkowi Stodolnemu za wyrobienie Kro-

35kiew Par Dwadzieścia Pięć Złł. Dwanaście, Lewkowi Kiry [?] za Kożuch i Wieprzka

36Złł. Dwadzieścia Jeden, Petrowi Jawemenkowi [?] za przyrzucony Surdut przez Pana

37Lokaiu podarty, /: Który Ziść [?] W. Drozowski odebrał :/ tudzież za Wykłady i wyrabia-

38nie Łasku [?]

k. 784 (skan 0299, strona prawa)

1nie Łasku [?] Złł. Sto Dwadzieścia Dwa Gr. Piętnaście. Całey Gromadzie za Owies na Sieraż [?]

2złożony Złł. Trzydzieści Sześć, Teyże za Wybór Siemienia Złł. Siedmnaście Gr. Piętnaście.

3U. Marcinowi Zagórskiemu za Zyta Kopy Osm nieoddanego Złł. Dwadzieścia, Bazylemu

4Kraszyńskiemu [?] za Siano i rożne Usługi Złł. Trzydzieści Pięć, Ułasowi Zadorowemu [?] za wziętego

5Podswinka Złł. Siedm, Wasylowi Kassiczowi [?] za wziętego takoż Podswinka Złł. Siedm, Tomá-

6szowi Bolakowi [?] Wykładu Złł. Trzy Gr. Piętnaście, Łukianowi Czatenkowi [?] za Zyto Złł. Siedm

7Czterem Wdowom Regestrem okazanym Złł. Dwadzieścia, umarzaiąc wspólną Pretensyą

8W. Drozowski wogół wynoszącą Summę Złł. Poll. Czterysta Czterdzieści Pięć, Gr. Piętná-

9ście pomienioney Gromadzie, Szlachcie i Arędarzowi postanawia – Addytament Jnwen-

10tarzem od W. Possessora corocznie po Złł. Czterysta Czterdzieści Jeden, Groszy Siedmnaście

11dla JW. Dziedzica wynaleziony, a przez Lat Trzy Złł. Poll. Tysiąc, Trzysta Dwadzieścia

12Cztery, Gr. Dwadzieścia Jeden wynoszący, W. Komornik JW. Dziedzicowi zostawszy być

13winnym, do Summy Gromadzie za Pretensye postanowioney przyłącza, i tę ogółem Ty-

14siąc, Siedmset, Siedmdziesiąt Złł. Poll. Gr. Sześć wynoszącą, JW. Niemiryczowi Podk.

15Owr. na niżey wyrazić się maiącym Terminie zapłacić przyrzeka – Ze zaś W. Drozow-

16ski za niewybor Drew Kontraktem Sobie obwarowanych, ogrodzenie Nowym Częstokołem

17Ogrodu, Wystawienie Chaty z Swoiego Drzewa, Kilka Pieców, i za inne Pretensye Re-

18gestrami okazane Bonifikacyi pretenduie; Przeto zalatwiaiąc one JW. Niemirycz P. O.

19Summę dobrowolnie wynalezioną Złł. Czterysta Czterdzieści Siedm, zatęż ustanowiw-

20szy, z Summy Sobie Tysiąca Siedmset, Siedmdziesiąt Złł. Poll. należącey wytrąca.

21A tak pozostałą należność od W. Drozowskiego Złł. Tysiąc, Trzysta Dwadzieścia Trzy, Groszy

22Sześć, Summę Tenże W. Woyciech Drozowski Komor. Gran. Owr. JW. Niemiryczowi Pk.

23Owr. lub od niego Umocowanie maiącemu, na Dniu Czwártym Dawnego, a Piętnastym

24Nowego Stylu Miesiąca Października Roku idącego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

25Czwártego Złotem, lub Srebrną monetą Polską zapłacić przyrzeka, i obowiązuie się.

26Ponieważ zaś W. Drozowski Komor. Gran. Owr. w ciągu dzierżenia pomienioney Wsi Bá-

27komowki z Swoiego własnego Drzewa Officynkę tylko Jedną zabudował, Kontrakt

28zaś Zastawny Zabudowania onemu żadnego, i Reparacyi czynić niedozwolił; Przeto

29tę Officynkę W. Drozowski zabrać Sobie iest mocen. Co się zaś dotycze żądanego

30powrócenia Wołów Pary, teraz u W. Drozowskiego będących u Pawła Chwastowiec-

31kiego Poddanego Karapyskiego przez Arędarza Bakomowskiego w Roku Tysiąc,

32Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Pierwszym, w moc Długu Dziesięciu [?] Rubli wziętych, dla

33powrócenia onych pomienionemu Pawłowi, gdy w tey W. Drozowski na Dniu dzi-

34sieyszym niemogąc się Osobiście z rzeczonym Pawłem dobrowolnie ułożyć, a ta Pre-

35tensya do Samego W. Drozowskiego ściąga się; Przeto tę z Pretensya do zaspoko-

36ienia pomienionego [kustosz]

k. 784v (skan 0300, strona lewa)

1ienia pomienionego Pawła Chwastowieckiego W. Drozowski na Siebie przyimuie. A

2tak ze wszystkich do Siebie nawzaiem mianych Pretensyi z Possessyi Trzyletniey tylerá-

3zy wzmiánkowáney Wsi Bakomowki wynikaiących Strony Komplanuiące się ułatwiw-

4szy się, wiecznemi i nigdy nieodzownemi Siebie i Dóbr Swoich Kwituią czasy. Proces-

5sa w tey mierze zaszłe tak od W. Drozowskiego po JW. Niemiryczu Podk. Owr. U. Kozio-

6rowskiego i Jnnych, i nawzaiem kassuią, i umarzaią, Która to Komplanácya, Strony

7Obie dotrzymać we wszystkich Punktach i opisach powinne będą pod Karami Konstytu-

8cyą Tysiąc, Siedmset, Sześćdziesiąt, Osmego Roku na tamiących [?] dobrowolne Tran-

9zakcye opisanemi – Działo się w Bakomowce, Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdzie-

10siąt, Czwártego, Dnia Pierwszego Dawnego, a Dwunastego Nowego Stylu Miesiąca

11Czerwca. Jmieniem JW. Tadeusza Niemirycza Podk. Owr. Tę Komplanácyą podpisu-

12ię Antoni Kokuczyński [?] Umocowany, W. Drozowski Komor. Gran. Owr. Użyty do tey Kom-

13planácyi ze Strony WW. Niemiryczów Podk. Owr. Przyiaciel podpisuię. Józef Boro-

14wicki, dobrowolnie we wszystkich Pretensyach z ciągu Dzierżawy Wsi Bakomow-

15ki Zastawnym przez W. Drozowskiego Kontraktem wynikaiących ugodzili się, i pod

16utwierdzenie Sądu nineyszego dla oznaczenia Wygody [?] poddali; Przeto Sąd przychy-

17laiąc się do wyż wytkniętey przez Strony obie zawartey ugody, nakazuie: aby Will.

18Drozowski Komor. Gran. Owr. Summę w Komplanácyi ugodney dla JW. Niemiry-

19cza Podk. Owr. za Pretensye Gruntowe postanowioną Złł. Poll. Tysiąc, Trzysta Dwá-

20dzieścia Trzy, Groszy Sześć, Złotem, lub Srebrną Monetą Polską Temuż JW. Tade-

21uszowi Niemiryczowi Podk. Owr. lub Jego Umocowanemu na Dniu Czwártym

22Dawnego, a Piętnastym Nowego Stylu, Miesiąca Października Roku idącego

23Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego przed Aktami Grod. Kijow. z Luitą

24Czternastu Grzywien pod Www. [?] w Przypadku Sprzeciwienia się przy Manifeście

25ogłosić się maiącą zapłacił – mocą Dzieła Nineyszego – Grzegorz Jańkowski [?] U. S. K. [?]

26Kajetan Borowicki Vice-Sęd. Grod. Kij. mpa. Który to Dekret Ziazdowy w Oblatę po-

27dany Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod. Kijow. iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata dekretu zjazdowego w Bakomówce między jaśnie wielmożnym Niemiryczem, podkomorzym owruckim, a wielmożnym Drozowskim, komornikiem granicznym owruckim”.

Objaśnienia: „Dekret Ziazdowy” – wyrok wydany przez urząd grodzki (tu wicesędziego grodzkiego) na gruncie, w dobrach, których dotyczył spór; „Sąd Zupełny” – pełny skład sądu grodzkiego; „Zakład Starościński” – kara pieniężna na rzecz starosty (urzędu) za sprzeciwienie się dekretowi; „Luita” – nawiązka; „Publikata” – ogłoszenie kontumacji / wyroku na gruncie; „Regestr Ukaranych” – rejestr osób ukaranych grzywnami, z którego egzekwowano kary; „Komplanacya” – ugoda; „Zastawny Possessor / Kontrakt Zastawny” – dzierżawca na prawie zastawu; „Addytament Inwentarzem wynaleziony” – nadwyżka dochodu ponad inwentarz (do zwrotu właścicielowi); „Wykład” – wyłożone (pożyczone) pieniądze; „Pół-Setki Słotna” [?] – miara wyrobionej pracy (?), odczyt niepewny; „napóy Gorzałki” – wódka wypita (na kredyt) w karczmie; „Officynka” – budynek gospodarczy / oficyna; „Bonifikacya” – wynagrodzenie nakładów; „Konstytucya 1768” – konstytucja sejmowa o karach za łamanie dobrowolnych tranzakcji. „Rott. Kawll. Nar.” – rotmistrz kawalerii narodowej; „Reg. Pottu Nadniepr.” / „Reg. Ziemian. Pottu Nadniepr.” – regent ziemiański powiatu naddnieprzańskiego (?); „O. S. S. K.” – Orderu Świętego Stanisława Kawaler. Partia tekstu na k. 783v w wierszach 3–6 jest częściowo wyblakła i układ zdań (lista stawających) niepewny. Nazwiska Kokuczyński, Laukowicz, Koziorowski, Łupica, Kossicz/Kassicz, Kraszyński, Zadorowy, Bolak, Czatenko, Jawemenko, Jańkowski – odczyty częściowo niepewne.

Streszczenie

4/15 X 1794 Antoni Kokuczyński [?] podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu dekret zjazdowy, wydany w dworze wsi Bakomówki (pow. kijowski) 7–8 VI 1794 (n.s.) przez wicesędziego grodzkiego kijowskiego Kajetana Borowickiego w sprawie Tadeusza Niemirycza, podkomorzego owruckiego, dziedzica Bakomówki, z Wojciechem Drozowskim, komornikiem granicznym owruckim, byłym zastawnym posesorem tej wsi (świadkowie: Adam Niemirycz, rotmistrz kawalerii narodowej, Bazyli Laukowicz [?] i in.; woźny Sawka Budzenko). Zjazd odbył się na mocy dekretu sądu zupełnego z 18/29 VII 1793, nakazującego Drozowskiemu, za sprzeciwienie się dekretowi z 12 VII, zapłacić zakład starościński i luity, oraz po prorogacji z 14/25 II 1794. Drozowski zapłacił na miejscu zakład i 14 grzywien luity za zniesienie publikaty. Następnie przyjęto ugodę (komplanację) stron z 1/12 VI 1794, zawartą w Bakomówce: Drozowski uznał pretensje gromady, szlachty i arendarza bakomowskiego (m.in. arendarza Szymki za gorzałkę, chłopów za zabrane wieprze, wykłady, robociznę, owies i siemię, wdów itd.) na ogólną sumę 445 zł 15 gr oraz addytament z inwentarza 1324 zł 21 gr za trzy lata posesji – razem 1770 zł 6 gr; Niemirycz uznał za niewybrane drewno, ogrodzenie ogrodu nowym częstokołem, budowę chaty, piece i inne nakłady Drozowskiego bonifikatę 447 zł, tak że Drozowski ma zapłacić 1323 zł 6 gr złotem lub srebrną monetą polską do 4/15 X 1794; oficynkę zbudowaną przez Drozowskiego z własnego drewna może on zabrać; sprawę pary wołów chłopa karapyskiego Pawła Chwastowieckiego wziętych przez arendarza bakomowskiego w 1791 r. za dług Drozowski bierze na siebie. Strony pokwitowały się wzajemnie i skasowały procesy (podpisali: Kokuczyński z ramienia Niemirycza, Drozowski, Józef Borowicki jako przyjaciel). Sąd zatwierdził ugodę i nakazał Drozowskiemu zapłacić 1323 zł 6 gr przed aktami grodu kijowskiego 4/15 X 1794 pod luitą 14 grzywien.

Transkrypcja

k. 784v (skan 0300, strona lewa, dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Czwártego podług Dawnego –

3a Piętnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Rosz-

k. 785 (skan 0300, strona prawa)

1kowskim Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kij. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawa-

2iący U. Jerzy Obertyński Prorogacyą w Spráwie Graniczney W. Floryana Abramowicza W. Z. [?]

3między Dobrami Mecherzyńcami Wołoskiemi, a Kluczem Biłyłowskim przez Urząd Ko-

4morniczy Graniczny Kijow. wydaną, na Papierze Stępll. zapisaną, Ręką tegoż Urzę-

5du stwierdzoną przy Pieczęci na Laku Czerwonym wyciśnioney, do Akt Grod. Kijow. w

6Oblatę podał w te Słowa: Nayiaśnieyszey Jey Imperatt Mci Katarzyny Alexiejowny

7Samowładnącey Całą Rossyą Pani – Niżey podpisany Komor. Gran. Kijow. Uwiada-

8miam Kogo należeć będzie. Jż wzywany od W. Floryana Abramowicza Woysk. Zw. [?]

9dla sądzenia Spráwy Graniczney między Mecherzyńcami Wołoskiemi Dziedzicznę-

10mi W. Abramowicza, a Kluczem Biłyłowskim z mocy Dekretu Ziem. Kijow. Limity

11na Gruncie wspornym Dnia Pierwszego Maia Nowego Stylu, Roku Teraźnieyszego ná-

12stąpioney, i ostatniey Prorogacyi Roku Bieżącego Dnia Dwudziestego Drugiego Lipca

13w Płosce wydaney, i tegoż Miesiąca Dnia Piętnastego Dawnego, a Dwudziestego Szóste-

14go Nowego Stylu w Xięgi Grod. Kijow. wpisaney, na Dzień Piętnasty Października No-

15wego Stylu Roku Teraźnieyszego, na Który Dzień: że ziachać niemogę; Przeto rozsądze-

16nie się Stronom w tey Spráwie za zezwoleniem dobrowolnym tak W. Abramowicza,

17iako i Dziedziców Klucza Biłyłowskiego do Dnia Pierwszego Maia Novi Styli w Ro-

18ku następuiącym, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątym odkładam, obowiązu-

19iąc Strony: aby na tym Terminie i Gruncie spornym między Mecherzyńcami Wołoskie-

20mi, a Biłyłowką stawiły się pod Rygorem Prawa i Dekretów. Działo się w Płosce

21Dnia Trzydziestego Września Dawnego, a Jedynastego Października Nowego Stylu.

22Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku. Eliasz Baranowski Komor. Gran.

23Kijow. Cześnik Jnflant. /: L. S. :/ Która Prorogacya w Oblatę podana Słowo w Słowo

24iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod. Kijow. iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie granicznej wielmożnego Floriana Abramowicza, W. Z. [wojskiego zwinogrodzkiego?], między dobrami Mecherzyńcami i innymi a kluczem biłyłowskim”.

Objaśnienia: „Prorogacya” – odroczenie terminu; „Urząd Komorniczy Graniczny” – komornik graniczny sądzący sprawy o granice dóbr na gruncie; „Limita” – odroczenie (ze strony sądu ziemskiego) z wyznaczeniem nowego terminu; „Grunt sporny / wsporny” – grunt objęty sporem granicznym; „L. S.” (locus sigilli) – miejsce pieczęci; „Cześnik Jnflant.” – cześnik inflancki (tytularny). „Woysk. Zw.” [?] – urząd F. Abramowicza, rozwiązanie niepewne (może wojski zwinogrodzki). Mecherzyńce Wołoskie – dobra dziedziczne Abramowicza; Biłyłówka – centrum klucza sąsiadów.

Streszczenie

4/15 X 1794 Jerzy Obertyński podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu prorogację wydaną 30 IX / 11 X 1794 w Płosce przez kijowskiego komornika granicznego Eliasza Baranowskiego, cześnika inflanckiego, w sprawie granicznej między dobrami Mecherzyńcami Wołoskimi Floriana Abramowicza, W. Z. [?], a kluczem biłyłowskim. Komornik, wezwany na mocy dekretu ziemskiego kijowskiego (limita na gruncie spornym 1 V 1794 n.s.) i ostatniej prorogacji z 22 VII 1794 (wydanej w Płosce, wpisanej do ksiąg grodzkich 15/26 VII), na termin 15 X 1794 n.s., oświadczył, że nie może przybyć, i za zgodą stron odłożył rozpatrzenie sprawy do 1 V 1795 n.s., zobowiązując strony do stawiennictwa na gruncie spornym między Mecherzyńcami Wołoskimi a Biłyłówką pod rygorem prawa.

Transkrypcja

k. 785 (skan 0300, strona prawa, dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Czwártego podług Dawnego –

3a Piętnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście

6Stawaiący U. Alexander Jańkowski [?] Prorogacyą w Spráwie Star. Josia Herszkowi-

7cza z JW. Kniaziową Szuyską, i Jnnemi Kredytorami od Urzędu Komor. Ziem.

8Kijow. wydaną, Termin Ziazdu Konkursowego z Dnia Trzydziestego Sierpnia Nowego

9Stylu, do Dnia Dwudziestego Grudnia także Nowego Stylu w tym Roku odkładaiącą,

10Podpisem Ręki Tegoż Urzędu zatwierdzoną, na Papierze Dziesięciokopiykowym napisaną,

k. 785v (skan 0301, strona lewa)

1do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa: Oznáymuię nineyszym Listem mo-

2im otworzystym, Komu o tym wiedzieć będzie należało, a osobliwie Stronom między Sobą czy-

3niącym – Jż Ja na mocy Dekretu Sądu Ziem. Kijow. Roku Teraźniey. Tysiąc, Siedmset Dzie-

4więćdziesiąt, Czwártego, Dnia Dwudziestego Trzeciego Márca Dawnego, a Trzeciego Kwiet-

5nia Nowego Stylu między Star. Josiem Herszkowiczem z iedney, a JW. Angielą Kniazio-

6wą Szuyską, WW. Kopernickim, Czopowskim, Siedleckim i innemi z drugiey Strony wy-

7padłego. Ziazd do Miasteczka Jasnohorodki na Dzień Dwudziesty Czerwca Nowego Sty-

8lu w tym Roku oznaczaiącego, i z mocy Prorogacyi Roku tegoż Dnia Szóstego Dawnego

9a Siedmnastego Nowego Stylu Czerwca, do Xiąg Grod. Kijow. zapisaney, Ziazd pomie-

10niony do Dnia Trzydziestego Sierpnia Nowego Stylu przenoszącey, na tenże Termin od

11Star. Josia Herszkowicza i Jnnych Stron w ten Dekret wchodzących rekwirowanym

12będąc, gdy dla rożnych legalnych przyczyn ziachać niemogę; Przeto z mocy Prawa Ter-

13min ten z Dnia Trzydziestego Sierpnia Nowego Stylu, do Dnia Dwudziestego Grudnia

14także Nowego Stylu, w tym Roku za zgodą Stron w Dekret wchodzących przenoszę, i

15proroguię, z wolnością sprowadzenia Jnnego Officialisty. Datt w Jeziorach Dnia Dzie-

16wiątego Junii Nowego Stylu, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku.

17Która to Prorogacya podpisuię, Antoni Podhorski Komor. Ziem. Kij. Która Prorogacya

18w Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod. Kijowskich

19iest zápisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie starozakonnego Josia Herszkowicza z jaśnie wielmożną kniaziową Szujską i innymi”.

Objaśnienia: „Star.” – starozakonny (Żyd); „Ziazd Konkursowy” – zjazd urzędu dla przeprowadzenia konkursu wierzycieli (podziału majątku dłużnika między kredytorów); „Komor. Ziem. Kijow.” – komornik ziemski kijowski (wykonawca dekretów sądu ziemskiego); „List otworzysty” – list otwarty, publiczne oświadczenie; „Papier Dziesięciokopiykowy” – papier stemplowy o wartości 10 kopiejek (rosyjski stempel); „Officialista” – urzędnik (zastępca do wykonania czynności). „Która to Prorogacya podpisuię” – tak w rękopisie (zamiast „Którą”). Nazwisko stawającego (Jańkowski) – odczyt nie całkiem pewny.

Streszczenie

4/15 X 1794 Aleksander Jańkowski [?] podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu prorogację wydaną 9 VI 1794 (n.s.) w Jeziorach przez komornika ziemskiego kijowskiego Antoniego Podhorskiego w sprawie starozakonnego Josia Herszkowicza z kniaziową Angielą Szujską oraz Kopernickim, Czopowskim, Siedleckim i innymi wierzycielami. Na mocy dekretu sądu ziemskiego kijowskiego z 23 III / 3 IV 1794 wyznaczono zjazd konkursowy w miasteczku Jasnohorodce na 20 VI 1794 n.s., przeniesiony prorogacją z 6/17 VI 1794 na 30 VIII; komornik, nie mogąc przybyć z ważnych przyczyn, przeniósł ten termin za zgodą stron na 20 XII 1794 n.s., z prawem sprowadzenia innego urzędnika.

Transkrypcja

k. 785v (skan 0301, strona lewa, dół)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Czwártego podług Dawnego –

3a Piętnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkow-

5skim Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijowskiemi

6Stawaiąc Osobiście U. Alexander Jańkowski [?], Tę Prorogacyą w Spráwie U. Gurnie-

7wiczowey [?] z Kahałem Chodorkowskim i Jnnemi od Urzędu Komor. Ziem. Kij. wyda-

8ną, Termin Ziazdu do Dnia Piętnastego Grudnia Nowego Stylu w tym Roku posu-

9waiącą, na Papierze Dziesięciokopikowym napisaną, do Akt Grod. Kij. w Oblatę

10podał, w te Słowa: Oznáymuię nineyszym Listem moim otworzystym Komu o tym

11wiedzieć będzie należało: Jż Ja z mocy Dekretu Sądu Ziem. Kijow. Roku Tysiąc, Siedm-

12set, Dziewięćdziesiąt, Czwártego, Dnia Dwudziestego Dziewiątego Márca Dawnego,

13a Dziewiątego Kwietnia Nowego Stylu między Ur. Antoniną Gurniewiczową [?] z ied-

14ney, a W. Piotrem Hadziewiczem Brygad. Kawll. Poll. tudzież Kahałem Chodorkow-

15skim, i Jnnemi Zydami z drugiey Strony wypadłego, i z mocy ostatniey Prorogacyi

k. 786 (skan 0301, strona prawa)

1Roku Teraźnieyszego Dnia Dwudziestego Sierpnia od Urzędu Komor. Ziem. Kij. wydaney,

2a Dnia Dziesiątego Dawnego, a Dwudziestego Pierwszego Tegoż Miesiąca do Xiąg Grod.

3Kijow. zapisaney, Termin Ziazdu do Miasteczka Chodorkowa z Dnia Dziesiątego Sier-

4pnia Veteris Styli, do Dnia Piętnastego Października Nowego Stylu posuwaiącey na

5Termin ten od U. Antoniny Gurniewiczowny [?] rekwirowanym będąc, gdy dla rożnych za-

6trudnień ziachać niemogę; Przeto z mocy Prawa Termin ten z Dnia Piętnastego Paździer-

7nika Nowego Stylu, do Dnia Piętnastego Grudnia także Nowego Stylu w tym Roku prze-

8noszę, i proroguię, zachowuiąc wolność sprowadzenia Jnnego Officialisty. Którą to

9Prorogacyą podpisuię. Dan w Zytomierzu, Dnia Dwudziestego Piątego Września Ve-

10teris Styli, Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego. Michał Kamiński

11Komor. Zie. Kij. Która Prorogacya w Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie

12ma do Xiąg Nineyszych Grod. Kijow. iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata prorogacji w sprawie urodzonej Gurniewiczowej [?] z kahałem chodorkowskim i innymi”. Nazwisko powódki zapisano z inicjałem, który w tej ręce odpowiada literze G (por. „Grudnia”), choć możliwe jest też odczytanie „Surniewiczowa”; w tekście raz forma „Gurniewiczowny”.

Objaśnienia: „Kahał” – gmina żydowska (tu chodorkowska); „Brygad. Kawll. Poll.” – brygadier kawalerii polskiej (narodowej); „Komor. Ziem. Kij.” – komornik ziemski kijowski; „Papier Dziesięciokopikowy” – papier stemplowy za 10 kopiejek; „Officialista” – urzędnik zastępujący. Por. akt 382 (ten sam stawający, podobny formularz).

Streszczenie

4/15 X 1794 Aleksander Jańkowski [?] podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu prorogację wydaną w Żytomierzu 25 IX 1794 (st.st.) przez komornika ziemskiego kijowskiego Michała Kamińskiego w sprawie Antoniny Gurniewiczowej [?] z Piotrem Hadziewiczem, brygadierem kawalerii polskiej, kahałem chodorkowskim i innymi Żydami. Na mocy dekretu sądu ziemskiego kijowskiego z 29 III / 9 IV 1794 i ostatniej prorogacji z 20 VIII 1794 (wpisanej do ksiąg grodzkich 10/21 VIII), która przeniosła zjazd do miasteczka Chodorkowa z 10 VIII st.st. na 15 X 1794 n.s., komornik, zajęty innymi sprawami, przeniósł termin zjazdu na 15 XII 1794 n.s., zachowując prawo sprowadzenia innego urzędnika.

Transkrypcja

k. 786 (skan 0301, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Czwártego podług Dawnego –

3a Piętnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Rosz-

5kowskim Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijowskie.

6Osobiście Stawaiąc Ur. Piotr Kołba zdrowy będąc na Ciele i Umyśle dobrowolnie

7zeznaie, Jż on maiąc Sianożęć właśną, wieczystym Prawem do Siebie należącą,

8w Gruntach Miasta Zytomierza za Switynem [?] między Sianożęciami z iedney Strony

9Sawickiego, z drugiey Jakóba Portianki [?], z trzeciey dawniey U. Janickiego, a teraz W.

10Heyncza, a z Czwártey na ostatek Strony od Staniszówki używaną, położenie Swo-

11ie maiącą, tę Samą Sianożęć, odebrawszy za nią, podług wártości zupełną Sá-

12tysfakcyą, na rzecz W. Franciszka z Hinnessów [?] Heyncza Konsyliarza Dworu Poll.

13wieczyście odstępuie, i Prawa Swoiego dotąd Sobie służącego na Osobę Tegoż zrze-

14ka się; mocen zátym odtąd W. Heyncz będzie wspomnioną Sianożęć w wieczystę

15Swoie Dzierżenie obiąć, i nią tak zarządzić, iak mu się podoba. Stawaiący zaś ia-

16ko iuż zupełnie do wspomnioney Sianożęci traci Prawo, tak nayrnnieyszego do niey

17wstępu mieć nigdy niebędzie, owszem ieśliby iakowa Kwestya o tę Sianożęć za-

18chodziła, i W. Heyncz co na tym tracił, wtedy U. Stawaiący wszelką Szkodę z tąd wyni-

19kaiącą nadgrodzić powinien będzie – mocą zeznania Swoiego – Piotr Kołba pisać

20nieumieiący Krzyżykiem podpisuie się. + –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Cesja od urodzonego Kołby na sianożęć w gruntach żytomierskich na rzecz wielmożnego Heyncza, konsyliarza króla polskiego”.

Objaśnienia: „Sianożęć” – łąka kośna; „za Switynem” [?] – określenie położenia (odczyt niepewny, może nazwa terenowa); „Konsyliarz Dworu Poll.” / „Konsyll. Króla Poll.” – radca dworu (tytuł nadawany przez króla polskiego); „Satysfakcya” – zapłata, zaspokojenie; „Kwestya” – spór, roszczenie; wystawca niepiśmienny – podpis krzyżykiem. Nazwisko wystawcy zapisane „Kotba/Kołba” – przyjęto Kołba. „z Hinnessów” [?] – przydomek Heyncza, odczyt niepewny.

Streszczenie

4/15 X 1794 Piotr Kołba zeznał w grodzie kijowskim w Żytomierzu, że swoją sianożęć dziedziczną w gruntach miasta Żytomierza „za Switynem” [?], sąsiadującą z sianożęciami Sawickiego, Jakuba Portianki [?], dawniej Janickiego, a obecnie Heyncza, oraz od strony Staniszówki, po otrzymaniu pełnej zapłaty odstąpił na wieczność Franciszkowi z Hinnessów [?] Heynczowi, konsyliarzowi dworu polskiego, zrzekając się wszelkich praw; Heyncz może ją objąć i dowolnie nią rozporządzać, a w razie sporu o nią Kołba wynagrodzi mu szkody. Jako niepiśmienny podpisał się krzyżykiem.

Transkrypcja

k. 786 (skan 0301, strona prawa, dół)

k. 786v (skan 0302, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Piątego podług Dawnego –

3a Szesnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście Sta-

6waiący U. Bartłomiey Rzeszelski [?] Tę Tradycyą na Gruncie Dóbr Części Jaropowiec i Strócow-

7ki [?] JW. Karola Trzeciaka Kasztt. Owr. Dziedziczney, na rzecz WW. Protasowickich Podcz. Lwow.

8Matt. przez Urząd Vice-Sęd. Grod. Kijow. sporządzoną, Podpisem Tegoż Urzędu zatwierdzoną

9na Papierze Stępll. Rossyiskim Dwudziesto Kopikowym spisaną, do Xiąg Grod. Kijow.

10w Oblatę podał, w te Słowa: Za Rozkazem Nayiaśnieyszey Jmperatt Jey Mci Kátárzy-

11ny Alexiejowny Samowładnącey Wszystkich Rossyi Pani – Vice-Seregent Sądowy Grod.

12Gnłłu Wttwa Kijowskiego. Z wezwania WW. Andrzeia i Julianny z Mokrzyckich

13Protasowickich Podcz. Lwow. Matt. z mocy Dekretu Exeqtionis Roku Bieżącego Ty-

14siąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego, Dnia Piątego Dawnego, a Szesnastego No-

15wego Stylu Maia między Temiż Wzywaiącemi, a W. Karolem Trzeciakiem Kasztt. Owr. i Urzę-

16dami Exekutoryalnemi Grod. Kijow. w Sądach Grod. Kijow. do Podania Dóbr Części Jaropo-

17wiec i Strócowki [?] Schedy Tegoż W. Kasztelanica Owr. wypadłego na Grunt Wsi Jaropowiec

18na Część Strony Skontumacowáney w Dniu dzisieyszym Trzydziestym Września podług Daw-

19nego, a Jedynastego Octobris podług Nowego Stylu Roku Bieżącego Tysiąc, Siedmset,

20Dziewięćdziesiąt, Czwártego ziachawszy, Jurysdykcyą Swoią na Folwarku tameyszym

21w Przytomności WW. NN. Woyciecha Bortnowskiego, Józefa Zytkiewicza [?] i Jnnych Wielu

22rożnych Kondycyi Osób, tudzież Woźnego Gnłł. Jana Łachowieckiego w Łachowie miesz-

23kaiącego ufundował, i Stron do Stawienia się wzywać zlecił, Na Którym Terminie

24WW. Andrzey i Julianna z Mokrzyckich Protasowiccy Podcz. Lwow. Matt. Strona

25Prawem wyciągaiąca przez U. Woyciecha Borowskiego stanowszy, i naypierw Dekret

26Kompromissarski Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego, Dnia Szóstego

27Márca Nowego Stylu, między Sobą, a W. Karolem Trzeciakiem Kasztt. Owr. ferowány, a

28Roku Tegoż Dnia Piątego Maia Nowego Stylu w Akta Grod. Kijow. wniesiony, Summy

29Pierwszą [?] Cztery Tysiące Trzysta Dziewięćdziesiąt, Trzy Złł. Poll. z Summy Dziesięciu Ty-

30sięcy Złł. Poll. na Ewikcyi u W. Karola Trzeciaka będącey, Drugą Dwa Tysiące Złł. Poll.

31na Skrypt ręczny do Rąk, a zaś resztuiącą Summę Pięć Tysięcy Sześćset, Siedm

32z Summy Dziesięciu Tysięcy Złł. Poll. pozostałą, iako Zeniną [?] za Stawieniem Ewikcyi [?]

33od Tegoż W. Karola Trzeciaka Kasztt. Owr. dla Tychże WW. Protasowickich Matt. wraz z Pro-

34wizyą po Złł. Poll. Osm od Sta przychodzącą, Roku Tegoż Dnia Piątego Maia Nowego Sty-

35lu przed Aktami Grod. Kij.

k. 787 (skan 0302, strona prawa)

1lu przed Aktami Grod. Kijow. od Tychże, na Tymże o niewypłacenie po wyżey wy-

2mienionych Summ otrzymaną Publikatę, Na ostatek Dekret w wykonanie ni-

3nieyszym będący z Dzierżawy [?] Podania Schedy Jaropowieckiey w Summie Sześć Tysięcy

4Trzysta Dziewięćdziesiąt Trzech Złł. Poll. oraz Prowizyi zaległey, i w Winach za Process

5wynikłych do wytrzymania, a zaś od Summy Ewikcyonalney Pięciu Tysięcy Sze-

6śćset Siedmiu Złł. Poll. w Procencie żąda i domawia się; Urząd Ziazdowy nie-

7zważaiąc na niestawienie się Will. Karola Trzeciaka Kasztt. Owr. i nieokazanie

8Kwitów ieśli co wypłacił Prowizyi, naypierw do zlikwidowania Teyże Prowizyi od

9Summ wyż wyrażonych przystąpił, A zapatrzywszy się na Skrypt ręczny Roku

10Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Pierwszego, Dnia Osmego Października w Zyto-

11mierzu od Wgo Karola Trzeciaka Kasztt. Owr. na Summę Dwa Tysiące Złł. Poll. z

12z Prowizyą po Osm od Sta oznaczoną, dany, rachuiąc do Aktu nineyszego za

13Lat Trzy i Dni Trzy, Złł. Poll. Czterysta Osmdziesiąt, Groszy Dwadzieścia Jeden, Dru-

14giey od Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt Trzeciego, Dnia Dwudziestego

15Trzeciego Januarii za Swiadectwem Zápisu Ewikcyonalnego pod tym że Aktem na

16Summę Dziesięć Tysięcy Złł. Poll. w Aktach Kontraktowych Dubieńskich zezna-

17nego, Prowizya po Złł. Poll. Osm od Sta oznaczaiącego za Rok i Miesięcy Osm

18i Dni Dziewiętnaście Złł. Poll. Pięćset Jeden Groszy Dziewiętnaście i pół, za

19Sprzeciwienie się Dekretowi, na zniesienie w górze wyrażoney Publikaty Złł. Poll.

20Dwieście Osmdziesiąt Jeden Groszy Osmnaście; a razem złączoney Summy

21Kapitalney, Prowizyonalney, i za Process wynikłey Trzynaście Tysięcy Dwieście

22Sześćdziesiąt Trzy Złł. Groszy Dwadzieścia Osm i pół, od Will. Karola Trze-

23ciaka Kasztelanica Owruckiego Strony Skontumacowáney dla Wielmożnych

24Protasowickich Podczaszych Lwowskich Małżonków Strony Konwinkuiącey

25należeć postanawia. A w porządku Podania Części pomienioney Groma-

26dę dla Spisania Jnwentarza zwołać, i Arędarza dla Okazania Kontrak-

27tu na Arędę Karczemną wzywać przed Się zlecił, A gdy Urodzony

28Bortnowski Dyspozytor Części pomienioney w mieyscu zwołania Gro-

29mady Jnwentarz gotowy, wielość Mieszkańców Jch Powinności i

30Podatki zawieraiący składa, A Strona na tym Jnwentarzu prze-

31staie; Przeto Urząd Ziazdowy, co do Słowa zaciąga tym

32sposobem – Poddani [kustosz]

k. 787v (skan 0303, strona lewa – tabela)

1Poddani [tabela:]

21. Dymid Mielnik [–/–] – 2 2 – 8 – – – 14 – – – –

32. Kornyi Pochyley [–/–] – 2 2 – – – – – – 2 1 15 12

43. Dmytro Puszkarczuk [2/–] – 2 2 – 6 7 2 10 – 2 1 15 12

54. Kiryło Łoś [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

65. Mikołay Stowbun [6/2] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

76. Wasyl Zabara [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

87. Naum Stelmaszenko [6/1] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

98. Andryi Łatuszczyn [2/–] – 2 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

109. Ułas Łazunow [2/–] – 2 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

1110. Zacharko Pawluczenko [6/2] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

1211. Wasyl Szutz [?] z Synami i Zięciami [6/4] – 3 2 2 6 7 2 10 20 2 1 15 12

1312. Maxym Kisiel [6/2] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

1413. Matwiy Wołodko [6/–] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

1514. Wasylicha Szkiewawa [?] [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 6

1615. Semen Humeniuk [6/2] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

1716. Pawło Łachawków [2/–] – 2 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

1817. Andryi Piwowarczuk [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

1918. Sawko Kryszczuk Assawuła [?] Wolny – – – – – – – – – – – – –

2019. Roman Stelmaszenko [2/–] – 2 2 2 6 – 2 10 – 2 1 15 12

2120. Jwan Prokopenko Tkacz [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

2221. Hrycko Ogrodnik Wolny do utrzymywania Ogrodu – – – – –

2322. Semen Ostapiszyn Siemienny [?] – – – – –

2423. Wasyl Marczuk Wolny do utrzymywania Ogrodu – – – – –

2524. Dawid Stowbuniec [2/–] – 2 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

2625. Klim Gancarz [–/–] – – – – – – – – 14 – – – –

2726. Pawło Gancarz [–/2] – – – – – – – – 20 – – – –

2827. Petro Kuczun Kowal – – – – – – – – 14 – – – –

2928. Kiryło Sowenko [1/–] – 2 2 – 8 3 2 10 – 2 1 15 12

3029. Hukalicha Wdowa [2/–] – 2 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

3130. Kasian Stelmaszenko Kozak wolny – – – – –

3231. Sulimicha Wdowa [2/–] – 2 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

3332. Artem Snitka Stolarz [2/–] – – – – – – – – 20 – – – –

3433. Lewko Łatuszyn [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

3534. Kuzma Nesterczuk [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

3635. Josyp Woźnego Brat [1/–] – 2 2 – 8 3 2 10 – 2 1 15 12

3736. Petro Woźny [2/–] – – – – – – – – 20 – – – –

3837. Ławryn Hukułenko [2/–] – 2 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

3938. Ułas Pataman [?] Tkacz – – – – – – – – 14 – – – –

4039. Maxym Pawluk [6/2] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

4140. Juzko [?] Stiahayło [?] [1/–] – 2 2 – 8 3 2 10 – 2 1 15 12

4241. Tyszko Pobereznik [6/–] – 3 2 2 6 7 2 10 – 2 1 15 12

4342. Niczypor Osmołuk [1/–] – 2 2 – 8 3 2 10 – 2 1 15 12

4443. Niczypor Szeremet [2/–] – 2 2 2 8 [?] 7 2 10 – 2 1 15 12

4544. Hawryło Duczenko [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

4645. Michayło Dubina [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

4746. Kondrat Dobryniec [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 12

4847. Demian Krawczuk [2/–] – 2 2 2 8 [?] 7 2 10 – 2 1 15 12

4948. Jhnat Dobryniec wolny do utrzymywania Ogrodu – – – – –

5049. Jwanicha Drozdycha [–/–] – 2 2 – 8 – 2 10 – 2 1 15 6

5150. Danyło Szewc – – – – – – – – 20 – – – –

k. 788 (skan 0303, strona prawa)

1Jchmć PP. Szlachta Czynsz roczny opłacaiąca [tabela: Numer | imię i nazwisko | Czynsz Złote]

21. Jan Obiedziński Leśniczy do pilnowania Lasów wolny – –

32. Antoni Niedaszkowski – 90.

43. Wawrzyniec Niedaszkowski – 30.

54. Roman Niedaszkowski – 30.

65. Jastrzębska Wdowa – 30.

76. Ławryn [?] Janiszewski – 30.

87. Radko Mozarowski [?] – 30.

98. Jakób Mozarowski [?] – 15.

109. Mikołay Janiszewski – 30.

11Moszko Gierszonowicz za Swiadectwem Kontraktu Roku bieżącego, Dnia Dwunastego Ma-

12ia od Dziedzica danego Podrekttem [?] Urzędu oznaczonego płaci na Rok za Część Jaropowiec i

13Strucówki [?] Złł. Trzy Tysiące Pięćset. Od Poddanych Pługowych Dziewięciu Latem przez Niedziel

14Dwadzieścia Pięć, po Dni Trzy w Tydzień, a Zimą przez Niedziel Dwadzieścia Siedm po Dni Dwa,

15od Jedynastu zaś Ciągłych Latem i Zimą po Dni Dwa w Tydzień robiących przez Niedziel Pięćdzie-

16siąt Dwie Dni Dwa Tysiące Trzysta Pięć, od Tychże Dni Letnich Ciągłych na Rok Czterdzieści Dzień

17Ciągły, rachuiąc po Groszy Piętnaście Złł. Poll. Tysiąc Sto Siedmdziesiąt Dwa Gr. Piętnaście. Za

18Dni Letnich od Tychże Poddanych Ciągłych pieszo odbywanych Sto Dwadzieścia Dzień po Groszy

19Dwanaście licząc Złł. Poll. Czterdzieści Osm. Od Poddanych Jednociągłych i Pieszych Szesnastu La-

20tem i Zimą, przez Niedziel Pięćdziesiąt Dwie po Dni Dwa w Tydzień, a zaś Dni Letnich po Osm

21w Rok robiących wypada Dni Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt Dwa, licząc Dzień po Groszy

22Dwanaście, wynosi Złł. Poll. Siedmset Szesnaście i Gr. Dwadzieścia Cztery. Za Szarwarkowego [?] po-

23towy [?] Ciągłych Dni Sto Dwadzieścia Dzień po Gr. Piętnaście Złł. Sześćdziesiąt, Za Szarwar-

24ków połowy [?] Pieszych i Jednociągłych Dni Osmdziesiąt Cztery, Dzień po Gr. Dwanaście Złł. Trzy-

25dzieści Pięć Gr. Osmnaście, Za Grzybów Sotek Trzydzieści Sześć, Sotkę rachuiąc po Złł. Jede-

26nemu Złł. Trzydzieści Sześć, Za Czerwiec [?] Złł. Osmnaście. Czynszu od Poddanych i Szlachty Złł. Poll.

27Czterysta Czterdzieści Jeden, Podymszczyzny od Poddanych Złł. Sto Pięćdziesiąt Dwa, za Kur

28Siedmdziesiąt Dwie a Gr. Dziesięć, Złł. Dwadzieścia Sześć, Za Jay Sztuk Trzysta Sześćdzie-

29siąt, Jedno po Szelągu Złł. Cztery, za Motków Siedmdziesiąt Dwa Każdy po Gr. Piętná-

30ście Złł. Trzydzieści Sześć, Warsztatowego od Dwóch Tkaczów po Złł. Cztery Złł. Osm, a razem

31złączoney całoroczney Jntraty Sześć Tysięcy Dwieście Pięćdziesiąt Trzy Złł. Gr. Dwadzieścia

32Siedm, Urząd Ziazdowy wynayduie, z Który na Dyspozytora przez WW. Protasowickich

33utrzymywać się maiącego Złł. Sto Pięćdziesiąt, a na Podatek Publiczny za Swiadectwem

34Kwitów przez U. Bortnowskiego złożonych Złł. Sześćset Trzydzieści Sześć wyłączywszy

35resztuiącey czystey Jntraty dla Possessorów Złł. Pięć Tysięcy Pięćset Sześćdziesiąt Sześć

36Gr. Trzy przeznacza – Poddani wszyscy Assawulstwo [?] po Tygodniu, a Stróżę dobową

37w koley odbywać maią. Mliwo wolne w rąb do Lasu na Opał i Reparacya Gruntowa

k. 788v (skan 0304, strona lewa)

1ostrzega się. Arędy Karczemney nadal gdyby Dziedzic nieustanowił, wolność stawienia oney Po-

2ssessorowi zostawuie. Podatek Publiczny ieśliby iakowy zaległy Possessorowie opłacili, ten z Dóbr

3Części zatradowáney wraz z Prowizyą po Osm od Sta wybiorą. Szarwarku połowę od Pod-

4dánych na Reparacyą Gruntową, i utrzymywanie Budowli Folwáczney przeznacza się.

5A po takowym opisaniu Urząd Ziazdowy podług zaciągnionego Jnwentarza Część pomie-

6nioną W. Karola Trzeciaka K. O. Dziedziczną ze wszystkiemi Poddanemi, Ciągłemi, Piesze-

7mi, Szlachtą, Czynszami, Powinnościami od Poddanych Robociznami i Podatkami, Polami, Ła-

8nami, Stawami, Sianożęciami, Młynami, Lasami, Zasiewami, Ozimemi w rowney wielo-

9ści iakowa się teraz znayduie, i podaie, przez WW. Possessorów odiąć się maiącemi z Folwar-

10kiem na tyże Schedzie będącym, i całym Zabudowaniem Folwáczny. Arędą Karczemną

11Jaropowiecką i Strucowiecką, zgoła z tym wszystkim, cokolwiek do tey Schedy należy,

12Dwór tylko mieszkálny Dziedzica, Stáynie, i Ogród Włoski wyłączywszy, i Dziedzicowi do

13mieszkánia zostawiwszy w Tradycyą aktualną WW. Andrzeiowi i Juliannie Protaso-

14wickim Podcz. Lwow. Matt. w Summie Sześć Tysięcy Trzysta Dziewięćdziesiąt Trzy Złł. Pro-

15wizyonálney i Processie narosłey, oraz Prowizyi od Summy Samego W. Protasowickiego Ká-

16pitálney na Procencie rocznym niemniey zrzucaiącey się narastać maiącey, a zaś od Sum-

17my Pięciu Tysięcy Sześciuset Siedmiu Złł. Ewikcyonalney w Prowizyi po Osm od Sta nadal

18należącey, aż do czasu oddania oney Ewiktorowi podaie Possessyą, i one Woźnemu Gnłł.

19Janowi Łachowieckiemu obwołać kazał, Który obwoławszy, przed Urzędem zeznał. A tak

20Urząd Ziazdowy: aby nikt tego Podania nieporuszał pod Winami Prawem opisanemi

21ostrzega – mocą tego Dzieła – Daniel Włochowicz Vice-Ser. Sądowy Grod. Wttwa Kijow. mpa.

22Która Tradycya w Oblatę podana Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey-

23szych Grod. Kijowskich iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tabela poddanych – kolumny: Liczba Poddanych | Woły | Konie | Poddani | Pańszczyzna Letnia | Pańszczyzna Zimowa | Dni Letnie Ciągłe | Dni Letnie Piesze | Podymnego Złote | Kury | Jaia | Czynsz Złote | Motki Sztuki | Gryby [?] Sotka | Czerwone [?] Grosze | Zażynki Dni. W transkrypcji: nr. imię i nazwisko [woły/konie] – wartości kolumn od „Pańszczyzna Letnia” do „Zażynki” (– = kreska lub puste). Cyfrę o kształcie „0” odczytano jako 8 (tak samo pisane „8.” w liczbie porządkowej tabeli szlachty). Wiersze liczb w górnej części strony są przez krzywiznę karty przesunięte ku górze; przyporządkowanie do imion ustalono wg położenia i zgodności z liczbą wołów.

Tytuł marginalny: „Oblata tradycji części Jaropowiec i innych [?] wielmożnego Trzeciaka, kasztelanica owruckiego, dziedzicznych, na rzecz wielmożnych Protasowickich, podczaszych lwowskich, małżonków, nastąpionej”. Rozwiązanie skrótów w tytule (Jnn., Ko.) niepewne.

Objaśnienia: „Tradycya” – wprowadzenie wierzyciela w posiadanie dóbr dłużnika (zabezpieczenie i spłata długu z dochodów); „Dekret Exequtionis” – dekret egzekucyjny; „Vice-Seregent Sądowy Grod. Gnłłu Wttwa Kijowskiego” – wicesregent sądowy grodzki generału województwa kijowskiego; „Strona Skontumacowana” – strona uznana za nieobecną (zaocznie); „Strona Konwinkuiąca / Prawem wyciągaiąca” – strona wygrywająca, dochodząca; „Ewikcya / Zápis Ewikcyonalny” – zapis zabezpieczający sumę na dobrach (ewikcja); „Ewiktor” – ten, kto dał ewikcję; „Akta Kontraktowe Dubieńskie” – akta kontraktów (jarmarku) w Dubnie; „Dyspozytor” – zarządca dóbr; „Pługowi / Ciągli / Jednociągli / Piesi Poddani” – kategorie chłopów wg sprzężaju; „Szarwark” – dodatkowa robocizna przy drogach, groblach itp.; „Podymne / Podymszczyzna” – podatek od dymu (domu); „Motki” – motki przędzy; „Czerwiec” [?] – danina z czerwca (owad dający barwnik) lub opłata w groszach; „Zażynki” – dni robocizny przy rozpoczęciu żniw; „Warsztatowe” – opłata od warsztatu tkackiego; „Assawulstwo” [?] – służba osawuły (posłańca/dozorcy) we wsi, pełniona kolejno; „Mliwo wolne” – wolne mielenie (bez opłaty); „Ogród Włoski” – ogród warzywny; „Gnłł.” – generalny (woźny generalny); „Czytałem Łopczyński mp.” – adnotacja kolacjonującego na k. 786v. Tabele (k. 787v–788) oddano w uproszczonym zapisie wierszowym; liczby i nazwiska w tabeli częściowo niepewne.

Streszczenie

5/16 X 1794 Bartłomiej Rzeszelski [?] podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu tradycję części dóbr Jaropowiec i Strucówki [?], dziedzicznej Karola Trzeciaka, kasztelanica owruckiego, sporządzoną 30 IX / 11 X 1794 przez wicesregenta sądowego grodzkiego generału województwa kijowskiego Daniela Włochowicza na rzecz Andrzeja i Julianny z Mokrzyckich Protasowickich, podczaszych lwowskich. Na mocy dekretu egzekucyjnego z 5/16 V 1794 (sprawa Protasowickich z Trzeciakiem i urzędami egzekucyjnymi grodu kijowskiego) urzędnik zjechał na folwark w Jaropowcu (świadkowie: Wojciech Bortnowski, Józef Żytkiewicz [?] i in.; woźny Jan Łachowiecki z Łachowa). Plenipotent Protasowickich Wojciech Borowski przedłożył dekret kompromisarski z 6 III 1794 (wniesiony do akt 5 V), zasądzający od Trzeciaka 4393 zł z sumy ewikcyjnej 10 000 zł, 2000 zł ze skryptu ręcznego oraz procent od pozostałych 5607 zł, oraz publikatę za niewypłatę. Wobec niestawiennictwa Trzeciaka urząd obliczył zaległe prowizje (ze skryptu z 8 X 1791 – 480 zł 21 gr; od zapisu ewikcyjnego z 23 I 1793, zeznanego w aktach kontraktowych dubieńskich – 501 zł 19½ gr) i koszty (281 zł 18 gr), ustalając łącznie 13 263 zł 28½ gr należne Protasowickim. Następnie, na podstawie przedłożonego przez dyspozytora Bortnowskiego inwentarza, spisano 50 gospodarstw poddanych z powinnościami (pańszczyzna, dni ciągłe i piesze, podymne, kury, jaja, czynsz, motki, grzyby, czerwiec, zażynki) oraz 9 szlachty czynszowej (m.in. Niedaszkowscy, Janiszewscy, Mozarowscy [?]); arendarz Moszko Gierszonowicz płaci 3500 zł rocznie za karczmy. Roczny dochód obliczono na 6253 zł 27 gr; po potrąceniu 150 zł na utrzymanie dyspozytora i 636 zł podatków publicznych czysty dochód dla posesorów wyniósł 5566 zł 3 gr. Ustalono powinności poddanych (osawulstwo, stróża), wolne mliwo i prawo wyrębu na opał i naprawy, zachowano arendę karczemną, zwrot zaległych podatków z prowizją 8%, połowę szarwarku na naprawy folwarku. Urząd podał część Jaropowiec ze wszystkimi poddanymi, szlachtą czynszową, polami, stawami, sianożęciami, młynami, lasami, zasiewami, folwarkiem i karczmami (z wyjątkiem dworu dziedzica, stajni i ogrodu włoskiego) w posesję Protasowickim za sumę 6393 zł z prowizją i dalszym procentem 8% od 5607 zł aż do ich zwrotu; woźny obwołał tradycję.

Transkrypcja

k. 788v (skan 0304, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris, Dnia Piątego podług Dawnego –

3á Szesnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu, Przedemną Józefem Roszkow-

5skim Vice-Reg. Przysięgłł. Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijowskie-

6mi, Osobiście Stawaiący U. Tomasz Moczulski Tranzakcyą między JW. Minskim

7z iedney, á JW. Moszkowskim z drugiey Strony względem Pobereżników i Pasiecznikow

8na Steplł. Papierze spisaną, Podpisami Stron i Przyiacioł zatwierdzoną, do akt Grod:

9Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa – Między JW. Józefem Augustem Minskim Gen.

10Leutt. Woysk i Kawall. Orrów Poll. Szambell. aktualnym Jey Imperatt Mci z iedney, á JW.

11Józefem Moszkowskim Chor. Podll. [?] S.H. [?] Vice-Mar. Żytt. O.S.S.K. z drugiey Strony zawie-

12raiące postanowienie takowe: Jż lubo przez Kontrakt Zastawny Dobr Wczorayszego

13[kustosz:] dnia Dwudziestego

k. 789 (skan 0304, strona prawa)

1dnia Dwudziestego Trzeciego Stycznia, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego w Dubnie mię-

2dzy JW. Kaietanem Minskim Stą Zytt. oycem JW. Generała Minskiego, á W. Janem Gabow-

3skim Woysk. Ciechanow. Prawodawcą JW. Chorążego Moszkowskiego spisany, Kozacy i My-

4śliwy na rzecz Dziedzica exympowani, á nadto przez Jnwentarz od W. Xawerego Minskiego

5Jmieniem JW. Starosty Zytt. dnia Dwudziestego Czwártego Marca Roku tegoż podany

6Pobereżnicy i Pasiecznicy przeciwko opisom Kontraktu Zastawnego w liczbie większey wyłą-

7czeni zostali – Co Possessorowi więcey przeszkody, niżeli Dziedzicowi użytku przynosi; więc JW.

8Minski Kozaków wszystkich i Myśliwego czyli Ptásznika Ciągłem [?], á dwóch Pobereżników

9i tyleż Pasieczników pieszo odbywaiących powinności w Possessyą Zastawną JW. Mosz-

10kowskiemu oddaie, i wyrachowaną z nich Jntratę Złł. Trzysta Siedmdziesiąt Osm Groszy

11Szesnaście, iako też za Spust Stawu na Lat Trzy Złł. Tysiąc Czterysta dawniey Kontraktowa-

12ny, Jntratę roczną Złł. Czterysta Sześćdziesiąt Sześć Gr. Dwadzieścia, á wraz złączoną Sum-

13mę Złł. Osmset Czterdzieści Pięć Gr. Sześć do Jntraty Jnwentarzem podaney Złł. Dwanaście Ty-

14sięcy Sto Pięćdziesiąt Pięć wynoszącey przyłącza – á zatym po Tysiącu Złł. addytamentu wytrą-

15ciwszy z niego corocznie Summę, iako za Dziesięcinę Pszczelną i Oczkową, przychodzić będzie

16według Opisów Kontraktu Zastawnego JW. Moszkowskiemu dopłacać obowiązuie się. Którą

17to Tranzakcyą do pomienionego Kontraktu oraz Jnwentarza stosuiącą się pod warun-

18kami w nich opisanemi Strony obie trzymać, i dopełniać obowiązuią się – Dan w Zyto-

19mierzu dnia Dwudziestego Czwártego Września Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwár-

20tego Roku. J. Aug. Minski G. L. W. R. O. K. [?] – Józef Moszkowski. Maxymilian Potocki [?] Podcz.

21Zytt. O.S.S.K. iako Przyiaciel i Swiadek podpisuię się – Jako Przyiaciel i Swiadek podpisu-

22ię się Michał Kamiński K.Z.K. Która Tranzakcya w Oblatę wniesiona Słowo w Słowo

23iak się w Sobie ma do Xiąg Nineyszych Grodzkich Kijowskich iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata transakcji między jaśnie wielmożnym Mińskim a jaśnie wielmożnym Moszkowskim względem pobereżników i pasieczników”.

Objaśnienia: „Pobereżnicy” – poddani pilnujący brzegów stawów/rzek i lasów (straż), „Pasiecznicy” – poddani zajmujący się pasiekami dworskimi; obie grupy, jak kozacy dworscy i myśliwi, były zwolnione (exympowani) z ogólnych powinności i służyły dziedzicowi. „Kontrakt zastawny” – umowa oddająca dobra w posesję zastawną za sumę pożyczoną; „Possessor” – zastawnik, posiadacz zastawny; „Spust stawu” – dochód ze spuszczenia i odłowu stawu (co trzy lata); „Dziesięcina pszczelna i oczkowa” – danina z pasiek (oczkowe – opłata od uli/„oczek”); „addytament” – dodatek. Rachunek: 378 zł 16 gr + 466 zł 20 gr = 845 zł 6 gr – zgodny z tekstem. Skróty: „Gen. Leutt.” – generał lejtnant; „Kawall. Orrów Poll.” – kawaler orderów polskich; „Chor. Podll.” [?] – chorąży podlaski (zapis w rkp. podobny do „Woll.”; Moszkowski jako chorąży podlaski występuje w akcie 392); „S.H.” [?] – nierozwiązany skrót; „Vice-Mar. Żytt.” – wicemarszałek (sejmiku) żytomierski; „O.S.S.K.” – Orderu Świętego Stanisława Kawaler; „Woysk. Ciechanow.” – wojski ciechanowski; „Prawodawca” – plenipotent; „Podcz. Zytt.” – podczaszy żytomierski; „K.Z.K.” – prawdopodobnie komornik ziemski kijowski; podpis Mińskiego „G. L. W. R. O. K.” [?] – zapewne „generał lejtnant wojsk, (polskich) orderów kawaler”. „Ciągłem” [?] – zapewne „ciągłym” (pełniącego powinność ciągłą, z sprzężajem), w przeciwieństwie do pobereżników i pasieczników „pieszo odbywających powinności”. „Ussi” [?] u góry karty – nieczytelny dopisek. „Wczorayszego” – Dobra Wczorajsze (Wczoraiszcze).

Streszczenie

5/16 X 1794 Tomasz Moczulski podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed wiceregentem Józefem Roszkowskim) transakcję zawartą w Żytomierzu 24 IX 1794 między Józefem Augustem Mińskim, generałem lejtnantem, kawalerem orderów polskich i szambelanem, a Józefem Moszkowskim, chorążym podlaskim, wicemarszałkiem żytomierskim, kawalerem Orderu św. Stanisława. Przy kontrakcie zastawnym na dobra Wczorajsze, spisanym w Dubnie 23 I 1793 między Kajetanem Mińskim, starostą żytomierskim (ojcem generała), a Janem Gabowskim, wojskim ciechanowskim, plenipotentem Moszkowskiego, kozacy i myśliwi zostali wyłączeni na rzecz dziedzica, a inwentarzem podanym 24 III 1793 przez Ksawerego Mińskiego w imieniu starosty wyłączono ponad kontrakt także pobereżników i pasieczników, co szkodziło posesorowi. Generał Miński oddaje więc w posesję zastawną Moszkowskiemu wszystkich kozaków i myśliwego (ptasznika), dwóch pobereżników i dwóch pasieczników, a wyliczony z nich dochód 378 zł 16 gr oraz dochód ze spustu stawu (dawniej 1400 zł na trzy lata, rocznie 466 zł 20 gr), razem 845 zł 6 gr, dolicza do dochodu inwentarzowego 12 155 zł; po potrąceniu 1000 zł dodatku (za dziesięcinę pszczelną i oczkową) zobowiązuje się dopłacać Moszkowskiemu co rocznie wynikającą sumę według kontraktu zastawnego. Transakcja uzupełnia kontrakt i inwentarz; podpisali strony oraz świadkowie Maksymilian Potocki [?], podczaszy żytomierski, i Michał Kamiński, K.Z.K.

Transkrypcja

k. 789 (skan 0304, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Szóstego podług Dawnego –

3á Siedmnastego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Józefem Roszkowskim

5Vice-Reg. Przysięgłł Grod. Wttwa Pottu Kijow. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście Sta-

6waiące W.X. Jakób Lewicki Proboszcz Nastawski [?] z iedney, á W. Józef Popławski z drugiey

7Strony, zdrowi będąc na Ciele i Umyśle, odstąpiwszy Swoiey właśney należney Juryzdykcyi,

8á pod teraźnieysze dobrowolne zeznanie Swoie całe się poddaiąc i wiedząc wiadomo,

9iawno czyniąc, ustnie i dobrowolnie zeznaią – Jż Zeznawaiące maiąc Sprawę Mani-

10festami, Terminami od Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego nawza-

11iem pod siebie do różnych Juryzdykcyi wyniesionemi zaczętą, Dekretami tak w Są-

12dzie Zupełnym Grod: Wttwa Braclł. iako i Ziazdowemi, niemniey w Sądzie Konsystorza

13[kustosz:] Ruskiego Kijow.

k. 789v (skan 0305, strona lewa)

1Ruskiego Kijow. Rythus Graeco Uniti zapadłemi, obiętą, w który Sprawie gdy Strony Obydwie

2zupełną Satysfakcyą tak w okolicznościach Sprawy uczynkowey iako i Prawney tyczących się

3nawzaiem Sobie uczynili, i na tym poprzestaią; Przeto Process wszystek obostronnie rozpoczęty,

4Dekreta tak w Juryzdykcyach Swieckich, iako też Duchownych ferowane, Manifesta i Pozwy

5kassuią, niszczą i za nieważne mieć chcą, i żadnego zwrotu w Pretensyach wzaiemnie do Sie-

6bie mianych Sobie i Następcom Swoim niezostawuią – mocą dobrowolnego zeznania Swe-

7go – X. Ja. Lewicki Paroch Nastawski [?] – Józef Popławski –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit wzajemny księdza Lewickiego i wielmożnego Popławskiego z procesu w duchownym i świeckim sądzie toczonego”.

Objaśnienia: „Kwit wzajemny” – obustronne pokwitowanie i umorzenie sporu; „Manifesta, Terminy, Pozwy” – protestacje, terminy sądowe i pozwy; „Sąd Zupełny Grodzki Województwa Bracławskiego” – pełny skład sądu grodzkiego bracławskiego; „Ziazdowe [dekrety]” – dekrety sądów zjazdowych (granicznych/polubownych na gruncie); „Konsystorz Ruski Kijowski Rythus Graeco Uniti” – sąd duchowny (konsystorz) metropolii kijowskiej obrządku greckounickiego; „uczynkowa i prawna” sprawa – kwestie faktyczne (szkody, czyny) i prawne; „kassuią” – unieważniają; „Pretensye” – roszczenia. Wystawca duchowny tytułuje się w tekście „Proboszcz”, w podpisie „Paroch” – proboszcz unicki; przymiotnik od parafii „Nastawski” [?] – odczyt niepewny (być może Nastawka/Nastawki).

Streszczenie

6/17 X 1794 w grodzie kijowskim w Żytomierzu ks. Jakub Lewicki, paroch (proboszcz unicki) nastawski [?], oraz Józef Popławski zeznali, że spór, który toczyli od 1793 r. manifestami, terminami i pozwami w różnych jurysdykcjach – zakończony dekretami pełnego sądu grodzkiego bracławskiego, sądów zjazdowych oraz konsystorza ruskiego kijowskiego obrządku greckounickiego – zakończyli wzajemnym zaspokojeniem wszystkich roszczeń faktycznych i prawnych. Cały proces, wydane dekrety świeckie i duchowne, manifesty i pozwy kasują i uznają za nieważne, nie zostawiając sobie ani następcom żadnych pretensji.

Transkrypcja

k. 789v (skan 0305, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Dziewiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim archiw.

5Przysięgł. Grod. Kij. do tego aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście stawaiąc U. Mi-

6kołay Kamiński Memoryał od JW. Metropolity Rostockiego w Sprawie z W. Soroczyńskim

7do JW. Szeremetoffa Gub. Zasł. w żądaniu w nim wyrażonym podany, wraz z Rezolucyą od

8JW. Gubernatora zyskaną, na Papierze Prostym z przyszytym arkuszem Stępll. Kraiowym

9napisany do akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Słowa – Do JW. Generał Majora w armii

10Primier Majora Leyb-Gwardyi Konnego Pułku Gubernatora Zasławsk. i Kawalera. Bazylego

11de Szeremeteff. nota. Miałem Sprawę w Sądzie Grod. Kijow. z Jmć Pm Soroczyńskim o

12Kalkulacyą z Rzędu [?], Którą Temże Sąd odesłał na Ziazd, na który sprowadzony Sędzia Wiell.

13Włochowicz, Vice-Ger. Grz. Kij. dostateczny niezebrawszy z Tegoż Jmć Pa Soroczyńskiego

14Kalkulacyi, ani moich Pretensyi sprawiedliwych, i tłumaczeniach nieprzyiowszy, wynalazł

15niesłusznie z rzeczoney Kalkulacyi odemnie należeć dla Tegoż Złł. Dziewięć Tysięcy Dzie-

16więćset, przez co mnie mięgzył [?], gdy zaś appellacyą do Sądu Zupełnego Grod. Kij. zakła-

17dałem, tey przeciwko wyraźnemu Prawu Konstytucyi Tysiąc, Siedmset, Osmdziesiąt Czwár-

18tego Roku i innym wieloliczym niedopuścił; Zaczym JW. Pan Dobrodziey z powodu

19przeciwko wyraźnemu Prawu przez Sędziego Ziazdowego postąpienia Exekucyą Dekretu Zia-

20zdowego, do czasu rozsądzenia się w Sądzie Zupełnym Grod. Kij. zawiesić raczy, Teodozyusz

21Rostocki M.C.R. Ziazdowy Sąd appellacyi do Sądu Zupełnego Tego, od którego Tenże

22wyznaczony, wzbraniać niemoże, i dlatego Exekucyą wstrzymać do rozpoznania Zupeł-

23nego Sądu zasiadania, który co się dotycze appellacyi postąpi na Fundamencie przy-

24zwoitych Praw. Gubernator B. de Szeremeteff mp. Który Memoryał z Rezolucyą Sło-

25wo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod. Kijow. iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata memoriału od jegomości księdza Rostockiego, metropolity, w sprawie z wielmożnym Soroczyńskim do jaśnie wielmożnego Szeremetowa, gubernatora”.

Objaśnienia: Teodozy Rostocki – unicki metropolita kijowski („M.C.R.” – Metropolita Całej Rusi); Wasilij (Bazyli) Szeremietiew – generał major armii rosyjskiej, premier-major lejbgwardii Pułku Konnego, gubernator (namiestnik) zasławski (gubernia izjasławska, utworzona po II rozbiorze); „Rezolucya” – postanowienie gubernatora na memoriale; „Stępl Kraiowy” – papier stemplowy krajowy; „Kalkulacya” – obrachunek; „Ziazd” – sąd zjazdowy na gruncie; „Sędzia Wiell. Włochowicz, Vice-Ger. Grz. Kij.” – Dominik Włochowicz, wicegerent (wiceregent) grodzki kijowski, wyznaczony sędzia zjazdowy; „mięgzył” [?] – odczyt niepewny (może „zmięgczył”/„mięszał” – skrzywdził); „Konstytucya 1784” – sejmowa konstytucja (o apelacjach od sądów zjazdowych?), na którą powołuje się metropolita; „Pan Dobrodziey” – grzecznościowe zwrócenie się do gubernatora; „mp.” – manu propria, własnoręcznie. „z Rzędu” [?] – może „z Rządu” (z zarządu, administracji dóbr) – odczyt niepewny.

Streszczenie

9/20 X 1794 Mikołaj Kamiński podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) memoriał metropolity Teodozego Rostockiego do generała majora Bazylego (Wasilija) Szeremietiewa, gubernatora zasławskiego, wraz z jego rezolucją. Metropolita pisał, że sąd grodzki kijowski odesłał jego sprawę z Soroczyńskim o obrachunek z administracji [?] na zjazd, gdzie sędzia zjazdowy Włochowicz, wicegerent grodzki kijowski, nie rozpatrzywszy należycie rachunków Soroczyńskiego ani jego słusznych pretensji, niesłusznie przysądził Soroczyńskiemu od metropolity 9900 zł, a następnie wbrew konstytucji z 1784 r. nie dopuścił apelacji do pełnego sądu grodzkiego kijowskiego; prosił więc o zawieszenie egzekucji dekretu zjazdowego do rozstrzygnięcia w pełnym sądzie. Gubernator Szeremietiew postanowił, że sąd zjazdowy nie może bronić apelacji do sądu, który go wyznaczył, i nakazał wstrzymać egzekucję do rozpoznania sprawy przez pełny sąd, który w kwestii apelacji postąpi według praw.

Transkrypcja

k. 789v (skan 0305, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Dziesiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim

5[kustosz:] Archiwistą Przysiętł.

k. 790 (skan 0305, strona prawa)

1Archiwistą Przysięgłł Grod. Kij. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kij. Osobiście Sta-

2waiący U. Jerzy Obertyński Jmieniem W. Teodora Saftenka J.Z.K. i z mocy Plenipotencyi Sobie

3od Tegoż daney i służącey czyniący, zdrowy będąc na Ciele i Umyśle odstąpiwszy Swoiey właś-

4ney, należney Ziemskiey Juryzdykcyi, Prawa, Sądu, á pod teraźnieysze dobrowolne zeznanie Swo-

5ie Kwitowe, całe się poddaiąc i wiedząc, wiadomo, iawno czyniąc, ustnie i dobrowolnie

6zeznaie. Jż Zeznawaiący Summę Kapitalną Złł. Poll. Sto Czterdzieści Cztery wraz z Quitą

7Grzywien Czternastu od W. Kazimierza Ilinicza Woysk. Nowogr. dla W. Teodora Saftenka

8Jnstyg. Zie. Kij. Dekretem Ziems. Kijow. Roku Teraźnieyszego dnia Drugiego Dawnego á Trzy-

9nastego nowego Stylu Września między Temiż W. Iliniczem W.N. z iedney, á W. Saften-

10kiem J.Z.K. z drugiey Strony zapadłym przysądzoną, na dniu Dwudziestym Października

11Veteris Styli Roku Bieżącego, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego do zapłace-

12nia nakazaną, gdy W. Ilinicz W.N. Summę wyż wyrażoną wraz z Quitą do Rąk mo-

13ich nieczekaiąc Terminu dnia Dwudziestego Października Veteris Styli przedwcześnie na

14dniu dzisieyszym, to iest: Dziesiątym Dawnego, á Dwudziestym Pierwszym Nowego Stylu

15Octobris Roku teraz bieg maiącego wypłaca; Przeto z odebrania takowey Summy Kapitalney

16Czerwonych Złotych Osmiu, to iest: Złł. Sto Czterdziestu Czterech iako też i Quity Grzywien Czter-

17nastu pomienionego W. Kazimierza Ilinicza opłacaiącego Jmieniem W. Teodora Saf-

18tenka J.Z.K. kwituie – mocą dobrowolnego zeznania Swego. Jerzy Obertyński mmp.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit jegomości wielmożnego Saftenka, instygatora ziemskiego kijowskiego, na rzecz wielmożnego Ilinicza, wojskiego nowogrodzkiego, z wypłacenia 144 zł i kwity”.

Objaśnienia: „J.Z.K.” – Instygator Ziemski Kijowski (rozwinięcie w tekście: „Jnstyg. Zie. Kij.”); „W.N.” – Wojski Nowogrodzki („Woysk. Nowogr.”); „Quita” (kwita) – sądowa kara pieniężna (grzywny) zasądzana na rzecz strony/urzędu, tu 14 grzywien; „Summa Kapitalna” – należność główna; „Veteris Styli” – według starego stylu (kalendarza juliańskiego); „Czerwone złote” – dukaty: 8 czerwonych złotych = 144 zł polskich (po 18 zł). „mmp.” – manu mea propria, ręką własną.

Streszczenie

10/21 X 1794 w grodzie kijowskim w Żytomierzu Jerzy Obertyński, z plenipotencji Teodora Saftenka, instygatora ziemskiego kijowskiego, zeznał, że Kazimierz Ilinicz, wojski nowogrodzki, przed terminem 20 X (st. st.) wyznaczonym dekretem ziemskim kijowskim z 2/13 IX 1794 wypłacił przysądzoną Saftenkowi sumę kapitalną 144 zł polskich (8 czerwonych złotych) wraz z kwitą 14 grzywien; w imieniu Saftenka kwituje go z tej wypłaty.

Transkrypcja

k. 790 (skan 0305, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Dziesiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim Archi.

5Przysięgłł Grod. Kij. do tego aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kij. Osobiście Stawaiący

6Urw. Wincenty Łuniewski [?] W. Antoniego Pieńkowskiego Stty Przytuskiego [?] z iedney, á Jerzy Si-

7korski JW. Józefa Pruszyńskiego Kasztt. Żyttgo O.S.S.K. z drugiey Strony Jmieniem, i z mocy

8Plenipotencyów od Tychże do wszelkich generalnie czynności Sobie służących, czyniące,

9zdrowi będąc na Ciałach i umysłach ustnie i dobrowolnie zeznaią. Jż co Dekretem Grod.

10Kijow. Roku Bieżącego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego, dnia Drugiego

11Dawnego, á Trzynastego Nowego Stylu Maia zapadłym nakazano było: ażeby JW. Kasztt.

12Pruszyński Kasztt. Żytt. na dniu dzisieyszym, to iest: Dwudziestym Miesiąca Września

13Starego Stylu przed aktami Nineyszemi Grod. Kij. Pracowitt. Jakima Oyca, i Chwedora

14Tegoż Syna Poddanych z dóbr Wsi Sawkiewicz [?] do Wsi Zarubiniec po Lustracyi Komino-

15wego uszłych wraz z Żoną Chwedora, Dziećmi i całym Majątkiem, tudzież z nadgrodze-

16niem za dnie robocze na Rok po Złł. Dwadzieścia Pięć od czasu Aresztu i Quitą Grzy-

17wien Czternastu W. Antoniemu Pieńkowskiemu Stście Przytuskiemu podwr. [?] wydał, á W.

18Pieńkowski Stta Przytuski żeby Kunicy Grzywien Pięćdziesiąt za Chwedora Żonę Poddankę

19[kustosz:] Zarubiniecką

k. 790v (skan 0306, strona lewa)

1Zarubiniecką na tymże samym dniu i przed Temiż aktami do Rąk JW. Pruszyńskiego K.Z.

2pod podobnymże Rygorem zapłacił. Któremu to Dekretowi, ponieważ JW. i W. Zeznawaiących

3Pryncypałowie we wszystkim zupełną Sobie na Terminie dzisieyszym uczynili Satysfakcyą,

4Przeto WW. Zeznawaiące z mocy Sobie udzieloney, Tychże Pryncypałów Swoich nawzaiem

5wiecznemi czasy kwituią, Salwy żadney do upomnienia się dla żadnego z Pryncypałów Swo-

6ich niezostawuią, i Process w Sprawie wyżey wymieniony zaszły umarzaią – mocą dobro-

7wolnego zeznania. Wincenty Łuniewski [?] mpa. Jerzy Sikorski.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit jaśnie wielmożnego Pruszyńskiego, kasztelana żytomierskiego, i wielmożnego Pieńkowskiego, starosty przytuskiego [?], nawzajem z wydania poddanych”.

Objaśnienia: „K.Z.” – kasztelan żytomierski; „Stta Przytuski” [?] – starosta (tytularny?) przytuski, odczyt niepewny (może Przyłuski); „Lustracya Kominowego” – spis dymów (lustracja podatku kominowego, czyli podymnego), po którym poddani zbiegli; „nadgrodzenie za dnie robocze … po 25 zł na rok od czasu aresztu” – odszkodowanie za utracone dni pańszczyzny; „Quita” – sądowa kara pieniężna; „Kunica” – opłata za wydanie poddanki za mąż poza dobra pana (tu 50 grzywien za żonę Chwedora, poddankę zarubiniecką); „Rygor” – sankcja wykonawcza; „Pryncypał” – mocodawca; „Salwa” – zastrzeżenie praw. „podwr.” [?] – nierozwiązany skrót. Nazwa wsi pochodzenia zbiegów „Sawkiewicz” [?] – odczyt niepewny.

Streszczenie

10/21 X 1794 w grodzie kijowskim w Żytomierzu Wincenty Łuniewski [?], plenipotent Antoniego Pieńkowskiego, starosty przytuskiego [?], i Jerzy Sikorski, plenipotent Józefa Pruszyńskiego, kasztelana żytomierskiego, zeznali, że dekret grodzki kijowski z 2/13 V 1794 nakazał Pruszyńskiemu wydać Pieńkowskiemu 20 IX st. st. poddanych Jakima i jego syna Chwedora, zbiegłych po lustracji kominowej ze wsi Sawkiewicz [?] do wsi Zarubiniec, wraz z żoną Chwedora, dziećmi i majątkiem, z wynagrodzeniem za dni robocze po 25 zł rocznie od czasu aresztu i kwitą 14 grzywien, a Pieńkowskiemu zapłacić Pruszyńskiemu 50 grzywien kunicy za żonę Chwedora, poddankę zarubiniecką. Ponieważ mocodawcy wzajemnie się zaspokoili, plenipotenci kwitują ich na wieczność i umarzają proces.

Transkrypcja

k. 790v (skan 0306, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Octobris; Dnia Dziesiątego Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu. Przedemną Piotrem Zeleskim archi.

5Przysięgłł Grod. Kijow. do tego Aktu użytym. i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Stawaiący

6osobiście W. Teodor Starubinski Burgr. Grod. Żytt. zdrowy będąc na Ciele i Umyśle, odstąpiw-

7szy Swoiey właśney należney Ziemskiey Juryzdykcyi, Prawa, Forum, Pottu i Wttwa, á pod teraź-

8nieysze dobrowolne zeznanie Kwitowe całe się poddaiąc i wiedząc, wiadomo, iawno czy-

9ni, ustnie i dobrowolnie zeznaie – Gdy W. Stanisław Umiński Szmbll. Dworu Poll. Sum-

10mę Pięć Tysięcy Pięćset Złł. Poll. w Złocie wraz z Prowizyą po Pięć od Sta Dekretem Zie. [?] Kij.

11Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego, dnia Dziesiątego Września podług

12Dawnego, á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu między mną Zeznawaiącym

13z iedney, á W. Stanisławem Umińskim S.D.P. z drugiey Strony nakazaną, zapadłym

14oraz Winy za Publikatę i Kontrawencyą na dniu Piętnastym Dawnego, á Dwudzie-

15stym Szóstym Nowego Stylu Lutego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Ro-

16ku przed aktami Grod. Kij. z tegoż Dekretu otrzymaną, w Lachowcach w Roku idą-

17cym Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártym Dnia Dziewiątego Maia do Rąk

18mnie Zeznawaiącego zapłacił; Przeto Ja Zeznawaiący tak z Summy Pięciu Tysięcy Pięciu-

19set Złł. Kapitalney oraz Prowizyonalney od niey, i za Publikatę i Kontrawencyą wyniktey

20Tegoż W. Stanisława Umińskiego S.D.P. Potomków i Successorów Jego z Potomkami i Succe-

21ssorami wiecznemi i nieodzownemi Kwituie czasy, mocą dobrowolnego zeznania. Teo-

22dor Starubinski B.G.Ż. [?] mpa.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Kwit wielmożnego Starubińskiego, burgrabiego grodzkiego żytomierskiego, na rzecz wielmożnego Umińskiego, szambelana dworu polskiego, z wypłacenia 5500 zł monety”.

Objaśnienia: „Burgr. Grod. Żytt.” – burgrabia grodzki żytomierski; „S.D.P.” – szambelan dworu polskiego (rozwinięcie w tekście: „Szmbll. Dworu Poll.”); „w Złocie” – w monecie złotej; „Prowizya po pięć od sta” – odsetki 5% rocznie; „Winy za Publikatę i Kontrawencyą” – kary sądowe za ogłoszenie (publikatę) niewykonania dekretu i za jego naruszenie (kontrawencję); „Forum, Pottu i Wttwa” – sąd, powiat i województwo (zrzeczenie się własnej jurysdykcji). Skrót w podpisie odczytany „B.G.Ż.” [?] (zapis podobny do „BSPZ”). Skrót dekretu „Zie. Kij.” [?] – dekret ziemski kijowski, odczyt niepewny.

Streszczenie

10/21 X 1794 w grodzie kijowskim w Żytomierzu Teodor Starubiński, burgrabia grodzki żytomierski, zeznał, że Stanisław Umiński, szambelan dworu polskiego, zapłacił mu w Lachowcach 9 V 1794 sumę 5500 zł polskich w złocie wraz z 5% prowizją, nakazaną dekretem [ziemskim?] kijowskim z 10/21 IX 1793, oraz winy za publikatę i kontrawencję uzyskane z tego dekretu przed aktami grodzkimi kijowskimi 15/26 II 1794; kwituje Umińskiego i jego potomków z sumy kapitalnej, prowizji i win na wieczność.

Transkrypcja

k. 790v (skan 0306, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Dziesiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim

5archiw. Przysięgłł Grod. Kij. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kij. Stáiąc

6osobiście W. Antoni Sawicki Cześ. Chełl. Dekret Ziazdowy w Rohuźny między Sobą,

7[kustosz:] á JW. Rybińskim K.O.

k. 791 (skan 0306, strona prawa)

1á JW. Rybińskim Kasztt. Owr. zaocznie się maiącym i W. Nosarzewskim i innemi przez Urząd

2Grod. Kijow. Vice-Ger. z Linami Dwoma na Papierze Stępll. Kraiowym napisany, Podpisem

3Urzędu przy Pieczęci na Laku Czerwonym wyciśniony zmocniony, do akt Grod. Kijow. w Obla-

4tę podał, w te Słowa – Działo się na Gruncie Dobr Wsi Rohuźny w Wttwie i Pottie Kijow. leżących

5w Rezydencyi W.X. Bazylego Dorondowskiego [?] Parocha Tameyszego Roku Tysiąc, Siedmset, Dzie-

6więćdziesiąt, Czwártego, według Starego Stylu Miesiąca Sierpnia Dwudziestego Dziewiątego á

7według Nowego Września Dziewiątego dnia – W Przytomności WW. i UU. Ichmć PP. Felixa Ale-

8xandra dwoyga Jmion Niewiarowskiego, Pawła Burkatha Chor. Kawall. Nar. Adolfa Sawic-

9kiego Cześ. Chełl. Tomasza Markowskiego, Szczepana Mężyńskiego i innych Wielu, tudzież

10Woźnego Gnttu Wttwa Kijow. i innych Opatt. Kazimierza Johanowicza [?] Dziś tu temu Posługują-

11cego – Nayiaśnieyszey Katarzyny Alexiejowny Samowładnącey Całą Rossyą Pani mojey Miło-

12ściwey. Vice-Ger. Sądowy Grod. Gnttu Wttwa Kijow. z Wezwania W. Antoniego Sawickiego

13Cześ. Chełl. za okazaniem Dekretu Sądu Zupełnego w Roku Teraźnieyszym Tysiąc, Siedmset,

14Dziewięćdziesiąt, Czwártym, Dnia Piętnastego podług Dawnego, á Dwudziestego Szóstego

15Lipca podług Nowego Stylu, między W. Antonim Sawickim Cześ. Chełl. JW. Józefem Mosz-

16kowskim Chor. Podll. O.S.S.K. W. Antonim Nosarzewskim JW. Maryanną z Hańskich Mosz-

17kowską Chor. Podll. W. Woyciechem Wierzbickim, Tegoż Jmienia Sikorskim, Antonim

18Zdziennickim i JW. Antonim Rybińskim Kasztt. Owr. wypadłego: Aby Pozwani na których

19Publikata otrzymana iest, odbywaiąc Winy Sprzeciwienia się Zakład Starościnski [?] Jeden

20á na zniesienie Publikaty Quit Cztery Czternastu Grzywien do Rąk Powoda, lub Umoco-

21wanego na niżey oznaczyć się maiącym Ziezdzie pod WW. zapłacili przysądzaiącego

22á na uskutecznienie powyższego Dekretu Sądu Swego, Ziazd Sądu Swego, albo Jedney

23Sądowey, czyli Namiestniczey Osoby Urzędu Swego na Gront Wsi Rohuźny na Dzień

24Dwudziesty Dziewiąty Augusti Dawnego Stylu w Roku Teraźnieyszym oznaczaiącego,

25Regułę poprzedniczego Dekretu we wszystkim uskutecznić, i całą Sprawę podług Pra-

26wa i Sprawiedliwości rozsądzić, niemniey przychyliwszy się do Manifestu W. Sikorskie-

27go Roku Bieżącego, Dnia Czternastego Julii Veteris Styli w Xięgach Swych zaniesio-

28nego, Process na Tymże otrzymany zrezolwować zalecaiącego, na Gront i miysce wy-

29żey na akcie wyrażone ziachawszy, i Juryzdykcyą Swoią przywołaniem Woźnego ogło-

30siwszy, dla Swięta w ten dzień Scięcia Sgo Jana będącego, i nadspieszaiącego Zachodu

31Słońca, Też Juryzdykcyą Temuż Woźnemu do Dnia następuiącego odwołać rozkazał,

32nazaiutrz zaś to iest: podług Dawnego Stylu Dnia Trzydziestego, á według Nowego Dnia

33Dziesiątego Września, Też Juryzdykcyą ogłoszeniem Woźnego ponowiwszy, Stron do Sta-

34wienia się przywołać zalecił, Na którym Terminie W. Antoni Sawicki Cześ. Chełl.

35Powód oczewisto. JW. Józef Moszkowski Chor. Podll. O.S.S.K. Pozwany przez W. Felixa Ale-

36xandra dwoyga Jmion Niewiarowskiego, W. Antoni Nosarzewski Por. Kawll. Nar. Dobr

37Wsiów Rohuźny i Bilijowki [?] Dziedzic, JW. Maryanna z Hańskich Moszkowska Chor.

38[kustosz:] Podll. i W. Woyciech

k. 791v (skan 0307, strona lewa)

1Podll. i W. Woyciech Wierzbicki Pozwany, przez Tegoż W. Woyciech Sikorski Pozwany oczto. W. An-

2toni Zdziennicki Pozwany przez W. Woyciecha Sikorskiego, U. Szczepan Łeniewski [?] Pozwany oczto.

3Roboczy Łesko Łęczuk [?], Samuyło Połowski [?], i Cała Gromada Rohuźniańska przez wyżey wyra-

4żonego W. Felixa Alexandra Niewiarowskiego. A lubo JW. Rybiński Kasztt. Owr. i na dzisiey-

5szym Terminie Ziazdu, ani Sam przez Się, ani przez Plenipotenta niestawiwszy się, i Kompáryzyi nie-

6dopełnił; gdy iednak teraźnieysze twoiący dzieło Dekret, po sprzeciwieniu się poprzedniczemu

7Dekretowi Sądu Zupełnego Roku Bieżącego Dnia Osmnastego Kwietnia Veteris Styli wypadłe-

8mu, i po otrzymaney na Terminie Dnia Osmego Czerwca Ejusdem anni et Styli i Publikácie

9Powtórny Ziazd rozkazał Dekret poprzedniczy uskutecznić, i całą Sprawę osądzić zlecił; Przeto

10Urząd Ziazdowy, niezważaiąc na niestawienie się JW. Rybińskiego Kasztt. Owr. Stronom Sta-

11waiącym Sprawę wprowadzać każe, A w prowadzeniu Ponieważ Dekret Sądu Zupełnego

12na dzisieyszym Ziezdzie Wszystkim Pozwanym na których Publikata iest otrzymana, Winy

13Sprzeciwienia się i na zniesienie Publikaty przysądzone zapłacić nakazał, Process na U. Si-

14korskim otrzymany zrezolwować zalecił, od którego uwalniaiąc się W. Sikorski Manifest

15w Dekrecie wymieniony złożywszy, dopuszczenia Siebie do Przysięgi: Jako nie na zwłokę zad-

16ną Sprawiedliwości, ale przez Słabość Swoią na Pierwszym Terminie stanąć niemógł,

17doprasza się. Strona zaś Powodowa W. Sawicki wykonania Przysięgi nieżądaiąc od Wgo

18Sikorskiego, i U. Szczepanowi Łeniewskiemu [?] puszczaiąc w niepamięć wyrządzane przez

19Tegoż sobie przykrości, Obóch od Processu Sądownie uwalnia; Przeto Urząd Ziazdowy uskut-

20teczniaiąc Dekret, z którego ta dzieie się czynność nakazuie: Ażeby JW. Antoni Rybin-

21ski Kasztt. Owr. W. Antoni Nosarzewski i W. Antoni Zdziennicki odbywaiąc Winy Sprze-

22ciwienia się Zakład Starościnski [?] Jeden, i na zniesienie Publikaty Quit Cztery Czternastu

23Grzywien do Rąk Strony Powodowey Jeden do Drugiego nieodwołuiąc się zapłacili, á

24to nieodstępnie, aże ci iż przeciwiąc się tak Dekretowi Sądu Zupełnego, iako i Teraźnieysze-

25mu Wyrokowi, tych Win przysądzonych na dzisieyszym Terminie niepłacą, á z tąd Rygor

26tymże Dekretem oznaczony na Siebie ściągaią; więc Urząd Ziazdowy iako nieposłusz-

27nych Prawu, Dekretowi i Wyrokowi Swemu publikować dopuszcza, i do ogłoszenia tey

28Publikaty Woźnego Sobie przytomnego oznacza, Który przed Jzbą fundowaney Juryz-

29dykcyi stanowszy, w Przytomności UU. Ichmć PP. Tomasza Markowskiego i Szczepana

30Mężyńskiego na JW. Antonim Rybińskim Kasztt. Owr. WW. Antonim Nosarzewskim

31i Tegoż Jmienia Zdziennickim wyniosłym głosem Woźnowskim WW. ogłosił, i tego

32ogłoszenia prawdziwą przed Urzędem Ziazdowym uczynił i zeznał Relacyą – Po którym

33ogłoszeniu Publikaty Urząd Ziachały, Stronom Stawiącym się dalej w Sprawie postę po-

34wać zaleca. A w postępowaniu Ponieważ Sprawa z Gruntu i Possessyi wynikaiąca

35o różne Szkody i Niedobory utworzona iako się z wniesienia Sprawy i z położonych Do-

36kumentów okazuie, bez wywodu Swiadectw obeyść się niemoże; Przeto Urząd Ziazdo-

37[kustosz:] wy Punkta Pytań

k. 792 (skan 0307, strona prawa)

1wy Punkta Pytań dowodzące, tudzież Regestr Swiadków spisać, i podpisane Sądowi Swemu

2złożyć zleca, co gdy Strona Powodowa dopełniła, Strona zaś Pozwana JW. Rybiński Kasztt. Owr.

3Przeszły, W. Nosarzewski Teraźnieyszy Dobr Wsiów Rohuźny i Bilijowki [?] Dziedzic, ani W.

4Zdziennicki żadnych obron nieczyniąc, niedaią Odpowiedzi, tylko U. Szczepan Łeniewski [?] na

5Domieszczenie [?] Siebie w Punkcie Drugim. Swoią Odpowiedź podaie, i na Wszystkich Swiadków przy-

6staie; więc Urząd Ziachały tę Odpowiedź przyiowszy, Swiadków wprowadzać każe – Az pro-

7wadzonych, do słuchania Jnkwizycyi przystępuie. Po których wysłuchanych, Strony na nie-

8które Swiadków zaprzysiądz obowiązuie. A ponieważ W. Antoni Sawicki Cześ. Chełl. i U.

9Szczepan Łeniewski [?] poklęknąwszy przed Ukrzyżowanym Chrystusem Panem zwykłą

10przysięgli Rothą; Przeto Sąd Urzędu Ziazdowego zadosyć czynność Wyrokowi Swemu

11uznawszy, do czytania Jnkwizycyi zabrał się; z tychże przeczytanych, i z uistą rozbrząśnio-

12nych [?] Uwagą, Gdy się okazuie: Ze JW. Rybiński Kasztt. Owr. skuteczniąc niby Kontrakt Za-

13stawny wydzielać rozkazał Żyto dla W. Sawickiego, ale chroniąc, lepsze na Swóy Skarb, po-

14dleysze zaś i bardzo rzadkie W. Sawickiemu offiarował, Które Zboże Łesko Łęczuk [?] i Hry-

15ćko [?] Getayczuk [?] oglądać chodzili, ale dla żadnego z tąd zysku żywności W. Sawicki takowe-

16go wydziału przyiąć niechciał, iako y poźniey też Żyto na gołe Kosy skoszone zostało. Ze

17Sianożęć na Woynowey Dolinie tak dla Wgo Sawickiego, iako i dla Skarbu JW. Kaszte-

18lana koszona była, i w Pierwszym Roku Possessyi na dopełnienie obowiązku Kontrakto-

19wego aby wystarczyło na Pięćdziesiąt Kosarzów, w Drugim mieyscu pod Lasem W. Sá-

20wicki miał wydzieloną Sianożęć, w Drugim zaś Roku iuż tego niemiał Dobrodziey-

21stwa, tego zaś by Woynowa Dolina w równey mierze przez W. Sawickiego i Skarb ko-

22szona była Jnkwizycya nieobiawia, i iedne tylko nadmienia Swiadectwo: że w Drugim

23Roku dla tego niemiał W. Sawicki pozwolonego Sobie do Sianożęci przydatku pod

24Lasem: że wtey Stronie na ten czas Stoka [?] była, dowodzi, i tego taż Jnkwizycya, że

25Poddani do Possessyi W. Sawickiego należące płaceniem Czynszów do Skarbu JWgo

26Kasztelana, Stróższczyzny na Stróża w Skarbie będącego choć Sami do W. Possessora

27odbywali Stróże, opłatą na Assawułę [?] i dawaniem Miarki tudzież na zutem [?] Mąki

28po dwa Kule, z których w Sam czas Roboczy, bo w Piotrowkę Samiż iezdząc do Kamion-

29ki po Mąkę, Chleb piec, i Suchary suszyć musieli, więzieni byli, za co Exekucyą,

30i Grabieże ponosili, z których to przyczyn więźliwości Poddanych dwóch Mikita Do-

31sypczuk [?] i Hryćko Mogrynów [?] na Słobodę uszli, z tych Jeden Mikita będąc Zołnie-

32rzem powrócił, á Hryćka dotąd niema, nietaią, i tego dowody Swiadectw: że raz Je-

33den wyszłe Pługi W. Sawickiego Skarb JW. Rybińskiego z Pola pozganiał, i na Skár-

34bnik [?] iść kazał, lubo też Jnkwizycya nieobiawnia miał albo nie W. Sawicki od JW.

35Prawodawcy Swego pozwoloną Kumácyą i Pańszczyznę do przemłotu Zboża i onego

36Wywozu; przeciż tego nietai: że było Żyta półtory Sterty, Hreczki Sterty Dwie, Jęczmie-

37[kustosz:] nia Sterta i Owsa niewiele

k. 792v (skan 0308, strona lewa)

1nia Sterta i Owsa niewiele, z czego co W. Sawicki Zimą omłócił, á reszta została w Toku, do które-

2go to Zboża gdy często Bydło i Swinie przez otwarty [?] Rów wpadało, i szkodę robiło, Gromada chodziła

3do JW. Rybińskiego z doniesieniem o tey Szkodzie, JW. Rybiński powiedział, wy temu niewinni, niech

4Sobie pilnuie, álbo z miary da wymłócić, á tak ze szczętem wszystkie Zboże bez naymnieyszego W. Sá-

5wickiego użytku przepadło, i iedne tylko nadmienia Swiadectwo: że te Zboża z rozkazu Skarbowego

6było pilnowane, do Sgo Jana, i po upłynieniu tego Terminu przez pilnuiącego W. Sawickiemu w całości

7oddane, czyli okazane było, w dalszey zaś porze iak nastał W. Ostaszewski Major były Possessorem Ro-

8huźny, kazał wozić Drzewo z Wołodarszczyzny, i w Toku składać, Wożący zaś Ludzie wrót niezamy-

9kali, á tak Bydło wpadło, i zabawione [?] wielką robiło szkodę; przeciż ten, który pierwey pilnował iak

10mógł oganiał, ale opędzić niemógł, nareszcie Jeorbanista [?] U. Łeniewski [?] niemaiąc nic Swego Chleba rá-

11dząc się tego Człowieka, który pierwey pilnował i oganiał Zboże ieżeli można młócić Żyto odebrawszy prze-

12ciwną myśleniu Swemu Rezolucyą, i nieprzyiowszy uczynionych reflexyi upornie [?] Żyto młócił, i na

13Swóy obracał pożytek, żeby zaś Kiedy chronił od Szkód żadne nieprzyznaie Swiadectwo, i od tego cza-

14su ciągle coraz bardziey Zboże te niknąć poczęło, i zniknęło, o Spásieniu zaś Owsa, Prosa i Hreczki tym

15sposobem naucza Jnkwizycya: Ze Owsa było wiele posianego, á Poddanych dwunastu sprzątnąć

16go niemogli, pozostały więc w Polu długo stoiąc Sam, bo iuż niebyło niczyiego w tey Stronie Zboża

17tylko ten Owies przez nikogo niezbierany, puszczonym Bydłem i Końmi spásiony został, aby zaś JW.

18Rybiński kazał Wrota czyli Cásyne [?] zdeymować Jnkwizycya nieuyawia, Proso i Hreczka podobnież

19przepadły, bo Bydło, Swinie i Konie nietylko Groblą, ale przez Rudę [?] wpadało, o wielości zaś tego spásio-

20nego na Pniu Zboża też nienauczaią Swiadectwa, nadmieniaią tylko to: Ze W. Sawicki zbie-

21rać nikomu niedozwolił, á Pańszczyzną Swoią zebrać niemógł, niezaprzecza i tego Jnkwi-

22zycya: że Poddani W. Sawickiemu byli wyznaczeni maiętnieysi i Ubożsi, bo wszyscy niebardzo

23maiętni, á Jeden tylko Dmytro Kotyk był taki, że niezdużał Męskiey odbywać Pańszczyzny,

24ale czasem Zona Jego i Syn, á czasem Sąsiad u niego przesiaduiący Pańszczyznę odby-

25wali, choć to po dniu iednym na Tydzień do Dworu JW. Kasztelana, iak i Drudzy Sąsiedzi

26odbywał; Przeto Urząd Ziazdowy naypierwey na wniesienie Strony Powodowey rezolwuiąc Ter-

27min po W. Sikorskiego wydany, sądzi i nakazuie: aby W. Woyciech Sikorski według

28wyrazów Terminu ieżeli tak iest w istocie, dał Swiadectwo, i one zaprzysiągł, additur

29Ministerialis, aże W. Sikorski na to: Jako przy odstąpieniu Trzeciego Roku Possessyi Czę-

30ści Wsi Rohuźny ieśliby co dla W. Sawickiego niedostawało z niedobraney Pańszczyz-

31ny dla Wywozu Zboża, i Wymłotu tegoż, tedy dla wyrumowania się z Dobr bez Szkody

32Powoda JW. Rybiński K.O. Swoiey Pańszczyzny dać przezemnie offiarował, byleby odstą-

33pił Kontraktu, zwykłą uroczystością wykonał Przysięgę; Więc Urząd Ziazdowy stosuiąc

34się do Warunków Kontraktem między JW. Antonim Rybińskim K.O. á W. Antonim

35Sawickim Cześ. Chełl. o Część Dobr Wsi Rohuźny, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego

36Roku Dnia Czwártego Marca spisanym, i tegoż Roku, Dnia Czwártego Junii w Grodzkiey [?]

37oblatowanym, opisanych, wolnego Jntromittowania się bez żadney od nikogo przeszkody

38dozwalaiących, á przez Skarb JW. Rybińskiego zganianiem Pługów, pociąganiem Pod-

39danych W. Sawickiemu puszczonych do różnych opłat, suszenia Sucharów, i z tąd stá-

40[kustosz:] niemu [?] przyczyną

k. 793 (skan 0308, strona prawa)

1niem się przyczyną różnych niedoborów, i niewydzieleniem na Kosarzów Pięćdziesiąt Sianożęci ied-

2nostayney, tudzież nieoddzieleniem z Łanu Zboża podług Kontraktu Dni Piętnastu, Któreby

3mogło Possessorowi wystarczyć na Żywność, niedotrzymanych, JW. Rybińskiego K.O. win-

4nym być wynalazłszy, zmnieyszaiąc Kary tymże Kontraktem oznaczone, za Same Sprzeciwie-

5nie się Kontraktowi i czynienie przeszkód Possessorowi Grzywien Pięćset, za wiedzenie przez W.

6Sikorskiego Plenipotenta spełnione, á z tych przyczyn z Possessyi Trzechletniey Zastawney Wgo

7Sawickiego wyzucie, i do Szkód niemałych przyprawienie Grzywien Trzysta aby JW. Rybin-

8ski K.O. przeszły, lub W. Nosarzewski Teraźnieyszy Dziedzic do Rąk i za Kwitem W. Antonie-

9go Sawickiego, lub Jego Plenipotenta przed aktami Grodu Kijowo. nieodwołuiąc się Jeden

10do Drugiego z wolnym Sobie u JW. Rybińskiego K.O. odzyskaniem zástępnie za niego

11w Monecie Srebrney odtąd za Niedziel Sześć to iest: na dniu Dziesiątym Października

12według Dawnego Stylu w Roku Teraźnieyszym, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwár-

13tym zapłacili pod W.W. przy uczynić się maiącey Skardze w przypadku Sprzeciwienia się

14temuż Wyrokowi publikowaniu podległą. Co się zaś tycze Pretensyi różnych niedoborów na

15Groncie zaległych, tudzież spásionych Zbóż, tak w Toku zostawionych, iako i na Pniu w cza-

16sie trwaiącey Possessyi spásionych, iako też pozostałych Rzeczy, przyczyną JW. Rybińskie-

17go Kasztt. Owr. zostawionych, gdy W. Antoni Sawicki Cześ. Chełl. złożywszy Regestr Pretensyi

18z wyszczegulnieniem Szacunku za rzecz każdą, na rzetelność należytości Swey od JWgo

19Rybińskiego K.O. Sobie do powrotu być powinney, zaprzysiądz oświadcza, i wysłuchania

20Siebie Juramentu doprasza się; Przeto Urząd Ziazdowy stosuiąc się do Prawa i Sprawiedliwo-

21ści, że z wyprowadzonych Jnkwizycyi, istotney o wszystkim wiadomości powziąć niemo-

22że, na tę Rothę: Jako z przyczyny JW. Rybińskiego K.O. że niedał według Kontraktu opi-

23su Kumácyi żadney pomocy, owszem był przeszkodą do wybierania [?] zaległych Powinności i ad-

24dytámentu, iako też został przyczyną spásionych Zbóż w Toku i na Polu, á podług tego

25spisanego Regestru z Szacunkiem, zapłacenie mi Summy Sześć Tysięcy Sto Pięćdziesiąt,

26Osm, Złł. Poll. Groszy Osmnaście od JW. Rybińskiego K.O. należy sprawiedliwie, tak mi Bo-

27że dopomoż; Tegoż W. Sawickiego do Przysięgi dopuszcza, additur Ministerialis. A ponie-

28waż zwykłą Uroczystością zaprzysiągł; Przeto Urząd Ziazdowy Tenże Regestr Ręką Swą

29podpisawszy, sądzi i nakazuie: Aby JW. Rybiński Antoni Kasztt. Owr. lub W. Nosarzew-

30ski Jeden do Drugiego nieodwołuiąc się w Monecie Białey Srebrney Regestrem wymie-

31nioną i zaprzysiężoną Summę Sześć Tysięcy Sto Pięćdziesiąt Osm Złł. Poll. Groszy Osmná-

32ście tamże na wyż oznaczonym Terminie do Rąk i za Kwitem W. Antoniego Sawickiego

33Cześ. Chełl. lub Jego Plenipotenta pod podobną zapłacili ostrością, Co zaś przynależy tknię-

34cia się Zboża W. Sawickiego własnego i Wymłotu przez U. Łeniewskiego [?] upornie bez

35żá[dney] [?] wiedzy spełnionego, i Swiadectwem wydziałnym odkrytego, gdy W. Sawicki cał-

36kowitą formuiąc Pretensyą, ogólnie ią w Swoim Regestrze domieszczoną być wnosi,

37więc Urząd Ziazdowy zá te Wykroczenie i bonifikácyą wymłóconego Zboża U. Łeniew-

38skiego Stronie wypłácaiący w odpowiedź zostawuiąc, z przyczyny teraz zaocznie fero-

39[kustosz:] wanego Wyroku

k. 793v (skan 0309, strona lewa)

1wanego Wyroku Jnkwizycyą, wraz z Odpowiedzią U. Łeniewskiego [?] i Regestrem złożonym w Ro-

2tunt [?] zapieczętowane Stronie wydaie – mocą Dzieła teraźnieyszego. Tadeusz Bedo [?] Zwolin-

3ski Vice-Ger. Sądowy Grod. Gnttu Wttwa Kijow. mpa. (L.S.) Który to Dekret Ziazdowy Słowo

4w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nineyszych Grod: Kijowskich iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata dekretu zjazdowego w Rohuźnej między wielmożnym Sawickim, cześnikiem chełmskim, a jaśnie wielmożnym Rybińskim, kasztelanem owruckim, i wielmożnym Nosarzewskim”.

Objaśnienia: „Cześ. Chełl.” – cześnik chełmski; „K.O.”, „Kasztt. Owr.” – kasztelan owrucki; „Chor. Podll.” – chorąży podlaski (i chorążyna); „Chor. Kawall. Nar.” – chorąży kawalerii narodowej; „Por. Kawll. Nar.” – porucznik kawalerii narodowej; „Vice-Ger.” – wicegerent (zastępca starosty w sądzie grodzkim); „Opatt.” – opatrzny (tytuł woźnego); „z Linami Dwoma” – z dwoma sznurami (pieczęć na sznurach); „Publikata” – ogłoszenie strony nieposłuszną wyrokowi (banicja procesowa); „Winy Sprzeciwienia się” – kary za sprzeciwienie się dekretowi; „Zakład Starościński” [?] – kara (wadium) starościńska; „Quita” – kara pieniężna (tu cztery kwity po 14 grzywien); „Kompáryzya” – stawiennictwo; „Rezolwować Process” – rozstrzygnąć proces (pozew) przeciw Sikorskiemu; „Jnkwizycya” – przesłuchanie świadków; „Punkta Pytań dowodzące” – pytania dowodowe dla świadków; „Rotha” – rota przysięgi; „additur Ministerialis” – przydaje się woźnego (do przysięgi); „Kontrakt Zastawny” – umowa posesji zastawnej (Sawicki był trzyletnim posesorem zastawnym części Rohuźnej, dzierżonej od Rybińskiego); „Kumácya” – pomoc gromadzka (tłoka) w robotach; „Pańszczyzna Męska” – pańszczyzna odrabiana przez mężczyznę; „Stróższczyzna” – opłata na stróża; „Assawuła” [?] – osauł (zapewne opłata na osawułę/dozorcę); „Miarka” – opłata od mlewa; „Kule” – miara zboża/mąki; „Piotrówka” – post przed św. Piotrem i Pawłem; „Słoboda” – osada wolnizna (dokąd zbiegli poddani); „Toka” – klepisko, miejsce składania zboża; „spásione Zboża” – zboża wypasione przez bydło; „na gołe Kosy” – skoszone bez wydzielenia części; „Kosarze” – kosiarze (miara sianożęci: na 50 kosarzy); „Regestr Pretensyi z Szacunkiem” – wykaz roszczeń z wyceną; „Juramentum” – przysięga; „Moneta Biała Srebrna” – moneta srebrna; „bonifikácya” – wynagrodzenie szkody. Data dekretu: zjazd rozpoczęty 29 VIII st. st./9 IX n. st., ale z powodu święta Ścięcia św. Jana i zbliżającego się zachodu słońca jurysdykcję odwołano do następnego dnia (30 VIII/10 IX). Słowa niepewne oznaczono [?]; „Jeorbanista” [?] – niejasny określnik U. Łeniewskiego (odczyt niepewny); nazwisko Łeniewski [?] mogłoby też brzmieć „Leniewski”; „w Ro-tunt” [?] – niejasne (może „w Rotule”, w zwoju). Liczba poddanych przy Sawickim – 12 („Poddanych dwunastu”).

Streszczenie

10/21 X 1794 Antoni Sawicki, cześnik chełmski, podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) dekret zjazdowy wydany w Rohuźnej (w rezydencji parocha ks. Bazylego Dorondowskiego [?]) 29–30 VIII / 9–10 IX 1794 przez wicegerenta sądowego grodzkiego kijowskiego Tadeusza Zwolińskiego, w obecności m.in. F. A. Niewiarowskiego, P. Burkatha, A. Sawickiego, T. Markowskiego i Sz. Mężyńskiego oraz woźnego K. Johanowicza [?]. Zjazd wykonywał dekret pełnego sądu grodzkiego z 15/26 VII 1794 w sprawie Sawickiego przeciw Józefowi i Maryannie z Hańskich Moszkowskim, chorążostwu podlaskim, Antoniemu Nosarzewskiemu (obecnemu dziedzicowi Rohuźnej i Bilijówki [?]), Wojciechowi Wierzbickiemu, Wojciechowi Sikorskiemu, Antoniemu Zdziennickiemu, Szczepanowi Łeniewskiemu [?], gromadzie rohuźniańskiej i Antoniemu Rybińskiemu, kasztelanowi owruckiemu, który nie stawił się. Zjazd: 1) uwolnił Sikorskiego i Łeniewskiego od procesu; 2) nakazał Rybińskiemu, Nosarzewskiemu i Zdziennickiemu zapłacić winy za sprzeciwienie się (zakład starościński i cztery kwity po 14 grzywien), a wobec ich nieposłuszeństwa ogłosił przez woźnego publikatę; 3) po przesłuchaniu świadków ustalił, że Rybiński w czasie trzyletniej posesji zastawnej Sawickiego części Rohuźnej (kontrakt z 4 III 1790) przeszkadzał mu: dawał gorsze żyto, nie wydzielał sianożęci na 50 kosarzy, obciążał jego poddanych czynszami i powinnościami na rzecz skarbu (przez co dwóch poddanych zbiegło na słobodę), zganiał jego pługi, nie zapewnił kumacji, przez co zboża w toku i na polu (żyto, owies, proso, hreczka) zostały spasione lub zmarnowane. Za łamanie kontraktu i przeszkody zasądził od Rybińskiego (lub Nosarzewskiego) 500 grzywien i 300 grzywien za wyzucie z posesji, a po przysiędze Sawickiego na rejestr szkód – 6158 zł 18 gr, płatne w srebrze do 10 X 1794 st. st. pod rygorem publikaty; sprawę wymłócenia zboża przez Łeniewskiego [?] pozostawiono do odpowiedzi stron, a inkwizycję, odpowiedź i rejestr wydano stronie zapieczętowane.

Transkrypcja

k. 793v (skan 0309, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Dziesiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu Przedemną Piotrem Zeleskim

5archiwistą Przysięgłł Grod. Kijow. do tego aktu użytym i Xięgami Niniey. Grod. Kijowskie[mi].

6Osobiście przyszedłszy Uczciwy Michayło Jacenko Tę Libertacyą czyli Prawo uwalniaiące

7od Poddaństwa Sobie Stawaiącemu i Jnnym od WW. Stanisława i Maryanny Pruszyńskich

8Małż. Sędstwa Ziemiańsk. Nadniepr. daną, Podpisami Rąk Tychże przy Pieczęci Jedney na La-

9ku Czerwonym wyciśnioney zatwierdzoną, na Papierze Stęplł. napisaną do akt Grod. Kij.

10dla zapisania podał, w te Słowa – Oznaymuiemy tym Pismem Naszym, Komu o tym wie-

11dzieć będzie należało, iako my, á bardziey Ja Maryanna z Wołynieckich Pruszyńska S.Z.N.P.

12z Assystencyą Męża mojego Wgo Stanisława Pruszyńskiego Sędz. Ziemiańs. Pottu Nadnieprsko.

13czyniąca: Jż my maiąc wzgląd na Wysługi doświadczone i szczere, Uczciwego Serhyia

14Jacenka ze względu tego Uczciwych Michayła i Jowchima Jacenków Synów Jego

15młodszych, á Braci między Sobą rodzonych sposobi do Zycia z Handlów i z ręcznieyszego

16Krzątania się z przemysłu przyzwoitego Ludziom Statecznym szukaiących od Poddaństwa

17Naszego wszelkich Powinności i podległości Tych Uczciwych Michayła i Jowchima Jacę-

18ków Braci między Sobą rodzonych, á Uczciwego Serhyia Jacenka na Groncie Naszym zo-

19staiącego się Synów, Jch tylko Samych, wraz z Potomkami Jch (wymawiaiąc tylko to, co

20by Ustawom Zwierzchności Rządowey niesprzeciwiało się) odtąd i na zawsze względem

21Poddaństwa i Podlegania Nam i Potomkom Naszym na zawsze uwalniamy, i teraź-

22nieysze Jm Prawo nadaiemy, na to się Rękoma Naszemi podpisuiąc. Datum w Łuczy-

23nie [?] Dnia Dwudziestego Octobris, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku.

24(L.S.) Maryanna Pruszyńska, Stanisław Pruszyński S.Z.P.N. mpa. Które to Prawo Li-

25bertacyi Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Nineyszych Grod. Kijow. iest wpisane.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata libertacji od poddaństwa uczciwych Jacenków od wielmożnych Pruszyńskich, sędziostwa ziemskich nadnieprskich, małżonków”.

Objaśnienia: „Libertacya” – akt wyzwolenia z poddaństwa (manumisja); „Sędz. Ziemiańs. Pottu Nadnieprsko.”, „S.Z.P.N.” – sędzia ziemski (ziemiański) powiatu nadnieprskiego (nowego powiatu w woj. kijowskim); „S.Z.N.P.” przy Maryannie – sędzina ziemska nadnieprska; „z Assystencyą Męża” – z udziałem (asystencją) męża, wymaganą przy czynnościach prawnych kobiety zamężnej; „Uczciwy” (Utt.) – tytuł przysługujący mieszczanom i chłopom; „sposobi do Zycia z Handlów i z ręcznieyszego Krzątania się” – zdolnych do utrzymania się z handlu i zręczniejszej zaradności; „wymawiaiąc tylko to, co by Ustawom Zwierzchności Rządowey niesprzeciwiało się” – zastrzegając zgodność z przepisami władzy rządowej (rosyjskiej). Skrót „Utt.” w tytule [?] – odczyt niepewny. Miejsce wystawienia „Łuczyn” [?] – odczyt niepewny Data 20 X zapewne według nowego stylu (= 9 X st. st.), dzień przed oblatą 10/21 X.

Streszczenie

10/21 X 1794 Michajło Jacenko podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) libertację wystawioną w Łuczynie [?] 20 X 1794 przez Maryannę z Wołynieckich Pruszyńską, z asystencją męża Stanisława Pruszyńskiego, sędziego ziemskiego powiatu nadnieprskiego. Ze względu na wierne zasługi Serhija Jacenka, poddanego na ich gruncie, Pruszyńscy uwolnili na zawsze od poddaństwa i wszelkich powinności jego młodszych synów, braci rodzonych Michajła i Jowchima Jacenków (tylko ich samych z potomstwem), zdolnych utrzymać się z handlu i rzemiosła, z zastrzeżeniem zgodności z przepisami władzy rządowej.

Transkrypcja

k. 793v (skan 0309, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Dziesiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim [Ar-]

5[chiwistą] Przysięgłł. Grod. Kijow. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście Stawa-

6iący W. Wincenty Dogiell [?] Cyryna Cessyą Tradycyi Dóbr Wsi Turbijówce i Summy na

7tychże Dobrach rozciągaiącey się, na rzecz Wgo Alexandra Kowalskiego przed Aktami Grod.

k. 794 (skan 0309, strona prawa)

1Kijow. dobrowolnie przyznał, tym sposobem = Przyszedłszy Osobiście W. Wincenty Cyryna Skarb.

2Nurski zdrowy będąc na Ciele i Umyśle, odstąpiwszy Swey własney, należney Ziemskiey Jurysdyk-

3cyi, Prawa, Forum, Pottu i Wdztwa, á pod teraźnieysze dobrowolne zeznanie Swoie z Dobrami –

4wcale się poddaiąc i wcielaiąc, wiadomo, iawno czyni, ustnie i dobrowolnie zeznawa – Jż W.

5Zeznawaiący za Swiadectwem Tradycyi przez Urząd Vices-Ger. Grod. Kijow. na Groncie dóbr Wsi

6Połowy Turbijówki w Roku Teraźniey. Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártym na Dniu

7Siedmnastym Octobris nowego Stylu zaszłey, tę Połowę Wsi Turbijówki ze wszystkiemi Jey

8Przynależytościami, Podatkami, Jntratami, wraz z Karczemnemi [?] i Zasiewami żadnego nic nie-

9wyexcypowawszy na Siebie w Summie Kapitalney Dwa Tysiące Osmset Szesdziesiąt,

10Pięciu Złł Poll. Groszy Części z Prowizyą, Przysądami, i Processem do Summy Trzy Tysiące

11Siedmset, Trzydzieści Pięciu Złł. Groszy Dziewięciu, tąż Tradycyą wyrachowaney podaną na Siebie

12maiąc, i w Possessyą Urzędowną spokoynie bez żadney przeszkody ani od W. Stanisława Pru-

13szyńskiego Sęd. Ziemiań. Pottu Nadnieprs. tych Dóbr Dziedzica, ani też od nikogo wszedłszy tęż

14Dobra obiął, i trzymał, á na Dniu dzisieyszym W. Alexander Kowalski życzący Sobie tak na-

15bycia tey Summy, iakoteż i Possessyi Tradycyiney na W. Stawaiącego służącey Summę z Trady-

16cyi wyrachowaną i należącą od W. Stanisława Pruszyńskiego Złł Poll. Trzy Tysiące Siedm-

17set, Trzydzieści Pięć, Groszy Dziewięć w Monecie Srebrney dobrey kurs niewątpliwy w Kraiu

18maiącey do Rąk W. Stawaiącego zupełnie i aktualnie wypłacił, i oddał; Przeto W. Stawa-

19iący z wypłacenia zupełnego Summy Tradycyą wyrażoney, obrachowaney W. Alexandra

20Kowalskiego wraz z Dobrami Jego kwituiąc, tak też Summy Kapitalney, Prowizyonalney

21i z Processu do Kwoty Trzech Tysięcy, Siedmset Trzydziestu Pięciu Złł Poll. Gr. Dziewięciu wy-

22rachowaney i należącey się, iakoteż wszelkiego Właścicielstwa do niey, oraz gotowey Tra-

23dycyi, Posłuszeństwa, i wszelkich należności i zysków z Połowy Wsi Turbówki dla Siebie

24podług opisów Tradycyi zamieszczonych [?], niemniey wszelkiego Prawa i Processu, o to zaszłych,

25Temuż W. Alexandrowi Kowalskiemu, Potomkom i SSrom Jego, nic na Siebie, ani też na kogo

26bądź, nieexcypuiąc, ani wyłączaiąc ceduie, i ustępuie, i w Possessyą oddaie, i iako nic z Dóbr

27tych, ani z Pożytków, Podatków, lub Posłuszeństwa nie wytrzymał, ani odebrał, tak wolność od-

28zyskania wszelkich Prowentów z Gruntu od Aktu Tradycyi na W. Zeznawaiącego służącey

29dla Wgo Alexandra Kowalskiego ostrzega, mocą dobrowolnego zeznania Swoiego. Wincen.

30Dogiell [?] Cyryna mpa.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Zapis cesji od wielmożnego Cyryny na rzecz wielmożnego Aleksandra Kowalskiego tradycji i sumy na dobrach Turbijówce”.

Objaśnienia: „Cessya” – cesja, przelew praw; „Tradycya” – tradycja, urzędowe wprowadzenie wierzyciela w posiadanie dóbr dłużnika tytułem zabezpieczenia sumy (tu przez urząd wicegerencki grodzki kijowski, 17 X 1794 n. st.); „Skarb. Nurski” – skarbnik nurski (urząd ziemski ziemi nurskiej na Mazowszu, tytularny); „odstąpiwszy Swey własney … Jurysdykcyi, Prawa, Forum” – formuła poddania się jurysdykcji grodu kijowskiego; „Summa Kapitalna … z Prowizyą, Przysądami i Processem” – suma główna z odsetkami, sumami zasądzonymi i kosztami procesu; „kurs niewątpliwy w Kraiu maiącey” – monety mającej pewny obieg w kraju; „SSrom” – sukcesorom; „Posłuszeństwo” – powinności poddanych; „nie wytrzymał” – nie zatrzymał; „mpa” – manu propria. Rachunek: suma kapitalna 2865 zł z prowizją, przysądami i procesem wzrosła do 3735 zł 9 gr.

Nazwa wsi zapisana „Turbijówka” (Wsi Turbijówki, na dobrach Turbijówce), raz „Turbówki” – zapewne pomyłka pisarza; identyfikacja niepewna. Drugi człon nazwiska wystawcy „Dogiell” [?] (wyraźnie w podpisie „Wincen. Dogiell Cyryna”), w tytule i w tekście samo „Cyryna”. „Karczemnemi” [?] – odczyt niepewny (w rkp. skrót „Karczemnas”). Słowa „[Ar-][chiwistą]” uzupełnione z formuły innych aktów (zakryte plamą). Na marginesie prawej strony u góry wyraz „Wpisy” [?] odczytany niepewnie.

Streszczenie

10/21 X 1794 przed archiwistą Piotrem Zeleskim w urzędzie grodzkim kijowskim w Żytomierzu Wincenty Dogiel [?] Cyryna, skarbnik nurski, zeznał, że na mocy tradycji przeprowadzonej przez urząd wicegerencki grodzki kijowski 17 X 1794 n. st. był wprowadzony w posiadanie połowy wsi Turbijówki (z wszelkimi przynależnościami, podatkami, intratami, karczmami [?] i zasiewami), dziedzicznej W. Stanisława Pruszyńskiego, sędziego ziemskiego powiatu nadnieprskiego, za sumę kapitalną 2865 zł, która z prowizją, przysądami i kosztami procesu urosła do 3735 zł 9 gr. Ponieważ W. Aleksander Kowalski wypłacił mu tę sumę w dobrej monecie srebrnej, Cyryna kwituje go i cedując na niego oraz jego potomków i sukcesorów sumę, tradycję, posiadanie i wszelkie prawa i procesy z nich wynikające, oddaje mu połowę wsi w posiadanie, oświadcza, że nie pobrał z niej żadnych pożytków, i zastrzega Kowalskiemu prawo dochodzenia wszystkich prowentów od dnia tradycji.

Transkrypcja

k. 794 (skan 0309, strona prawa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Dziesiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu.

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim Archi.

5Przysięgłł Grod. Kijow. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kijow. Osobiście

k. 794v (skan 0310, strona lewa)

1Stawaiący U. Wincenty Jezierski [?] Excerpt z Dekretu Ziazdowego między JWJX. Rostockim Mett Całey

2Rusi, á W. Soroczyńskim Czes. Lwow. na Groncie Dóbr Miasta Radomysla ferowanego, Podpi-

3sem Tegoż Urzędu stwierdzony, na Papierze Stęplł. napisany, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te

4Słowa = Za Rozkazem Nayiaśnieyszey Imperatt Jey Mci Katarzyny Alexiejowny Samowładnącey

5Wszystkich Rossyi Pani, Urząd Vices-Ger. Grod. Pottu i Wdztwa Kijow. na żądanie Strony Rekwi-

6ruiącey Excerpt z Dekretu Ziazdowego Grod. Kijow. Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego

7Trzeciego, Dnia Pierwszego Grudnia Dawnego Stylu na Groncie Dóbr Wsi Didowszczyzny roz-

8poczętego, á z przeniesienia Jurysdykcyi na żądanie i zezwolenie Stron niżey w Kompárycyi

9wyrażonych do Miasta Radomysla i Folwárków do Metropolii należących w porządku

10uczynienia przez Wgo Szczepana Soroczyńskiego Czes. Lwow. z Funkcyi Kommissarskiey Kál-

11kulácyi i Sprawdzenia Remánentów po N. JW. Jasonie Smogorzewskim Mett Kijow. pozo-

12stałych, á w Czwártey Części z mocy Prawa JW. Teodozyuszowi Rostockiemu Teraźnieyszemu

13Mett Kijow. należących, á na Terminie z Limity Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego

14Czwártego, Dnia Dwudziestego Trzeciego Styczenia Veteris Styli w Radomyslu przypadłym ex-

15pedyowanego wraz z Kompárycyą, w brzmieniu takowym = Na Którym Terminie WW. Szcze-

16pan i Elżbieta z Krzywokolskich Soroczyńscy Czes. Lwow. Małż. Powodowie i Pozwani przez

17W. Szczepana Soroczyńskiego Swym i Małżonki Swey Jmieniem oczewisto, á JWJX. Teodozi-

18usz Rostocki Mett Całey Rusi Pozwany i Powod, tudzież WW. Marcin Baykowski Vices-Ger.

19Grod. Kijow. Franciszek Rostocki Kapitt. Woysk Poll. U[U]. Jan Niezabitowski, Michał Buthák,

20Karol Chitaszewski [?], Mikołay Zufaliński [?], Jakób Zdanowicz, Jan Koniczewski [?], Maciey Mi-

21winski [?], Franciszek Tonyto [?] Pozwani przez W. Kazimierza Grabowskiego Stoll. Przemysk. Umo-

22cowanego, WW. Jan Nepomucen Dybowski Czes. Węd[yn]. Gabryel Tetewukowski [?] bywszy JW.

23JX. Jozafat Wasylewski teraźnieyszy Mett Kijow. Kassierowie, W. Andrzey Buthák Podcz. Stony [?]

24Tyże Metropolii u Teraźnieyszego JW. Metropolity Generalny Rachmistrz na Powodztwo W.

25Soroczyńskiego na Termin ninieyszego Ziazdu Przypozwani Osobisto, niemniey Włościanie

26Dóbr Metropolii Kijow. Budnicy, Hutnicy, Rudnicy, Fabrykanci, wreszcie inney Kondy-

27cyi Mieszkańce w Assystencyi JWo Metropolity Pana Swego czyniący z Przypozwów Powo-

28dowie przez Wgo Marcina Baykowskiego Vices-Ger. Grod. Kijow. Chociaż JW. JX. Teodozi-

29usz Rostocki Mett Kij. zadaiąc niedostateczności Rachunku z powierzoney od Siebie zupeł-

30ney mocy przez W. Jana Nepomucena Dybowskiego Czes. Węd. z W. Soroczyńskim Czes. Lwow.

31czynionego, á przez W. Marcina Baykowskiego Vices-Ger. Grod. Kijow. za mocą także od [?]

32z Regestrami sprawdzonego, Krytykę tegoż Rachunku do Urzędu Ziazdowego podaie, Która

33gdy zaymuie w Sobie wszystkie Prowenta iak tylko do szczególnych każdego Folwarku

34wpływały Rachunku za udzielnym Instrumentem od JW. Metropolity W. Dybowskiemu

35wydanym, przez Tegoż od Dnia Pierwszego Listopada, Tysiąc Siedmset, Osmdziesiąt, Osmego [?]

36Roku, do Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego w Jednych, á w Drugich Folwarkach

37do Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt Pierwszego czynionych; z tych przeto Rachunków

38i od tego, Kto one czynił, tłumaczono być powinno, á W. Soroczyński po Smierci N. JW. Smo-

k. 795 (skan 0310, strona prawa)

1gorzewskiego Mett Kijow. maiąc Sobie oddzielną moc zupełną rządzenia Dobrami, Którą co do

2wewnętrznych obrotów Ekonomicznych i Prawnych Interessów Teraźnieyszy JW. Metropoli-

3ta Osobom Regencyą składaiącym powierzył, á co się ściągało do Rachunków Ekonomów, Pi-

4sarzów, i Różnych Dozorców i Fabrykantów Samemu W. Dybowskiemu zostawił, bez obowiąz-

5ku ulegania postanowionemu Rządowi Ekonomicznemu, i dawania Temuż z czynności Ra-

6chunku obiaśnienia tłomaczyć się z Prowentów Jnnych niemoże, prócz tych, które do Rąk

7Jego przez czas zastępowania mieysce Kassiera wpływały, á Rachunkiem z Tymże czynio-

8nym są zaięte, oraz tych, które po n. JW. Smogorzewskim Mett Kij. pozostały, i w Tabellach

9są wyrażone, á z Rządu Tegoż W. Soroczyńskiego wypływaiące, które w powyższym Dziele Urzę-

10du Swego wytłumaczone zostały, nadto Ponieważ W. Dybowski od JW. Metropolity Umoco-

11wany po wysłuchaniu we wszystkich Folwarkach Rachunków tych W. Soroczyńskiemu

12iak świadczy Process Tegoż w Urzędzie złożony nieokazywał, owszem Samowolnie w Rządy

13Ekonomiczne wdawał się, Rachunków zaś Lat kilka u Siebie przetrzymanych aż do skoń-

14czenia Służby Wgo Soroczyńskiego Skarbowi JW. Metropolity nieoddał, przez co o wszelkich

15Prowentach iak się obracały Skarbowi JW. Metropolity zaćmił wiadomość; Przeto Urząd Ziaz-

16dowy z takowych powodów wyżey wykryślonych, niemoże żądać tłomaczenia się od W. Soro-

17czyńskiego z Krytyki pokładaney uznaie, lecz one Produktem zaświadczywszy, po wyiaś-

18nienie do W. Dybowskiego iako na Termin ninieyszy od JW. Metropolity nieprzypozwa-

19nego, i Rachunków Ekonomicznych różnych przez Tegoż W. Dybowskiego na mocy wyżey

20wymienionego Jnstrumentu expedyowanych odsyłaiąc, wolnego czynienia z Tymże gdzie

21z Prawa należy JWJX. Metropolicie niezagradza, á dla uspienia wszelkiey wątpliwości JW.

22JX. Metropolity Przysięgę W. Soroczyńskiemu naznacza na to: Jako Regestra Rachunków

23przez Siebie złożonych przez W. Dybowskiego expedyowanych, á przez W. Baykowskiego VSK.

24sprawdzonych sprawiedliwie spisał, nic na szkodę JW. Metropolity w ciągu Służby

25Swoiey z Jntrat nieumnieyszył, z onych niekorzystał, na Swóy Pożytek nieobracał, i Remá-

26nenta zaległych Prowentów nikomu niefolguiąc odbierał i witował [?], appellował U. Jan

27Krynicki bez ukazania do tego mocy, Urząd Ziazdowy niedopuszcza. A ponieważ za przy-

28siągł; Przeto Urząd Ziazdowy też Rachunki Produktem oznaczywszy, wolnym od dalszey

29Kalkulácyi Tegoż W. Szczepana Soroczyńskiego ogłasza. A rezolwuiąc Akt [?] W. Soro-

30czyńskiego przeciwko JWJX. Metropolicie Kijow. wyniesiony, Gdy Tenże W. Soroczyń-

31ski Dokumenta następuiące: Jako to: Obrachunek z odbieranych przez Siebie Jntrat

32i Expens łożonych od Roku Tysiąc, Siedmset, Osmdziesiąt, Dziewiątego do Dnia Dwu-

33dziestego Czwártego Junii, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego Roku przez WW. Já-

34na Nepomucena Dybowskiego Czes. Wędyns. i Marcina Baykowskiego Vices-Ger. Grod.

35Kijow. z mocy od JWJX. Rostockiego Mett. Kij. Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt

36Pierwszego, Dnia Dwudziestego Pierwszego Januarii uczyniony, Summę Cztery Tysią-

37ce Siedmset, Siedmdziesiąt

k. 795v (skan 0311, strona lewa)

1ce, Siedmset, Siedmdziesiąt Złł Groszy Dwadzieścia Siedm Poll. dla W. Soroczyńskiego przy-

2znaiący, Roku Tegoż Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Pierwszego Dnia Dwudziestego Szó-

3stego Aprilis od U. Niezabitowskiego na wzięte do Budy Potyiowskiey [?] Złł Poll. Czterysta Dzie-

4więć, Roku i Miesiąca tegoż Dnia Dwudziestego Dziewiątego od U. Michała Buthaka

5Ekonoma Didowskiego [?] na kupienie różnego Zboża na Złł Poll. Tysiąc Pięćdziesiąt, Roku Te-

6goż Dnia Czternastego i Pietnastego Maia i Dwudziestego Junii od U. Karola Chitaszew- [?]

7skiego do Bud Worobijowskich Złł Tysiąc Pięcset Siedmdziesiąt Sześć, Gr. Osm, Roku tegoż

8Dnia Dziewiętnastego Maia od U. Zufalinskiego [?] po Wina dla JW. Metropolity do Petry-

9kowa iadącego na Złł Poll. Dwieście Roku Tegoż i Miesiąca Dnia Dwudziestego Piątego

10od U. Rohozy Ekonoma Zoryńskiego [?] na odebranie Hreczki Korcy Trzydzieści do Folwarku Zo-

11ryńskiego przez W. Soroczyńskiego kupioney, Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiątego,

12Dnia Dziesiątego Lipca od U. Koniczewskiego [?] na Złł. Pięćdziesiąt, Roku Tysiąc, Siedmset,

13Dziewięćdziesiąt Pierwszego, Dnia Dwudziestego Piątego Junii od U. Franciszka Toryty [?] na

14Złł Dziewięć, Roku Tegoż, Dnia Dwudziestego Szóstego Listopada od W. Piotra Wyhowskie-

15go Plenipott. Metropolity Kijow. na Złł Poll. Tysiąc Dwieście, á zaś Regestrzyki bez Do-

16kumentów z Explikacyą, iako to: za skupione Woły do Metropolii pod Potaż Złł. Pięc-

17set Dwadzieścia Pięć, U. Zdanowiczowi Mars. Dworu JW. Metropolity na kupienie Owo-

18sa Złł Trzydzieści Pięć, U. Miwinskiemu [?] dla Gontarzów Złł. Czterdzieści Pięć, Gr. Pietnaście

19na kupienie Dziegciu dla JW. X. Fizykiewicza Opata Kaniowskiego Złł. Dziewięćdziesiąt Osm

20pokłada, i Hreczki w naturze powrócenia, á Summ wyżey wyrażonych w iedną połączo-

21nych Dziewięć Tysięcy Dziewięćset Siedmdziesiąt, Złł Groszy Dwudziestu Poll. zapła-

22cenia Sobie od JW. X. Metropolity żąda, i Listami Trzema od Tegoż JW. Rostockiego M.K.

23do Siebie pisanemi, że do poforsowania Gospodarstwa i Produktów Fabrycznych gdyby

24i pożyczyć Pieniędzy, kiedyby Grodkowi i Radomyslowi na nich zbywało, Drugim Roku Ty-

25siąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt Pierwszego, Dnia Dwudziestego Trzeciego Octobris z Grod-

26ka zapewniaiącym: że w należytości wyexpensowaney każe W. Rostockiemu Kapitt.

27aby niezwłocznie uczynił Satysfakcyą, Trzecim Roku Tegoż Dnia Dwudziestego Dzie-

28wiątego Listopada z Warszawy datowanym, á Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

29Trzeciego, Dnia Dwudziestego Drugiego Styczenia w Grod. Zytt. oblatowanym toż [?]

30potwierdzaiącym i zapewniaiącym wspiera i dowodzi, czego JWX. Metropolita, obecnie

31znayduiąc się niezaprzecza, tłumaczenie tylko U. Karola Chitaszewskiego [?] Pisarza Bud

32Worobijowskich na Piśmie podane Produktem Urzędu Swego oznaczone: że w Lenie –

33umowiony Produktami Złł. Pięćset Trzydzieści Gr. Osm W. Soroczyński do Bud po[?]nio-

34nych pod Percepte Tegoż U. Chitaszewskiego wydał, á na należności bez Dokumentów

35połoziona do Złł. Siedmset Trzech, Gr. Pietnastu wynoszącą dowodu żąda; Przeto Urząd

36Ziazdowy Przysięgę W. Soroczyńskiemu naznacza na to: Jako Złł. Siedmset Trzy Gr. Piet-

k. 796 (skan 0311, strona prawa)

1naście podług powyższego tłumaczenia na Jnteress JW. Rostockiego Mett Kij. wydał, i sprawiedliwie

2onemu do zapłacenia należą. A ponieważ zaprzysiągł; Przeto Urząd Ziazdowy áby JWX. Teodozyusz Ro-

3stocki Mett Kij. Kawaler Summę zaprzysiężoną Złł Poll. Siedmset Trzy Gr. Pietnaście iedną, drugą

4Złł. Pięćset Trzydzieści Gr. Osm za Produkta do Bud wydane należącą bez Prowizyi, á zaś Trzecią

5Osm Tysięcy Siedmset, Trzydzieści Siedm Złł Poll. i Gr. Pięć Poll. Dokumentami powyżey wykryślone-

6mi ustanowioną, á przez Tegoż niezaprzysiężoną wraz z Prowizyą po Pięć od Sta od czasu zaczętego

7o zapłacenie Processu, to iest od Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Drugiego, Dnia Dziewięt-

8nastego Kwietnia rachować się maiącą, na Dniu Dziewiątym podług Dawnego, á Dwudziestym

9podług Nowego Stylu Miesiąca Października, Roku bieżącego Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

10Czwártego, do Rąk i za Kwitem Wgo Szczepana Soroczyńskiego Czes. Lwow. lub Jego Umocowane-

11go przed Aktami Grod. Kijow. Złotem, lub Monetą Srebrną pod W. W. zapłacił, á zaś Hreczki

12Korcy Trzydzieści na tymże Samym Terminie przed temiż Aktami, i Tymże Rygorem Tenże JWJX.

13Metropolita Kijow. Temuż W. Soroczyńskiemu, albo Jego Umocowanemu w Naturze oddał,

14lub za każdy Korzec po Złł Poll. Pięć zapłacił nakazuie. A w Kathegoryi powrócenia Rewersów

15gdy Tenże W. Soroczyński wnosi: że z Dyspozycyi JWJX. Rostockiego Mett Kijow. posyłaiąc

16po Wino U. Dameckiego na wzięte od Tegoż JW. Metropolity Czerwonych Złotych Pięćset na

17Kupno Wina dał Temuż JW. Metropolicie Swóy Rewers, á U. Damecki odbieraiąc od W. So-

18roczyńskiego pomienione Czerwonych Złotych Pięćset z dołączonemi Dwóchset Czerwonemi Zło-

19temi dał Temuż W. Soroczyńskiemu na Czerwonych Złotych Siedmset Dokument osobny i

20ten w Urzędzie okazuiąc oddanie onego JW. Metropolicie oświadcza, á powrócenia na Czer-

21wonych Złotych Pięćset od Siebie JW. Metropolicie danego Dokumentu domawia się, czego

22JWJX. Metropolita Kijow. ani zapiera, tylko że się pomieniony Rewers w Kancellaryi za-

23wieruszył, i łatwo onego znaleść niemoże exkuzuie się; więc Urząd Ziazdowy i tą ułatwia-

24iąc okoliczność Terminem Strony Powodowey popártą: áby JW. Teodozyusz Rostocki Mett.

25Kijow. Rewers czyli Dokument od W. Soroczyńskiego na Czerwonych Złotych Pięćset dany,

26na Terminie przed Aktami i Rygorem wyżey wyrażonemi przy oddaniu nawzaiem Doku-

27mentu U. Dameckiego Temuż W. Soroczyńskiemu lub Jego Umocowanemu powrócił, á

28w przypadku niemożności wynalezienia autentyczne z zniważeniem [?] onego Dokumentu

29W. Soroczyńskiemu Sam przez Siebie czyli przez Umocowanego uczynił w Aktach upew-

30[nie]nie obowiązuie, Naostatek co się dotycze uniesienia od Stars. Szmujła Leyzorowicza

31Noty [?] Mordochowicza, Morducha Michalewicza, Berka Kusznierza, Dawida Herszowicza

32Abramka Dawidowicza, Zelika Majorowicza, Wolka Gutmanowicza, Szmujła Leybo-

33wicza Mieszkańców Radomyskich, Jankiela Zabitockiego, Abramka Nehrebowskiego

34[Mor]ducha Abramowicza, Mowszy Chaimkielewicza [?] Mężyryckiego [?], Abramka Janki-

35elowicza Pilipowskiego, Berka Idalowicza [?] Unińskiego [?], Abramka Jankielowicza Orań-

36skiego [?], Jankiela Leyzorowicza Czudyńskiego [?] i Jnnych Zydów i Poddanych w Dobrach Me-

k. 796v (skan 0312, strona lewa)

1tropolii Kijowskiey mieszkaiących o różne Krzywdy i Pretensye do Skarbu n. JW. Smogorzewskie-

2go Mett Kij. i Wgo Soroczyńskiego Dobrami Metropolii pod ów czas zarządzaiącego formowane, Urząd

3Ziazdowy na Dekret Kompromissarski Roku Tysiąc, Siedmset, Osmdziesiąt, Dziewiątego Dnia Dru-

4giego Grudnia między WW. Smogorzewskiemi á JW. Rostockim Mett Kij. W. Soroczyńskim i In-

5nemi na Groncie Miasta Radomysla ferowany, w Aktach Grod. Zytt. Roku Tysiąc, Siedmset,

6Dziewięćdziesiąt, Pierwszego, Dnia Dwudziestego Wrzesnia oblatowany, Pretensye pomienionych

7Zydów i Różnych Mieszkańców Metropolii decyduiący, i obeymuiący, oraz na Manifesta od

8Tychże złożone uciążliwości tegoż Dekretu Kompromissarskiego obmawiaiące zapatrzywszy

9się, tychże Pretensyi do Decyzyi przyiąć niemogąc, osobną drogą, z Kim będzie należało czy-

10nić niezagradza. Appellowali Zydzi i Włościanie od teyże Rezolucyi Urząd Ziazdowy do-

11puszcza. Co zaś przynależy Pretensyi od Zydów i Poddanych Metropolii Kijow. do W. Soro-

12czyńskiego za czas Funkcyi Tegoż u Teraźnieyszego JW. Metropolity sprawowaney wynikł-

13tych; gdy nie Sam W. Soroczyński, ále Regencya od JW. Teraźnieyszego Metropolity Kijow.

14do zarządzenia Metropolią, WW. JX. Fizykiewicza Opatt. Kaniowskiego, Jana Nepomu-

15cena Dybowskiego Czes. Węd. i Jnnych udecydowana była, á Ci na Ziazd ninieyszy od for-

16muiących krzywdy nie są Przypozwani; Przeto Urząd Ziazdowy tak w Porządku Przypozwa-

17nia Osób Regencyą składaiących, iakoteż dla wyrelwowania [?] wniesienia od JW. Teraźniey-

18szego Metropolity przeciwko W. Soroczyńskiemu o Spustoszenie czyli raczey niewperowa-

19nie [?] Rudni Kryntka zwaney, i z tego iakoby Powodu Decessu w Jntracie na teyże Rudni

20poniesienie Dzieło Swoie, do Dnia Dziesiątego Stycznia Nowego Stylu, Tysiąc, Siedmset,

21Dziewięćdziesiąt, Piątego Roku limituie, zachowuiąc Stronom tak Pryncypalnym iakoteż

22i Przypozwać się maiącym Termin Stawienia się zawity, i wolność wzywania Jnnego

23Urzędu Grod. Kijow. w przypadku niezjachania Swego. Appellował JW. JX. Metropoli-

24ta przez W. Baykowskiego Vices-Ger. Grod. Kijow. do Sądu Zupełnego, Urząd niedopu-

25szcza, teyże Stronie Rekwiruiącey wydaie. Daniel Włochowicz Vices Ger. Sądowy Grod.

26Pottu i Wdztwa Kijow. mpa Który Excerpt Dekretu Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do

27Xiąg ninieyszych Grod. Kijowskich iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata ekscerptu dekretu zjazdowego między jaśnie wielmożnym księdzem Rostockim, metropolitą całej Rusi, a wielmożnym Soroczyńskim, cześnikiem lwowskim, na gruncie Radomyśla ferowanego” (w tytule „C.L.” – zapewne Cześnik Lwowski, jak w tekście „Czes. Lwow.”).

Objaśnienia: „Dekret Ziazdowy” – wyrok sądu zjazdowego (sądu grodzkiego wysłanego na grunt; tu wicegerenta grodzkiego kijowskiego); „Excerpt” – wyciąg; „z przeniesienia Jurysdykcyi” – za zgodą stron sąd przeniesiono z Didowszczyzny do Radomyśla i folwarków metropolii; „Funkcya Kommissarska” – zarząd dobrami metropolii (Soroczyński był komisarzem/administratorem dóbr po śmierci metropolity Jazona Smogorzewskiego, zm. 1788, a następnie u Teodozego Rostockiego); „Kalkulacya i Sprawdzenie Remanentów” – rozliczenie i sprawdzenie pozostałości; „w Czwartey Części … należących” – ćwierć pozostałości po zmarłym metropolicie należna z prawa następcy; „Kompárycya” – stawiennictwo stron; „Krytyka Rachunku” – zarzuty wobec rachunku; „Przysięga … naznacza” – sąd nakłada przysięgę oczyszczającą; „Produktem oznaczywszy” – oznaczywszy jako dowód złożony w sądzie; „Regencya” – kolegialny zarząd dóbr metropolii; „Budy”, „Budnicy” – osady i pracownicy wytwarzający potaż (popiół drzewny), „Hutnicy”, „Rudnicy” – pracownicy hut i rudni (kuźnic żelaza); „Potaż” – potaż; „Gontarze” – wyrabiający gonty; „Hreczka” – gryka; „Korzec” – miara zboża; „Rewers” – skrypt dłużny, rewers; „Czerwone Złote” – dukaty; „pod W. W.” – pod winami (karami) w prawie opisanymi; „limituie” – odracza; „Termin … zawity” – termin ostateczny; „niezjachanie” – niestawienie się (niezjechanie) sądu; „Sąd Zupełny” – pełny sąd grodzki (por. akt 388 – memoriał metropolity w sprawie tej apelacji); „VSK” – Vices-Gerent Sądowy Kijowski; „Stars.” – starszy (kahału); „Kawaler” – kawaler orderu.

Rachunek sumy przysądzonej: 703 zł 15 gr (zaprzysiężona) + 530 zł 8 gr (produkty do bud) + 8737 zł 5 gr (udokumentowana, z prowizją 5% od 19 IV 1792) = 9970 zł 28 gr; Soroczyński żądał łącznie 9970 zł 20 gr (por. 9900 zł w akcie 388). Płatność wyznaczono na 9/20 X 1794, nazajutrz przed oblatą.

Odczyty niepewne: nazwisko oblatariusza „Jezierski” [?] (w rkp. „Jeziewski”); część nazwisk oficjalistów metropolii (Chitaszewski, Zufaliński, Koniczewski, Miwiński, Toryto/Tonyto, Tetewukowski) i Żydów (Noty, Chaimkielewicz, Idalowicz, przydomki od miejscowości Mężyrycki, Uniński, Orański, Czudyński); „Budy Potyiowskiey” [?]; „Ekonoma Didowskiego” [?] (może od Didowszczyzny); „Zoryńskiego” [?]; „wyrelwowania” [?], „niewperowanie” [?] – zapewne zniekształcone przez pisarza. Wicegerent sądowy podpisany „Daniel Włochowicz” (w akcie 388 w indeksie imię Dominik wg innych aktów – do weryfikacji). „Wpisy” [?] u góry stron – odczyt niepewny.

Streszczenie

10/21 X 1794 U. Wincenty Jezierski [?] podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) wyciąg z dekretu zjazdowego wicegerenta grodzkiego kijowskiego Daniela Włochowicza, wydanego na terminie 23 I 1794 st. st. w Radomyślu w sprawie wzajemnej Szczepana i Elżbiety z Krzywokolskich Soroczyńskich, cześnikostwa lwowskich, z metropolitą kijowskim Teodozym Rostockim i jego oficjalistami (Marcinem Bajkowskim, wicegerentem grodzkim kijowskim, Janem Nepomucenem Dybowskim, cześnikiem wendeńskim, kasjerami, rachmistrzem Andrzejem Buthakiem, pisarzami bud itd.) o rachunki z zarządu dóbr metropolii po śmierci metropolity Jazona Smogorzewskiego. Sąd uznał, że Soroczyński nie odpowiada za zarzuty z „krytyki rachunku” (rachunki prowadził i przetrzymywał Dybowski, z którym metropolita może się prawować osobno), po złożonej przysiędze zwolnił go z dalszego obrachunku, a metropolicie nakazał zapłacić Soroczyńskiemu 703 zł 15 gr, 530 zł 8 gr i 8737 zł 5 gr (ta ostatnia z prowizją 5% od 19 IV 1792) oraz oddać 30 korcy gryki lub zapłacić po 5 zł za korzec – w terminie 9/20 X 1794 przed aktami grodzkimi kijowskimi; nakazał też zwrócić rewers Soroczyńskiego na 500 czerwonych złotych (wydany przy zakupie wina przez Dameckiego) albo uczynić w aktach upewnienie o jego unieważnieniu. Pretensje Żydów i poddanych metropolii (m.in. starszego Szmujła Leyzorowicza i innych mieszkańców Radomyśla) do dawnego skarbu odesłał na drogę osobną, a pretensje za czas funkcji Soroczyńskiego u metropolity Rostockiego, wraz ze sprawą spustoszenia rudni Kryntki, odroczył do 10 I 1795 n. st. z obowiązkiem przypozwania członków regencji (opata kaniowskiego ks. Fizykiewicza, Dybowskiego i in.); apelacji metropolity do pełnego sądu nie dopuścił.

Transkrypcja

k. 796v (skan 0312, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Dziesiątego podług Dawnego –

3á Dwudziestego Pierwszego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim

5archiwistą Przysięgłł Grod. Kijow. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kijowskiemi

6Osobiście Stawaiący W. Nestor Baranowski Dekret Kompromissarski między WW. Burkatha-

7mi á W. Polanowskim w Tereszkach zapadły, Podpisami Super-arbitra i Arbitra zatwier-

8dzony, na Papierze Stęplł. Kraiowym napisany, przy wyciśnieniu Pieczęci Dwóch na La-

9ku Czerwonym do Akt Grod. Kijow. podał, w te Słowa = Nayiaśnieyszey Jey Imperatt Mci

k. 797 (skan 0312, strona prawa)

1Katarzyny Alexiejowny Samowładnącey Całą Rossyą Pani – Sąd Kompromissarski na żąda-

2nie WW. Burkathów Excerpt z Dekretu Sądu Swego między Temiż WW. Burkathami, á W. Mi-

3kołaiem Polanowskim na Terminie z odwołania przypadaiącym, to iest: na Dniu Dziewiątym

4Dawnego, á Dwudziestym Drugim Nowego Stylu Miesiąca Czerwca, Tysiąc, Siedmset, Dziewięć-

5dziesiąt, Czwártego Roku w Tereszkach zapadłego, co do Kathegoryi Tychże WW. Burkathów wydał

6w te Słowa = Na Dniu zaś Dziewiątym Dawnego, á Dwudziestym Dziewiątym Nowego Stylu Mie-

7siąca Czerwca, Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku tak z mocy Zapisu Kompro-

8missarskiego wyżey wykryślonego, iakoteż poprzedniczego Dzieła Swego, na Dniu Trzydziestym

9Pierwszym Dawnego, á Dwudziestym Nowego Stylu Miesiąca Marca Teraźnieyszego Ro-

10ku na Groncie Dóbr Wsi Tereszek odprawionego, i Tymi w dalszych rozprawach Stron Prawo-

11władztwo Swe Sądownicze do Dnia Pietnastego Dawnego, á Czwártego Nowego Stylu Maia

12odkładaiącego, iakoteż od Dnia Pietnastego Maia przez Woźnego Opatt. Daniela Kuczewskiego

13od Dnia, aż do Dnia Dzisieyszego przez odwoływanie dla zatrudnienia Sądu przypadłym.

14Super-arbiter ziachawszy i też Prawowładztwo Swe Sądownicze w Dworku WW. Jankow-

15skich w Przytomności Wgo Franciszka Nielipowicza i U. Tomasza Sobolewskiego tudzież Opatt.

16Daniela Kuczewskiego Pottu i Wdztwa Kijow. odnowiwszy, á dla zayszłego iuż Słońca, do Dnia

17Trzeciego Dawnego, á Czternastego Nowego Stylu Miesiąca Junii przy ogłoszeniu Woźnego

18Swemu Dziełu przytomnego odłożył, á tak na tymże Dniu, pomienione Dzieło odnowiwszy,

19Stron do zapisania Kompárycyi i lokowania Arbitrów zobowiązał, Na Którym Terminie W.

20Mikołay Polanowski Burgr. Grod. Kijow. Powod i Pozwany oczewisto. WW. Anna z Podwęd-

21kowskich [?] Wdowa Matka Chor. Lubaczew. Jan Józef dwóch Jmion Paweł, Jgnacy i Win-

22centy Synowie Burkathowie Pozwani Powodowie i Przypowiadaiący się oczewisto. W. Franci-

23szek Burkath Pozwany, Powod przez W. Jana Burkatha Brata Starszego Umocowanego,

24Roby. [?] Jaków Hołowań, Semen Jatcz [?], Petro Czernysz, Hrycko Boyczuk i Jnni aresztowani w

25Processie wyrażeni Pozwani i Stawić się maiące i Przypowiadaiące się przez Tegoż, tudzież Starsz.

26Leyba i Josi [?] Arędarze Tereszkowscy Pozwani aresztowani, stawić się maiące i Przypowiadaią-

27ce się przez Tegoż, WW. Leon Rulikowski Czes. Buski, Woyciech Jankowski, Zachariasz Bara-

28nowski, Paweł Olszewski, Franciszek Kaźnowski, Teodor Jwaszkiewicz na Swiadectwo

29Pozwani oczewisto. W. Michał Jasowski [?] Sędzic Sandomir. Pozwany przez W. Zachariasza

30Baranowskiego Umocowanego, Roby. [?] Jwdocha Matka i Tetiana Córka w assystencyi Wgo

31Zacharyasza Baranowskiego Pana Swego czyniąca, w Kathegoryi Swey rozsądzenia w

32Sądzie ninieyszym Kompromissar. chcąca pod tenże Sąd przez W. Zachariasza Baranowskie-

33go poddaiąca się, i tę Kathegoryą W. Polanowski przeciwko Sobie bez wyłączenia przyimuie.

34á W. Zacharyasz Baranowski iako dobrowolnie poddaiący się pod Rozsądzenie Kompromiss.

35na to się Ręką Swą w Protokule podpisuie w te Słowa. Względem Jwdochy Zachariasz

36Baranowski. postanowiwszy się, i Strony Obie, to iest: Początkowie Powodowa W. Polanowski

k. 797v (skan 0313, strona lewa)

1z Swey W. Franciszka Wasylkowskiego Horodn. Trębowl. á zaś WW. Burkathowie z Swey Stro-

2ny W. Marcina Pieńkowskiego Czes. Jnflan. uprosiwszy za Arbitrów zasadzili – i Spory prawne mię-

3dzy Sobą uczynili, Których Sąd wysłuchawszy, gdy Strona WW. Burkathowie złożywszy Komplaná-

4cyą między Sobą, á W. Mikołaiem Polanowskim na przeszłym Terminie Dzieła Sądu Swego

5to iest: Dnia Trzydziestego Pierwszego Dawnego, á Dwudziestego Nowego Stylu Miesiąca Marca

6Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku zawartą, i przez Sąd Swóy zatwierdzoną, w

7Oryginale do Sądu Swego podaną, w Protokuł wciągnioną, przez Strony podpisaną, á dla makuł

8wielu w kopią obróconą, i z tego Protokułu na Oryginał czyściey wypisaną, i od Sądu Swego

9Stronom dla podpisania powtornego oddaną, na Którey że wyraz przy Swym podpisie W. Po-

10lanowski pomimo Komplanácyą domieścił w tych Słowach: Zawieczysto być równie Pierwsze-

11mu powinno, za przemocny Zabór Arędy i w innych okolicznościach drogę ostrzegaiąc podpisuię,

12do Sądu Swego na mocy Zapisu Kompromissarso. z rezolwowanie tey okoliczności, oraz ukarania W. Pola-

13nowskiego za nieprzyzwoity domieszczony wyraz domawiaią się; Przeto Sąd stosuiąc się do Zapisu Kom-

14promissarskiego, Który zarzut z słownego uniesienia Stron, rozsądzenia dozwala, uznawszy być winnym W.

15Mikołaia Polanowskiego że wartą Komplanácyą przez obie Strony umowioną, i w tey wykryślone wyrá-

16zy przy podpisaniu się Swym za nienależyty Przypisek wyżey wzmiankowany uczyniony, iłbo [?] ani Temuż

17nic niepomagaiący, ani Stronie krzywdy przynoszący, lecz aby więcey nieważył się podobnych Przypisków

18czynić, Sąd nakazuie: áby odbywaiąc za Swóy występek taki: wieżą górną Zamku Zytomierso. Roku Bie-

19żącego Dnia Dziewiętnastego Dawnego, á Osmego Nowego Stylu Miesiąca Października odsiedziaw-

20szy, i tamże przez Tydzień zabawiwszy się, przy wyściu z oney Grzywien Pięćset, do Rąk i za Kwi-

21tem WW. Burkathów, lub onych Umocowanego wypłacił, lub z należytości od Tych Sobie winney

22potrącił, pod winą Wywołania przy zaniesioney Skardze, w czasie Sprzeciwienia się, á przypisek

23wyż wzmiankowany Sąd niszczy i żaden uznaie; A że w tym Mieyscu Stars. Leyba Mejorowicz

24i Mot Peysachowicz Obywatele Wołodarscy á Arędarze Tereszkowscy maiące Pretensyą Swoią do

25W. Mikołaia Polanowskiego, Które lubo Memoryałem Dnia Trzeciego Miesiąca Marca podług

26dawnego Kalendarza Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego Roku do JW. Generał Gubern.

27Bracławskiey Gubernii Berchmana, i na tymże Memoryale od Tegoż pod Dniem Piątym Marca Ro-

28ku Bieżącego do Smotrytela Okręgu Pawołockiego danego zalecenia, oraz na mocy tego od

29W. Rotmistrza Pantalemona Efimowicza Okręgu Pawołockiego Smotrytela Roku idącego

30Dnia Trzeciego Veteris Styli Miesiąca Maia do W. Marcina Pieńkowskiego Kommissar. Woysk.

31wydaney Rezolucyi zaieli, aże od Tey Jurysdykcyi Gubernialney stanowszy oczewiście

32przed Sądem Kompromissar. odstępuią, i pod Sąd ninieyszy dobrowolnie prócz Spra[wy] [?]

33z U. Teodorem Jwaszkiewiczem mianey poddaią się, i na to się Rękami własnemi po He-

34braysku dla pewności przyięcia dobrowolnie przez Sąd Kompromissar. Wyroków wypa[?]-

35mianych w Protokule podpisuią; Przeto Sąd i tę Kathegoryą poniżey rozsądzić oświadcza.

36A tak dáley Sąd postępuiąc co się dotycze Pretensyi wszelkich tak z Strony W. Polanow-

37skiego czynienia Przeszkód w Części Tegoż za Prawem Zastawnym z Kontraktu i Jnwentá-

38rza przez WW. Burkathów Temuż naniesionych, iakoteż nawzaiem od WW. Burkathów prze-

39ciwko W. Polanowskiemu, tudzież od Stars. Leyby Mejorowicza, Motia Peysachowicza

k. 798 (skan 0313, strona prawa)

1Arędarzow Tereszkowskich, oraz W. Zacharyasza Baranowskiego do Tegoż mianych, w tych potrzebne

2być spisanie Pytań, Odpowiedzi i Regestrów Swiadków, i Tych podpisanie w każdey Kathegoryi

3oddzielnie przez wszystkie Strony, á to natychmiast, á gdy Strony dopełniaiąc poprzedniczy Wyrok Są-

4du Swego Same tylko Pytania to iest: z Strony W. Polanowskiego w Kathegoryach Osmiu, á z

5Strony WW. Burkathów podobnież Osm wraz z Stars. Leybą Mejorowiczem i Motiem Peysacho-

6wiczem Arędarzami, i nadto Ciż łącznie z W. Zacharyaszem Baranowskim w Kategoryi Skrzyw-

7dzenia Pracowitt. Hołowania i Jwdochy Dziewięć Pytania przez Siebie podpisane Sądownie skła-

8daią, i bez spisanych nawzaiem Odpowiedzi i Regestru Swiadków, i w tych nayprzod na Pytania

9W. Polanowskiego pod Numerem Pierwszym z porządku Pytań złożone, gdy pod Punktem Piątym

10w okoliczności iakoby zyskanego niesprawiedliwego na Piśmie od U. Kamińskiego przez Stars.

11Leybę i Motia Arędarzów Tereszkowskich przeciwko W. Polanowskiemu Swiadectwa, gdy WW.

12Burkathowie i Stars. Leyba i Mot Punktu tego żądaią wyłączenia, á W. Polanowski w złożonych

13Pytaniach WW. Burkathów w Porządku pod Numerami Czwártym, Piątym, i Osmym złożo-

14nych Kathegoryi, gdy w Liczbie Czwártey Kathegoryi pod Punktem Osmym przy Końcu dodatek

15á zaś w Liczbie Kathegoryi Piątey cały Punkt szczególnie tylko zarzuty Osoby Samego U. Gała-

16szewskiego tyczące się, iuż to o Kurczęta porabiane, iuż to o Siekiery, i inne Rzeczy u U. Kar-

17wowskiego [?] popożyczane, ile że od Samego Gałaszewskiego Punkta te potrzebuią Odpowiedzi,

18á Ten w Zapis Kompromissar. niewchodzący, w tym Sądzie odwodu uczynić niemoże, á nadto: iż

19złożonym Dokumentem przez W. Polanowskiego od WW. Burkathów pod Rokiem Tysiąc,

20Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártym, Dniem Dwudziestym Trzecim Maia w Tereszkach U.

21Gałaszewskiemu danym, iż w Tychże Ręku Czerwonych Złotych Dziewięć na Zastawie Pola

22Dziesięciu Dni orania, aż do czasu nieoddania pomienioney Kwoty Tegoż U. Gałaszewskiego

23znayduie się; A zatym w tey Pretensyi Ciż WW. Burkathowie do upomnienia się u Tegoż

24maią dostateczny Fundusz; Przeto Sąd te Punkta wyżey wyrażone, iako to: z Pytań Wgo

25Polanowskiego cały względem Swiadectwa iakoby niesprawiedliwego Samey Osoby U. Kamin-

26skiego tyczący się, á w Zapis Kompromissar. niewchodzący, á zaś z Pytań WW. Burkathów

27w Punkcie Jednym na Końcu Sam dodatek, á Drugi cały odrzuca, nadto w Kathegoryi

28Spaszy Zbóż, pod Punktem Piątym położony, z Punktem Trzecim w Kathegoryi Sprzeciwie-

29nia się Kontraktowi stosowny znayduiący się, z tyże Kathegoryi całkowicie wyłącza, na-

30kazuiąc: áby Strona WW. Burkathowie Konkluzyą w Punkcie Piątym z Kathegoryi

31Spaszy, do Kathegoryi Sprzeciwienia się Kontraktowi dopisali, á zaś W. Polanowskiego

32całkowicie w wyż wyrażoney Kathegoryi Punkt Piąty oddala. Lecz że Strony dla do[pi]-

33sania Odpowiedzi tychże Pytań wzaiemnie Kommunikowania Sobie, oraz i czasu Końcem

34przygotowania się dostatecznieyszego żądaią; Przeto Sąd tę powolność Stronom czyniąc

35do Dnia Dwudziestego Osmego podług Nowego, á zaś Siedmnastego podług Dawnego

36Stylu Miesiąca Listopada zachowuiąc Stronom Stawienia się Termin zawity odkłada,

37na uniesienie W. Polanowskiego względem obelgi Sądownie uczynioney Temuż przez

38W. Zacharyasza Baranowskiego, tę przy Kathegoryi Tegoż, na Którą uczynił Subiekcyą

k. 798v (skan 0314, strona lewa)

1do Sądu Swego, Sąd w tym mieyscu dać Rezolucyą oświadcza. A co się dotycze Akcyi U. Antoniego Kamiń-

2skiego względem żądania zniewolenia Stars. Leyby Mejorowicza i Motia Zięcia Tegoż by zapłacił Czerwo-

3nych Złotych Dwa i przyrzeczonych za użycie na Swiadectwo Tegoż w Sądzie Swym na Piśmie Ręką Tegoż

4U. Kamińskiego spisany i podpisany i podany wolne czynienie w Sądzie przyzwoitym z Temiż [?] do-

5zwala. Jgnacy Antt. Czernecki [?] od Stron zapisany Super-arbiter mpa (L.S.) Marcin Pieńkowski Arbi-

6ter z Strony WW. Burkathów. Który Dekret Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Ninieyszych Grod.

7Kijowskich iest wpisany –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata dekretu kompromisarskiego między wielmożnymi Burkatami a wielmożnym Polanowskim w Tereszkach zapadłego”.

Objaśnienia: „Sąd Kompromissarski” – sąd polubowny złożony z superarbitra i arbitrów wybranych przez strony na mocy zapisu kompromisarskiego; „Super-arbiter” – przewodniczący sądu polubownego; „Prawowładztwo Sądownicze” – jurysdykcja sądu; „dla zayszłego iuż Słońca” – z powodu zachodu słońca (czynności sądowe tylko za dnia); „Kompárycya” – zapisanie stawiennictwa stron; „Komplanácya” – ugoda; „dla makuł wielu” – z powodu wielu kleksów (makuł); „Przypisek” – dopisek; „wieżą górną Zamku Zytomierskiego … odsiedziawszy” – kara wieży górnej (lżejszej) w zamku żytomierskim; „pod winą Wywołania” – pod karą banicji (wywołania); „Smotrytel Okręgu” – ros. smotritiel (nadzorca) okręgu; „Generał Gubernator Bracławskiey Gubernii” – po II rozbiorze (1793) Kijowszczyzna prawobrzeżna należała do guberni bracławskiej (generał-gubernator T. Tutołmin, tu wymieniony Berchman [?] – zapewne gubernator); „po Hebraysku” – Żydzi podpisali się pismem hebrajskim; „Pracowitt.” – „pracowitych”, tytuł chłopów; „Spasza Zbóż” – spasienie (wypas) zbóż; „Subiekcya” – zarzut, uraza; „Fundusz” – tu: podstawa prawna roszczenia.

Daty w tekście niespójne: „na Dniu Dziewiątym Dawnego, á Dwudziestym Drugim Nowego Stylu Miesiąca Czerwca” oraz zaraz potem „Dziewiątym Dawnego, á Dwudziestym Dziewiątym Nowego Stylu” – zapewne błędy pisarza; podobnie kara wieży „Dnia Dziewiętnastego Dawnego, á Osmego Nowego Stylu Miesiąca Października” (powinno być odwrotnie: 8 st. st. = 19 n. st.) i „31 Marca st. st. = 20 Marca n. st.”. Przepisano wiernie.

Odczyty niepewne: „Roby.” [?] – skrót przed imionami chłopów (Jaków Hołowań, Jwdocha), może „Robotni[cy]”; „z Podwędkowskich” [?]; „Semen Jatcz” [?]; „Josi” [?]; „Jasowski” [?]; „iłbo” [?]; „Kar-wowskiego” [?]; „Czernecki” [?] (podpis superarbitra); „Berchman” – nazwisko generała gubernatora (wg rkp.); wyraz po „Spra-” zasłonięty plamą; „wypa[?]-mianych” – niejasne. „Wpisy” [?] u góry stron.

Streszczenie

10/21 X 1794 W. Nestor Baranowski podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) wyciąg z dekretu sądu kompromisarskiego w sprawie wdowy Anny z Podwędkowskich [?] Burkatowej, chorążyny lubaczowskiej, i jej synów (Jana Józefa dwojga imion, Pawła, Ignacego, Wincentego i Franciszka) z Mikołajem Polanowskim, burgrabią grodzkim kijowskim, zastawnym posiadaczem części Tereszek. Sąd (superarbiter Ignacy Antoni Czernecki [?], arbitrzy Franciszek Wasylkowski, horodniczy trembowelski, ze strony Polanowskiego i Marcin Pieńkowski, cześnik inflancki, ze strony Burkatów), obradujący w Tereszkach od 31 III/20 III 1794 z odroczeniami, skazał Polanowskiego za samowolny dopisek na zawartej wcześniej ugodzie na tydzień wieży górnej w zamku żytomierskim i 500 grzywien na rzecz Burkatów (dopisek unieważnił); przyjął pod swój sąd pretensje arendarzy tereszkowskich, starszego Lejby Mejorowicza i Mota Pejsachowicza z Wołodarki, wobec Polanowskiego (którzy odstąpili od jurysdykcji gubernialnej generał-gubernatora bracławskiego Berchmana i smotrytela okręgu pawołockiego rotmistrza Pantalemona Efimowicza) oraz sprawę krzywd chłopów Hołowania i Jwdochy wnoszoną z Zachariaszem Baranowskim; rozstrzygnął o dopuszczalności punktów pytań do świadków (odrzucając m.in. zarzuty dotyczące U. Gałaszewskiego i U. Kamińskiego, który nie wchodził w zapis kompromisarski) i odroczył sprawę do 17/28 XI 1794 jako terminu zawitego; roszczenie U. Antoniego Kamińskiego wobec arendarzy o 2 czerwone złote za świadectwo odesłał do właściwego sądu.

Transkrypcja

k. 798v (skan 0314, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Jedynastego podług Dawnego

3á Dwudziestego Drugiego, podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grodzkim w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim

5archiwistą Przysięgłł. Grod. Kijow. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kijowskiemi

6Staiąc Osobiście W. Alexander Jankowski Komplanácyą Dział zawieraiącą, między WW.

7Kazimierzem i Alexandrem Hołowinskiemi Dóbr Demowszczyzny i Jnnych, Podpisami Stron

8i WW. Przyiacioł przy Pieczęciach Trzech na Laku Czerwonym, á Czwártey na Czarnym wyci-

9śnionych stwierdzoną, na Papierze Kraiowym napisaną, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał,

10w te Słowa = Między W. Alexandrem Chor. Woysk Ross. á W. Kazimierzem Miecznik. Smoll.

11Hołowinskiemi Braćią między Sobą Rodzonemi N. W. Jgnacego Hołowinskiego Miecznika

12Smoll. Synami, N. zaś Wgo Alexandra Hołowinskiego Wnukami, tudzież W. Symeo-

13na Hołowinskiego Prawnukami, z Rady blisko Krewnych połączonych, tudzież Przyiacioł

14Perswazyi, naostatek z własnego Stron Obydwóch układu staie, takowa w mieyscu Roz-

15działu wieczystego iuż Zapisem Kompromissarskim Roku Teraźnieyszego Tysiąc, Siedm-

16set, Dziewięćdziesiąt, Czwártego, Dnia Szóstego Października przed Aktami Grod. Kijow.

17zdeterminowanego i przyznanego Połowy Wsi Demowszczyzny i Słobodki Krasnopola na

18Grontach Demowskich osadzoney, na Cztery rowne Części Ugoda, W. Kazimierz Hołowin-

19ski maiąc na Siebie Prawem Natury po Antecessorach i Oycu Swoim we Wsi Całey

20Demowszczyznie Część Osmą, á zaś w Słobodzie Krasnopolu na Grontach do Połowy

21Wsi Demowszczyzny należących osadzoney spadaiącą Część Czwártą, tak Część Osmą

22Wsi Demowszczyzny, iako i Czwártą Słobodki Krasnopola ze wszystkiemi Grontami,

23Polami, Sianożęciami, Karczmami, Arędami Karczemnemi, Poddanemi Ciągł[ymi] [?]

24i Pieszemi, Jch Powinnościami, Daniami, Daninami, Zabudowaniami Dwor-

25skiemi w Demowszczyznie i Słobodce Krasnopolu znayduiącemi się na Siebie w

26Czwártey Części przypadaiącemi, nic na Siebie niewyłączaiąc W. Alexandrowi Ho-

27łowinskiemu Bratu Swemu Rodzonemu Starszemu, łącząc w to należytość Swoią

28z Summy Osmiu Tysięcy Dziewięćset Złł Poll. Kapitalney z Połowy Wsi Kuźminiec

29Dziedzictwem odprzedaney pozostaiącą, u JWo Jgnacego Hołowinskiego Kawll. O.S.S.

k. 799 (skan 0314, strona prawa)

1na Procencie Siodmym będącą, z tey Sumkę Dwa Tysiące Dwieście Dwadzieścia Pięć

2Złł Poll. na Siebie Prawem Natury należącą, á to za Summę wraz ogólnie umówio-

3ną Dwadzieścia Tysięcy Złł Poll. Monetą Srebrną Rublami, lub Złotem, licząc Czer-

4wony Złoty po Złł Osmnaście na Dziedzictwo odprzedaie, i tym Szacunkiem Kontentuie

5się. A że Lat Dwudziestu Czterech Prawem do zawarcia Wieczystych Tranzakcyi W.

6Kazimierz Hołowinski niema, á przeto Donacyi na wyż rzeczone Dobra áby iakowy

7na przyszłość niepodpadała obojętności nieczyni; Przeto W. Alexander Hołowinski ze-

8znania teyże w czasie teraźnieyszym nieżąda, lecz gdy przyidzie do takowego Wieku W.

9Kazimierz Hołowinski stanąć ma przed Aktami i Tranzakcye z wszelką Prawem

10przepisaną czyli przepisać się maiącą Formalnością, zeznać autentycznie przyrzeka.

11Czego iesliby w czasie ukończonych Lat niedopełnił, nietylko że na Prowencie przez

12Komplanácyą Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Drugiego, Dnia Drugiego Ja-

13nuarii w Pruckach spisaną, Roku Tegoż, Dnia Piątego tegoż Miesiąca w Grod. Kijow.

14oblatowaną przestać przyrzeka, ále nadto Reparácyą wszelką w Osmey Części Całey

15Demowszczyzny, i Czwártey Słobodki Krasnopola uczynioną za uznaniem Przyia-

16cioł przy złożeniu Regestrów sprawiedliwie podać się maiących zwrócić winnym bę-

17dzie, Od Summy zaś Dwudziestu Tysięcy Złł Poll. za Dziedzictwo wspomnionych

18Dóbr W. Alexander Hołowinski Nabywaiący, W. Kazimierzowi Hołowinskiemu Od-

19przedaiącemu Bratu Swemu Procent Siodmy, to iest: Tysiąc Czterysta Złł Poll. wypła-

20cać przy Kończącym się Każdym od Daty ninieyszey Ugody zaczynaiąc Roku. za

21Kwitami przyrzeka, i niepręd[z]ey Kapitał oddać iest obowiązany aż do Lat Dwudzie-

22stu Czterech przyidzie, i Donacyą na wyż rzeczone Dobra przed Aktami iakiemi się bę-

23dzie należało przyzna – A iesliby W. Kazimierz Hołowinski takowego niedopełnił wa-

24runku, dopoty niema przychodzić do Possessyi Części Wsi Demowszczyzny i Słobodki

25Krasnopola przez Siebie odprzedaney, dopóki przebranego Procentu nad wyż wyrażo-

26ną Komplanácyą Prowent Demowszczyzny ustanawiaiącą, i za Reparácyą przez

27Wgo Alexandra wyłożyć się maiącą, niepowróci. Ostrzega też Sobie W. Alexander

28Hołowinski iż gdyby Długi nieprzewidziane z Antecessorów, lub Oyca czyniących

29[d]otąd [?] niespokoione do tych czás okazały się, á do tey Fortuny regulowały się; więc tych

30uspokoienie w Czwártey Części W. Kazimierz Hołowinski na Siebie przyimuie i z

31Porcyi Swoiey opłacone mieć chce. Naostatek ponieważ W. Kazimierz Hołowinski

32pozostałości wszelkie z Jntrat, Remánentów wszelkich, tudzież Rzeczy ruchomych

33i nieruchomych w Czwártey Części na Siebie po N. W. Jgnacym Hołowinskim

34Mieczniku Smoll. Oycu Swoim Prawem Natury spadłe odbiera; Przeto z odebrá-

35nych Wgo Alexandra Hołowinskiego Brata Swego Rodzonego przez ninieyszą Kwitu-

k. 799v (skan 0315, strona lewa)

1ie Ugodę, Którą Strony Obie trzymać przyrzekaiąc dla większey pewności przy uproszeniu WW.

2Przyiacioł dla Swiadectwa Rękami własnemi podpisuią. Działo się w Demowszczyznie

3Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego. Dnia Czternastego Oktobra nowiey Sty-

4li. Alexander Hołowinski (L.S.) Kazimierz Hołowinski (L.S.) Proszony do podpisania

5tey Komplanácyi od Obydwóch Stron podpisuię się Józef Boryczko (L.S.) Do podpisania

6tey Komplanácyi proszony Przyiaciel podpisuię się. Benedykt Zborowski (L.S.) Która Kom-

7planácya Słowo w Słowo iak się w Sobie ma do Xiąg Niniey. Grod. Kijow. iest wpisana –

Objaśnienia i tłumaczenia

Tytuł marginalny: „Oblata komplanacji (ugody) działowej między wielmożnymi Kazimierzem i Aleksandrem Hołowińskimi dóbr Demowszczyzny”.

Objaśnienia: „Komplanácya Dział zawieraiąca” – ugoda działowa; „Chor. Woysk Ross.” – chorąży wojsk rosyjskich; „Miecznik Smoll.” – miecznik smoleński (tytularny); „Prawem Natury” – z prawa przyrodzonego, tj. dziedziczenia; „Antecessorowie” – przodkowie; „Słobodka (Słoboda) Krasnopol … osadzona na Grontach Demowskich” – osada na gruntach Demowszczyzny; „Poddani Ciągli i Piesi” – chłopi pańszczyźniani z sprzężajem i bez; „Kawll. O.S.S.” – kawaler Orderu Św. Stanisława; „na Procencie Siódmym” – oprocentowana na 7%; „Lat Dwudziestu Czterech Prawem do zawarcia Wieczystych Tranzakcyi … niema” – Kazimierz nie ukończył 24 lat (pełnoletność do wieczystych zbyć), więc formalne zeznanie wieczyste ma nastąpić po osiągnięciu tego wieku; „Reparácya” – nakłady na naprawy; „Prowent” – dochód; „Fortuna” – majątek; „Donacya” – darowizna (tu forma prawna wieczystego zbycia). Rachunek: 7 % od 20 000 zł = 1400 zł rocznie.

U dołu k. 798v inną ręką „Czytałem Kopczyński” – zapewne adnotacja kontrolna (kollacjonowanie). Wyraz po „Poddanemi Ciąg-” zasłonięty plamą; „[d]otąd niespokoione” [?] – początek wiersza uszkodzony. Data ugody „Dnia Czternastego Oktobra nowiey Styli” (14 X 1794 n. st. = 3 X st. st.), Zapis kompromisarski przed aktami grodzkimi kijowskimi 6 X 1794.

Streszczenie

11/22 X 1794 W. Aleksander Jankowski podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) ugodę działową zawartą w Demowszczyźnie 14 X 1794 n. st. między braćmi rodzonymi Aleksandrem Hołowińskim, chorążym wojsk rosyjskich, i Kazimierzem Hołowińskim, miecznikiem smoleńskim, synami nieżyjącego Ignacego Hołowińskiego, miecznika smoleńskiego (wnukami Aleksandra, prawnukami Symeona). W miejsce działu połowy wsi Demowszczyzny i słobody Krasnopola (na cztery części), postanowionego zapisem kompromisarskim z 6 X 1794, Kazimierz sprzedał na dziedzictwo starszemu bratu Aleksandrowi swoją ósmą część całej Demowszczyzny i czwartą część Krasnopola ze wszystkimi przynależnościami, wraz ze swoim udziałem 2225 zł w sumie 8900 zł z połowy wsi Kuźmińce, ulokowanej na 7% u JW. Ignacego Hołowińskiego, kawalera Orderu Św. Stanisława – za 20 000 zł w monecie srebrnej (rublami lub złotem, dukat po 18 zł). Ponieważ Kazimierz nie ma jeszcze 24 lat, wieczyste zeznanie (donację) uczyni po osiągnięciu tego wieku, pod rygorem utraty dochodów i zwrotu nakładów; do tego czasu Aleksander płaci mu 7% (1400 zł rocznie), a kapitał odda dopiero po zeznaniu donacji. Kazimierz przyjmuje na siebie czwartą część ewentualnych nieznanych długów po przodkach i ojcu oraz kwituje brata z pozostałości po ojcu, które otrzymał. Podpisali bracia i przyjaciele Józef Boryczko i Benedykt Zborowski.

Transkrypcja

k. 799v (skan 0315, strona lewa)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Jedynástego podług Dáwnego,

3á Dwudziestego Drugiego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim ar-

5chiwistą Przysięgłł. Grod. Kijow. do tego Aktu użytym, i Xięgami Nineyszemi Grod. Kijow.

6Staiąc Osobiście W. Alexander Jankowski Kwit ręczny z Procentu od W. Kazimierza Ho-

7łowinskiego, W. Alexandrowi Hołowinskiemu dány, Podpisami WW. Hołowinskiego i

8Przyiacioł przy Pieczęciach Trzech na Laku Czerwonym Dwoch, á na Czarnym Jedney zmoc-

9niony, na Papierze Krajowym spisány, do Akt Grod. Kijow. w Oblatę podał, w te Sło-

10wa = Niżey podpisany znam tym Kwitem moim ręcznym, Który za autentyczny mieć

11chcę. Jż ja umowiwszy się o Szácunek [?] Części pewney Demowszczyzny i Słobodki Krásno-

12pola na Grontach Demowskich osadzoney z W. Alexándrem Hołowinskim Chor. Woysk JK: [?]

13Ross. Brátem moim Rodzonym Stárszym podług Komplánácyi na to osobno sporządzo-

14ney za Summę, Dwadzieścia Tysięcy Złł Poll. za Dziedzictwo ustánowioną, i od tey

15Procentem Siodmym Kontentować się obowiązałem; gdy tedy W. Alexánder Hołowinski

16Trzyletni od wyż wyrażoney Summy, to iest Cztery Tysiące Dwieście Złł Poll. Numero Cztery

17Tysiące Dwieście Złł. do Rąk moich istotnie i rzetelnie wypłaca Procent; Przeto z wy-

18płaconego Teraz W. Alexandra Hołowinskiego Bráta mego Kwituię, oráz obowiązków

19Komplánácyą względem Ziey [?] niedotrzymánia, á o powrocie Procentu wyszczególnionych

20dotrzymáć przyrzekam, Który Kwit przy uproszeniu dla Swiádectwa Przyiacioł Ręką włás-

21ną podpisuię. Datum w Demowszczyznie, Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt,

22Czwártego. Dnia Czternástego Oktobra podług Nowego Stylu – Kazimierz Hołowin-

23ski /: L. S. :/ Proszony do podpisánia od Obydwóch Stron podpisuię się. J. Boryczko Ma-

24ior /: L. S. :/ Proszony Przyiaciel do podpisánia się. Benedykt Zborowski /: L. S. :/ Który

25Kwit ręczny Słowo w Słowo iák się w Sobie ma do Xiąg Nineyszych Grodzkich

26Kijowskich iest wpisány – L.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tłumaczenia: „L. S.” (locus sigilli) – miejsce pieczęci; „Datum” – dano (spisano). „Złł Poll.” – złotych polskich; „Numero” – liczbą (gotówką, w sztukach monety).

Odczyty niepewne: „Szácunek [?]” (w rkp. wyraz zbliżony do „Szácunek” – szacunek, wycena części dóbr); w tytule Aleksandra „Chor. Woysk JK: [?] Ross.” – skrót przed „Ross.” niejasny (w akcie 397: „Chor. Woysk Ross.”); „względem Ziey [?] niedotrzymánia” – wyraz niejasny (może „Jey” – tj. komplanacji). „J. Boryczko Maior” – w akcie 397 „Józef Boryczko” (tu z rangą majora).

Kwit dotyczy ugody działowej z aktu 397 (2-1-171_akt397): suma 20 000 zł za część Kazimierza, płatna z odsetkami 7% (1400 zł rocznie); tu Kazimierz kwituje z odsetek za trzy lata = 4200 zł. Kwit datowany tego samego dnia co ugoda (14 X 1794 n. st.); oblatariusz ten sam – Aleksander Jankowski.

Streszczenie

11/22 X 1794 W. Aleksander Jankowski podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) kwit ręczny Kazimierza Hołowińskiego dla starszego brata rodzonego Aleksandra Hołowińskiego, chorążego wojsk rosyjskich, spisany w Demowszczyźnie 14 X 1794 n. st. Kazimierz zaznacza, że zgodnie z osobną komplanacją ustalił z bratem cenę swej części Demowszczyzny i słobody Krasnopola (osadzonej na gruntach demowskich) na 20 000 zł pol. na dziedzictwo i zobowiązał się zadowalać do czasu wypłaty kapitału odsetkami 7%; ponieważ Aleksander wypłacił mu odsetki za trzy lata, tj. 4200 zł, kwituje go z tej sumy i przyrzeka dotrzymać zobowiązań z komplanacji. Podpisali Kazimierz Hołowiński oraz jako świadkowie J. Boryczko, major, i Benedykt Zborowski.

Transkrypcja

k. 799v (skan 0315, strona lewa, dół)

k. 800 (skan 0315, strona prawa; w prawym górnym rogu foliacja „824” przekreślona i „800”)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Jedynástego podług Dáwnego,

3á Dwudziestego Drugiego podług Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim

5archiwistą Przysięgłł. Grod. Kijow. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kijow.

6Staiąc Osobiście W. Alexander Jankowski Jnnotescencyą Kompromissar. w Sprawie WW. i JW.

7Hołowinskich Termin Ziazdu Ziazdu do Dnia Dwudziestego Marca w Roku Tysiąc,

8Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątym posuwaiącą, Podpisem Super-arbitra przy Pieczęci

9na Laku Czerwonym wyciśnioney umocnioną, na Papierze Krajowym spisaną, do Akt

10Grod. Kijow. w Oblatę podał w te Słowa = Oznaymuię nineyszym Listem Obwieszczal-

11nym do kogo z Prawa należeć będzie, á mianowicie Stronom, to iest: JW. Jgnacemu

12Hołowinskiemu Kawll. Ordu S. Stana tudzież WW. Alexandrowi Chor. W. JK. [?] Ross. Stani-

13sławowi i Kazimierzowi Hołowinskim Braći między Sobą Rodzonym, niemniey WW. Woy-

14ciechowi i Katarzynie z Hołowinskich Paszkowskim Rewizor. Ceł Jey Imperat. Mci Tychże

15WW. Hołowinskich Szwagrowi i Siostrze – Jż ia Roku Teraźnieyszego Tysiąc, Siedm-

16set, Dziewięćdziesiąt, Czwártego, Dnia Dwudziestego Piątego Września według Stáre-

17go, á Szóstego Października według Nowego Kalendarza przed Aktami Grodu Kijowsko-

18go Osądzenia Spraw między Stronami tymże Zapisem wyszczególnionych będąc zapi-

19sány Nayważnieyszym Sędzią, Ktorym że Termin Ziazdu mego na Gront Wsi Demow-

20szczyzny w Dniu Dwudziestym Października Nowego Stylu Roku Bieżącego Tysiąc,

21Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego przez Strony iest udeterminowany, i na ten Koniec

22W. Geometra dla zrysowánia Mappy Grontów Demowskich i Krásnopolskich pod

23Rozdział przychodzić maiących przez W. Alexándra Hołowinskiego w Rodzeństwie

24naystárszego iest sprowadzony, á ten dla częstosłotnego i niepogodnego czasu Dzieła

25Swojego ukończyć, i Mappy wygotować niemoże; Przeto Termin Zapisem Kompromis-

26sárskim oznáczony, z Dnia Dwudziestego Października, na Dzień Dwudziesty Már-

27ca w Roku przyszłym Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Piątym, á to według Rzym-

28skiego Kalendarza na żądanie Wgo Alexandra Hołowinskiego przenoszę, i odkładam,

29na Który aby Strony wszelką gotowość usposobiły się do Rozsądzenia Káthegoryi Zapisem obię-

30tych uwiadamiam, i na to ten List obwieszczálny Ręką własną, przy wyciśnieniu Pie-

31częci Domu [?] mego podpisuię – Działo się w Czerkásie [?], Roku Tysiąc, Siedmset, Dzie-

32więćdziesiąt, Czwártego, Dnia Osmnástego Oktobra Nowego Stylu – Stanisław Kir-

33kor Vice-Ger. Grod. Kijow. mpp /: L. S. :/ Która Jnnotescencya Słowo w Słowo iák się

34w Sobie ma do Xiąg Nineyszych Grodzkich Kijowskich iest wpisána – L.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tłumaczenia: „Jnnotescencya” (łac. innotescentia) – obwieszczenie, zawiadomienie (list obwieszczalny superarbitra o odroczeniu terminu zjazdu); „Super-arbiter” – sędzia nadrzędny (rozjemca rozstrzygający) w sądzie kompromisarskim; „Káthegorye” – punkty sporne, przedmioty sprawy; „mpp” (manu propria) – ręką własną; „L. S.” (locus sigilli) – miejsce pieczęci.

Odczyty niepewne: „Chor. W. JK. [?] Ross.” – skrót przed „Ross.” niejasny (zapewne „Woysk … Rossyiskich”, por. akty 397–398); „Pieczęci Domu [?] mego” – wyraz „Domu” niepewny (może „Herbu”); „w Czerkásie [?]” – miejsce wystawienia listu, odczyt prawdopodobny (Czerkasy). „Ussini [?]” – nad tekstem tej i wcześniejszych stron, bez zmian (por. ustalenia S1736). „Rewizor. Ceł” – w rkp. „Cett.” (ł pisane jak t; por. akt 359). „Nayważnieyszym Sędzią” – superarbiter. W rkp. powtórzone „Ziazdu Ziazdu”.

Kontekst: zapis kompromisarski Hołowińskich z 25 IX / 6 X 1794 (akt 359; superarbiter St. Kirkor); dział połowy Demowszczyzny i słobody Krasnopola (akty 342, 359–361, 397–398). Termin zjazdu 20 X 1794 n. st. na gruncie Demowszczyzny odroczony na 20 III 1795 (kalendarz rzymski = gregoriański), bo geometra sprowadzony przez Aleksandra Hołowińskiego nie zdążył z powodu słot sporządzić mapy gruntów.

Streszczenie

11/22 X 1794 W. Aleksander Jankowski podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) list obwieszczalny (innotescencję) Stanisława Kirkora, wicegerenta grodzkiego kijowskiego, wystawiony w Czerkasach [?] 18 X 1794 n. st. Kirkor, wybrany superarbitrem zapisem kompromisarskim z 25 IX / 6 X 1794 zawartym przed aktami grodu kijowskiego między JW. Ignacym Hołowińskim, kawalerem Orderu Św. Stanisława, braćmi rodzonymi WW. Aleksandrem (chorążym wojsk rosyjskich), Stanisławem i Kazimierzem Hołowińskimi oraz ich szwagrem i siostrą Wojciechem i Katarzyną z Hołowińskich Paszkowskimi (Wojciech – rewizor ceł imperatorowej), zawiadamia strony, że wyznaczony na 20 X 1794 n. st. zjazd na grunt wsi Demowszczyzny przenosi, na żądanie Aleksandra Hołowińskiego, na 20 III 1795 n. st., ponieważ sprowadzony przez Aleksandra geometra z powodu słotnej pogody nie mógł ukończyć mapy gruntów demowskich i krasnopolskich przeznaczonych do działu; wzywa strony do gotowości do rozsądzenia spraw objętych zapisem.

Transkrypcja

k. 800 (skan 0315, strona prawa, dół)

k. 800v (skan 0316, strona lewa; na marginesie lewym foliacja „800”)

1Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego –

2Miesiąca Października; Dnia Jedynástego Dáwnego –

3á Dwudziestego Drugiego Nowego Stylu –

4Na Urzędzie Grod. w Mieście Jey Imperatt Mci Zytomierzu – Przedemną Piotrem Zeleskim

5Archiwistą Przysięgłł. Grod. Kijow. do tego Aktu użytym, i Xięgami Niniey. Grod. Kijow.

6Staiąc Osobiście W. Alexander Jankowski Kwit ręczny od WW. Hołowinskich, JW.

7Hołowinskiemu Stoll. Przemysk. O. S. S. K. z opieki dány, Podpisami Rąk WW. Hołowin-

8skich i Przyiacioł przy Pieczęciach Trzech na Laku Czerwonym, á Czwártey na Czárnym

9wyciśnionych zmocniony, na Papierze Krajowym spisány, do Akt Grod. Kijow. w Obla-

10tę podał, w te Słowa = Niżey podpisani Rękami własnemi zeznaiemy, nineyszym

11Kwitem ręcznym, Który za autentyczny mieć chcemy. Jż gdy JW. Jgnacy Hołowinski

12Stoll. Przemyski O. S. S. K. od Roku Tysiąc, Siedmset, Osmdziesiąt, Siodmego, Dnia Dzie-

13wiątego Februarii, w Którym S. p. W. Jgnacy Hołowinski Miecznik Smoll. Oyciec nász

14przeniosł się do Wieczności, zatrudniaiąc się Opieką Osob, i Fortuny Smiercią N. W. Oy-

15ca Nászego zostawioney, á na Nás Prawem Natury spadłey, gdy złożywszy Regestra

16wszelkich Percept Pieniężnych, á razem i Wydatków na Edukácyą i potrzeby násze łożonych

17które my roztrząsnowszy, gdy zupełną znayduiemy do przekonánia się o ich rzetelności ex-

18plikácyą, nadto gdy Bydło, Sprzęty ruchome, i nieruchome, Zboże w Ziárnie i wszystkie

19Pozostałości po Oycu nászym za Swiádectwem Kwitu Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdzie-

20siąt, Drugiego, Dnia Dwudziestego Czwártego Márca w Pruckách dátowánego, á zaś

21Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Trzeciego, Dnia Dwudziestego Czwártego Janu-

22arii w Grod. Kijow. oblátowánego, do Rąk mnie Alexándra Hołowinskiego w zupełno-

23ści oddał, i gdy Dokumenta wszystkie porządnie ułożone na Summáryusz wciągnio-

24ne do Fortuny Nászey ściągaiące się Ręką Swą przy oddániu, my zaś przy odebrá-

25niu podpisuiemy, i one ile przy Głowie Náystárszey w Rodzeństwie W. Alexándrze Ho-

26łowinskim składamy; Przeto doznawszy czułego zátrudnienia się Osobami i Maiąt-

27kiem przez JW. Stryia Nászego, nietylko że mu oświádczamy należytą wdzięczność,

28ale nadto z wszelkich Pretensyi o Kalkulácyą z opieki wynikaiących pomienionego JW.

29Hołowinskiego Stoll. Przemysk. O. S. S. K. Opiekuna Nászego dostáteczną Nám Wszystkim

30Bráciom czyniącego Sátysfakcyą, Kwituiemy, i na to się Rękami własnemi przy upro-

31szonych Przyiaciołách dla Swiádectwa podpisuiemy. Działo się w Demowszczyznie

32Roku Tysiąc, Siedmset, Dziewięćdziesiąt, Czwártego – Dnia Trzynástego Octobris. Ale-

33xánder Hołowinski Chor. W. JK. [?] Ross. /: L. S. :/ Kazimierz Hołowinski /: L. S. :/ Proszony od Obydwoch [?]

34Stron na tym Kwicie podpisuię się Przyiaciel J. Boryczko /: L. S. :/ Proszony do Podpisu tego Kwi-

35tu Przyiaciel podpisuię się Benedykt Zborowski mpp /: L. S. :/ Który Kwit Słowo w Słowo iák się

36w Sobie ma do Xiąg Niniey-

k. 801 (skan 0316, strona prawa, pierwszy wiersz)

1szych Grodzkich Kijowskich iest wpisány – L.

Objaśnienia i tłumaczenia

Tłumaczenia: „O. S. S. K.” – Orderu Świętego Stanisława Kawaler; „S. p.” – świętej pamięci; „N. W.” – nieboszczyk Wielmożny; „Percepty” – przychody, wpływy; „Summáryusz” – zestawienie, spis zbiorczy; „Kalkulácya z opieki” – rozliczenie opiekuna (tutora) z zarządu majątkiem małoletnich; „Febr(u)arii”, „Januarii”, „Octobris” – lutego, stycznia, października; „mpp” (manu propria) – ręką własną; „L. S.” (locus sigilli) – miejsce pieczęci.

Odczyty niepewne: tytuł skrócony u dołu skanu 0315 (wpis wstępny, częściowo zatarty/przekreślony, z zawijasem); „Chor. W. JK. [?] Ross.” – jak w aktach 397–399; „od Obydwoch [?]” – koniec wiersza zasłonięty plamą. Data kwitu „Dnia Trzynástego Octobris” 1794 bez wskazania stylu (dzień przed ugodą działową z 14 X n. st., akt 397). „ile przy Głowie” – tak w rkp. (zapewne „iako przy Głowie”).

Kontekst: kwit braci kończy opiekę stryja Ignacego Hołowińskiego, stolnika przemyskiego (opiekun od śmierci ich ojca Ignacego, miecznika smoleńskiego, 9 II 1787); por. akty 342, 359–361, 397–399 (dział Demowszczyzny i Krasnopola; kwit z Prucek 24 III 1792, oblata grodzka kijowska 24 I 1793). Kwit podpisali tylko Aleksander i Kazimierz, choć tekst mówi o „Wszystkich Bráciach”.

Streszczenie

11/22 X 1794 W. Aleksander Jankowski podał do akt grodzkich kijowskich w Żytomierzu (przed archiwistą Piotrem Zeleskim) kwit ręczny braci Hołowińskich, spisany w Demowszczyźnie 13 X 1794, dla ich stryja i opiekuna JW. Ignacego Hołowińskiego, stolnika przemyskiego, kawalera Orderu Św. Stanisława. Bracia stwierdzają, że stryj od 9 II 1787 – śmierci ich ojca Ignacego Hołowińskiego, miecznika smoleńskiego – sprawował opiekę nad nimi i nad majątkiem; złożył rejestry przychodów pieniężnych oraz wydatków na ich edukację i potrzeby, które po rozpatrzeniu uznali za rzetelne; oddał Aleksandrowi Hołowińskiemu (według kwitu z Prucek z 24 III 1792, oblatowanego w grodzie kijowskim 24 I 1793) bydło, ruchomości, zboże i wszelkie pozostałości po ojcu, a także uporządkowane i spisane dokumenty majątkowe, które złożono u Aleksandra jako najstarszego z rodzeństwa. Wyrażając stryjowi wdzięczność, kwitują go ze wszelkich pretensji o rozliczenie z opieki. Podpisali Aleksander Hołowiński, chorąży wojsk rosyjskich, Kazimierz Hołowiński oraz świadkowie J. Boryczko i Benedykt Zborowski.